ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 4.73
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.73.1
प्रदाय वस्त्राणि किरीटमाली ।
विराटगेहे मुदितः सखीभ्यः ।
कृत्वा महर्तर्म तदाऽऽजिमध्ये ।
दिदृक्षया सोऽभिजगाम पार्थम् ॥ ४.७३.१ ॥
ಕಿರೀಟಮಾಲಿ (ಅರ್ಜುನ) ಸಖಿಯರಿಗೆ ವಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ನೀಡಿ, ವಿರಾಟನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಸಂತೋಷದಿಂದ, ಯುದ್ಧದ ನಡುವೆ ಮಾಡಿದ ಮಹತ್ಕಾರ್ಯದ ನಂತರ, ನೋಡಬೇಕೆಂಬ ಇಚ್ಛೆಯಿಂದ ಪಾರ್ಥನ ಬಳಿಗೆ ಹೋದನು.
4.73.2
तं प्रेक्षमाणस्त्वथ धर्मराजं ।
पप्रच्छ पार्थोऽथ स भीमसेनम्।
किं धर्मराजो हि यथापुरं मां ।
मुखं प्रतिच्छाद्य न चाह किंचित् ॥ ४.७३.२ ॥
ಆ ಧರ್ಮರಾಜನನ್ನು ನೋಡುತ್ತಾ ಪಾರ್ಥನು ಭೀಮಸೇನನನ್ನು ಕೇಳಿದನು: "ಧರ್ಮರಾಜನು ಮೊದಲಿನಂತೆ ನನ್ನಿಂದ ಮುಖ ಮರೆಮಾಚಿ ಏನನ್ನೂ ಹೇಳದೇ ಇರುವುದೇಕೆ?"
4.73.3
तमेवमुक्त्वा परिशङ्कमानं ।
दृष्ट्वाऽर्जुनं भीमसेनं च राजा।
तदाऽब्रवीत्तावभिवीक्ष्य राज-
न्युधिष्ठिरस्तत्परिमृज्य रक्तम् ॥ ४.७३.३ ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ, ಶಂಕಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಅರ್ಜುನ ಮತ್ತು ಭೀಮಸೇನರನ್ನು ನೋಡಿ, ರಾಜ ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು ಆ ರಕ್ತವನ್ನು ಒರೆಸಿಕೊಂಡು ಅವರೊಂದಿಗೆ ಮಾತನಾಡಿದನು.
4.73.4
मन्युं नियच्छन्नुपविष्ट आसम् ॥ ४.७३.४ ॥
ದುಃಖ ಮತ್ತು ಕೋಪವನ್ನು ನಿಗ್ರಹಿಸುತ್ತಾ ಕುಳಿತಿದ್ದನು.
4.73.5
शुभार्ह राष्ट्रं न खिलीकृतं भवे-
द्वयं तु यस्मिन्सुखिनोऽभवाम।
क्रुद्धे तु वीरे त्वयि चाप्रतीते ।
राजा विराटो न लभेत शर्म ॥ ४.७३.५ ॥
ನಾವು ಸುಖದಿಂದಿದ್ದ ಆ ರಾಷ್ಟ್ರವು ಶುಭಕ್ಕೆ ಅರ್ಹವಾಗಿದೆ; ಅದು ಬಂಜರಾಗಬಾರದು. ಆದರೆ ವೀರನೇ, ನೀನು ಕೋಪಗೊಂಡು ಅಸಮಾಧಾನಗೊಂಡರೆ, ರಾಜ ವಿರಾಟನಿಗೆ ಶಾಂತಿ ದೊರೆಯದು.
4.73.6
अजानता तेन च शौर्यमाजौ ।
छन्नस्य सत्रेण बलं च पार्थ।
इदं विराटेन मयि प्रयुक्तं ।
त्वां वीक्षमाणो न गतोस्मि हर्षम् ॥ ४.७३.६ ॥
ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಶೌರ್ಯವನ್ನು ಮತ್ತು ಬಲವನ್ನು ಅರಿಯದವನು, ಓ ಪಾರ್ಥ, ಅಡಗಿದ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಯಜ್ಞದಂತಹ ವೇಷದಿಂದ ಇದನ್ನು ಮಾಡಿದನು. ವಿರಾಟನು ಇದನ್ನು ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಪ್ರಯೋಗಿಸಿದನು; ನಿನ್ನನ್ನು ನೋಡಿಯೂ ನನಗೆ ಹರ್ಷವಾಗಲಿಲ್ಲ.
4.73.7
तेनाप्रमेयेन महाबलेन ।
तस्मिंस्तथोक्ते शममास्थितेन।
तं भीमसेनो बलवानमर्षी ।
धनंजयं क्रुद्धमुवाच वाक्यम् ॥ ४.७३.७ ॥
ಅಪ್ರಮೇಯ ಮಹಾಬಲನು ಹಾಗೆ ಹೇಳಿ ಶಾಂತನಾಗಿ ನಿಂತಾಗ, ಬಲಶಾಲಿ ಮತ್ತು ಅಸಹನೆಯುಳ್ಳ ಭೀಮಸೇನನು ಕೋಪಗೊಂಡ ಧನಂಜಯನಿಗೆ ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದನು.
4.73.8
न पार्थ नित्यं क्षमकालमाह ।
बृहस्पतिर्ज्ञानवतां वरिष्ठः ।
क्षमीह सर्वैः परिभूयतेसौ ।
यथा भुडङ्गो विषवीर्यहीनः ॥ ४.७३.८ ॥
ಓ ಪಾರ್ಥ, ಜ್ಞಾನಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಬೃಹಸ್ಪತಿ ಸಹನೆಗೆ ಯಾವಾಗಲೂ ಸಮಯವಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾನೆ. ಇಲ್ಲಿ ತಾಳ್ಮೆಯುಳ್ಳವನು ಎಲ್ಲರಿಂದ ತಿರಸ್ಕರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ, ವಿಷಶಕ್ತಿಯಿಲ್ಲದ ಹಾವಿನಂತೆ.
4.73.9
विराटमद्यैव निहत्य शीघ्रं ।
सपुत्रपौत्रं सकुलं ससैन्यम्।
योक्ष्यामहे धर्मसुतं च राज्ये ।
अद्यैव शीघ्रं त्वरिरेष मात्स्यः ॥ ४.७३.९ ॥
ಇಂದೇ ವಿರಾಟನನ್ನು ಅವನ ಪುತ್ರರು, ಮೊಮ್ಮಕ್ಕಳು, ಕುಲ ಮತ್ತು ಸೇನೆಯೊಂದಿಗೆ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಕೊಂದು, ಧರ್ಮಪುತ್ರನನ್ನು ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ನಿಯೋಜಿಸುವೆವು. ಈ ಮತ್ಸ್ಯರಾಜನು ಇಂದೇ ಧಾವಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.
4.73.10
अनेन पाञ्चालसुताऽथ कृष्णा ।
उपेक्षिता कीचकेनाभियुक्ता।
तस्मादयं नार्हति राजशब्दं ।
राजा भव त्वं नृप पार्थवीर्यात् ॥ ४.७३.१० ॥
ಇವನಿಂದ ಪಾಂಚಾಲನ ಮಗಳಾದ ಕೃಷ್ಣೆ ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟಳು; ಕೀಚಕನಿಂದ ಆಕೆ ಆಕ್ರಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟಳು. ಆದ್ದರಿಂದ ಇವನು ರಾಜ ಎಂಬ ಹೆಸರಿಗೆ ಅರ್ಹನಲ್ಲ. ಓ ನೃಪ, ಪಾರ್ಥನ ಪರಾಕ್ರಮದಿಂದ ನೀನೇ ರಾಜನಾಗು.
4.73.11
राजा कुरूणां च युधिष्ठिरोऽयं ।
मात्स्येषु राजा भवतु प्रवीरः
तं मात्स्यदेहं शतधा भिनद्मि ।
पूर्णोदकं कुम्भमिवाश्मनीह ॥ ४.७३.११ ॥
ಕುರುಗಳ ರಾಜ ಈ ಯುಧಿಷ್ಠಿರ; ಮತ್ಸ್ಯರಲ್ಲೂ ಆ ವೀರನು ರಾಜನಾಗಲಿ. ನೀರು ತುಂಬಿದ ಕೊಡವನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕಲ್ಲಿನಿಂದ ಒಡೆದಂತೆ ಆ ಮತ್ಸ್ಯದೇಹವನ್ನು ನೂರು ತುಂಡುಗಳಾಗಿ ಒಡೆಯುವೆನು.
4.73.12
भवतः क्षमया राजन्त्सर्वे दोषाश्च नोऽभवन् ।
तं मात्स्यं सबलं हत्वा सपुत्रज्ञातिबान्धवम्।
पश्चाच्चैव कुरून्सर्वान्हनिष्यामि न संशयः ॥ ४.७३.१२ ॥
ರಾಜನೇ, ನಿಮ್ಮ ಕ್ಷಮೆಯಿಂದ ನಮ್ಮ ಎಲ್ಲ ದೋಷಗಳೂ ಇಲ್ಲವಾದವು. ಆ ಮತ್ಸ್ಯನನ್ನು ಅವನ ಸೇನೆ, ಮಕ್ಕಳು, ಬಂಧುಗಳು, ಜ್ಞಾತಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಕೊಂದ ನಂತರ, ಬಳಿಕ ಎಲ್ಲ ಕುರುಗಳನ್ನೂ ಕೊಲ್ಲುವೆನು, ಸಂದೇಹವಿಲ್ಲ.
4.73.13
भीमसेनश्च ये चान्ये तथैवेति तमब्रुवन् ॥ ४.७३.१३ ॥
ಭೀಮಸೇನನು ಮತ್ತು ಇತರರು ಅವನಿಗೆ ಹಾಗೆಯೇ ಹೇಳಿದರು.
4.73.14
तमब्रवीद्धर्मसुतो महात्मा ।
क्षमी वदान्यः कुपितं च भीमम्।
न प्रत्युपस्थास्यति चेत्सदारः ।
प्रसादने सम्यगथास्तु वध्यः ॥ ४.७३.१४ ॥
ಮಹಾತ್ಮನಾದ ಧರ್ಮಪುತ್ರನು ಅವನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು — ಕ್ಷಮಾಶೀಲನೂ ಉದಾರನೂ ಆದ ಅವನು, ಕೋಪಗೊಂಡ ಭೀಮನಿಗೆ: ಅವನು ಪತ್ನಿಯೊಂದಿಗೆ ಬಂದು ಸಮ್ಯಕ್ ಆಗಿ ಸಮಾಧಾನಪಡಿಸದಿದ್ದರೆ ಮಾತ್ರ ಅವನು ವಧೆಗೆ ಯೋಗ್ಯ.
4.73.15
न हन्तव्यो दुरात्माऽयं विराटश्चापि तेऽर्जुन ॥ ४.७३.१५ ॥
ಅರ್ಜುನ, ಈ ದುರಾತ್ಮ ವಿರಾಟನೂ ನಿನ್ನಿಂದ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಡಬಾರದು.
4.73.16
श्वः प्रभाते प्रवेक्ष्यामः सभां सिंहासनेष्वपि ।
राजवेषेण संयुक्ताः स्थानमस्व स्वलंकृताः ॥ ४.७३.१६ ॥
ನಾಳೆ ಮುಂಜಾನೆ ನಾವು ರಾಜಸಭೆಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸೋಣ, ಸಿಂಹಾಸನಗಳ ಮೇಲೂ ಕುಳಿತು, ರಾಜವೇಷದಿಂದ ಕೂಡಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಅಲಂಕೃತರಾಗಿ; ನಿಮ್ಮ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿರಿ.
4.73.17
विराटो यदि तत्रस्थान्राजालङ्कारशोभितान् ।
राजलक्षणसंपन्नान्यदि तत्र न मंस्यते।
पश्चाद्धन्यामहे पार्थ विराटं सहबान्धवम् ॥ ४.७३.१७ ॥
ವಿರಾಟನು ಅಲ್ಲಿ ನಿಂತಿರುವ, ರಾಜಾಲಂಕಾರಗಳಿಂದ ಶೋಭಿಸುವ, ರಾಜಲಕ್ಷಣಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದವರನ್ನು ರಾಜರೆಂದು ಭಾವಿಸದಿದ್ದರೆ, ಓ ಪಾರ್ಥ, ನಂತರ ನಾವು ವಿರಾಟನನ್ನು ಅವನ ಬಂಧುಗಳೊಂದಿಗೆ ಕೊಲ್ಲೋಣ.
4.73.18
इतिकर्तव्यतां सर्वे मन्त्रयित्वा तु पाण्डवाः ।
न्यवसंश्चैव तां रात्रिं धर्मज्ञा धर्मवत्सलाः ॥ ४.७३.१८ ॥
ಪಾಂಡವರೆಲ್ಲರೂ ಏನು ಮಾಡಬೇಕೆಂದು ಆಲೋಚಿಸಿ ಆ ರಾತ್ರಿ ಅಲ್ಲಿಯೇ ವಾಸಿಸಿದರು; ಅವರು ಧರ್ಮಜ್ಞರೂ ಧರ್ಮಪ್ರೇಮಿಗಳೂ ಆಗಿದ್ದರು.
4.73.19
सहपुत्रेण मात्स्यः स संप्रहृष्टो नराधिपः ।
तां रात्रिमवसत्प्रीतः संप्रहृष्टेन चेतसा ॥ ४.७३.१९ ॥
ಮತ್ಸ್ಯ ದೇಶದ ಆ ನರಾಧಿಪನು ತನ್ನ ಮಗನೊಂದಿಗೆ, ಅತ್ಯಂತ ಸಂತೋಷದ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ, ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಆ ರಾತ್ರಿ ಅಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಿದನು.