મહાભારત · અધ્યાય 4.78
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.78.1
ततस्त्रयोदशे वर्षे निवृत्ते पञ्च पाण्डवाः ।
उपप्लाव्ये विराटस्य वासं चक्रुः पुरोत्तमे ॥ ४.७८.१ ॥
પછી તેરમું વર્ષ પૂરું થતાં પાંચેય પાંડવોએ વિરાટના ઉપપ્લાવ્ય નગરમાં, એ શ્રેષ્ઠ નગરમાં વાસ કર્યો.
4.78.2
दूतान्मित्रेषु सर्वेषु ज्ञातिसंबन्धिकेष्वपि ।
प्रेषयामास कौन्तेयो विराटश्च महीपतिः ॥ ४.७८.२ ॥
કુંતીપુત્ર અને રાજા વિરાટે સર્વ મિત્રો અને સંબંધીઓ પાસે પણ દૂતો મોકલ્યા.
4.78.3
तेषु तत्रोपविष्टेषु प्रेषितेषु ततस्ततः ।
तत्रागमन्महाबाहुर्वनमाली बलानुजः ॥ ४.७८.३ ॥
તેઓ ત્યાં બેઠા હતા ત્યારે, ઇધર-ઉધરથી બોલાવાયેલા આવ્યા, ત્યારે બલરામનો નાનો ભાઈ મહાબાહુ વનમાલી ત્યાં આવ્યો.
4.78.4
तस्मिन्काले निशम्याथ दूतवाक्यं जनार्दनः ।
दयितं स्वस्त्रियं पुत्रं सुभद्रायाः सुमानितम्।
अभिमन्युं समादाय रामेण सहितस्तदा ॥ ४.७८.४ ॥
તે સમયે દૂતોની વાત સાંભળીને જનાર્દને પોતાની પ્રિય બહેન સુભદ્રાના માનનીય પુત્ર અભિમન્યુને સાથે લઈને બલરામ સાથે પ્રયાણ કર્યું.
4.78.5
सर्वयादवमुख्यैश्च संवृतः परवीरहा ।
शङ्खदुन्दुभिनिर्घोषैर्विराटनगरं ययौ ॥ ४.७८.५ ॥
બધા મુખ્ય યાદવોથી ઘેરાયેલા, શત્રુવીરોનો સંહાર કરનારા, શંખ અને દુંદુભિના ઘોષ સાથે વિરાટનગરમાં ગયા.
4.78.6
कृतवर्मा च हार्दिक्यो युयुधानश्च सात्यकिः ।
अनाधृष्टिस्तथाऽक्रूरः सांबो निशठ एव च।
प्रद्युम्नश्च महाबाहुरुल्मुकश्च महाबलः ॥ ४.७८.६ ॥
કૃતવર્મા અને હાર્દિક્ય, સાત્યકિ યુયુધાન, અનાધૃષ્ટિ અને અક્રૂર, સાંબ અને નિશઠ, અને મહાબાહુ પ્રદ્યુમ્ન તથા મહાબલી ઉલ્મુક (આવ્યા).
4.78.7
अभिमन्युमुपादाय सह मात्रा परन्तपाः ।
कृष्णेन सहिताः सर्वे पाण्डवान्द्रष्टुमागताः ॥ ४.७८.७ ॥
અભિમન્યુને સાથે લઈને, માતા સાથે, શત્રુઓને તપાવનારા તે સૌ કૃષ્ણ સાથે પાંડવોને મળવા આવ્યા.
4.78.8
इन्द्रसेनादयश्चैव रथैस्तैः सुसमाहितैः ।
उपेयुः सहिताः सर्वे परिसंवत्सरोषिताः ॥ ४.७८.८ ॥
ઇન્દ્રસેન વગેરે પણ એ સુસજ્જ રથો સાથે, આખું એક વર્ષ રહેલા સૌ સાથે આવ્યા.
4.78.9
दशनागसहस्राणि हयानां द्विगुणं तथा ।
रथानां नियुतं पूर्णं निखर्वं च पदातयः ॥ ४.७८.९ ॥
દસ હજાર હાથી, તેના બમણા ઘોડા, પૂરા એક નિયુત રથ અને એક નિખર્વ પાયદળ.
4.78.10
वृष्ण्यन्धकाश्च शतशो भोजाश्च परमौजसः ।
अन्युर्वृष्णिशार्दूलं वासुदेवं महाबलम् ॥ ४.७८.१० ॥
વૃષ્ણિ અને અંધકો સેંકડોની સંખ્યામાં, અત્યંત ઓજસ્વી ભોજો પણ, વૃષ્ણિઓના સિંહ મહાબલ વાસુદેવ પાસે ગયા.
4.78.11
वासुदेवं तथाऽऽयान्तं श्रुत्वा पाण्डुसुतास्तदा ।
मात्स्येन सहिताः सर्वे प्रत्युद्याता जनार्दनम् ॥ ४.७८.११ ॥
વાસુદેવ આવે છે એ સાંભળીને, પાંડુપુત્રો ત્યારે મત્સ્યરાજ સાથે સૌ જનાર્દનની સામે ગયા.
4.78.12
शङ्खदुन्दुभिनिर्घोषैर्मङ्गलैश्च जनार्दनम् ।
ववन्दुर्मुदिताः सर्वे पादयोस्तस्य पाण्डवाः।
मात्स्येन सहिताः सर्वे आनन्दाश्रुपरिप्लुताः ॥ ४.७८.१२ ॥
શંખ અને દુંદુભિના ઘોષ તથા મંગલ ધ્વનિ સાથે, હર્ષિત પાંડવોએ જનાર્દનને વંદન કર્યા; તેમના ચરણોમાં નમ્યા, મત્સ્યરાજ સાથે સૌ, આનંદાશ્રુથી ભીંજાયેલા.
4.78.13
तव कृष्ण प्रसादाद्वै वर्षाण्येतानि सर्वशः ।
त्रयोदशोपि दाशार्ह यथा स समयः कृतः ॥ ४.७८.१३ ॥
હે કૃષ્ણ, તારી કૃપાથી આ તેર વર્ષો પણ સંપૂર્ણપણે વીતી ગયાં, હે દાશાર્હ, જે સમય નક્કી થયો હતો તે પણ પૂરો થયો.
4.78.14
उषिताः स्मो जगन्नाथ त्वं नाथो नो जनार्दन ।
रक्षस्व देवदेवेश त्वामार्य शरणं गताः ॥ ४.७८.१४ ॥
હે જગન્નાથ, અમે રહી ચૂક્યા છીએ; હે જનાર્દન, તું જ અમારો નાથ છે. હે દેવદેવેશ, અમારું રક્ષણ કર; હે આર્ય, અમે તારી શરણે આવ્યા છીએ.
4.78.15
तान्वन्दूमानान्सहसा परिष्वज्य जनार्दनः ।
विराटस्य सहायांस्तान्सर्वयादवसंवृतः ॥ ४.७८.१५ ॥
બધા યાદવોથી ઘેરાયેલા જનાર્દને વંદન કરતા તેમને અચાનક આલિંગન આપ્યું; તેઓ વિરાટના સહાયક હતા.
4.78.16
यथार्हं पूजयामास मुदा परमया युतः ।
वृष्णिवीराश्च तान्सर्वान्यथार्हं प्रतिपेदिरे ॥ ४.७८.१६ ॥
અત્યંત આનંદથી તેણે યોગ્ય રીતે તેમનો સત્કાર કર્યો; વૃષ્ણિ વીરોએ પણ તે સર્વનો યથાયોગ્ય આદર કર્યો.
4.78.17
कृष्णा च देवकीपुत्रं ववन्दे पादयोस्तथा ।
तामुद्यम्य सुकेशान्तां नयने परिमृज्य च ।
उवाच वाक्यं देवेशः सर्वयादवसन्निधौ ॥ ४.७८.१७ ॥
કૃષ્ણાએ પણ દેવકીપુત્રના ચરણે વંદન કર્યા; સુંદર કેશવાળી તેને ઊભી કરીને, તેની આંખો લૂછીને, દેવેશે સર્વ યાદવોની હાજરીમાં વચન કહ્યું.
4.78.18
मा शोकं कुरु कल्याणि धार्तराष्ट्रान्समाहितान् ।
अचिराद्धातयित्वाऽहं पार्थेन सहितः क्षितिम् ॥ ४.७८.१८ ॥
હે કલ્યાણી, શોક ન કર; એકઠા થયેલા ધૃતરાષ્ટ્રના પુત્રોને જલદી મારીને, પાર્થ સાથે મળીને હું પૃથ્વી જીતીશ.
4.78.19
युधिष्ठिराय दास्यामि यातु ते मानसो ज्वरः ।
अभिमन्युना च पार्थेनरौक्मिणेयेन ते शपे ॥ ४.७८.१९ ॥
હું યુધિષ્ઠિરને આપીશ; તારા મનનો તાવ શાંત થાઓ. અભિમન્યુ, પાર્થ અને રુક્મિણીપુત્રના નામે હું તને શપથ લઉં છું.
4.78.20
सत्यमेतद्वचो मह्यमवैहि त्वमनिन्दिते ।
इत्युक्त्वा तां विसृज्याथ प्रीयमाणो युधिष्ठिरम्।
अन्वास्त वृष्णिशार्दूलः सह वृष्ण्यन्धकैस्तथा ॥ ४.७८.२० ॥
હે નિર્દોષ, મારા આ વચનને સત્ય જાણ. આમ કહીને તેને વિદાય આપી, પ્રસન્ન થયેલો વૃષ્ણિસિંહ વૃષ્ણિ અને અંધકો સાથે યુધિષ્ઠિરની પાસે ગયો.
4.78.21
काशिराजश्च शैब्यश्च भजमानौ युधिष्ठिरम् ।
अक्षौहिणीभ्यां सहितावागतौ पृथिवीपती ॥ ४.७८.२१ ॥
કાશીરાજ અને શૈબ્ય, યુધિષ્ઠિરની સેવા કરતા, બે અક્ષૌહિણી સેના સાથે આવ્યા — બંને પૃથ્વીપતિ.
4.78.22
अक्षौहिणीभिः पाञ्चालस्तिसृभिश्च महाबलः ।
द्रौपद्याश्च सुता वीराः शिखण्डी चापराजितः ॥ ४.७८.२२ ॥
મહાબળવાન પાંચાલ રાજા ત્રણ અક્ષૌહિણી સેના સાથે, દ્રૌપદીના વીર પુત્રો અને અપરાજિત શિખંડી આવ્યા.
4.78.23
धृष्टद्युम्नश्च दुर्धर्षः सर्वशस्त्रभृतांवरः ।
उपप्लाव्यं ययुः शीघ्रं पाण्डवार्थे महाबलाः ॥ ४.७८.२३ ॥
દુર્ધર્ષ ધૃષ્ટદ્યુમ્ન, જે બધા શસ્ત્રધારીઓમાં શ્રેષ્ઠ છે, અને અન્ય મહાબળવાન પાંડવોને માટે ઝડપથી ઉપપ્લાવ્ય ગયા.
4.78.24
ततः शतसहस्राणि प्रयुतान्यर्बुदानि च ।
समीपमभिवर्तन्ते योधा यौधिष्ठिरं बलम् ॥ ४.७८.२४ ॥
ત્યારે સો હજાર, પ્રયુત અને અર્બુદ યોદ્ધાઓ યુધિષ્ઠિરની સેનાની નજીક પહોંચી રહ્યા છે.
4.78.25
समुद्रमिव धर्मान्ते स्रोतःश्रेष्ठाः पृथक्पृथक् ।
आपूरयन्महीपाला यज्वानो भूरिदक्षिणैः ।
वेदावभृथसंपन्नाः शूराः सर्वे तनुत्यजः ॥ ४.७८.२५ ॥
ધર્માંતે સમુદ્રને જેમ શ્રેષ્ઠ નદીઓ અલગ-અલગ ભરે છે, તેમ વિપુલ દક્ષિણા આપનારા યજ્ઞકર્તા રાજાઓ, વેદ અને અવભૃથ સ્નાનથી સંપન્ન શૂરવીરો, દેહત્યાગ માટે તૈયાર સૌ અલગ-અલગ (સેનાને) ભરતા હતા.
4.78.26
तानागतानभिप्रेक्ष्य पार्थो ज्ञानभृतां वरः ।
पूजयामास विधिवद्यथार्हं राजसत्तमान् ॥ ४.७८.२६ ॥
આવેલા તેઓને જોઈને જ્ઞાનીઓમાં શ્રેષ્ઠ પાર્થ (અર્જુન) એ વિધિપૂર્વક, યથાયોગ્ય તે શ્રેષ્ઠ રાજાઓનો સત્કાર કર્યો.
4.78.27
पारिबर्हं ददौ कृष्णः पाण्डवानां महात्मनाम् ।
स्त्रियो वासांसि रत्नानि पृथक्पृथगनेकशः ॥ ४.७८.२७ ॥
કૃષ્ણે મહાત્મા પાંડવોને પારિબર્હ આપ્યો — સ્ત્રીઓ, વસ્ત્રો, રત્નો, અલગ-અલગ અને અનેક પ્રકારે.
4.78.28
राजानो राजपुत्राश्च निवृत्ते समये तथा ।
यथांर्ह पाण्डवश्रेष्ठैरवर्तन्ताभिपूजिताः।
आसन्प्रहृष्टमनसः पारिबर्हं ददुस्तदा ॥ ४.७८.२८ ॥
રાજાઓ અને રાજપુત્રો, સમય પૂરો થતાં, પાંડવશ્રેષ્ઠો દ્વારા યથાયોગ્ય સત્કાર પામીને, પ્રસન્ન મનથી ત્યારે પારિબર્હ આપ્યો.
4.78.29
सर्वेषु समवेतेषु राजभिर्वृष्णिभिः सह ।
विवाहो विधवद्राजन्ववृधे कुरुमात्स्ययोः ॥ ४.७८.२९ ॥
હે રાજન્, એકઠા થયેલા સર્વ રાજાઓ અને વૃષ્ણિઓ સાથે, કુરુ અને મત્સ્યોનો વિવાહ વિધિપૂર્વક વધ્યો.
4.78.30
ततः शङ्खा मृदङ्गाश्च गोमुखा डिण्डिमास्तदा ।
अभिमन्योर्विवाहे तु नेदुर्मात्स्यस्य वेश्मनि ॥ ४.७८.३० ॥
ત્યારે શંખ, મૃદંગ, ગોમુખ અને ડિંડિમ વાગ્યા — અભિમન્યુના વિવાહમાં મત્સ્ય રાજાના મહેલમાં.
4.78.31
उच्चावचान्मृगाञ्जघ्नुर्मेध्यांश्च शतशस्तथा ।
भक्ष्यान्नभोज्यपानानि प्रभूतान्यभ्यहारयन् ॥ ४.७८.३१ ॥
ઊંચા-નીચા પ્રકારનાં હરણો અને યજ્ઞને યોગ્ય પવિત્ર પશુઓ તેમણે સેંકડોની સંખ્યામાં માર્યાં; અને ખાવાની વસ્તુઓ, ભોજ્ય અને પીણાં પ્રચુર માત્રામાં મંગાવ્યાં.
4.78.32
गायनाख्यानशीलाश्च नटा वैतालिकास्तथा ।
स्तुवन्तस्तानुपातिष्ठन्सूताश्च सह मागधैः ॥ ४.७८.३२ ॥
ગાયન અને કથા કહેવી જેમનો સ્વભાવ હતો એવા નટો અને વૈતાલિકો પણ આવ્યા; તેમની સ્તુતિ કરતા સૂતો અને માગધો પણ તેમની સાથે હાજર થયા.
4.78.33
स्त्रियो वृद्धास्तरुण्यश्च उत्सवे तस्य मङ्गले ।
द्रौपद्यन्तःपुरे चैव विराटस्य गृहे स्त्रियः ॥ ४.७८.३३ ॥
તે મંગળ ઉત્સવમાં વૃદ્ધ અને યુવાન સ્ત્રીઓ આવી; વિરાટના અંતઃપુર અને ઘરની સ્ત્રીઓ સાથે દ્રૌપદી પણ ત્યાં હાજર થઈ.
4.78.34
सुदेष्णां तु पुरस्कृत्य मत्स्यानामपि च स्त्रियः ।
आजग्मुश्चारुपीनाङ्ग्यः सुमृष्टमणिकुण्डलाः ॥ ४.७८.३४ ॥
સુદેષ્ણાને આગળ રાખીને મત્સ્યોની સ્ત્રીઓ પણ આવી; સુંદર અને સુડોળ અંગોવાળી, સારી રીતે ચમકાવેલાં મણિકુંડળ ધારણ કરેલાં.
4.78.35
वर्णोपपन्नास्ता नार्यो रूपवन्तयः स्वलंकृताः ।
सर्वासामभवत्कृष्णा रूपेण वपुषाऽधिका ॥ ४.७८.३५ ॥
તે સ્ત્રીઓ સારા વર્ણવાળી, રૂપવતી અને સારી રીતે અલંકૃત હતી; છતાં તે બધી કરતાં કૃષ્ણા (દ્રૌપદી) રૂપમાં અને શરીરસૌંદર્યમાં અધિક હતી.
4.78.36
परिवार्योत्तरां श्लाघ्यां राजपुत्रीमलंकृताम् ।
सुतामिव महेन्द्रस्य पुरस्कृत्योपतस्थिरे ॥ ४.७८.३६ ॥
પ્રશંસનીય, અલંકૃત રાજકુમારી ઉત્તરાને ઘેરીને, તેને આગળ રાખીને, મહેન્દ્રની પુત્રી હોય તેમ તેઓ તેની પાસે ઊભી રહી.
4.78.37
भृङ्गारुं तु समादाय सौवर्णं जलपूरितम् ।
पार्थस्य हस्ते सहसा सुतामिन्दीवरेक्षणाम्।
स्नुषार्थं प्राक्षिपद्वारि विराटो वाहिनीपतिः ॥ ४.७८.३७ ॥
સેનાપતિ વિરાટે સોનાનો જળભરેલો ભૃંગાર લઈને અચાનક પાર્થના હાથમાં, કમળનયના પુત્રી માટે, પુત્રવધૂ માટે પાણી રેડ્યું.
4.78.38
तां प्रत्यगृह्णाकौन्तेयः सुतस्यार्थे महामनाः ।
सौभद्राश्चानवद्याङ्गो विराटतनयां तदा ॥ ४.७८.३८ ॥
મહામના કૌંતેય (અર્જુન) પુત્ર માટે તેને સ્વીકારી; નિર્દોષ અંગોવાળા સૌભદ્ર (અભિમન્યુ) એ ત્યારે વિરાટની પુત્રીને સ્વીકારી.
4.78.39
तत्रातिष्ठद्गृहीत्वा तु रूपमिन्द्रास्य धारयन् ।
स्नुषां तां परिगृह्णानः कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः ॥ ४.७८.३९ ॥
ત્યાં ઇન્દ્રનું રૂપ ધારણ કરીને, તે પુત્રવધૂને સ્વીકારતા કુંતીપુત્ર યુધિષ્ઠિર ઊભા રહ્યા.
4.78.40
द्रुपदश्च विराटश्च शिखण्डी च महाबलः ।
युयुधानश्च शैब्यश्च धृष्टद्युम्नश्च सात्यकिः ॥ ४.७८.४० ॥
દ્રુપદ અને વિરાટ, મહાબલી શિખંડી, યુયુધાન, શૈબ્ય, ધૃષ્ટદ્યુમ્ન અને સાત્યકિ.
4.78.41
सप्तैतेऽक्षौहिणीपाला यज्वानो भूरिदक्षिणाः ।
पाण्डवं परिवार्यैते निवेशं चक्रिरे तदा ॥ ४.७८.४१ ॥
સાત અક્ષૌહિણીના રક્ષકો, યજ્ઞ કરનારા, પુષ્કળ દક્ષિણા આપનારા આ સૌએ પાંડવને ઘેરીને ત્યારે પડાવ નાખ્યો.
4.78.42
तत्रस्थायां तु सेनायां मात्स्यो धर्मभृतांवरः ।
प्रीतो दुहितरं गृह्य प्रददावभिमन्यवे ॥ ४.७८.४२ ॥
સેના ત્યાં રોકાયેલી હતી ત્યારે, ધર્મધારીઓમાં શ્રેષ્ઠ મત્સ્યરાજ વિરાટે પ્રસન્ન થઈ પુત્રીને લઈને અભિમન્યુને આપી.
4.78.43
प्रतिगृह्योत्तरां पार्थः पुरस्कृत्य जनार्दनम् ।
विवाहं कारयामास सौभद्रस्य महात्मनः ॥ ४.७८.४३ ॥
પાર્થે ઉત્તરાને સ્વીકારી, જનાર્દનને આગળ રાખીને, મહાત્મા સૌભદ્રનો વિવાહ કરાવ્યો.
4.78.44
ततो विवाहो ववृधे स्फीतः सर्वगुणान्वितः ।
सौभद्रस्याद्भुतं कर्म पितुस्तव पितुस्तदा ॥ ४.७८.४४ ॥
પછી વિવાહ વૈભવપૂર્વક, સર્વગુણોથી યુક્ત થઈને વધ્યો; સૌભદ્રનું અદ્ભુત કર્મ તારા પિતાના પિતાએ ત્યારે (જોયું).
4.78.45
धौम्यः शिष्यैः परिवृतो जुहावाग्नौ विधानतः ।
अग्निं प्रदक्षिणीकुर्वन्सौभद्रः पाणिमग्रहीत् ॥ ४.७८.४५ ॥
ધૌમ્ય શિષ્યોથી ઘેરાઈને વિધિપૂર્વક અગ્નિમાં આહુતિ આપી; અગ્નિની પ્રદક્ષિણા કરતાં સૌભદ્રે પાણિગ્રહણ કર્યું.
4.78.46
ततः पार्थाय संहृष्टो मात्स्यराजो धनं महत् ।
तस्मै शतसहस्राणि हयानां वातरंहसाम् ॥ ४.७८.४६ ॥
પછી હર્ષિત થયેલા મત્સ્યરાજે પાર્થને મોટું ધન આપ્યું — પવન જેવા વેગવાળા લાખો ઘોડા.
4.78.47
द्वे च नागशते मुख्ये धनं बहुविधं तदा ।
प्रादान्मात्स्यपतिर्हृष्टः कन्याधनमनुत्तमम् ॥ ४.७८.४७ ॥
મત્સ્યપતિએ હર્ષથી ત્યારે બસો શ્રેષ્ઠ હાથી અને અનેક પ્રકારનું ધન આપ્યું — આ કન્યાધન સર્વોત્તમ હતું.
4.78.48
पारिबर्हं च पार्थेभ्यः प्रददौ मत्स्यपुङ्गवः ।
कृष्णेन सह कौन्तेयः प्रत्यगृह्णात्प्रभूतवत् ॥ ४.७८.४८ ॥
મત્સ્યશ્રેષ્ઠે પાંડવોને પારિબર્હ (ભેટો) પણ આપી; કૃષ્ણ સાથે કૌંતેયે તે પુષ્કળ પ્રમાણમાં સ્વીકારી.
4.78.49
कृते विवाहे तु तदा धर्मपुत्रो युधिष्ठिरः ।
ब्राह्मणेभ्यो ददौ वित्तं यदुपाहरदच्युतः ॥ ४.७८.४९ ॥
લગ્ન સંપન્ન થયા પછી ધર્મપુત્ર યુધિષ્ઠિરે અચ્યુત (કૃષ્ણ) લાવેલું ધન બ્રાહ્મણોને આપ્યું.
4.78.50
गोसहस्राणि वस्त्राणि रत्नानि विविधानि च ।
भूषणानि च सर्वाणि यानानि शयनानि च ॥ ४.७८.५० ॥
હજારો ગાયો, વસ્ત્રો, વિવિધ રત્નો, બધાં આભૂષણો, વાહનો અને શય્યાઓ.
4.78.51
नागरान्प्रीतिभिर्दिव्यैस्तर्पयामास भूपतिः ॥ ४.७८.५१ ॥
રાજાએ નગરવાસીઓને પ્રેમભરી દિવ્ય ભેટોથી સંતુષ્ટ કર્યા.
4.78.52
तन्महोत्सवसंकाशं हृष्टपुष्टजनाकुलम् ।
नगरं मत्स्यराजस्य शुशुभे भरतर्षभ ॥ ४.७८.५२ ॥
મત્સ્યરાજનું એ નગર મહોત્સવ જેવું, હર્ષિત અને સમૃદ્ધ લોકોથી ભરેલું હતું; હે ભરતશ્રેષ્ઠ, તે શોભી રહ્યું હતું.
4.78.53
पुरोहितैरमात्यैश्च पौरैर्जानपदैः सह ।
विराटो नृपतिः श्रीमान्सौभद्रायाभिमन्यवे ।
तां सुतामुत्तरां दत्त्वा मुमुदे परमं तदा ॥ ४.७८.५३ ॥
પુરોહિતો, અમાત્યો, નગરજનો અને જનપદના લોકો સાથે તેજસ્વી રાજા વિરાટે પોતાની પુત્રી ઉત્તરાને સૌભદ્ર અભિમન્યુને આપીને ત્યારે અત્યંત આનંદ માણ્યો.
4.78.54
वृत्ते विवाहे हृष्टात्मा यदुवाच युधिष्ठिरः ।
तत्सर्वं कथयस्वेह कृतवन्तो यदुत्तरम् ॥ ४.७८.५४ ॥
લગ્ન સંપન્ન થયા પછી હર્ષિત મનથી યુધિષ્ઠિરે જે કહ્યું અને પછી જે કરાયું, તે બધું અહીં કહો.