ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 5.104
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.104.1
मातलेर्वचनं श्रुत्वा नारदो मुनिसत्तमः ।
अब्रवीद्देवराजं तमार्यकं कुरुनन्दन ॥ ५.१०४.१ ॥
ମାତଲିଙ୍କ ବଚନ ଶୁଣି ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ ନାରଦ ଦେବରାଜଙ୍କୁ କହିଲେ, ହେ କୁରୁନନ୍ଦନ।
5.104.2
सूतोऽयं मातलिर्नाम शक्रस्य दयितः सुहृत् ।
शुचिः शीलगुणोपेतस्तेजस्वी वीर्यवान्बली ॥ ५.१०४.२ ॥
ଏ ମାତଲି ନାମକ ସାରଥି, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କର ପ୍ରିୟ ସୁହୃଦ; ଶୁଚି, ଶୀଳ ଓ ଗୁଣସମ୍ପନ୍ନ, ତେଜସ୍ୱୀ, ବୀର୍ଯ୍ୟବାନ୍ ଓ ବଳବାନ୍।
5.104.3
शक्रस्यायं सखा चैव मन्त्री सारथिरेव च ।
अल्पान्तरप्रभावश्च वासवेन रणे रणे ॥ ५.१०४.३ ॥
ଏ ଶକ୍ରଙ୍କ ସଖା, ମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ସାରଥି ମଧ୍ୟ; ପ୍ରତି ରଣରେ ବାସବଙ୍କ ସହ ଏହାର ପ୍ରଭାବରେ ଅଳ୍ପ ଅନ୍ତର।
5.104.4
अयं हरिसहस्रेण युक्तं जैत्रं रथोत्तमम् ।
देवासुरेषु युद्धेषु मनसैव नियच्छति ॥ ५.१०४.४ ॥
ଏ ହଜାର ହରି ଅଶ୍ୱଯୁକ୍ତ ଜୟଶୀଳ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରଥକୁ ଦେବାସୁର ଯୁଦ୍ଧରେ କେବଳ ମନ ଦ୍ୱାରା ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରନ୍ତି।
5.104.5
अनेन विजितानश्वैर्दोर्भ्यां जयति वासवः ।
अनेन बलभित्पूर्वं प्रहृते प्रहरत्युत ॥ ५.१०४.५ ॥
ଏ ଜିତିଥିବା ଅଶ୍ୱ ସହ ବାସବ ନିଜ ଦୁଇ ବାହୁରେ ଜୟ ଲାଭ କରନ୍ତି; ଏହାରି ଦ୍ୱାରା ବଳଭିତ୍ ପୂର୍ବରୁ ପ୍ରହୃତ ହେଲେ ପ୍ରହାର କରନ୍ତି।
5.104.6
अस्य कन्या वरारोहा रूपेणासदृशी भुवि ।
सत्यशीलगुणोपेता गुणकेशीति विश्रुता ॥ ५.१०४.६ ॥
ଏହାର କନ୍ୟା, ସୁନ୍ଦର କଟିବିଶିଷ୍ଟା, ପୃଥିବୀରେ ରୂପରେ ଅତୁଳନୀୟା; ସତ୍ୟ, ଶୀଳ ଓ ଗୁଣସମ୍ପନ୍ନା, ଗୁଣକେଶୀ ନାମରେ ବିଖ୍ୟାତା।
5.104.7
तस्यास्य यत्नाच्चरतस्त्रैलोक्यममरद्युते ।
सुमुखो भवतः पौत्रो रोचते दुहितुः पतिः ॥ ५.१०४.७ ॥
ତାଙ୍କ ପାଇଁ ତ୍ରିଲୋକରେ ଯତ୍ନରେ ଖୋଜିବା ସମୟରେ, ହେ ଅମରଦ୍ୟୁତି, ତୁମ ନାତି ସୁମୁଖ କନ୍ୟାର ସ୍ୱାମୀ ରୂପେ ମୋତେ ପସନ୍ଦ ଅଟେ।
5.104.8
यदि ते रोचते सम्यग्भुजगोत्तम मा चिरम् ।
क्रियतामार्यक क्षिप्रं बुद्धिः कन्यापरिग्रहे ॥ ५.१०४.८ ॥
ଯଦି ଏହା ଆପଣଙ୍କୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପସନ୍ଦ, ହେ ନାଗଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତେବେ ବିଳମ୍ବ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ। ହେ ଆର୍ୟ, କନ୍ୟା ଗ୍ରହଣର ସ୍ଥିର କରନ୍ତୁ ଶୀଘ୍ର।
5.104.9
यथा विष्णुकुले लक्ष्मीर्यथा स्वाहा विभावसोः ।
कुले तव तथैवास्तु गुणकेशी सुमध्यमा ॥ ५.१०४.९ ॥
ବିଷ୍ଣୁ କୁଳରେ ଲକ୍ଷ୍ମୀ ଏବଂ ବିଭାବସୁ (ଅଗ୍ନି)ର କୁଳରେ ସ୍ୱାହା ଯେପରି, ସେହିପରି ତୁମ କୁଳରେ ସୁମଧ୍ୟମା ଗୁଣକେଶୀ ହେଉ।
5.104.10
पौत्रस्यार्थे भवांस्तस्माद्गुणकेशीं प्रतीच्छतु ।
सदृशीं प्रतिरूपस्य वासवस्य शचीमिव ॥ ५.१०४.१० ॥
ତେଣୁ ନାତି ପାଇଁ ଆପଣ ଗୁଣକେଶୀକୁ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତୁ। ବାସବଙ୍କ ପାଇଁ ଶଚୀ ଯେପରି ଉପଯୁକ୍ତା, ସେପରି ତାଙ୍କ ସମାନ ରୂପବାନ (ସୁମୁଖ) ପାଇଁ ସେ ଉପଯୁକ୍ତା।
5.104.11
पितृहीनमपि ह्येनं गुणतो वरयामहे ।
बहुमानाच्च भवतस्तथैवैरावतस्य च ॥ ५.१०४.११ ॥
ପିତୃହୀନ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ଗୁଣ ପାଇଁ ଆମେ ତାଙ୍କୁ ବର ରୂପେ ବରଣ କରୁଛୁ; ଆପଣଙ୍କ ପ୍ରତି ମହାନ ସମ୍ମାନରୁ ଏବଂ ଐରାବତ ପ୍ରତି ମଧ୍ୟ ସେହିପରି।
5.104.12
सुमुखस्य गुणैश्चैव शीलशौचदमादिभिः ।
अभिगम्य स्वयं कन्यामयं दातुं समुद्यतः ।
मातलिस्तस्य संमानं कर्तुमर्हो भवानपि ॥ ५.१०४.१२ ॥
ସୁମୁଖଙ୍କ ଗୁଣ ଏବଂ ଶୀଳ, ଶୌଚ, ଦମ ଆଦି ଯୋଗୁଁ, ଏ (କଣ୍ଵ) ନିଜେ ଆସି କନ୍ୟା ଦେବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୋଇଛନ୍ତି। ଆପଣ ମଧ୍ୟ ମାତଲିଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଦେବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ।
5.104.13
स तु दीनः प्रहृष्टश्च प्राह नारदमार्यकः ।
व्रियमाणे तथा पौत्रे पुत्रे च निधनं गते ॥ ५.१०४.१३ ॥
ସେ ଦୀନ ହୋଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ହର୍ଷିତ ହୋଇ ଆର୍ଯକ ନାରଦଙ୍କୁ କହିଲେ—ନାତି ବରଣ ହେଉଥିବା ବେଳେ ଓ ପୁତ୍ର ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିବା ବେଳେ।
5.104.14
मन्ये नैतद्बहुमतं महर्षे वचनं तव ।
सखा शक्रस्य संयुक्तः कस्यायं नेप्सितो भवेत्।
कारणस्य तु दौर्बल्याच्चिन्तयामि महामुने ॥ ५.१०४.१४ ॥
ଆର୍ଯକ କହିଲେ: ହେ ମହର୍ଷି, ମୁଁ ଆପଣଙ୍କ ଏହି ବାକ୍ୟକୁ ବହୁମାନ୍ୟ ମନେ କରେ ନାହିଁ। ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସଖା ସହିତ ଯୁକ୍ତ ଜଣକୁ କିଏ ଇଚ୍ଛା ନ କରିବ? କିନ୍ତୁ କାରଣର ଦୁର୍ବଳତାରୁ, ହେ ମହାମୁନି, ମୁଁ ଚିନ୍ତିତ ଅଛି।
5.104.15
अस्य देहकरस्तात मम पुत्रो महाद्युते ।
भक्षितो वैनतेयेन दुःखार्तास्तेन वै वयम् ॥ ५.१०४.१५ ॥
ଆର୍ଯକ କହିଲେ: ହେ ତାତ, ହେ ମହାଦ୍ୟୁତି, ଏହାର ଦେହ ନିର୍ମାଣକାରୀ ମୋ ପୁତ୍ରକୁ ବୈନତେୟ (ଗରୁଡ଼) ଭକ୍ଷଣ କରିଦେଇଛନ୍ତି। ସେଥିପାଇଁ ଆମେ ଦୁଃଖରେ ପୀଡିତ।
5.104.16
पुनरेव च तेनोक्तं वैनतेयेन गच्छता ।
मासेनान्येन सुमुखं भक्षयिष्य इति प्रभो ॥ ५.१०४.१६ ॥
ପୁଣି, ଯାଉ ଯାଉ ବୈନତେୟ କହିଥିଲେ: 'ହେ ପ୍ରଭୁ, ଆଉ ଏକ ମାସ ପରେ ମୁଁ ସୁମୁଖଙ୍କୁ ଭକ୍ଷଣ କରିବି।'
5.104.17
ध्रुवं तथा तद्भविता जानीमस्तस्य निश्चयम् ।
तेन हर्षः प्रनष्टो मे सुपर्णवचनेन वै ॥ ५.१०४.१७ ॥
ନିଶ୍ଚୟ ତାହା ସେମିତି ହେବ; ତାହାର ସଂକଳ୍ପ ଆମେ ଜାଣୁ। ସୁପର୍ଣ୍ଣ (ଗରୁଡ଼)ଙ୍କ ସେହି ବାକ୍ୟରେ ମୋର ହର୍ଷ ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାଇଛି।
5.104.18
मातलिस्त्वब्रवीदेनं बुद्धिरत्र कृता मया ।
जामातृभावेन वृतः सुमुखस्तव पुत्रजः ॥ ५.१०४.१८ ॥
କିନ୍ତୁ ମାତଲି ତାଙ୍କୁ କହିଲେ: ଏଠାରେ ମୁଁ ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତି କରିଛି। ତୁମ ପୁତ୍ରର ପୁତ୍ର ସୁମୁଖ ଜ୍ଞାତିଜାମାତା ଭାବରେ ବରଣ ହୋଇଛି।
5.104.19
सोऽयं मया च सहितो नारदेन च पन्नगः ।
त्रिलोकेशं सुरपतिं गत्वा पश्यतु वासवम् ॥ ५.१०४.१९ ॥
ଏହି ସର୍ପ ମୋ ଓ ନାରଦଙ୍କ ସହିତ ଯାଇ ତ୍ରିଲୋକାଧିପତି ଦେବରାଜ ବାସବଙ୍କୁ ଦେଖୁ।
5.104.20
शेषेणैवास्य कार्येण प्रज्ञास्वाम्यहमायुषः ।
सुपर्णस्य विघाते च प्रयतिष्यामि सत्तम ॥ ५.१०४.२० ॥
ହେ ସତ୍ତମ, ଏହାର କାର୍ଯ୍ୟର ଅବଶେଷ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ମୋ ଆୟୁ ଜାଣିବି; ସୁପର୍ଣ୍ଣ (ଗରୁଡ଼)ଙ୍କୁ ବାଧା ଦେବା ପାଇଁ ମୁଁ ଚେଷ୍ଟା କରିବି।
5.104.21
सुमुखश्च मया सार्धं देवेशमिगच्छतु ।
कार्यसंसाधनार्थाय स्वस्ति तेऽस्तु भुजङ्गम ॥ ५.१०४.२१ ॥
ସୁମୁଖ ମଧ୍ୟ ମୋ ସହିତ ଦେବେଶଙ୍କ ପାଖକୁ ଯାଉ; କାର୍ଯ୍ୟସିଦ୍ଧି ପାଇଁ ତୁମର କଲ୍ୟାଣ ହେଉ, ହେ ଭୁଜଙ୍ଗମ।
5.104.22
आर्यकेणाभ्यनुज्ञाता गम्यतामिति भारत ।
ततस्ते सुमुखं गृह्य सर्व एव महौजसः।
ददृशुः शक्रमासीनं देवराजं महाद्युतिम् ॥ ५.१०४.२२ ॥
ଆର୍ଯକଙ୍କ ଅନୁମତି ପାଇ, ହେ ଭାରତ, 'ଯାଅ' ବୋଲି କୁହାଗଲେ, ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ମହାତେଜସ୍ୱୀ ସୁମୁଖଙ୍କୁ ଧରି ବସିଥିବା ମହାଦ୍ୟୁତି ଦେବରାଜ ଶକ୍ରଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।
5.104.23
सङ्गत्या तत्र भगवान्विष्णुरासीच्चतुर्भुजः ।
ततस्तत्सर्वमाचख्यौ नारदो मातलिं प्रति ॥ ५.१०४.२३ ॥
ସେଠାରେ ସେ ସଭାରେ ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁ ଚତୁର୍ଭୁଜ ରୂପେ ଥିଲେ; ତା'ପରେ ନାରଦ ମାତଳିଙ୍କୁ ସେ ସବୁ କହିଲେ।
5.104.24
ततः पुरन्दरं विष्णुरुवाच भुवनेश्वरम् ।
अमृतं दीयतामस्मै क्रियताममरैः समः ॥ ५.१०४.२४ ॥
ତା'ପରେ ବିଷ୍ଣୁ ଭୁବନେଶ୍ୱର ପୁରନ୍ଦରଙ୍କୁ କହିଲେ: 'ଏହାକୁ ଅମୃତ ଦିଆଯାଉ, ଦେବତାଙ୍କ ସମାନ କରାଯାଉ।'
5.104.25
मातलिर्नारदश्चैव सुमुखश्चैव वासव ।
लभन्तां भवतः कामात्काममेतं यथेप्सितम् ॥ ५.१०४.२५ ॥
ମାତଲି ଓ ନାରଦ ଏବଂ ସୁମୁଖ ମଧ୍ୟ, ହେ ବାସବ! ଆପଣଙ୍କଠାରୁ ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ଏହି ଇଷ୍ଟ ବର ସେମାନେ ପାଆନ୍ତୁ।
5.104.26
पुरन्दरोऽथ संचिन्त्य वैनतेयपराक्रमम् ।
विष्णुमेवाब्रवीदेनं भवानेव ददात्विति ॥ ५.१०४.२६ ॥
ତା'ପରେ ପୁରନ୍ଦର ବୈନତେୟଙ୍କ ପରାକ୍ରମ ଚିନ୍ତା କରି ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ହିଁ କହିଲେ, "ଆପଣ ହିଁ ଏହା ଦିଅନ୍ତୁ।"
5.104.27
ईशस्त्वं सर्वलोकानां चराणामचराश्च ये ।
त्वया दत्तमदत्तं कः कर्तुमुत्सहते विभो ॥ ५.१०४.२७ ॥
ଆପଣ ସର୍ବଲୋକଙ୍କ ଈଶ୍ୱର, ଚର ଓ ଅଚର ସମସ୍ତଙ୍କର; ଆପଣଙ୍କ ଦତ୍ତ ବା ଅଦତ୍ତ କିଛି କରିବାକୁ କିଏ ସାହସ କରିବ, ହେ ବିଭୋ?
5.104.28
प्रादाच्छक्रस्ततस्तस्मै पन्नगायायुरुत्तमम् ।
न त्वेनममृतप्राशं चकार बलवृत्रहा ॥ ५.१०४.२८ ॥
ତା'ପରେ ଶକ୍ର ସେହି ନାଗକୁ ଉତ୍ତମ ଆୟୁ ଦେଲେ; କିନ୍ତୁ ବଳବୃତ୍ରହା ତାକୁ ଅମୃତପାନ କରିବାକୁ ଦେଲେ ନାହିଁ।
5.104.29
लब्ध्वा वरं तु सुमुखः सुमुखः संबभूव ह ।
कृतदारो यथाकामं जगाम च गृहान्प्रति ॥ ५.१०४.२९ ॥
ବର ପାଇ ସୁମୁଖ ପ୍ରକୃତରେ ପ୍ରସନ୍ନମୁଖ ହେଲେ; ବିବାହ କରି ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ନିଜ ଗୃହ ଆଡ଼କୁ ଗଲେ।
5.104.30
नारदस्त्वार्यकश्चैव कृतकार्यौ मुदा युतौ ।
अभिजग्मतुरभ्यर्च्य देवराजं महाद्युतिम् ॥ ५.१०४.३० ॥
ନାରଦ ଓ ଆର୍ଯକ ମଧ୍ୟ ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ସାଧି ଆନନ୍ଦରେ ମିଳିତ ହୋଇ ମହାଦ୍ୟୁତିମାନ ଦେବରାଜଙ୍କୁ ପୂଜା କରି ତାଙ୍କ ପାଖକୁ ଗଲେ।