Vedyatra वेदयात्रा
શોધો

મહાભારત · અધ્યાય 4.48

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

શબ્દાર્થ સાથે વાંચો

4.48.1

सर्वानायुष्मतो भीतान्संत्रस्तानिव लक्षये ।
अयुद्धमनसश्चैव सर्वांश्चैवानवस्थितान् ॥ ४.४८.१ ॥

દીર્ઘાયુ સૌને ભયભીત અને ત્રાસેલા જેવા હું જોઉં છું; તેમનું મન યુદ્ધમાં નથી, સૌ અસ્થિર છે.

4.48.2

यद्येष जामदग्न्यो वा यदि वेन्द्रः पुरंदरः ।
वासुदेवेन सहितो यदि बीभत्सुरागतः।
अहमेनं निरोत्स्यामि वेलेव वरुणालयम् ॥ ४.४८.२ ॥

આ જમદગ્નિનો પુત્ર (પરશુરામ) હોય, કે પુરંદર ઇન્દ્ર હોય, કે વાસુદેવ સાથે બીભત્સુ (અર્જુન) આવ્યા હોય, જેમ તટ સમુદ્રને રોકે તેમ હું એને રોકીશ.

4.48.3

रुक्मपुङ्खाः प्रसन्नाग्रा मुक्ता हस्तवता मया ।
छादयन्तु शारः सूर्यं पार्थस्यायुर्निरोधकाः ॥ ४.४८.३ ॥

સોનેરી પીંછાવાળા, ચમકતા અગ્રભાગવાળા બાણો, કુશળ હાથવાળા મારા વડે છોડાયેલા, સૂર્યને ઢાંકી દે; તે પાર્થ (અર્જુન)નું આયુષ્ય રોકશે.

4.48.4

मम चापप्रमुक्तानां शराणां नतपर्वणाम् ।
निवृत्तिर्गच्छतां नास्ति सर्पाणां श्वसतामिव ॥ ४.४८.४ ॥

મારા ધનુષ્યથી છૂટેલા, વળેલા ગાંઠવાળા બાણો જતાં તેમનું પાછું આવવું નથી, ફૂંફાડા મારતા સાપોની જેમ.

4.48.5

शराणां पुङ्खसक्तानां मौर्व्याऽभिहतयोर्भृशम् ।
श्रूयते तलयोः शब्दो भेर्योराहतयोरिव ॥ ४.४८.५ ॥

પીંછાં સાથે જોડાયેલા બાણો પર દોરીનો જોરદાર પ્રહાર થતાં, બે ભેરી વાગે તેવો તાળીનો અવાજ સંભળાય છે.

4.48.6

एकैकं चतुरः पञ्च क्वचित्पष्टिं क्वचिच्छतम् ।
हतान्पश्यत मात्स्यानामिषुभिर्निहतान्रथान् ॥ ४.४८.६ ॥

દરેક પર ક્યારેક ચાર, ક્યારેક પાંચ, ક્યારેક સાઠ, ક્યારેક સો — બાણોથી હણાયેલા મત્સ્યોના રથ જુઓ.

4.48.7

मद्बाहुमुक्तैरिषुभिस्तैलधौतैः पतत्रिभिः ।
खद्योतैरिव संपृक्तमन्तरिक्षं विराजताम् ॥ ४.४८.७ ॥

મારા બાહુઓથી છોડાયેલાં, તેલથી ધોયેલાં, પાંખવાળાં બાણોથી ભરેલું આકાશ આગિયાઓથી વ્યાપ્ત હોય તેમ ઝળહળો.

4.48.8

ध्वजाग्राद्वानरस्तस्य भल्लेनाभिहतो मया ।
अद्यैव पततां भूमौ विनदन्भैरवान्रवान् ॥ ४.४८.८ ॥

તેના ધ્વજના અગ્રભાગ પરના વાનરને મેં ભલ્લ બાણથી પ્રહાર કર્યો; આજે જ તે ભયાનક ચીસો પાડતું ભૂમિ પર પડશે.

4.48.9

शत्रोर्मयाभिपन्नानां भूतानां ध्वजवासिनाम् ।
दिशः प्रतिष्ठमानानामस्तु शब्दो दिवं गतः ॥ ४.४८.९ ॥

મારા દ્વારા પાડી દેવાયેલા શત્રુઓના, ધ્વજો પર વસતાં પ્રાણીઓના, દિશાઓ તરફ ભાગતા લોકોનો અવાજ સ્વર્ગે પહોંચો.

4.48.10

क्रुद्धेनास्त्रं मया मुक्तं निर्दहेत्पृथिवीमिमाम् ।
स्थितं संग्रामशिरसि पार्थमेकाकिनं किमु ॥ ४.४८.१० ॥

ક્રોધે મેં છોડેલું અસ્ત્ર આ પૃથ્વીને પણ બાળી નાખે; યુદ્ધના મોખરે એકલા ઊભેલા પાર્થ વિશે શું કહેવું?

4.48.11

समाहितश्च बीभत्सुर्वर्षाण्यष्टौ च पञ्च च ।
जातस्नेहश्च युद्धस्य मयि संदर्शयिष्यति ॥ ४.४८.११ ॥

સમાહિત અને દૃઢ બીભત્સુ (અર્જુન) આઠ અને પાંચ વર્ષ પછી યુદ્ધ પ્રત્યે પ્રેમ જગાવીને મારા પર પોતાનું પરાક્રમ બતાવશે.

4.48.12

पात्रीभूतस्तु कौन्तेयो ब्राह्मणो गुणवानिव ।
शरमालां स गृह्णातु मत्प्रसृष्टां स्वधामिव ॥ ४.४८.१२ ॥

કૌંતેય (અર્જુન) ગુણવાન બ્રાહ્મણની જેમ પાત્ર બનીને મારા દ્વારા મોકલાયેલી બાણમાળાને સ્વધા સમાન સ્વીકારે.

4.48.13

एष चापि महेष्वासस्त्रिषु लोकेषु विश्रुतः ।
अहं चापि नरश्रेष्ठादर्जुनान्नावमः क्वचित् ॥ ४.४८.१३ ॥

આ મહાધનુર્ધર પણ ત્રણે લોકમાં વિખ્યાત છે; અને હું પણ નરશ્રેષ્ઠ અર્જુનથી ક્યારેય ઊતરતો નથી.

4.48.14

मम हस्तप्रमुक्तानां शराणां नतपर्वणाम् ।
निवृत्तिर्गच्छतां नास्ति वैश्वानरशिखार्चिषाम् ॥ ४.४८.१४ ॥

મારા હાથથી છોડાયેલા, વળેલા ગાંઠવાળા બાણો, અગ્નિજ્વાળા જેવા ચમકતા જતાં, તેમનું પાછું વળવું નથી.

4.48.15

इतश्चेतश्च मुक्तानां शराणां नतपर्वणाम् ।
तुगुलः श्रूयतां नादः षट्पदां गायतामिव ॥ ४.४८.१५ ॥

અહીં-ત્યાં છોડાયેલા, વળેલા ગાંઠવાળા બાણોનો કોલાહલ સાંભળો; ગાતા ભમરાઓના અવાજ જેવો તે સંભળાય છે.

4.48.16

अन्तरा संपतद्भिस्तु गृध्रपत्रैः शिलाशितैः ।
शलभानामिवाकाशे छाया संप्रति दृश्यताम् ॥ ४.४८.१६ ॥

વચ્ચે પડતાં, ગીધની પાંખોવાળાં, પથ્થર પર તીક્ષ્ણ કરેલાં બાણોની છાયા હવે આકાશમાં તીડની જેમ દેખાય.

4.48.17

अद्य मत्कार्मुकोत्सृष्टाः शिताः पार्थस्य मर्मगाः ।
शरीरमुपसर्पन्तु वल्मीकमिव पन्नगाः ॥ ४.४८.१७ ॥

આજે મારા ધનુષ્યથી છોડાયેલાં તીક્ષ્ણ બાણો, પાર્થનાં મર્મસ્થાનોને વીંધીને, સર્પો જેમ રાફડામાં પ્રવેશે તેમ તેના શરીરમાં પ્રવેશો.

4.48.18

बर्हिबर्हिणराजानां बर्हिणां बर्हिणामिव ।
पततां पततां घोषः पततां पततामिव ॥ ४.४८.१८ ॥

મોરના રાજાઓ અને મોરોની જેમ, ઊડતાં બાણોનો ઘોષ ઊડતાં પક્ષીઓ જેવો છે.

4.48.19

अद्य त्वहमृणान्मोक्ष्ये यन्मया तत्प्रतिश्रुतम् ।
धार्तराष्ट्रस्य तत्काले निहत्य समरेऽर्जुनम् ॥ ४.४८.१९ ॥

આજે હું જે વચન આપ્યું હતું તે ઋણમાંથી મુક્ત થઈશ. ધૃતરાષ્ટ્રના પુત્ર માટે, તે જ સમયે યુદ્ધમાં અર્જુનને મારીને.

4.48.20

इन्द्राशनिसमस्पर्शं महेन्द्रसमविक्रमम् ।
अर्दयिष्याम्यहं पार्थमुल्काभिरिव कुञ्जरम् ॥ ४.४८.२० ॥

ઇન્દ્રના વજ્ર જેવો જેનો સ્પર્શ અને મહેન્દ્ર સમાન જેનો પરાક્રમ છે, તે પાર્થને હું મશાલોથી હાથીને જેમ તેમ પીડિત કરીશ.

4.48.21

शरजालमहाज्वालमसिशक्तिगदेन्धनम् ।
निर्दहन्तमनीकानि शमयिष्येऽर्जुनानलम् ॥ ४.४८.२१ ॥

બાણોની જાળ રૂપી મહાજ્વાળા, તલવાર-શક્તિ-ગદા રૂપી ઇંધનવાળો, સેનાઓને બાળતો અર્જુન નામનો અગ્નિ હું શાંત કરીશ.

4.48.22

रथादतिरथं लोके सर्वशस्त्रभृतांवरम् ।
विवशं पार्थमादास्ये गरुत्मानिव पन्नगम् ॥ ४.४८.२२ ॥

જગતમાં રથી થકી અતિરથી, સર્વ શસ્ત્રધારીઓમાં શ્રેષ્ઠ એવા પાર્થને, ગરુડ સર્પને લે તેમ, લાચાર કરીને હું ગ્રહણ કરીશ.

4.48.23

क्षुद्रकैर्विविधैर्भल्लैर्निपतद्भिश्च मामकैः ।
संमूढचेताः कौन्तेयः कर्तव्यं नाभिपद्यताम् ॥ ४.४८.२३ ॥

મારા આ વિવિધ નાના ભલ્લો પડતા હોય ત્યારે કૌંતેયનું ચિત્ત મૂંઝાઈ જાય, અને તે કર્તવ્ય સમજી ન શકે.

4.48.24

अद्य दुर्योधनस्याहं शोकं हृदि चिरं स्थितम् ।
समूलमपनेष्यामि हरन्पार्थशिरः शरैः ॥ ४.४८.२४ ॥

આજે હું દુર્યોધનના હૃદયમાં લાંબા સમયથી રહેલો શોક મૂળ સહિત દૂર કરીશ; બાણોથી પાર્થનું માથું હરીને.

4.48.25

अद्य मत्कार्मुकोत्सृष्टैर्भल्लैश्च नतपर्वभिः ।
हताश्वं विरथं पार्थं पौरुषे पर्यवस्थितम् ।
निश्वसन्तं यथा नागमद्य पश्यन्तु कौरवाः ॥ ४.४८.२५ ॥

આજે મારા ધનુષ્યથી છૂટેલા વળેલા અગ્રવાળા ભલ્લોથી ઘોડા હણાઈ જતાં, રથહીન પાર્થ પૌરુષમાં સ્થિર ઊભો, હાથીની જેમ નિસાસા નાખતો — આજે કૌરવો જુએ.

4.48.26

जामदग्न्यान्मया लब्धं दिव्यास्रमृषिसत्तमात् ।
तदुपाश्रित्य वीर्यं च युध्येयमपि वासवम् ॥ ४.४८.२६ ॥

જમદગ્નિના પુત્ર (પરશુરામ) પાસેથી, શ્રેષ્ઠ ઋષિ પાસેથી મેં દિવ્યાસ્ત્ર મેળવ્યું છે; તેના પર આધાર રાખીને, મારા વીર્યથી હું ઇન્દ્ર સાથે પણ યુદ્ધ કરી શકું.

4.48.27

ध्वजाग्रे वानरस्तिष्ठन्भल्लेन निहतो मया ।
अद्यैव पततां भूमौ विनदन्भैरवान्रवान् ॥ ४.४८.२७ ॥

ધ્વજના અગ્રભાગે ઊભેલો વાનર મારા ભલ્લથી હણાયો; આજે જ તે ભયંકર ચીસો પાડતો ભૂમિ પર પડો.

4.48.28

कामं गच्छन्तु कुरवो गाः प्रगृह्य परंतपाः ।
रथेषु वाऽपि तिष्ठन्तो युद्धं पश्यन्तु मामकम् ॥ ४.४८.२८ ॥

હે કૌરવો, શત્રુઓને તપાવનારાઓ, ઇચ્છા હોય તો ગાયોને લઈને ચાલ્યા જાઓ; અથવા રથો પર ઊભા રહીને મારું યુદ્ધ જુઓ.