Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 4.6

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

4.6.1

तेऽग्निं प्रदक्षिणं कृत्वा ब्राह्मणं च पुरोहितम् ।
अभिवाद्य ततः सर्वे प्रस्थातुमुपचक्रमुः ॥ ४.६.१ ॥

ସେମାନେ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣା କରି, ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ପୁରୋହିତଙ୍କୁ ଅଭିବାଦନ କରି, ତା'ପରେ ସମସ୍ତେ ଯାତ୍ରା ଆରମ୍ଭ କଲେ।

4.6.2

अनुशिष्टोस्मि भद्रं ते नैतद्वक्ताऽस्ति कश्चन ।
कुन्तीमृते मातरं नः पितरं च यशस्विनम् ॥ ४.६.२ ॥

ମୁଁ ଉପଦେଶ ପାଇଛି, ଆପଣଙ୍କର ମଙ୍ଗଳ ହେଉ। ଆମ ମାତା କୁନ୍ତୀ ଓ ଯଶସ୍ୱୀ ପିତାଙ୍କ ବ୍ୟତୀତ ଏହା କେହି କହିବେ ନାହିଁ।

4.6.3

यदेवानन्तरं कार्यं तद्भवान्वक्तुमर्हति ।
तारणाय तु दुःखस्य प्रस्थानाय भवाय च ॥ ४.६.३ ॥

ଏବେ ଯାହା କରିବାକୁ ହେବ, ତାହା ଆପଣ କହନ୍ତୁ — ଦୁଃଖ ପାର ହେବା ପାଇଁ, ଯାତ୍ରା ପାଇଁ ଓ ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ।

4.6.4

तेषां प्रतिष्ठमानानां धौम्यो मन्त्रानथाजपत् ।
सर्वविघ्नप्रशमनानर्थसिद्धिकरांस्तथा।
ततः पावकमुञ्ज्वाल्य मन्त्रहव्यपुरुस्कृतम् ॥ ४.६.४ ॥

ପ୍ରସ୍ଥାନକାରୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଧୌମ୍ୟ ସମସ୍ତ ବିଘ୍ନ ଶମନ କରୁଥିବା ଓ କାର୍ଯ୍ୟସିଦ୍ଧି ଦେଉଥିବା ମନ୍ତ୍ର ଜପିଲେ। ତା'ପରେ ମନ୍ତ୍ର ଓ ହବ୍ୟ ସହିତ ଅଗ୍ନି ପ୍ରଜ୍ଜ୍ୱଳିତ କଲେ।

4.6.5

याज्ञसेनीं पुरस्कृत्य सर्व एव महारथाः ।
प्राद्रवन्सह धौम्येन बद्धशस्त्रा वनाद्वनम् ॥ ४.६.५ ॥

ଯାଜ୍ଞସେନୀଙ୍କୁ (ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କୁ) ଆଗରେ ରଖି ସମସ୍ତ ମହାରଥୀ ଧୌମ୍ୟଙ୍କ ସହ ଅସ୍ତ୍ର ବାନ୍ଧି ବନରୁ ବନକୁ ଦୌଡ଼ିଗଲେ।

4.6.6

ते वीरा बद्धनिस्त्रिंशा धनुर्बाणकलापिनः ।
अगच्छन्भीमधन्वानः काम्यकाद्यमुनां नदीम् ॥ ४.६.६ ॥

ସେହି ବୀରମାନେ ଖଡ୍ଗ ବାନ୍ଧି, ଧନୁ ଓ ତୂଣୀର ଧାରଣ କରି, ଭୟଙ୍କର ଧନୁର୍ଧର ହୋଇ କାମ୍ୟକ ବନରୁ ଯମୁନା ନଦୀ ଆଡ଼କୁ ଗଲେ।

4.6.7

उत्तरेण दशार्णानां पाञ्चालान्दक्षिणेन तु ।
अन्तरेण यकृल्लोम्नः शूरसेनांश्च पाण्डवाः ॥ ४.६.७ ॥

ପାଣ୍ଡବମାନେ ଉତ୍ତରରେ ଦଶାର୍ଣ୍ଣମାନଙ୍କୁ, ଦକ୍ଷିଣରେ ପାଞ୍ଚାଳମାନଙ୍କୁ, ଏବଂ ଯକୃଲ୍ଲୋମ୍ନ ଓ ଶୂରସେନମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟଦେଇ ଗଲେ।

4.6.8

ते तस्या दक्षिणं तीरमन्वगच्छन्पदातयः ।
ततः प्रत्यक्प्रयातास्ते संक्रामन्तो वनाद्वनम् ॥ ४.६.८ ॥

ସେମାନେ ପାଦରେ ସେଇ ନଦୀର ଦକ୍ଷିଣ କୂଳ ଧରି ଗଲେ; ତା'ପରେ ପଶ୍ଚିମ ଦିଗକୁ ଯାଇ ଗୋଟିଏ ବନରୁ ଅନ୍ୟ ବନକୁ ଗଲେ।

4.6.9

वसाना वनदुर्गेषु रमणीयेषु धन्विनः ।
पल्वलेषु च रम्येषु नदीनां संगमेषु च ॥ ४.६.९ ॥

ଧନୁର୍ଦ୍ଧାରୀ ସେମାନେ ରମଣୀୟ ବନଦୁର୍ଗ, ସୁନ୍ଦର ପୋଖରୀ ଓ ନଦୀ ସଙ୍ଗମରେ ବାସ କଲେ।

4.6.10

द्रुमान्नानाविधाकारान्नानाविधलताकुलान् ।
कुसुमाढ्यान्मनःकान्ताञ्शुभगन्धान्मनोरमान् ॥ ४.६.१० ॥

ବିବିଧ ଆକୃତିର, ବିବିଧ ଲତାରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ, ପୁଷ୍ପସମୃଦ୍ଧ, ମନୋହର, ଶୁଭଗନ୍ଧ, ମନୋରମ ବୃକ୍ଷସମୂହ।

4.6.11

पार्था निरीक्षमाणाश्च तान्द्रुमान्पुष्पशालिनः ।
जिघ्रन्तः पुष्पगन्धांश्च फलगन्धान्मनोरमान् ॥ ४.६.११ ॥

ପୃଥାର ପୁତ୍ରମାନେ ସେହି ପୁଷ୍ପଶୋଭିତ ବୃକ୍ଷମାନଙ୍କୁ ଦେଖି, ପୁଷ୍ପଗନ୍ଧ ଓ ଫଳର ମନୋରମ ସୁଗନ୍ଧ ଆଘ୍ରାଣ କରି ଚାଲିଲେ।

4.6.12

विध्यन्तो मृगजातानि महेप्वासा महाबलाः ।
उपित्वा द्वादशसमा वने परपुरंजयाः ।
लुब्धान्ब्रुवाणा मात्स्यस्य विपयं प्राविशंस्तदा ॥ ४.६.१२ ॥

ମହାଧନୁର୍ଦ୍ଧାରୀ ଓ ମହାବଳୀ ସେମାନେ, ଶତ୍ରୁନଗର ଜୟକାରୀ, ହରିଣ ଦଳ ଉପରେ ବାଣ ମାରି, ବନରେ ଦ୍ୱାଦଶ ବର୍ଷ ବାସ କରି, ତା'ପରେ ନିଜକୁ ବ୍ୟାଧ କହି ମତ୍ସ୍ୟ ଦେଶରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ।

4.6.13

तत्र धौम्यं महेप्वासाः पाण्डवेया व्यसर्जयन् ।
अग्निहोत्रं परिचरन्सोऽबुद्धोऽवसदाश्रमे ॥ ४.६.१३ ॥

ସେଠାରେ ମହାନ ଧନୁର୍ଦ୍ଧର ପାଣ୍ଡବମାନେ ଧୌମ୍ୟଙ୍କୁ ବିଦାୟ ଦେଲେ। ଅଗ୍ନିହୋତ୍ର ସେବା କରି ସେ ଅଜ୍ଞାତ ଭାବେ ଆଶ୍ରମରେ ରହିଲେ।

4.6.14

ततस्तेषु प्रयातेषु पाण्डवेषु महात्मसु ।
इन्द्रसेनमुखाश्चैव यथोक्तं प्राप्य निर्वृताः।
रथानश्वांश्च रक्षन्तः सुखमूषुः सुसंवृताः ॥ ४.६.१४ ॥

ତା'ପରେ ମହାତ୍ମା ପାଣ୍ଡବମାନେ ଚାଲିଗଲେ, ଏବଂ ଇନ୍ଦ୍ରସେନ ପ୍ରମୁଖମାନେ କୁହାଯାଇଥିବା ପ୍ରକାରେ ପାଇ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେଲେ। ରଥ ଓ ଘୋଡ଼ା ରକ୍ଷା କରି, ଭଲ ଭାବେ ଲୁଚି ସୁଖରେ ରହିଲେ।

4.6.15

ततो जनपदं प्राप्य कृष्णा राजानमब्रवीत् ॥ ४.६.१५ ॥

ତା'ପରେ ଦେଶରେ ପହଞ୍ଚି କୃଷ୍ଣା ରାଜାଙ୍କୁ କହିଲେ।

4.6.16

पश्यैकपद्यो दृश्यन्ते क्षेत्रे गोष्ठं समाश्रिताः ।
वृक्षांश्चोपवनोपेतान्ग्रामाणां नगरस्य च ॥ ४.६.१६ ॥

ଦେଖ, କ୍ଷେତ୍ରରେ ଏକପଥୀ ରାସ୍ତା ଓ ଗୋଶାଳା ଦେଖାଯାଉଛି; ଉପବନସହିତ ବୃକ୍ଷ, ଗ୍ରାମ ଓ ନଗରର ବୃକ୍ଷ ମଧ୍ୟ।

4.6.17

व्यक्तं दूरे विराटम…राजधानी भविष्यति ।
वसामेहापरां रात्रिं बलवान्मे परिश्रमः ॥ ४.६.१७ ॥

ସ୍ପଷ୍ଟ, ଦୂରରେ ବିରାଟ… ରାଜଧାନୀ ହେବ। ଏଠାରେ ପରବର୍ତ୍ତୀ ରାତି ବିତାଉ; ମୋର ପରିଶ୍ରମ ଅଧିକ।

4.6.18

इमां कमलपत्राक्षीं द्रौपदीं माद्रिनन्दन ।
मुहूर्तं परिगृह्यैनां घाहुभ्यां नकुल व्रज ॥ ४.६.१८ ॥

ହେ ମାଦ୍ରୀ-ପୁତ୍ର ନକୁଳ, ଏହି କମଳନୟନୀ ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କୁ କ୍ଷଣେ ତୁମ ବାହୁରେ ଧରି ଚାଲ।

4.6.19

ततोऽदूरे विराटस्य नगरं भरतर्षभ ।
राजधान्यां निवत्स्यामः प्रमुक्तमिव नो वनम् ॥ ४.६.१९ ॥

ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ବିରାଟଙ୍କ ନଗର ଏଠାରୁ ନିକଟରେ ଅଛି। ସେହି ରାଜଧାନୀରେ ଆମେ ରହିବୁ, ଯେପରି ଏ ବନ ଆମକୁ ଛାଡ଼ିଦେଇଛି।

4.6.20

पूर्वाह्णे मृगयां कृत्वा मया विद्धा मृगा वने ।
अटवी च मया दूरं धृता मृगवधेप्सुना ॥ ४.६.२० ॥

ପୂର୍ବାହ୍ନରେ ମୁଁ ଶିକାର କଲି, ବନରେ ହରିଣମାନଙ୍କୁ ବାଣରେ ବିଦ୍ଧ କଲି। ହରିଣ ବଧ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରି ମୁଁ ଏ ବନରେ ବହୁ ଦୂର ଗଲି।

4.6.21

विषमा ह्यतिदुर्गा च वेगवत्परिधावता ।
सोहं धर्माभितप्तो वै नैनामादातुमुत्सहे ॥ ४.६.२१ ॥

ସେ ବାଟ ଅସମତଳ ଓ ଅତି ଦୁର୍ଗମ ଥିଲା, ଏବଂ ମୁଁ ବେଗରେ ଧାଇଁ ଆସିଥିଲି। ରୌଦ୍ରରେ ତପ୍ତ ମୁଁ ଏହାକୁ ଉଠାଇ ନେବାକୁ ସାହସ କରୁନାହିଁ।

4.6.22

सहदेव त्वमादाय मुहूर्तं द्रौपदीं नय ।
राजधान्यां निवत्स्यामः सुमुक्तमिव नो वनम् ॥ ४.६.२२ ॥

ହେ ସହଦେବ, ତୁମେ ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କୁ କ୍ଷଣେ ନେଇ ଚାଲ। ଆମେ ସେହି ରାଜଧାନୀରେ ରହିବୁ, ଯେପରି ଏ ବନ ଆମକୁ ଭଲରେ ଛାଡ଼ିଦେଇଛି।

4.6.23

अहमप्यस्मि तृषितः क्षुधया परिपीडितः ।
परिश्रान्तश्च भद्रं ते नैनामादातुमुत्सहे ॥ ४.६.२३ ॥

ମୁଁ ମଧ୍ୟ ତୃଷା ଓ କ୍ଷୁଧାରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପୀଡ଼ିତ ଓ କ୍ଳାନ୍ତ। ତୁମର ମଙ୍ଗଳ ହେଉ, ଏହାକୁ ଉଠାଇ ନେବାର ସାହସ ମୋର ନାହିଁ।

4.6.24

एहि वीर विशालाश्च वीरसिंह इवार्जुन ।
इमां कमलपत्राक्षीं द्रौपदीं द्रुपदात्मजाम् ॥ ४.६.२४ ॥

ଆ ବୀର, ବିଶାଳନୟନ, ବୀରସିଂହ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ପରି; ଏହି କମଳନୟନୀ, ଦ୍ରୁପଦଙ୍କ କନ୍ୟା ଦ୍ରୌପଦୀ ପାଖକୁ ଆ।

4.6.25

परिगृह्य मुहूर्तं त्वं बाहुभ्यां कुशलं व्रज ।
राजधान्यां निवत्स्यामः प्रमुक्तमिव नो वनम् ॥ ४.६.२५ ॥

ଯୁଧିଷ୍ଠିର କହିଲେ: କ୍ଷଣେ ତାକୁ ବାହୁରେ ଧରି କୁଶଳରେ ଯାଅ। ବନ ଆମକୁ ଛାଡ଼ିଦେଲା ଭଳି ଆମେ ରାଜଧାନୀରେ ବାସ କରିବୁ।

4.6.26

गुरोर्वचनमाज्ञाय संप्रहृष्टो जितेन्द्रियः ।
बाहुभ्यां परिगृह्याथ राजपुत्रीमनिन्दिताम् ।
प्रवव्राज महाबाहुरर्जुनः प्रियदर्शनाम् ॥ ४.६.२६ ॥

ବୈଶମ୍ପାୟନ କହିଲେ: ଗୁରୁଙ୍କ ବାଣୀ ଜାଣି ଅତ୍ୟନ୍ତ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ, ଇନ୍ଦ୍ରିୟଜୟୀ ମହାବାହୁ ଅର୍ଜୁନ ବାହୁରେ ସେହି ନିର୍ଦୋଷ ରାଜକୁମାରୀଙ୍କୁ ଧରି, ଦେଖିବାକୁ ପ୍ରିୟ ସେହି ନାରୀ ସହିତ ଯାତ୍ରା କଲେ।

4.6.27

जटिलो वल्कलधरः शततूणीधनुर्धरः ।
स्कन्धे कृत्वा वरारोहां बालामायतलोचनाम् । ॥ ४.६.२७ ॥

ବୈଶମ୍ପାୟନ କହିଲେ: ଜଟାଧାରୀ, ବଲ୍କଳ ପରିହିତ, ଶହେ ତୂଣୀରଯୁକ୍ତ ଧନୁର୍ଧର ଅର୍ଜୁନ, ସୁନ୍ଦର କଟି ଓ ଦୀର୍ଘନୟନା ସେହି ବାଳିକାକୁ କାନ୍ଧରେ ବସାଇଲେ।

4.6.28

आनीय नगराभ्याशमवातारयदर्जुनः ॥ ४.६.२८ ॥

ବୈଶମ୍ପାୟନ କହିଲେ: ନଗର ନିକଟକୁ ଆଣି ଅର୍ଜୁନ ତାକୁ ଓହ୍ଲାଇ ଦେଲେ।