ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 4.9
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.9.1
ततस्तु ते पुण्यजलां शिवां शुभां महर्षिगन्धर्वनिषेवितोदकाम् ।
त्रिलोककान्तामवतीर्य जाह्नवीमृषींश्च देवांश्च पितृनतपर्यन् ॥ ४.९.१ ॥
ਫਿਰ ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਜਲ ਵਾਲੀ, ਮੰਗਲਕਾਰੀ ਅਤੇ ਸ਼ੁਭ, ਮਹਰਸ਼ੀਆਂ ਤੇ ਗੰਧਰਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸੇਵਿਤ ਜਲ ਵਾਲੀ, ਤਿੰਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਪਿਆਰੀ ਜਾਹਨਵੀ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰ ਕੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਤਰਪਣ ਦਿੱਤਾ।
4.9.2
वरप्रदानं ह्यनुचिन्त्य पार्थिवे हुत्वाऽग्निहोत्रं कृतजप्यमङ्गलः ।
दिशं तथैन्द्रीमभितः प्रपेदिवान्कृताञ्जलिर्धर्ममुपाह्वयच्छनैः ॥ ४.९.२ ॥
ਵਰਦਾਨ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਕੇ ਰਾਜੇ ਨੇ ਅਗਨੀਹੋਤਰ ਵਿੱਚ ਆਹੂਤੀ ਦਿੱਤੀ, ਜਪ ਅਤੇ ਮੰਗਲ ਕਰਮ ਕੀਤੇ, ਫਿਰ ਪੂਰਬ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਜਾ ਕੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਧਰਮ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ।
4.9.3
वरप्रदानं मम दत्तवान्पिता प्रसन्नचेता वरदः प्रजापतिः ।
जलार्थिनो मे तृषितस्य सोदरा मया प्रयुक्ता विविशुर्जलाशयम् ॥ ४.९.३ ॥
ਪ੍ਰਸੰਨ ਚਿੱਤ ਵਰਦਾਤਾ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਵਰ ਦਿੱਤਾ। ਪਾਣੀ ਲੋਚਦੇ, ਪਿਆਸੇ ਮੇਰੇ ਭਰਾ ਮੇਰੇ ਭੇਜਣ ਨਾਲ ਜਲਾਸ਼ਯ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋਏ।
4.9.4
निपातिता यक्षवरेण ते वने महाहवे वज्रभृतेव दानवाः ।
मया च गत्वा वरदो हि तोषितो विवक्षता प्रश्नसमुच्चयं गुरुः ॥ ४.९.४ ॥
ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਉਸ ਮਹਾਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਯਕਸ਼ਾਂ ਦੇ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਜ੍ਰਧਾਰੀ ਇੰਦਰ ਵਾਂਗ ਡੇਗ ਦਿੱਤਾ। ਮੈਂ ਜਾ ਕੇ ਵਰਦਾਤਾ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਪ੍ਰਸ਼ਨਾਂ ਦਾ ਸਮੂਹ ਕਹਿਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ।
4.9.5
स मे प्रसन्नो भगवान्वरं ददौ परिष्वजंश्चाह तथैव सौहृदात् ।
वृणीष्व यद्वाञ्छसि पाण्डुनन्दन स्थितोऽन्तरिक्षे वरदोऽस्मि पश्य माम् ॥ ४.९.५ ॥
ਉਹ ਭਗਵਾਨ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਵਰ ਦੇਣ ਲੱਗੇ; ਸਨੇਹ ਨਾਲ ਮੈਨੂੰ ਗਲ ਲਗਾ ਕੇ ਬੋਲੇ: "ਹੇ ਪਾਂਡੂਪੁੱਤਰ, ਤੂੰ ਜੋ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ ਉਹ ਵਰ ਮੰਗ। ਮੈਂ ਅੰਬਰ ਵਿੱਚ ਖੜ੍ਹਾ ਵਰਦਾਤਾ ਹਾਂ, ਮੈਨੂੰ ਵੇਖ।"
4.9.6
स वै मयोक्तो वरदः पिता प्रभुः सदैव मे धर्मरता मतिर्भवेत् ।
इमे च जीवन्तु ममानुजाः प्रभो वयं स्वरूपं च जयं तथाऽऽप्नुमः ॥ ४.९.६ ॥
ਵਰਦਾਤਾ, ਪ੍ਰਭੂ ਉਹ ਪਿਤਾ ਜੀ ਨੂੰ ਮੈਂ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ: ਮੇਰੀ ਬੁੱਧੀ ਸਦਾ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਰਮੀ ਰਹੇ। ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਮੇਰੇ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਜੀਵਿਤ ਰਹਿਣ; ਅਸੀਂ ਆਪਣਾ ਸਰੂਪ ਅਤੇ ਜਿੱਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੀਏ।
4.9.7
क्षमा च कीर्तिश्च यथेप्सितं भवेद्व्रतं तु सत्यं च समाप्तिरेव च ।
वरो ममैषोस्तु यथाऽनुकीर्तितो न तन्मृषा देववृषो यथाऽब्रवीत् ॥ ४.९.७ ॥
ਖਿਮਾ ਅਤੇ ਕੀਰਤੀ, ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਵਰਤ, ਸੱਚ ਅਤੇ ਸਮਾਪਤੀ ਹੋਵੇ। ਕਹੇ ਗਏ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਵਰ ਮੇਰਾ ਹੋਵੇ; ਦੇਵਵ੍ਰਿਸ਼ਭ ਨੇ ਜੋ ਕਿਹਾ, ਉਹ ਝੂਠ ਨਹੀਂ।
4.9.8
इत्येवमुक्त्वा धर्मात्मा धर्ममेवानुचिन्तयन् ।
तदैव तत्प्रसादेन रूपमेवाभवत्स्वयम् ॥ ४.९.८ ॥
ਏਦਾਂ ਕਹਿ ਕੇ ਧਰਮਾਤਮਾ ਧਰਮ ਦਾ ਹੀ ਚਿੰਤਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਉਸੇ ਪਲ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਰੂਪ ਹੀ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋ ਗਿਆ।
4.9.9
स वै द्विजातिस्तरुणस्त्रिदण्डभृत्कमण्डलूष्णीषधरो व्यजायत ।
सुरक्तमाञ्जिष्ठवराम्बरः शिखी पवित्रपाणिर्ददृशे तदाऽद्भुतम् ॥ ४.९.९ ॥
ਉਹ ਦ੍ਵਿਜ ਜਵਾਨ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ; ਤ੍ਰਿਦੰਡ, ਕਮੰਡਲ ਅਤੇ ਪੱਗੜੀ ਧਾਰੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਸੁੰਦਰ ਗਹਿਰੇ ਲਾਲ ਮਜੀਠ ਰੰਗ ਦੇ ਵਸਤਰ, ਚੋਟੀ ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਉਹ ਉਸ ਵੇਲੇ ਅਦਭੁਤ ਦਿਸਿਆ।
4.9.10
तथैव तेषामपि धर्मचारिणां यथोचितार्हाभरणाम्बरस्रजः ।
क्षणेन राजन्नभवन्महात्मनां प्रशस्तधर्माग्र्यफलाभिकाङ्क्षिणाम् ॥ ४.९.१० ॥
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਿਤ ਧਰਮ ਦਾ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਫਲ ਚਾਹੁਣ ਵਾਲੇ ਉਹ ਧਰਮਚਾਰੀ ਮਹਾਤਮਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵੀ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਪਲ ਵਿੱਚ ਯੋਗ ਗਹਿਣੇ, ਵਸਤਰ ਅਤੇ ਮਾਲਾਵਾਂ ਮਿਲ ਗਈਆਂ।
4.9.11
नवेन रूपेण विशांपतिर्युतस्त्वथर्वरूपेण बभौ प्रतापवान् ।
निबद्धवैडूर्यसितान्सकाञ्चनान्नृपस्तथाऽक्षान्परिवेष्ट्य वाससः ॥ ४.९.११ ॥
ਨਵੇਂ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਾਂਪਤੀ ਸਜੇ ਹੋਏ ਪ੍ਰਤਾਪੀ ਰਾਜੇ ਚਮਕੇ; ਵੈਡੂਰਜ, ਚਿੱਟੇ ਰਤਨਾਂ ਅਤੇ ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਜੜੇ ਪਾਸੇ ਕੱਪੜੇ ਵਿੱਚ ਲਪੇਟੇ।
4.9.12
ततो विराटं प्रथमं युधिष्ठिरो ददर्श दूरात्सुसमृद्धतेजसम् ।
अनन्ततेजोज्वलितं हुताशनं दुरासदं तीक्ष्णविषं यथोरगम् ॥ ४.९.१२ ॥
ਫਿਰ ਯੁਧਿਸ਼ਠਰ ਨੇ ਦੂਰੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵਿਰਾਟ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ; ਅਨੰਤ ਤੇਜ ਨਾਲ ਬਲਦੀ ਅੱਗ ਵਾਂਗ, ਤਿੱਖੇ ਜ਼ਹਿਰ ਵਾਲੇ ਸੱਪ ਵਾਂਗ ਅਪਹੁੰਚ।
4.9.13
सभासदं प्राञ्जलिभिर्जनैर्वृतं विचित्रनानाविधशस्त्रपाणिभिः ।
उपायनौघैः प्रविशद्भिराचितं द्विजैश्च शिक्षाक्षरमन्त्रधारिभिः ॥ ४.९.१३ ॥
ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਬੈਠਾ, ਹੱਥ ਜੋੜੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ; ਵਿਚਿਤ੍ਰ ਤਰ੍ਹਾਂ-ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸ਼ਸਤ੍ਰ ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ ਧਾਰੇ ਲੋਕਾਂ, ਭੇਟਾਂ ਦੀਆਂ ਧਾਰਾਵਾਂ ਲੈ ਕੇ ਆਉਂਦੇ ਲੋਕਾਂ, ਅਤੇ ਸ਼ਿਕ੍ਸ਼ਾ-ਅਕ੍ਸ਼ਰ-ਮੰਤ੍ਰ ਧਾਰੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ।
4.9.14
गजैरुदीर्मं तुरगैश्च सङ्कुलं मृगद्विपैः कुब्जगणैः समावृतम् ।
सितोच्छ्रितोष्णीषनिरुद्धमूर्धजं विचित्रवैडूर्यविकारकुण्डलम् ।
विराटमायाच्च युधिष्ठिरस्तदा बृहस्पतिः शक्रमिव त्रिविष्टपे ॥ ४.९.१४ ॥
ਹਾਥੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰੇ, ਘੋੜਿਆਂ ਨਾਲ ਠੱਸੇ, ਹਿਰਨਾਂ ਤੇ ਹਾਥੀਆਂ ਅਤੇ ਕੁਬੜਿਆਂ ਦੇ ਟੋਲਿਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ; ਉੱਚੀ ਚਿੱਟੀ ਪਗੜੀ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹੇ ਵਾਲਾਂ ਵਾਲੇ, ਵਿਚਿਤ੍ਰ ਵੈਡੂਰਜ ਦੇ ਕੁੰਡਲ ਪਹਿਨੇ ਵਿਰਾਟ ਕੋਲ ਤਦ ਯੁਧਿਸ਼ਠਰ ਆਏ, ਜਿਵੇਂ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਇੰਦਰ ਕੋਲ।
4.9.15
तमाव्रजन्तं प्रसमीक्ष्य पाण्डवं विराटराजो मुदितेन चक्षुषा ।
पप्रच्छ चैनं स नराधिपो मुहुर्द्विजाश्च ये चास्य सभासदस्तदा ॥ ४.९.१५ ॥
ਪਾਂਡਵ ਨੂੰ ਆਉਂਦਾ ਵੇਖ ਕੇ ਵਿਰਾਟ ਰਾਜੇ ਨੇ ਖੁਸ਼ ਨਜ਼ਰ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ; ਉਹ ਨਰਾਧਿਪ ਉਦੋਂ ਉਸ ਨੂੰ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਅਤੇ ਸਭਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਪੁੱਛਣ ਲੱਗਾ।
4.9.16
को वा विजानाति पुराऽस्य दर्शनं युवा सभां योऽयमुपैति मामिकाम् ।
रूपेण सारेण विराजयन्महीं श्रिया ह्ययं वैश्रवणो द्विजो यथा ॥ ४.९.१६ ॥
ਮੇਰੀ ਇਸ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਆ ਰਹੇ ਇਸ ਨੌਜਵਾਨ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿਸ ਨੇ ਵੇਖਿਆ ਹੈ? ਰੂਪ ਅਤੇ ਬਲ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਚਮਕਾਉਂਦਾ ਇਹ ਵੈਸ਼ਰਵਣ ਵਰਗਾ ਦ੍ਵਿਜ ਜਾਪਦਾ ਹੈ।
4.9.17
मृगेन्द्रराड्वारणयूथपोपमः प्रभात्ययं काञ्चनपर्वतो यथा ।
विराजते पावकसूर्यसन्निभं सचन्द्रनक्षत्र इवांशुमान्ग्रहः ॥ ४.९.१७ ॥
ਸ਼ੇਰਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਅਤੇ ਹਾਥੀਆਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਦੇ ਮੁਖੀ ਵਰਗਾ ਇਹ ਸੋਨੇ ਦੇ ਪਹਾੜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਹੈ; ਅਗਨੀ ਤੇ ਸੂਰਜ ਵਰਗਾ, ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਤੇ ਨਛੱਤਰਾਂ ਸਹਿਤ ਤੇਜਸਵੀ ਗ੍ਰਹ ਵਾਂਗ ਸੋਭਦਾ ਹੈ।
4.9.18
न दृश्यतेऽस्यानुचरो न कुञ्जरो न चोष्णरश्म्यावरणं समुच्छ्रितम् ।
न कुण्डलं नाङ्गदमस्य न स्रजो विचित्रिताङ्गश्च रथश्रतुर्युजः ॥ ४.९.१८ ॥
ਇਸ ਦਾ ਕੋਈ ਸੇਵਕ ਨਹੀਂ ਦਿਸਦਾ, ਨਾ ਹਾਥੀ; ਧੁੱਪ ਰੋਕਦਾ ਉੱਚਾ ਛੱਤਰ ਵੀ ਨਹੀਂ; ਨਾ ਕੁੰਡਲ, ਨਾ ਬਾਜੂਬੰਦ, ਨਾ ਮਾਲਾਵਾਂ; ਨਾ ਚਾਰ ਘੋੜਿਆਂ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਸਜਿਆ ਰਥ।
4.9.19
क्षात्रं च रूपं हि बिभर्त्ययं भृशं गजेन्द्रशार्दूलमहर्षभोपमः ।
अभ्यागतोऽस्माननलंकृतोपि सन् विरोचते भानुरिवाचिरोदितः ॥ ४.९.१९ ॥
ਇਹ ਕਸ਼ੱਤਰੀ ਰੂਪ ਧਾਰਦਾ ਹੈ; ਗਜਰਾਜ, ਸ਼ੇਰ ਤੇ ਮਹਾਵ੍ਰਿਸ਼ਭ ਵਰਗਾ ਹੈ। ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਆਇਆ ਇਹ, ਗਹਿਣਿਆਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਵੀ, ਨਵੇਂ ਚੜ੍ਹੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਸੋਭਦਾ ਹੈ।
4.9.20
विभात्ययं क्षत्रिय एव सर्वथा विराट इत्येवमुवाच तं प्रति ।
ससागरान्तामयमद्य मेदिनीं प्रशासितुं चार्हति वासवोपमः ॥ ४.९.२० ॥
ਇਹ ਤਾਂ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਖੱਤਰੀ ਹੀ ਜਾਪਦੇ ਹਨ, ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ ਵਿਰਾਟ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ। ਸਮੁੰਦਰ ਤੱਕ ਫੈਲੀ ਇਸ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਰਾਜ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਇਹ ਇੰਦਰ ਵਰਗੇ ਹਨ।
4.9.21
नाक्षत्रियो नूनमयं भविष्यति मूर्धाभिषिक्तः प्रतिभाति मां प्रति ।
तुल्यं हि रूपं प्रतिदृश्यतेऽस्य गजस्य सिंहस्य तथर्षभस्य ॥ ४.९.२१ ॥
ਇਹ ਯਕੀਨਨ ਖੱਤਰੀ ਨਹੀਂ ਹਨ ਹੋ ਸਕਦਾ; ਮੈਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਤਾਜ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ ਰਾਜਾ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰੂਪ ਹਾਥੀ, ਸ਼ੇਰ ਅਤੇ ਬਲਦ ਵਰਗਾ ਦਿਸਦਾ ਹੈ।
4.9.22
यमेष कामं परिमार्गते द्विजः स चास्य सर्वः क्रियतामसंशयम् ।
प्रियं च मे दर्शनमीदृशे जने द्विजेषु मुख्येषु तथाऽतिथिष्वपि ॥ ४.९.२२ ॥
ਇਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਜੋ ਵੀ ਇੱਛਾ ਭਾਲਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਾਰੀ ਬਿਨਾਂ ਸ਼ੱਕ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ। ਅਜਿਹੇ ਮਨੁੱਖ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਮੈਨੂੰ ਪਿਆਰਾ ਹੈ; ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਅਤੇ ਮਹਿਮਾਨਾਂ ਵਾਂਗ।
4.9.23
धनेषु रत्नेष्वथ गोषु वेश्मसु प्रकामतो मे विचरत्ववारितः ॥ ४.९.२३ ॥
ਧਨਾਂ, ਰਤਨਾਂ, ਗਾਂਵਾਂ ਅਤੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਮੇਰੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਾਲ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਬਿਨਾਂ ਰੋਕ-ਟੋਕ ਉਹ ਵਿਚਰਨ।
4.9.24
एवं ब्रुवाणस्तमनन्ततेजसं विराजमानं सहसोत्थितो नृपः ।
अन्येन रूपेण समीपमागतं त्रिदण्डकुण्ड्यङ्कुशशिक्यपाणिनम् ॥ ४.९.२४ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੋਲਦੇ ਹੋਏ ਰਾਜਾ ਅਚਾਨਕ ਉੱਠ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋਇਆ, ਉਸ ਅਨੰਤ ਤੇਜ ਵਾਲੇ ਵੱਲ ਜੋ ਚਮਕ ਰਹੇ ਸਨ; ਹੋਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਨੇੜੇ ਆਏ, ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਤ੍ਰਿਦੰਡ, ਕਮੰਡਲ, ਅੰਕੁਸ਼ ਅਤੇ ਝੋਲੀ ਫੜੀ ਹੋਈ।
4.9.25
समुत्थिता सा हि सभा सपार्थिवा सविप्रराजन्यविशा सशूद्रका ।
सभागत प्रेक्ष्य तपन्तमर्चिषां विनिःसृतं राहुमुखाद्यथा रविम् ॥ ४.९.२५ ॥
ਰਾਹੂ ਦੇ ਮੂੰਹ ਵਿੱਚੋਂ ਨਿਕਲੇ ਤੇਜ ਨਾਲ ਤਪਦੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਆਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਰਾਜਿਆਂ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ, ਖੱਤਰੀਆਂ, ਵੈਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ੂਦਰਾਂ ਸਮੇਤ ਉਹ ਸਭਾ ਉੱਠ ਖੜ੍ਹੀ ਹੋਈ।
4.9.26
स तेन पूर्वं जयतां भवानिह द्विजातिनोक्तोऽभिमुखः कृताञ्जलिः ।
जयं जयार्हेण समेत्य वर्धितो विराटराजो ह्यभिवादयच्च तम् ॥ ४.९.२६ ॥
ਉਸ ਦ੍ਵਿਜ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ "ਤੁਸੀਂ ਇੱਥੇ ਜਿੱਤੋ" ਕਹਿ ਕੇ ਅਸੀਸ ਦਿੱਤੀ। ਜਿੱਤ ਦੇ ਯੋਗ ਉਸ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਆਪ ਵੀ ਜਿੱਤ ਦੇ ਯੋਗ ਰਾਜਾ ਵਿਰਾਟ ਨੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕੀਤਾ।
4.9.27
तमब्रवीत्प्राञ्जलिरेष पार्थिवो विराटराजो मधुराक्षरं वचः ।
प्राप्तः कुतस्त्वं भगवन्किमिच्छसि क्व यास्यसे किं करवाणि ते द्विज ॥ ४.९.२७ ॥
ਹੱਥ ਜੋੜੇ ਖੜ੍ਹੇ ਉਸ ਰਾਜਾ ਵਿਰਾਟ ਨੇ ਮਿੱਠੇ ਬੋਲਾਂ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ: "ਭਗਵਾਨ, ਤੁਸੀਂ ਕਿੱਥੋਂ ਆਏ ਹੋ? ਤੁਸੀਂ ਕੀ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ? ਤੁਸੀਂ ਕਿੱਥੇ ਜਾਓਗੇ? ਹੇ ਦ੍ਵਿਜ, ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਮੈਂ ਕੀ ਕਰਾਂ?"
4.9.28
श्रुतं च शीलं च कुलं च शंस मे गोत्रं तथा नाम च देशमेव ते ।
सत्यप्रतिज्ञा हि भवन्ति साधवो विशेषतः प्रव्रजिता द्विजातयः ॥ ४.९.२८ ॥
ਆਪਣੀ ਵਿੱਦਿਆ, ਆਚਰਣ, ਕੁਲ, ਗੋਤ੍ਰ, ਨਾਮ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ। ਸਤਿਆ ਪ੍ਰਤਿਗਿਆ ਵਾਲੇ ਹੀ ਸਾਧੂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਸੰਨਿਆਸ ਲਏ ਹੋਏ ਦ੍ਵਿਜ।
4.9.29
यथाऽनुरूपं प्रचरामि ते त्वहं न चावमन्ता न तवाभिभाषितम् ।
अपूजिता ह्यग्निसमा द्विजातयः कुलं दहेयुः सविषा इवोरगाः ॥ ४.९.२९ ॥
ਆਪ ਦੇ ਯੋਗ ਸੇਵਾ ਮੈਂ ਕਰਾਂਗਾ, ਅਤੇ ਆਪ ਦੀ ਗੱਲ ਦਾ ਨਿਰਾਦਰ ਵੀ ਨਹੀਂ ਕਰਾਂਗਾ। ਬਿਨਾਂ ਪੂਜਾ ਦੇ ਦ੍ਵਿਜ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਹਨ; ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਸੱਪਾਂ ਵਾਂਗ ਉਹ ਕੁਲ ਨੂੰ ਸਾੜ ਸਕਦੇ ਹਨ।
4.9.30
सर्वां च भूमिं तव दातुमुत्सहे सदण्डकोशां विसृजामि ते पुरम् ।
कस्यासि राज्ञो विषयादिहागतः किं कर्म चात्राचरसि द्विजोत्तम ॥ ४.९.३० ॥
ਸੈਨਾ ਅਤੇ ਖ਼ਜ਼ਾਨੇ ਸਮੇਤ ਸਾਰੀ ਧਰਤੀ ਅਤੇ ਇਹ ਨਗਰ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦੇਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹਾਂ। ਹੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਦ੍ਵਿਜ, ਤੂੰ ਕਿਸ ਰਾਜੇ ਦੇ ਰਾਜ ਤੋਂ ਇੱਥੇ ਆਇਆ ਹੈਂ ਅਤੇ ਇੱਥੇ ਕਿਹੜਾ ਕਰਮ ਕਰਦਾ ਹੈਂ?
4.9.31
एवं ब्रुवाणं तमुवाच पार्थिवं युधिष्ठिरो धर्ममवेक्ष्य चासकृत् ।
सत्यं वचः को न्विह वक्तुमुत्सहेद्यथाप्रतिज्ञं तु शृणुष्व पार्थिव ॥ ४.९.३१ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੋਲ ਰਹੇ ਉਸ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਨੇ ਧਰਮ ਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਵਿਚਾਰ ਕੇ ਕਿਹਾ: ਇੱਥੇ ਸੱਚ ਬਚਨ ਬੋਲਣ ਦੀ ਹਿੰਮਤ ਕੌਣ ਕਰੇਗਾ? ਫਿਰ ਵੀ ਹੇ ਰਾਜਨ, ਜਿਵੇਂ ਮੈਂ ਪ੍ਰਤਿਗਿਆ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਸੁਣ।
4.9.32
श्रुतं च शीलं च कुलं च कर्म च शृणुष्व मे जन्म च देशमेव च ।
गुरूपदेशान्नियमाच्च मे व्रतं कुलक्रमार्थं पितृभिर्नियोजितम् ॥ ४.९.३२ ॥
ਮੇਰੀ ਵਿਦਿਆ, ਸ਼ੀਲ, ਕੁਲ, ਕਰਮ, ਜਨਮ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਸੁਣ। ਗੁਰੂ ਦੇ ਉਪਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਨਿਯਮ ਨਾਲ ਮੇਰਾ ਵਰਤ ਹੈ, ਜੋ ਕੁਲ-ਰੀਤ ਲਈ ਪਿਤਰਾਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਸੌਂਪਿਆ ਸੀ।
4.9.33
द्विजो व्रतेनास्मि न च स्वतः प्रभो संमुण्डितः प्रव्रजितस्त्रिदण्डभृत् ।
इदं शरीरं मम पश्य मानुषं समावृतं पञ्चभिरेव धातुभिः ॥ ४.९.३३ ॥
ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਮੈਂ ਵਰਤ ਕਰਕੇ ਦ੍ਵਿਜ ਹਾਂ, ਸੁਭਾਅ ਤੋਂ ਨਹੀਂ। ਮੈਂ ਸਿਰ ਮੁਨਾਇਆ ਹੋਇਆ, ਸੰਨਿਆਸ ਲਿਆ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਤ੍ਰਿਦੰਡ ਧਾਰਨ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ ਹਾਂ। ਮੇਰੇ ਇਸ ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਵੇਖ, ਜੋ ਕੇਵਲ ਪੰਜ ਤੱਤਾਂ ਨਾਲ ਢਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
4.9.34
ममेह पञ्चेन्द्रियगात्रदर्शिनो वदन्ति पञ्चैव पितॄन्यथा श्रुतिः ।
मनुष्यजातित्वमचिन्तयन्नहं न चास्मि तुल्यः पितृभिः स्वभावतः ॥ ४.९.३४ ॥
ਇੱਥੇ ਪੰਜ ਇੰਦਰੀਆਂ ਵਾਲੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਵੇਖਣ ਵਾਲੇ ਆਖਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸ਼ਰੁਤੀ ਅਨੁਸਾਰ ਪਿਤਰ ਪੰਜ ਹੀ ਹਨ। ਮਨੁੱਖ-ਜਾਤੀ ਹੋਣ ਦਾ ਵਿਚਾਰ ਨਾ ਕਰਦਿਆਂ ਮੈਂ ਸੁਭਾਅ ਤੋਂ ਪਿਤਰਾਂ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਨਹੀਂ ਹਾਂ।
4.9.35
कङ्को हि नाम्ना विषयं तवागतो व्रती द्विजातिः स्वकृतेन कर्मणा ।
द्यूतप्रसङ्गादधनोऽस्मि राजन्सत्यप्रतिज्ञा व्रतिनश्चरामः ॥ ४.९.३५ ॥
ਕੰਕ ਨਾਮ ਦਾ ਵਰਤੀ ਦ੍ਵਿਜ ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਹਾਂ। ਆਪਣੇ ਹੀ ਕਰਮ ਨਾਲ, ਜੂਏ ਦੀ ਲਤ ਕਾਰਨ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਮੈਂ ਧਨਹੀਨ ਹਾਂ; ਸੱਚੀ ਪ੍ਰਤਿਗਿਆ ਵਾਲੇ ਵਰਤੀਆਂ ਵਾਂਗ ਅਸੀਂ ਵਿਚਰਦੇ ਹਾਂ।
4.9.36
युधिष्ठिरस्यापि सखाऽभवं पुरा गृहप्रवेशी च शरीरमेव च ।
गृहे च तस्योपितवानहं सुखं राजाऽस्मि तस्य स्वपुरेऽभवं पुरा ॥ ४.९.३६ ॥
ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਂ ਯੁਧਿਸ਼ਟਰ ਦਾ ਮਿੱਤਰ ਵੀ ਸੀ, ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਵੀ। ਉਸਦੇ ਘਰ ਮੈਂ ਸੁਖ ਨਾਲ ਰਿਹਾ; ਪਹਿਲਾਂ ਉਸਦੇ ਆਪਣੇ ਨਗਰ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਰਾਜਾ ਸੀ।
4.9.37
ममाज्ञया तत्र विचेरुरङ्गना मम प्रियार्थं दमयन्ति वाजिनः ।
मया कृतं तस्य पुरे तु यत्पुरा न तत्कदाचित्कृतवाञ्जनोऽन्यथा ॥ ४.९.३७ ॥
ਮੇਰੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਉੱਥੇ ਔਰਤਾਂ ਫਿਰਦੀਆਂ ਸਨ; ਮੇਰੀ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਲਈ ਘੋੜੇ ਕਾਬੂ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਉਸਦੇ ਨਗਰ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਜੋ ਕੀਤਾ, ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿਸੇ ਨੇ ਕਦੇ ਵੱਖਰੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਸੀ।
4.9.38
सोहं पुरा तस्य वयस्समः सखा चरामि सर्वां वसुधां सुदुःखितः ।
न तु प्रशान्तिं क्वचिदाप्तवानहं व्रतोपदेशान्नियमेन भारिकः ॥ ४.९.३८ ॥
ਪਹਿਲਾਂ ਉਸਦਾ ਹਾਣੀ ਮਿੱਤਰ ਮੈਂ, ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਸਾਰੀ ਧਰਤੀ ਤੇ ਭਟਕਦਾ ਹਾਂ। ਪਰ ਕਿਤੇ ਵੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਨਹੀਂ ਪਾਈ; ਵਰਤ ਦੇ ਉਪਦੇਸ਼ ਨਾਲ, ਨਿਯਮ ਦੇ ਭਾਰ ਨਾਲ ਦਬਿਆ ਹੋਇਆ।
4.9.39
वैयाघ्रपद्योस्मि नरेन्द्र गोत्रतस्तदेव सौख्यं मृगयामहे वयम् ।
कृतज्ञभावेन मयाऽनुकीर्तितं युधिष्ठिरस्यात्मसमस्य चेष्टितम् ॥ ४.९.३९ ॥
ਹੇ ਨਰੇਂਦਰ, ਮੈਂ ਵੈਯਾਘ੍ਰਪਦ੍ਯ ਗੋਤਰ ਦਾ ਹਾਂ। ਅਸੀਂ ਉਹੀ ਸੁਖ ਲੱਭਦੇ ਹਾਂ। ਕ੍ਰਿਤਗਿਆਤਾ ਦੇ ਭਾਵ ਨਾਲ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਸਮਾਨ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਦਾ ਚਰਿਤਰ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਹੈ।
4.9.40
इमं हि मोक्षाश्रममास्थितस्य मे युधिष्ठिरस्तुल्यगुणो भवानपि ।
न मेऽस्ति माता न पिता न बान्धवा न मेऽस्ति रूपं न रतिर्न सन्ततिः ॥ ४.९.४० ॥
ਇਸ ਮੋਕਸ਼ਾਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਠਹਿਰੇ ਮੇਰੇ ਲਈ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਵੀ ਤੁਹਾਡੇ ਵਰਗੇ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਮੇਰੀ ਮਾਂ ਨਹੀਂ, ਪਿਤਾ ਨਹੀਂ, ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਨਹੀਂ; ਮੇਰਾ ਰੂਪ ਨਹੀਂ, ਰਤੀ ਨਹੀਂ, ਸੰਤਾਨ ਵੀ ਨਹੀਂ।
4.9.41
सुखं च दुःखं च हि तुल्यमद्य मे प्रियाप्रिये तुल्यगते गतागते ।
मुक्तोस्मि कामाच्च धनाच्च सांप्रतं त्वदाश्रये वस्तुमिहाभ्युपागतः ॥ ४.९.४१ ॥
ਹੁਣ ਮੇਰੇ ਲਈ ਸੁਖ ਤੇ ਦੁੱਖ ਬਰਾਬਰ ਹਨ; ਪਿਆਰਾ ਤੇ ਬੇਪਿਆਰਾ ਬਰਾਬਰ ਹਨ; ਜਾਣਾ ਤੇ ਆਉਣਾ ਬਰਾਬਰ ਹੈ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਕਾਮਨਾ ਅਤੇ ਧਨ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹਾਂ; ਤੁਹਾਡੀ ਸ਼ਰਨ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਲਈ ਇੱਥੇ ਆਇਆ ਹਾਂ।
4.9.42
संवत्सरेणेह समाप्यते त्विदं मम व्रतं दुष्करकर्मकारिणः ।
ततो भवन्तं परितोष्य कर्मभिः पुनर्व्रजिष्ये च कुतूहलं यतः ॥ ४.९.४२ ॥
ਇੱਥੇ ਇੱਕ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਔਖੇ ਕਰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮੇਰਾ ਇਹ ਵਰਤ ਪੂਰਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਫਿਰ ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਨਾਲ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਕੇ ਮੈਂ ਮੁੜ ਉੱਥੇ ਜਾਵਾਂਗਾ ਜਿੱਥੋਂ ਮੇਰਾ ਕੁਤੂਹਲ ਜਾਗਿਆ ਹੈ।
4.9.43
अक्षान्निवप्तुं कुशलोस्म्वहं सदा पराजितः शकुनिरुतानि चिन्तयन् ।
मृगद्विजानां च रुतानि चिन्तयन्निराश्रयः प्रव्रजितोस्मि भिक्षुकः ॥ ४.९.४३ ॥
ਮੈਂ ਪਾਸੇ ਸੁੱਟਣ ਵਿੱਚ ਸਦਾ ਨਿਪੁਣ ਹਾਂ, ਪਰ ਹਾਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹਾਂ; ਸ਼ਕੁਨੀ ਵਾਂਗ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਸੋਚਦਾ ਹੋਇਆ, ਮ੍ਰਿਗਾਂ ਅਤੇ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਸੋਚਦਾ ਹੋਇਆ, ਬੇਆਸਰਾ ਹੋ ਕੇ ਮੈਂ ਸੰਨਿਆਸੀ ਭਿਖਾਰੀ ਬਣ ਗਿਆ ਹਾਂ।
4.9.44
तेनैवमुक्ते वचने नराधिपः कृताञ्जलिः प्रव्रजितं विलोक्य च ।
अथाब्रवीद्धृष्टमनाः शुभाक्षरं मनोनुगं सर्वसभागतं वचः ॥ ४.९.४४ ॥
ਉਸ ਦੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿਣ ਤੇ ਰਾਜੇ ਨੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਸੰਨਿਆਸੀ ਵੱਲ ਵੇਖਿਆ, ਅਤੇ ਖ਼ੁਸ਼ ਮਨ ਨਾਲ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਹਾਜ਼ਰ ਸਾਰਿਆਂ ਦੇ ਸੁਣਨ ਯੋਗ, ਸ਼ੁਭ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲੇ, ਮਨ ਨੂੰ ਭਾਉਣ ਵਾਲੇ ਬਚਨ ਬੋਲੇ।
4.9.45
ददामि ते हन्त वरं यदीप्सितं प्रशाधि मत्स्यान्यदि मन्यते भवान् ।
प्रिया हि धूर्ता मम चाक्षकोविदास्त्वं चापि देवो मम राज्यमर्हसि ॥ ४.९.४५ ॥
ਜੋ ਵਰ ਤੂੰ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ ਉਹ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ; ਜੇ ਤੂੰ ਠੀਕ ਸਮਝੇਂ ਤਾਂ ਮਤਸਿਆਂ ਉੱਤੇ ਰਾਜ ਕਰ। ਮੇਰੇ ਪਿਆਰੇ ਜੁਆਰੀ ਪਾਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁਣ ਹਨ; ਅਤੇ ਤੂੰ ਵੀ, ਮੇਰੇ ਦੇਵ, ਮੇਰੇ ਰਾਜ ਦੇ ਯੋਗ ਹੈਂ।
4.9.46
समानयानासनवस्त्रभोजनं प्रभ्रूतमाल्याभरणानुलेपनम् ।
स सार्वभौमोपम सर्वदाऽर्हसि प्रियं हि मन्ये तव नित्यदर्शनम् ॥ ४.९.४६ ॥
ਸਵਾਰੀ, ਆਸਣ, ਵਸਤਰ, ਭੋਜਨ, ਭਰਪੂਰ ਹਾਰ, ਗਹਿਣੇ ਅਤੇ ਸੁਗੰਧਿਤ ਲੇਪ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਭ ਨੂੰ ਪਾਉਣ ਦਾ ਤੂੰ ਸਦਾ ਯੋਗ ਹੈਂ, ਸਾਰਭੌਮ ਵਾਂਗ; ਕਿਉਂਕਿ ਤੇਰਾ ਨਿੱਤ ਦਰਸ਼ਨ ਮੈਂ ਪਿਆਰਾ ਮੰਨਦਾ ਹਾਂ।
4.9.47
ये त्वाऽभिधावेयुरनर्थपीडिता द्विजातिमुख्या यदि वेतरे जनाः ।
सर्वाणि कार्याण्यहमर्थितस्त्वया तेषां करिष्यामि न मेऽत्र संशयः ॥ ४.९.४७ ॥
ਅਨਰਥ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹੋ ਕੇ ਜੋ ਲੋਕ ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਦੌੜ ਕੇ ਆਉਣਗੇ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਦਵਿਜਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਹੋਣ ਜਾਂ ਹੋਰ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਕੰਮ ਤੇਰੇ ਕਹਿਣ ਤੇ ਮੈਂ ਕਰਾਂਗਾ; ਇਸ ਵਿੱਚ ਮੈਨੂੰ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
4.9.48
ममान्तिके यश्च तवाप्रियं चरेत्प्रवासये तं परिचिन्त्य मानवम् ।
यच्चापि किंचिद्वसु विद्यते मम प्रभुर्भवांस्तस्य वशी वसेह च ॥ ४.९.४८ ॥
ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਰਹਿ ਕੇ ਜੋ ਤੁਹਾਡਾ ਅਪ੍ਰਿਯ ਕਰੇ, ਉਸ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਵਿਚਾਰ ਕੇ ਦੇਸ਼ ਨਿਕਾਲਾ ਦਿਓ। ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਜੋ ਵੀ ਧਨ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਤੁਸੀਂ ਸੁਆਮੀ ਹੋ; ਇੱਥੇ ਹੀ ਵਾਸ ਕਰੋ।
4.9.49
अतोऽभिलाषः परमो न विद्यते न मे जितं किंचन धारये धनम् ।
न भोजनं किंचन संस्पृशेयं हविष्यभोजी निशि च क्षितीशयः ॥ ४.९.४९ ॥
ਇਸ ਲਈ ਮੇਰੀ ਕੋਈ ਪਰਮ ਇੱਛਾ ਨਹੀਂ; ਜਿੱਤਿਆ ਹੋਇਆ ਕੋਈ ਧਨ ਮੈਂ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦਾ, ਕੋਈ ਭੋਜਨ ਨਹੀਂ ਛੂੰਹਦਾ। ਹਵਿਸ਼ ਖਾਣ ਵਾਲਾ ਮੈਂ ਰਾਤ ਨੂੰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਸੌਂਦਾ ਹਾਂ।
4.9.50
व्रतोपदेशात्समयो हि नैष्ठिको न क्रोधितव्यं नरदेव कस्यचित् ।
एवंप्रतिज्ञस्य ममेह भूपते निवासबुद्धिर्भविता तु नान्यथा ॥ ४.९.५० ॥
ਵਰਤ ਦੇ ਉਪਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਇਹ ਨਿਯਮ ਪੱਕਾ ਹੈ; ਹੇ ਨਰਦੇਵ, ਕਿਸੇ ਉੱਤੇ ਕ੍ਰੋਧ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਹੇ ਭੂਪਤੀ, ਇਹੋ ਜਿਹੀ ਪ੍ਰਤਿਗਿਆ ਵਾਲੇ ਮੇਰੀ ਇੱਥੇ ਵਾਸ ਦੀ ਬੁੱਧੀ ਹੋਵੇਗੀ, ਹੋਰ ਨਹੀਂ।
4.9.51
एवं वरं मात्स्य वृणे प्रदापितं कृति भविष्यामि वरेण तेऽनघ ॥ ४.९.५१ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੇ ਮਤਸ੍ਯ, ਦਿੱਤਾ ਹੋਇਆ ਵਰ ਮੈਂ ਚੁਣਦਾ ਹਾਂ; ਹੇ ਨਿਰਦੋਸ਼, ਤੇਰੇ ਵਰ ਨਾਲ ਮੈਂ ਕਾਰਜ ਕਰਾਂਗਾ।
4.9.52
एवं तु राज्ञः प्रथमः समागमो बभूव मात्स्यस्य युधिष्ठिरस्य च ।
विराटराजस्य हि तेन सङ्गमो बभूव विष्णोरिव वज्रपाणिना ॥ ४.९.५२ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਤਸ੍ਯ ਰਾਜੇ ਵਿਰਾਟ ਅਤੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਮਿਲਾਪ ਹੋਇਆ। ਵਿਰਾਟ ਰਾਜੇ ਦਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲਾਪ ਐਸਾ ਹੋਇਆ ਜਿਵੇਂ ਵਿਸ਼ਣੂ ਦਾ ਵਜ੍ਰਪਾਣੀ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਸੀ।
4.9.53
तमासनस्थं प्रियरूपदर्शनं निरीक्षमाणो न ततर्प भूमिपः ।
सभां च तां प्रज्वलयन्युधिष्ठिरः श्रिया यथा शक्रइव त्रिविष्टपम् ॥ ४.९.५३ ॥
ਆਸਣ ਉੱਤੇ ਬੈਠੇ, ਪਿਆਰੇ ਰੂਪ ਵਾਲੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਦਿਆਂ ਵੀ ਰਾਜਾ ਤ੍ਰਿਪਤ ਨਾ ਹੋਇਆ; ਅਤੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਆਪਣੀ ਸ਼ੋਭਾ ਨਾਲ ਉਸ ਸਭਾ ਨੂੰ ਇੰਦਰ ਦੇ ਸਵਰਗ ਵਾਂਗ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।
4.9.54
एवं स लब्ध्वा नृपतिः समागमं विराटराजेन नरर्षभस्तदा ।
उवास वीरः परमार्चितः सुखी न चास्य कश्चिच्चरितं बुबोध तत् ॥ ४.९.५४ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸ ਨਰਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਵੀਰ ਰਾਜੇ ਨੇ ਉਸ ਵੇਲੇ ਵਿਰਾਟ ਰਾਜੇ ਨਾਲ ਮਿਲਾਪ ਪਾ ਕੇ, ਅਤਿ ਸਤਿਕਾਰ ਨਾਲ ਸੁਖ ਨਾਲ ਨਿਵਾਸ ਕੀਤਾ; ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਉਸ ਆਚਰਣ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਨੇ ਨਾ ਸਮਝਿਆ।