മഹാഭാരതം · അധ്യായം 4.47
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.47.1
ततो दुर्योधनो राजा समरे भीष्ममब्रवीत् ।
द्रोणं च रथिशार्दूलं कृपं च सुमहाबलम् ॥ ४.४७.१ ॥
അപ്പോൾ രാജാവായ ദുര്യോധനൻ യുദ്ധത്തിൽ ഭീഷ്മരോടും, രഥികളിൽ വ്യാഘ്രമായ ദ്രോണരോടും, അതിബലവാനായ കൃപരോടും പറഞ്ഞു.
4.47.2
उक्तोऽयमर्थ आचार्य मया कर्णेन चासकृत् ।
पुनरेव च वक्ष्यामि न हि तृप्यामि तद्ब्रुवन् ॥ ४.४७.२ ॥
ആചാര്യാ, ഈ കാര്യം ഞാനും കർണനും പലതവണ പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്; വീണ്ടും പറയാം, അത് പറഞ്ഞാൽ എനിക്ക് തൃപ്തിയാവുന്നില്ല.
4.47.3
पराजितैर्विवस्तव्यं तैश्च द्वादशवत्सरान् ।
वने जनपदेऽज्ञातैरेष एव पणो हि नः ॥ ४.४७.३ ॥
തോറ്റവർ പന്ത്രണ്ട് വർഷം കാട്ടിലും ഒരു രാജ്യത്തും ആരും അറിയാതെ വസിക്കണം; ഇതാണ് നമ്മുടെ പന്തയം.
4.47.4
तेषां न तावन्निर्वृत्तो वत्सरः स त्रयोदशः ।
अज्ञातवासे बीभत्सुरथास्माभिः परिश्रुतः ॥ ४.४७.४ ॥
അവരുടെ ആ പതിമൂന്നാം വർഷം ഇതുവരെ പൂർത്തിയായിട്ടില്ല; അജ്ഞാതവാസത്തിൽ ബീഭത്സു (അർജുനൻ) ഞങ്ങളാൽ തിരിച്ചറിയപ്പെട്ടു.
4.47.5
अनिर्वृत्ते तु निर्वासे यदि बीभत्सुरागतः ।
पुनर्द्वादशवर्षाणि वने वत्स्यन्ति पाण्डवाः ॥ ४.४७.५ ॥
എന്നാൽ പ്രവാസം പൂർത്തിയാകുന്നതിന് മുമ്പ് ബീഭത്സു (അർജുനൻ) തിരിച്ചെത്തിയിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ, പാണ്ഡവർ വീണ്ടും പന്ത്രണ്ട് വർഷം കാട്ടിൽ വസിക്കും.
4.47.6
लोभाद्वा ते न जानीयुरस्मान्वा मोह आविशत् ।
हीनातिरिक्तमेतेषां भीष्मो वेदितुमर्हति ॥ ४.४७.६ ॥
ലോഭം കൊണ്ടോ മോഹം കൊണ്ടോ അവർ നമ്മെ തിരിച്ചറിഞ്ഞിട്ടില്ലായിരിക്കാം; അവരുടെ കുറവോ അധികമോ ഭീഷ്മർക്കേ അറിയാൻ കഴിയൂ.
4.47.7
अर्थानां हि पुनर्द्वैधे नित्यं भवति संशयः ।
अन्यथा चिन्तितो ह्यर्थः पुनर्भवति चान्यथा ॥ ४.४७.७ ॥
കാര്യങ്ങളിൽ ദ്വൈധത്തിൽ എപ്പോഴും സംശയമുണ്ടാകും. ഒരു വിധത്തിൽ ചിന്തിച്ച കാര്യം വീണ്ടും മറ്റൊരു വിധത്തിൽ ആകുന്നു.
4.47.8
उत्तरं मार्गमाणानां मात्स्यसेनां युयुत्सताम् ।
यदि बीभत्सुरायातः किंतु कृत्यमतः परम् ॥ ४.४७.८ ॥
ഉത്തരൻ മത്സ്യസേനയെ തേടുമ്പോൾ, യുദ്ധമാഗ്രഹിക്കുന്നവർക്കിടയിൽ, ബീഭത്സു (അർജുനൻ) എത്തിയിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ, ഇനി ചെയ്യേണ്ട കർമം എന്ത്?
4.47.9
त्रिगर्तानां कृतं कार्यं पाण्डवानां च मार्गणम् ।
विप्रकारैर्हि मात्स्येन सुशर्मा बाधित पुरा ॥ ४.४७.९ ॥
ത്രിഗർത്തരുടെ പ്രവൃത്തിയും പാണ്ഡവരെ തേടലും; കാരണം മുൻപ് മത്സ്യൻ തന്റെ അപരാധങ്ങളാൽ സുശർമനെ പീഡിപ്പിച്ചിരുന്നു.
4.47.10
तेषां भयाभिपन्नानां वस्तानां त्राणभिच्छताम् ।
अभयं याचमानानां तदाऽस्माभिः परिश्रुतम् ॥ ४.४७.१० ॥
ഭയത്തിൽ മുങ്ങി, സംരക്ഷണം ആഗ്രഹിച്ച്, അഭയം യാചിച്ച അവർക്ക്, അന്ന് ഞങ്ങൾ വാക്ക് നൽകി.
4.47.11
प्रथमं वैर्ग्रहीतव्यं मात्स्यानां गोधनं महत् ।
अष्टम्याश्चापराह्णे तु इति नस्तैः समाहितम् ॥ ४.४७.११ ॥
ആദ്യം അവരാൽ മത്സ്യരുടെ വലിയ ഗോധനം പിടിക്കപ്പെടണം; അഷ്ടമിയുടെ ഉച്ചതിരിഞ്ഞ് എന്ന് അവരോടൊപ്പം ഞങ്ങൾ തീരുമാനിച്ചു.
4.47.12
नवम्यां पुनरस्माभिः सूर्यस्योदयनं प्रति ।
इमा गावो ग्रहीतव्या याते मत्स्ये गवांपदम् ॥ ४.४७.१२ ॥
ഒൻപതാം ദിവസം വീണ്ടും ഞങ്ങളാൽ, സൂര്യോദയദിശയിലേക്ക്, മത്സ്യൻ പോയ ശേഷം, പശുക്കളുടെ വഴിയിൽ, ഈ പശുക്കൾ പിടിക്കപ്പെടണം.
4.47.13
इत्येवं निश्चयोऽस्माकं मन्त्रोऽभून्नागसाह्वये ।
पाण्डवानां परिज्ञाने सर्वेषां नः परस्परम् ॥ ४.४७.१३ ॥
ഇങ്ങനെ നാഗസാഹ്വയത്തിൽ പാണ്ഡവരെ കണ്ടെത്തുന്നതിനെക്കുറിച്ച് ഞങ്ങളെല്ലാവരുടെയും തീരുമാനവും ആലോചനയും ഉണ്ടായി.
4.47.14
ते वा गाश्च नयिष्यन्ति यदि वा स्युः पराजिताः ।
अस्मान्वाऽप्यतिसन्धाय कुर्युर्मात्स्येन संगतिम् ॥ ४.४७.१४ ॥
അവർ പശുക്കളെ കൊണ്ടുപോകും, അല്ലെങ്കിൽ തോറ്റിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ, അല്ലെങ്കിൽ ഞങ്ങളെ വഞ്ചിച്ച് മത്സ്യരാജാവുമായി സഖ്യമുണ്ടാക്കും.
4.47.15
अथवा तानुपादाय मात्स्यो जानपदैः सह ।
सर्वथा सेनया सार्धमस्मानेष युयुत्सति ॥ ४.४७.१५ ॥
അല്ലെങ്കിൽ മത്സ്യരാജാവ് അവരെ കൂട്ടി, നാട്ടുകാരോടൊപ്പം, എല്ലാ വിധത്തിലും സേനയോടൊപ്പം ഞങ്ങളോട് യുദ്ധം ചെയ്യാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.
4.47.16
तेषामेको महावीर्यः कश्चिदेव पुनःसरः ।
अस्माञ्जेतुमिहायातो मात्स्यो वाऽपि स्वयं भवेत् ॥ ४.४७.१६ ॥
അവരിൽ ഒരു മഹാവീരനോ, പിന്നാലെ വരുന്ന ആരോ ഒരാളോ, ഞങ്ങളെ ജയിക്കാൻ ഇവിടെ വന്നിരിക്കുന്നു; അല്ലെങ്കിൽ മത്സ്യരാജാവ് തന്നെയാവാം.
4.47.17
यद्येष राजा मात्स्यानां यदि बीभत्सुरागतः ।
सर्वैर्योद्धव्यमस्माभिरिति नः समयः कृतः ॥ ४.४७.१७ ॥
ഇവൻ മത്സ്യരുടെ രാജാവാണെങ്കിലും, അല്ലെങ്കിൽ ബീഭത്സു (അർജ്ജുനൻ) വന്നിരിക്കുന്നെങ്കിലും, നാമെല്ലാവരും അവനോട് യുദ്ധം ചെയ്യണമെന്ന് ഞങ്ങളുടെ ഉടമ്പടിയായിരുന്നു.
4.47.18
अथ कस्मात्थिता ह्येते रथेषु रथिसत्तमाः ।
भीष्मद्रोणकृपाः कर्णो विकर्णो द्रौणिरेव च।
संभ्रान्तमनसः सर्वे प्राप्ते ह्यस्मिन्धनञ्जये ॥ ४.४७.१८ ॥
എന്നാൽ ഈ രഥികോത്തമന്മാർ രഥങ്ങളിൽ എന്തിന് നിൽക്കുന്നു? ഭീഷ്മർ, ദ്രോണർ, കൃപർ, കർണ്ണൻ, വികർണ്ണൻ, ദ്രോണപുത്രൻ — ധനഞ്ജയൻ എത്തിയപ്പോൾ എല്ലാവരും ഭ്രാന്തമനസ്സോടെ നിൽക്കുന്നു.
4.47.19
नान्यत्र युद्धाच्छ्रेयोस्ति तथाऽऽत्मा प्रणिधीयताम् ।
सर्वलोकेन वा युद्धं देवैर्वाऽस्तु सवासवैः ॥ ४.४७.१९ ॥
യുദ്ധത്തേക്കാൾ മറ്റൊരു ശ്രേയസ്സില്ല; അതിനാൽ മനസ്സിനെ ഉറപ്പിക്കുക. സകല ലോകങ്ങളോടോ, ഇന്ദ്രനോടുകൂടിയ ദേവന്മാരോടോ യുദ്ധം വന്നാലും ശരി.
4.47.20
अनाच्छिन्ने धनेऽस्माकमथ शक्रेण वज्रिणा ।
यमेन वाऽपि संग्रामे को हास्तिनपुरं व्रजेत् ॥ ४.४७.२० ॥
വജ്രായുധധാരിയായ ശക്രനോ യമനോ യുദ്ധത്തിൽ നമ്മുടെ ധനം അപഹരിക്കാതിരുന്നാലും, ആരാണ് ഹസ്തിനപുരത്തേക്ക് പോകുക?
4.47.21
शरैरभिप्रणुन्नानां भग्नानां गहने वने ।
को हि जीवेत्पदातीनां भवेदश्वेषु संशयः ॥ ४.४७.२१ ॥
അമ്പുകളേറ്റ് ചിതറി, നിബിഡമായ കാട്ടിൽ തകർന്ന കാലാളുകളിൽ ആർ ജീവിച്ചിരിക്കും? കുതിരകളുടെ കാര്യത്തിലും സംശയം തന്നെ.
4.47.22
आचार्यं पृष्ठतः कृत्वा तथा नीतिर्विधीयताम् ।
जानामि च मतं तेषामतस्त्रासयतीव नः ॥ ४.४७.२२ ॥
ആചാര്യനെ പിന്നിൽ നിർത്തി അതുപോലെ നീതി ആസൂത്രണം ചെയ്യട്ടെ. അവരുടെ അഭിപ്രായം എനിക്കറിയാം; അതിനാൽ അത് നമ്മെ ഭയപ്പെടുത്തുന്നതുപോലെ തോന്നുന്നു.
4.47.23
अर्जुने चापि संप्रीतिमधिकामुपलक्षये ।
तथा दृष्ट्वा हि बीभत्सुमुपायान्तं प्रशंसति ।
यथा सेना न भज्येत तथा नीतिर्विधीयताम् ॥ ४.४७.२३ ॥
അർജ്ജുനനോട് അധികമായ സ്നേഹം ഉള്ളതും ഞാൻ കാണുന്നു. ബീഭത്സു (അർജ്ജുനൻ) വരുന്നത് കണ്ട് അവൻ അവനെ പുകഴ്ത്തുന്നു. അതിനാൽ സേന തകരാതിരിക്കാൻ നീതി ആസൂത്രണം ചെയ്യട്ടെ.
4.47.24
अदेशिका ह्यरण्येऽस्मिन्कृच्छ्रे शत्रुवशं गता ।
यथा न विभ्रमेत्सेना तथा नीतिर्विधीयताम् ॥ ४.४७.२४ ॥
വഴികാട്ടികളില്ലാതെ, ഈ കഠിനമായ കാട്ടിൽ ശത്രുവിന്റെ അധീനതയിലായിരിക്കുന്നു; സേന വഴി തെറ്റാതിരിക്കാൻ നീതി ആസൂത്രണം ചെയ്യട്ടെ.
4.47.25
अश्वानां हेषितं श्रुत्वा का प्रशंसा भवेत्परे ।
स्थाने वाऽपि व्रजन्तो वा सदा हेषन्ति वाजिनः ॥ ४.४७.२५ ॥
കുതിരകളുടെ ചിനപ്പ് കേട്ടാൽ ശത്രുവിന് എന്ത് പ്രശംസയുണ്ടാകും? നിന്നാലും നടന്നാലും കുതിരകൾ എപ്പോഴും ചിനയ്ക്കുന്നു.
4.47.26
सदा च वायवो वान्ति नित्यं वर्षति वासवः ।
स्तनयित्नोश्च निर्घोषः श्रूयते बहुशस्तथा ॥ ४.४७.२६ ॥
കാറ്റ് എപ്പോഴും വീശുന്നു, ഇന്ദ്രൻ നിത്യവും മഴ പെയ്യിക്കുന്നു, ഇടിമുഴക്കത്തിന്റെ ഘോഷവും പലപ്പോഴും കേൾക്കുന്നു.
4.47.27
भीषयन्पाण्डवेयेभ्यो भवान्सर्वानिमाञ्जनान् ।
प्रमुखे सर्वसैन्यानामबद्धं बहु भाषते ॥ ४.४७.२७ ॥
പാണ്ഡവരെ ഭയപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട്, സർവ സേനകളുടെയും മുന്നിലുള്ള ഈ ജനങ്ങളുടെ മുന്നിൽ നിങ്ങൾ അടക്കമില്ലാതെ ഏറെ സംസാരിക്കുന്നു.
4.47.28
यथैवाश्वान्मार्गमाणास्तानेवाभिपरीप्सवः ।
हेषितानीव शृण्वन्ति तदिदं भवतस्तथा ॥ ४.४७.२८ ॥
കുതിരകളെ തേടുന്നവരും അവയെ നേടാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവരും ചിനപ്പുകൾ കേൾക്കുന്നതുപോലെ, നിങ്ങളും ഇതു തന്നെ കേൾക്കുന്നു.
4.47.29
किमत्र कार्यं पार्थस्य कथं वा स प्रशस्यते ।
अन्यत्र कामाद्द्वेषाद्वा रोषाद्वाऽस्मासु केवलम् ॥ ४.४७.२९ ॥
ഇവിടെ പാർത്ഥന്റെ (അർജുനന്റെ) കർമ്മം എന്താണ്, അവൻ എങ്ങനെ പ്രശംസിക്കപ്പെടുന്നു? കാമമോ, ദ്വേഷമോ, കോപമോ കൊണ്ടല്ലാതെ, ഞങ്ങളോട് മാത്രം.
4.47.30
आचार्या वै कारुणिकाः प्राज्ञाश्चापायदर्शिनः ।
नैते महाहवे घोरे संप्रष्टव्याः कथंचन ॥ ४.४७.३० ॥
ആചാര്യന്മാർ കാരുണ്യമുള്ളവരും ജ്ഞാനികളും അപകടം കാണുന്നവരുമാണ്; ഈ ഭയങ്കരമായ മഹായുദ്ധത്തിൽ ഇവരോട് ഒരു വിധത്തിലും ചോദിക്കരുത്.
4.47.31
प्रासादेषु विचित्रेषु गोष्ठीपानाशनेषु च ।
कथा विचित्राः कुर्वाणाः पण्डितास्तत्र सोभनः ॥ ४.४७.३१ ॥
വിചിത്രമായ കൊട്ടാരങ്ങളിലും സദസ്സുകളിലും പാനഭോജനസമയങ്ങളിലും വിചിത്ര കഥകൾ പറഞ്ഞുകൊണ്ട് അവിടത്തെ പണ്ഡിതന്മാർ ശോഭിച്ചു.
4.47.32
बहून्याश्चर्यरूपाणि कुर्वते जनसंसदि ।
इष्वस्त्रे चापसंधाने पण्डितास्तत्र शोभनाः ॥ ४.४७.३२ ॥
ജനസദസ്സിൽ അവർ പല അത്ഭുതകാഴ്ചകൾ കാണിക്കുന്നു; അമ്പെയ്ത്തിലും അസ്ത്രപ്രയോഗത്തിലും അവിടത്തെ വിദഗ്ധർ ശോഭിച്ചു.
4.47.33
परेषां विवरज्ञाने मनुष्याचरितेषु च ।
अन्नसंस्कारदोषेषु पण्डितास्तत्र शोभनाः ॥ ४.४७.३३ ॥
ശത്രുക്കളുടെ ദൗർബല്യം അറിയുന്നതിലും മനുഷ്യാചാരങ്ങളിലും ഭക്ഷണത്തയ്യാറാക്കലിലെ ദോഷങ്ങളിലും അവിടത്തെ പണ്ഡിതന്മാർ ശോഭിച്ചു.
4.47.34
पण्डितान्पृष्ठतः कृत्वा परेषां गुणवादिनः ।
विधीयतां तथा नीतिर्यथा वध्येत वै परः ॥ ४.४७.३४ ॥
പണ്ഡിതന്മാരെ പിന്നിൽ നിർത്തി, ശത്രുക്കളുടെ ഗുണങ്ങൾ പുകഴ്ത്തുന്നവരാക്കി, ശത്രു തീർച്ചയായും വധിക്കപ്പെടുന്ന തരത്തിൽ നീതി ക്രമീകരിക്കട്ടെ.
4.47.35
गावश्चैताः प्रतिष्ठन्तां सेनां व्यूहन्तु माचिरम् ।
आरक्षाश्च विधीयन्तां यत्र योत्स्यामहे परैः ॥ ४.४७.३५ ॥
ഈ പശുക്കളെ മുന്നിൽ നിർത്തട്ടെ; സേനയെ ഉടൻ വ്യൂഹത്തിൽ അണിനിരത്തട്ടെ; ശത്രുക്കളുമായി നാം പോരാടുന്നിടത്ത് കാവല്ക്കാരെ നിയമിക്കട്ടെ.