મહાભારત · અધ્યાય 4.65
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.65.1
कर्णं पराजितं दृष्ट्वा पार्थो वैराटिमब्रवीत् ।
एतं मां प्रापयेदानीं रथवृन्दं प्रहारिणाम् ॥ ४.६५.१ ॥
કર્ણને પરાજિત જોઈને પાર્થે વૈરાટિને કહ્યું, 'હવે મને તે પ્રહારક રથસમૂહ પાસે લઈ જા.'
4.65.2
यत्र शान्तनवो भीष्मः सर्वेषां नः पितामहः ।
सुयुद्धं काङ्क्षमाणो वै रथे तिष्ठति दंशितः ॥ ४.६५.२ ॥
શંતનુનો પુત્ર ભીષ્મ, અમારા સૌના પિતામહ, સારા યુદ્ધની ઇચ્છાથી બખ્તર પહેરીને રથ પર ઊભા છે.
4.65.3
तालो वै काञ्चनो यत्र वज्रवैडूर्यभूषितः ।
अतीव समरे भाति मातरिश्वप्रकम्पितः ॥ ४.६५.३ ॥
હીરા અને વૈડૂર્યથી શણગારેલો સોનાનો તાલધ્વજ ત્યાં છે; પવનથી હલતો તે યુદ્ધમાં અતિશય ચમકે છે.
4.65.4
दारुणं प्रहरिष्यामि रथबृन्दानि धन्विनाम् ।
आदास्याम्यहमेतेषां धनुर्ज्यावेष्टनानि च ॥ ४.६५.४ ॥
તે ધનુર્ધરોના રથસમૂહો પર હું ભયંકર પ્રહાર કરીશ; તેમની ધનુષ્ય-દોરીનાં બંધનો પણ હું લઈ લઈશ.
4.65.5
अस्यन्तं दिव्यमस्त्राणि चित्रमुत्तर पश्यसि ॥ ४.६५.५ ॥
હે ઉત્તર, દિવ્ય અસ્ત્રો છોડતા મારું અદ્ભુત રૂપ તું જુએ છે.
4.65.6
शतह्रदां जृम्भमाणां मेघस्थां प्रावृषीव च ।
सुवर्णपृष्ठं गाण्डीवं पश्यन्तु कुरवो मम ॥ ४.६५.६ ॥
વર્ષાઋતુમાં મેઘોમાં રહેલી, સો ગર્જનાઓ કરતી વીજળીની જેમ, સોનાની પીઠવાળું મારું ગાંડીવ કૌરવો જુએ.
4.65.7
दक्षिणेनाथ वामेन कतमेन स्विदस्यति ।
इति मां शत्रवः सर्वे न विज्ञास्यन्ति सारथे ॥ ४.६५.७ ॥
જમણા હાથે કે ડાબા હાથે, કયા હાથે તે બાણ છોડે છે — એ રીતે બધા શત્રુઓ મને ઓળખી શકશે નહીં, હે સારથિ.
4.65.8
अस्त्रोदकां हयावर्तां नागनक्रां रथह्रदाम् ।
नदीं प्रस्कन्दयिष्यामि परलोकापहारिणीम् ॥ ४.६५.८ ॥
શસ્ત્રો જેનું જળ, ઘોડા જેના વમળ, હાથી જેના મગર, રથ જેના કુંડ — પરલોક સુધી તાણી જનારી એ નદીને હું વહાવીશ.
4.65.9
पाणिपादशिरःपृष्ठबाहुशङ्खचराचरम् ।
वनं कुरूणां छेत्स्यामि भल्लैः सन्नतपर्वभिः ॥ ४.६५.९ ॥
હાથ, પગ, માથાં, પીઠ, ભુજાઓ અને શંખ — ચર-અચર બધું ધરાવતું કૌરવોનું એ વન હું વળેલી ગાંઠવાળા ભલ્લોથી કાપી નાખીશ.
4.65.10
तूणीशयाः सुपुङ्खाग्रा विशिखा दुन्दुभिस्वनाः ।
मया प्रमुक्ताः संग्रामे कुरून्धक्ष्यन्ति सायकाः ॥ ४.६५.१० ॥
ભાથામાં રહેલા, સુંદર પીંછાંના અગ્રભાગવાળા, દુંદુભિ સમાન અવાજ કરતા બાણ — મારા વડે યુદ્ધમાં છોડાયેલા એ સાયકો કૌરવોને બાળી નાખશે.
4.65.11
ध्वजवृक्षं शरतृणं नागाश्वश्वापदाकुलम् ।
रथसिंहगणैर्युक्तं धनुर्वल्लिसमाकुलम्।
वनमादीपयिष्यामि कुरूणामस्त्रतेजसा ॥ ४.६५.११ ॥
ધ્વજરૂપી વૃક્ષો, શરરૂપી ઘાસ, હાથી-ઘોડા-વન્યપ્રાણીઓથી ભરેલું, રથસિંહોના સમૂહોથી યુક્ત, ધનુષ્યરૂપી વેલાઓથી ઘટ્ટ — એ વનને કૌરવોના અસ્ત્રતેજથી હું બાળી મૂકીશ.
4.65.12
जयतो भारतीं सेनामेकस्य मम संयुगे ।
शतं मार्गा भविष्यन्ति पावकस्येव कानने ॥ ४.६५.१२ ॥
યુદ્ધમાં એકલો એવો હું ભારતીય સેનાને જીતતો હોઉં ત્યારે — વનમાં અગ્નિને જેમ સો માર્ગ થાય, તેમ મારા માટે પણ સો માર્ગ થશે.
4.65.13
मया चक्रमिवाविद्धं सैन्यं द्रक्ष्यसि केवलम् ।
तानहं रथनीडेभ्यः परलोकाय शात्रवान्।
एकः प्रद्रावयिष्यामि चक्रपाणिरिवासुरान् ॥ ४.६५.१३ ॥
તું જોશે કે મારા વડે ચક્રથી વિંધાયેલું હોય તેમ આખું સૈન્ય છિન્નભિન્ન થઈ જશે. રથની બેઠકો પરથી તે શત્રુઓને હું એકલો પરલોક મોકલીશ; ચક્રપાણિ અસુરોને ભગાડે તેમ હું ભગાડીશ.
4.65.14
असंभ्रान्तो रथे तिष्ठन्समेषु विषमेषु च ।
मार्गमावृत्य तिष्ठन्तमपि भेत्स्यामि पर्वतम् ॥ ४.६५.१४ ॥
રથ પર ઊભો રહીને, સમતળ કે વિષમ ભૂમિ પર પણ નિર્ભય રહીને, માર્ગ રોકીને ઊભેલા પર્વતને પણ હું ભેદી નાખીશ.
4.65.15
अहमिन्द्रस्य संग्रामे द्विषतो बलदर्पितान् ।
मातलिं सारथिं कृत्वा निवातकवचान्रणे ।
हतवान्सर्वतः सर्वान्धावतो युध्यतस्तदा ॥ ४.६५.१५ ॥
ઇન્દ્રના યુદ્ધમાં, માતલિને સારથિ બનાવીને, બળના ગર્વથી ભરેલા દ્વેષી નિવાતકવચોને મેં રણમાં માર્યા; ત્યારે દોડતા અને લડતા બધાને ચારે બાજુથી મેં માર્યા.
4.65.16
निवातकवचान्हत्वा गाण्डीवास्त्रैः सहस्रशः ।
परं पारे समुद्रस्य हिरण्यपुरमारुजम् ॥ ४.६५.१६ ॥
ગાંડીવના બાણોથી હજારો નિવાતકવચોને મારીને, સમુદ્રની પેલે પાર આવેલી સુવર્ણનગરી હિરણ્યપુર પર મેં ધાવો બોલાવ્યો.
4.65.17
हत्वा षष्टिसहस्राणि रथानामुग्रधन्विनाम् ।
पौलोमान्कालकेयांश्च समरे भृशदारुणान् ।
असुरानहनं घोरान्रौद्रेणास्त्रेण सारथे ॥ ४.६५.१७ ॥
ભયંકર ધનુર્ધારી સાઠ હજાર રથીઓને મારીને, યુદ્ધમાં અતિ ભયાનક પૌલોમો અને કાલકેયોને મેં માર્યા. હે સારથિ, રૌદ્ર અસ્ત્રથી મેં ઘોર અસુરોનો વધ કર્યો.
4.65.18
अहमिन्द्राद्दृढां मुष्टिं ब्रह्मणः क्षिप्रहस्तताम् ।
प्रगाढनिपुणं चित्रमतिवृद्धं प्रजापतेः ॥ ४.६५.१८ ॥
મેં ઇન્દ્ર પાસેથી દૃઢ મુષ્ટિ, બ્રહ્મા પાસેથી ક્ષિપ્રહસ્તતા, અને પ્રજાપતિ પાસેથી ઊંડી, નિપુણ અને અદ્ભુત વિદ્યા મેળવી છે.
4.65.19
रौद्रं रुद्रादहं वेद्मि वारुणं वरुणादपि ।
सौर्यं सूर्यादहं वेद्मि याम्यं दण्डधरादपि ॥ ४.६५.१९ ॥
રુદ્ર પાસેનું રૌદ્ર અને વરુણ પાસેનું વારુણ અસ્ત્ર પણ હું જાણું છું; સૂર્ય પાસેનું સૌર્ય અને દંડધારી યમ પાસેનું યામ્ય અસ્ત્ર પણ હું જાણું છું.
4.65.20
अस्त्रमाग्नेयमग्नेश्च वायव्यं मातरिश्वनः ।
अन्यैर्देवैरहं प्राप्तः को मां विषहते पुमान् ॥ ४.६५.२० ॥
અગ્નિ પાસેથી આગ્નેય અસ્ત્ર અને માતરિશ્વા વાયુ પાસેથી વાયવ્ય અસ્ત્ર, તથા અન્ય દેવો પાસેથી પણ મેં (અસ્ત્રો) મેળવ્યાં છે; મારો સામનો કયો પુરુષ કરી શકે?
4.65.21
अद्य गाण्डीवनिर्मुक्तैःशरौघै रोमहर्षणैः ।
कुरूणां पातयिष्यामि रथवृन्दानि धन्विनाम् ॥ ४.६५.२१ ॥
આજે ગાંડીવમાંથી છૂટેલા, રૂંવાડાં ઊભાં કરતા બાણોના પ્રવાહથી હું કૌરવોના ધનુર્ધારી રથસમૂહોને પાડી નાખીશ.
4.65.22
एवमाश्वासितस्तेन वैराटिः सव्यसाचिना ।
व्यगाहत रथानीकं भीमं भीष्मस्य वाजिभिः ॥ ४.६५.२२ ॥
આ રીતે સવ્યસાચી (અર્જુન) દ્વારા આશ્વસ્ત થયેલા વિરાટપુત્ર (ઉત્તર) ભીષ્મની ભયંકર રથસેનામાં ઘોડાઓ સાથે ધસી ગયો.
4.65.23
रथिसिंहमनाधृष्यं जिगीषन्तं परान्रणे ।
अभ्यधावत्तदैवोग्रो ज्यां विकर्षन्धनञ्जयः ॥ ४.६५.२३ ॥
યુદ્ધમાં શત્રુઓને જીતવા ઇચ્છતા, અજેય રથસિંહ (ભીષ્મ) તરફ ત્યારે ઉગ્ર ધનંજયે પ્રત્યંચા ખેંચતાં ધસી ગયો.
4.65.24
दुःशासनोऽभ्ययात्तूर्णमर्जुनं भरतर्षभः ॥ ४.६५.२४ ॥
ભરતવંશના શ્રેષ્ઠ દુઃશાસન ઝડપથી અર્જુન તરફ આગળ વધ્યો.
4.65.25
अन्येऽपि चित्राभरणा युवानो मृष्टकुण्डलाः ।
अभ्ययुर्भीमधन्वानो मौवी पर्यस्य बाहुभिः ॥ ४.६५.२५ ॥
વિચિત્ર આભૂષણો અને ચમકતાં કુંડળ પહેરેલા બીજા યુવાનો પણ ભયંકર ધનુર્ધરો બનીને આગળ ધસ્યા અને હાથોથી પ્રત્યંચા ખેંચવા લાગ્યા.
4.65.26
दुःशासनो विकर्णश्च वृषसेनो विविशतिः ।
अभीता भीमधन्वानं पाण्डवं पर्यवारयन् ॥ ४.६५.२६ ॥
દુઃશાસન, વિકર્ણ, વૃષસેન અને વિવિંશતિ નિર્ભય થઈને એ ભયંકર ધનુર્ધર પાંડવને ઘેરી વળ્યા.
4.65.27
तस्य दुःशासनः षष्टिं वामपार्श्वे समार्पयत् ।
अस्यतः प्रतिसन्धाय कुन्तीपुत्रस्य धीमतः ॥ ४.६५.२७ ॥
બુદ્ધિમાન કુંતીપુત્ર બાણ ચડાવીને છોડી રહ્યા ત્યારે દુઃશાસને તેમની ડાબી બાજુએ સાઠ બાણ માર્યા.
4.65.28
पुनश्चैव स भल्लेन विद्ध्वा वैराटिमुत्तरम् ।
द्वितीयेनार्जुनं वीरं प्रत्यविध्यत्स्तनान्तरे ॥ ४.६५.२८ ॥
પછી તેણે ભલ્લથી વિરાટપુત્ર ઉત્તરને વીંધીને બીજા બાણથી વીર અર્જુનની છાતીના મધ્ય ભાગમાં પ્રહાર કર્યો.
4.65.29
तस्य जिष्णुरुदावृत्य क्षुरधारेण कार्मुकम् ।
प्राकृन्तद्गृध्रपत्रेण जातरूपपरिष्कृतम् ॥ ४.६५.२९ ॥
વિજયી અર્જુને વળીને ક્ષુરધાર બાણથી તેનું સોનાથી શણગારેલું ધનુષ્ય ગીધ-પાંખવાળા બાણથી કાપી નાખ્યું.
4.65.30
अथैनं पञ्चभिर्बाणैः प्रत्यविध्यत्स्तनान्तरे ।
सोपयातो रथोपस्थात्पार्थबाणाभिपीडितः ॥ ४.६५.३० ॥
પછી અર્જુને તેને પાંચ બાણોથી તેની છાતીની વચ્ચે વીંધ્યો. પાર્થના બાણોથી પીડિત થઈને તે રથની બેઠકેથી આગળ આવ્યો.
4.65.31
सर्वा दिशश्चाभ्यपतद्बीभत्सुरपाराजितः ।
तं विकर्णः शरैस्तीक्ष्णैर्गृध्रपक्षैः शिलाशितैः।
विव्याध परवीरध्नमर्जुनं धृतराष्ट्रजः ॥ ४.६५.३१ ॥
અપરાજિત બીભત્સુ (અર્જુન) બધી દિશાઓ તરફ દોડ્યો. ત્યારે ધૃતરાષ્ટ્રનો પુત્ર વિકર્ણ પથ્થર પર ધાર કાઢેલા ગીધના પીંછાવાળા તીક્ષ્ણ બાણોથી શત્રુવીરોનો સંહાર કરનાર અર્જુનને વીંધ્યો.
4.65.32
ततस्तमपि कौन्तेयः शरेण नतपर्वणा ।
ललाटेऽभ्यहनद्गाढं स विद्धः प्राद्रवद्भयात् ॥ ४.६५.३२ ॥
પછી કુંતીપુત્રે પણ તેને વળેલી ગાંઠવાળા બાણથી કપાળ પર જોરથી પ્રહાર કર્યો. વીંધાયેલો તે ભયથી ભાગી ગયો.
4.65.33
ततः पार्थमुपाद्रुत्य दुस्सहः सविविंशतिः ।
अवाकिरच्छरैस्तीक्ष्णैः परीप्सन्भ्रातरं रणे ॥ ४.६५.३३ ॥
પછી દુઃસહ અને વિવિંશતિએ પાર્થ પર ધસી જઈને, યુદ્ધમાં પોતાના ભાઈનું રક્ષણ કરવાની ઇચ્છાથી તીક્ષ્ણ બાણોની વર્ષા કરી.
4.65.34
तावुभौ गृध्रपत्राभ्यां निशिताभ्यां धनञ्जयः ।
विव्याध युगपद्व्यग्रस्तयोर्वाहानसूदयत् ॥ ४.६५.३४ ॥
ધનંજયે તે બંનેને ગીધના પીંછાવાળા બે તીક્ષ્ણ બાણોથી એક સાથે વીંધ્યા; અવિચળ રહીને તેમના ઘોડાઓનો સંહાર કર્યો.
4.65.35
तौ हताश्वौ तु विद्धाङ्गौ धृतराष्ट्रात्मजावुभौ ।
अभिपत्य रथैरन्यैरपनीतौ पदानुगैः ॥ ४.६५.३५ ॥
ઘોડા માર્યા ગયેલા અને અંગો વીંધાયેલા તે ધૃતરાષ્ટ્રના બંને પુત્રો બીજા રથો પાસે પહોંચ્યા; પગપાળા સૈનિકો તેમને ત્યાંથી લઈ ગયા.
4.65.36
व्यद्रावयदशेषांश्च धृतराष्ट्रसुतांस्तदा ।
विद्राव्य च रणे पार्थो रणभूमिं व्यराजयत् ॥ ४.६५.३६ ॥
ત્યારે પાર્થે ધૃતરાષ્ટ્રના બધા પુત્રોને ભગાડી મૂક્યા; યુદ્ધમાં તેમને હટાવીને રણભૂમિને શોભાવી દીધી.
4.65.37
किरीटमाली कौन्तेयो लब्धलक्षः प्रतापवान् ।
पातयन्नुत्तमाङ्गानि बाहूश्च परिघोपमान् ॥ ४.६५.३७ ॥
મુકુટમાળ ધારણ કરનાર, કુંતીપુત્ર, લક્ષ્ય સાધનાર, પ્રતાપી (અર્જુન) મસ્તકો અને પરિઘ જેવી ભુજાઓ પાડતો હતો.
4.65.38
अशेरत महावीराः शतशो रुक्ममालिनः ॥ ४.६५.३८ ॥
સોનાની માળા પહેરેલા સેંકડો મહાવીરો ત્યાં પડ્યા હતા.
4.65.39
कमलदिनकरेन्दुसन्निभैः सितदशनैः सुमुखाक्षिनासिकैः ।
रुचिरमकरकुण्डलैर्मही पुरुषशिरोभिरथास्तृता बभौ ॥ ४.६५.३९ ॥
કમળ, સૂર્ય અને ચંદ્ર સમાન, સફેદ દાંતવાળા, સુંદર મુખ, નેત્ર, નાક ધરાવતા, ચમકતાં મકર-કુંડળ પહેરેલા પુરુષોનાં મસ્તકોથી ઢંકાયેલી ધરતી શોભી ઊઠી.
4.65.40
सुनसं चारुदीप्ताश्चं क्लृप्तश्मश्रु स्वलंकृतम् ।
अदृश्यत शिरश्छिन्नमनेकं हेमकुण्डलम् ॥ ४.६५.४० ॥
સુંદર નાક, ચમકતા સુંદર કાન, વ્યવસ્થિત દાઢીવાળા, સુશોભિત, સોનાનાં કુંડળવાળાં અનેક કપાયેલાં મસ્તકો દેખાયાં.
4.65.41
एवं तत्प्रहतं सैन्यं समन्तात्प्रद्रुतं भयात् ॥ ४.६५.४१ ॥
આ રીતે પ્રહાર પામેલું એ સૈન્ય ભયથી ચારેય તરફ ભાગી ગયું.
4.65.42
अथ दुर्योधनः कर्णः सौबलः शकुनिस्तदा ।
द्रोणश्च द्रोणपुत्रश्च कृपश्चातिरथो रणे ॥ ४.६५.४२ ॥
ત્યારે દુર્યોધન, કર્ણ, સૌબલ શકુનિ, દ્રોણ, દ્રોણપુત્ર અને યુદ્ધમાં અતિરથ કૃપ.
4.65.43
सहिता विजयं तत्र योधयन्तो महारथाः ।
विष्फारयन्तश्चापानि बलवन्ति महाबलाः ॥ ४.६५.४३ ॥
ત્યાં વિજય માટે સાથે લડતા મહારથીઓ, બળવાન ધનુષ્યો ખેંચતા મહાબલી.
4.65.44
ततः कीर्णपताकेन रथेनादित्यवर्चसा ।
पुनरावृत्य मार्गस्थं ददृशुर्वानरध्वजम् ॥ ४.६५.४४ ॥
પછી વિખરાયેલી ધ્વજાવાળા, સૂર્ય સમાન તેજસ્વી રથમાં પાછા ફરીને તેમણે માર્ગ પર ઊભેલા વાનરધ્વજને જોયો.
4.65.45
ते महास्त्रैर्महेष्वासाः परिवार्य धनञ्जयम् ।
अभ्यवर्षन्सुसंक्रुद्धा महामेघा इवाचलम् ॥ ४.६५.४५ ॥
તે મહાધનુર્ધરોએ મહાસ્ત્રોથી ધનંજયને ઘેરીને, અતિ ક્રોધે મહામેઘ પર્વત પર વરસે તેમ તેના પર વરસાદ વરસાવ્યો.
4.65.46
शरौघान्सम्यगस्यन्तो जीमूता इव शारदाः ।
युद्धे तस्थुर्महावीर्याः प्रतपन्तः किरीटिनम् ॥ ४.६५.४६ ॥
શરદ ઋતુના મેઘોની જેમ સારી રીતે બાણોનો પ્રવાહ છોડતા, યુદ્ધમાં મહાપરાક્રમીઓ ઊભા રહી કિરીટીને તપાવતા હતા.
4.65.47
इषुभिर्बहुभिस्तूर्णं निशितैर्लोमवापिभिः ।
अदूरात्प्रत्यवस्थाय पाण्डवं समयोधयन् ॥ ४.६५.४७ ॥
ઘણા તીક્ષ્ણ, વાળ કાપતા બાણોથી ઝડપથી, નજીકથી સામે ઊભા રહીને તેઓ પાંડવ સાથે લડ્યા.
4.65.48
ततः प्रहस्य बीभत्सुस्तमैन्द्रं पञ्चवार्षिकम् ।
अस्त्रमादित्यसंकाशं गाण्डीवे समयोजयत् ॥ ४.६५.४८ ॥
ત્યારે હસીને બીભત્સુ (અર્જુન) ઇન્દ્રનું તે પાંચ વર્ષ જૂનું, સૂર્ય સમાન અસ્ત્ર ગાંડીવ પર ચડાવ્યું.
4.65.49
नाक्षणां न च चक्राणां न रथानां न वाजिनाम् ।
अङ्गुलाद्दव्यङ्गुलाद्वापि विवृतं प्रत्यदृश्यत ॥ ४.६५.४९ ॥
ધરી, પૈડાં, રથ કે ઘોડાનો એક આંગળ કે અર્ધી આંગળ જેટલો ભાગ પણ ખુલ્લો દેખાયો નહીં.
4.65.50
यथा रश्मिभिरादित्यो वृणुते सर्वतो दिशम् ।
एवं किरीटिना मुक्तं सर्वं प्राच्छादयञ्जगत् ॥ ४.६५.५० ॥
સૂર્ય પોતાનાં કિરણોથી સર્વ દિશાઓ ઢાંકે તેમ કિરીટી (અર્જુન)ના છોડેલાં બાણોએ સમગ્ર જગતને ઢાંકી દીધું.
4.65.51
यथा बलाहके विद्युत्पावको वा शिलोच्चये ।
तथा गाण्डीवमभवच्चक्राभुधमिवाततम् ॥ ४.६५.५१ ॥
વાદળમાં વીજળી કે પર્વતશિખર પર અગ્નિ જેમ, તેમ ખેંચાયેલું ગાંડીવ ચક્રધારી (વિષ્ણુ) સમાન પ્રકાશ્યું.
4.65.52
यथा वर्षति पर्जन्यो विद्युत्पतति पर्वते ।
विस्फूर्जिता दिशः सर्वा ज्वलद्गाण्डीवमावृणोत् ॥ ४.६५.५२ ॥
મેઘ વરસે અને પર્વત પર વીજળી પડે તેમ સર્વ દિશાઓ ગર્જનાથી ભરાઈ; પ્રજ્વલિત ગાંડીવે સર્વને ઢાંકી દીધું.
4.65.53
त्रस्ताश्च रथिनःक सर्वे चैन्द्रमस्त्रं विकुर्वति ।
सर्वे शान्तिपरा योधाः स्वचित्तं नाभिजझिरे ।
सहिता द्रोणभीष्माभ्यां प्रमोहगतचेतनाः ॥ ४.६५.५३ ॥
સર્વ રથીઓ ભયભીત થયા; ઇન્દ્રાસ્ત્ર પ્રગટ થતાં સર્વ યોદ્ધાઓ શાંતિ શોધવા લાગ્યા; તેઓ પોતાનું ચિત્ત પાછું મેળવી શક્યા નહીં — દ્રોણ અને ભીષ્મ સાથેના તેઓ સૌ મોહગ્રસ્ત ચેતનાવાળા થઈ ગયા.
4.65.54
तानि सर्वाणि सैन्यानि भग्नानि भरतर्षभ ।
प्राद्रवन्त दिशः सर्वा भयाद्वै सव्यसाचिनः ॥ ४.६५.५४ ॥
હે ભરતશ્રેષ્ઠ, તે બધાં સૈન્યો ભાંગી પડ્યાં; સવ્યસાચી (અર્જુન)ના ભયથી તે સર્વ દિશાઓમાં નાસી ગયાં.