มหาภารตะ · อัธยายะ 5.104
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.104.1
मातलेर्वचनं श्रुत्वा नारदो मुनिसत्तमः ।
अब्रवीद्देवराजं तमार्यकं कुरुनन्दन ॥ ५.१०४.१ ॥
นารท ผู้เป็นยอดฤๅษี เมื่อได้ฟังคำของมาตลี ได้กล่าวกับพระราชาแห่งเทพเจ้านั้น ข้าแต่ความยินดีแห่งกุรุวงศ์ ผู้เป็นอารยกะ
5.104.2
सूतोऽयं मातलिर्नाम शक्रस्य दयितः सुहृत् ।
शुचिः शीलगुणोपेतस्तेजस्वी वीर्यवान्बली ॥ ५.१०४.२ ॥
นี่คือสารถีชื่อมาตลี เป็นที่รักของศักระ และเป็นสหายสนิท ผู้บริสุทธิ์ ประกอบด้วยความประพฤติดีและคุณธรรม รุ่งเรือง กล้าหาญ และแข็งแรง
5.104.3
शक्रस्यायं सखा चैव मन्त्री सारथिरेव च ।
अल्पान्तरप्रभावश्च वासवेन रणे रणे ॥ ५.१०४.३ ॥
ผู้นี้เป็นทั้งสหาย ที่ปรึกษา และสารถีของศักระ ในทุกสนามรบ อำนาจของเขาแตกต่างจากวาสวะเพียงเล็กน้อย
5.104.4
अयं हरिसहस्रेण युक्तं जैत्रं रथोत्तमम् ।
देवासुरेषु युद्धेषु मनसैव नियच्छति ॥ ५.१०४.४ ॥
ในการรบระหว่างเทพและอสูร ผู้นี้ควบคุมรถศึกอันเลิศแห่งชัยชนะนี้ ซึ่งเทียมด้วยม้าหริพันตัว ได้ด้วยเพียงใจคิด
5.104.5
अनेन विजितानश्वैर्दोर्भ्यां जयति वासवः ।
अनेन बलभित्पूर्वं प्रहृते प्रहरत्युत ॥ ५.१०४.५ ॥
ด้วยม้าที่เขาได้มา วาสวะย่อมชนะด้วยสองแขนของตน ด้วยผู้นี้ ผู้ทำลายพละจึงโต้ตอบเมื่อถูกโจมตีก่อน
5.104.6
अस्य कन्या वरारोहा रूपेणासदृशी भुवि ।
सत्यशीलगुणोपेता गुणकेशीति विश्रुता ॥ ५.१०४.६ ॥
บุตรีของเขาผู้มีสะโพกงาม ไม่มีใครเทียมได้ในโลก ประกอบด้วยความสัตย์ ความประพฤติดี และคุณธรรม มีชื่อเสียงว่ากุณเกศี
5.104.7
तस्यास्य यत्नाच्चरतस्त्रैलोक्यममरद्युते ।
सुमुखो भवतः पौत्रो रोचते दुहितुः पतिः ॥ ५.१०४.७ ॥
ข้าแต่ผู้รุ่งเรืองดุจเทพอมตะ หลานของท่านคือสุมุข ผู้เที่ยวค้นหานางอย่างขยันขันแข็งไปทั่วทั้งสามโลก เป็นที่ถูกใจข้าพเจ้าในฐานะคู่ครองของบุตรี
5.104.8
यदि ते रोचते सम्यग्भुजगोत्तम मा चिरम् ।
क्रियतामार्यक क्षिप्रं बुद्धिः कन्यापरिग्रहे ॥ ५.१०४.८ ॥
ข้าแต่ยอดแห่งนาค หากเรื่องนี้ถูกใจท่านจริง อย่าให้ล่าช้า ข้าแต่ท่านอารยกะ จงตัดสินใจโดยเร็วในการรับหญิงสาวนี้
5.104.9
यथा विष्णुकुले लक्ष्मीर्यथा स्वाहा विभावसोः ।
कुले तव तथैवास्तु गुणकेशी सुमध्यमा ॥ ५.१०४.९ ॥
ดังที่ลักษมีอยู่ในเรือนของพระวิษณุ และสวาหาอยู่ในเรือนของวิภาวสุ ขอให้กุณเกศีผู้มีเอวบางอยู่ในเรือนของท่านฉันนั้นเถิด
5.104.10
पौत्रस्यार्थे भवांस्तस्माद्गुणकेशीं प्रतीच्छतु ।
सदृशीं प्रतिरूपस्य वासवस्य शचीमिव ॥ ५.१०४.१० ॥
ฉะนั้น เพื่อประโยชน์แก่หลานของท่าน ขอท่านจงรับกุณเกศีไว้ เหมาะสมกับผู้เป็นคู่เทียบของวาสวะ ดังศจีที่เหมาะสมกับวาสวะ
5.104.11
पितृहीनमपि ह्येनं गुणतो वरयामहे ।
बहुमानाच्च भवतस्तथैवैरावतस्य च ॥ ५.१०४.११ ॥
แม้เขาจะไม่มีบิดา เราก็เลือกเขาเป็นเจ้าบ่าวด้วยคุณความดีของเขา และด้วยความเคารพอย่างยิ่งต่อท่าน และเช่นเดียวกันต่อไอราวตะ
5.104.12
सुमुखस्य गुणैश्चैव शीलशौचदमादिभिः ।
अभिगम्य स्वयं कन्यामयं दातुं समुद्यतः ।
मातलिस्तस्य संमानं कर्तुमर्हो भवानपि ॥ ५.१०४.१२ ॥
ด้วยคุณความดีของสุมุข และด้วยความประพฤติ ความบริสุทธิ์ การควบคุมตน และสิ่งอื่นๆ เช่นนั้น เขามาด้วยตนเองและพร้อมจะยกบุตรีให้ ท่านเองก็สมควรให้เกียรติแก่มาตลี
5.104.13
स तु दीनः प्रहृष्टश्च प्राह नारदमार्यकः ।
व्रियमाणे तथा पौत्रे पुत्रे च निधनं गते ॥ ५.१०४.१३ ॥
อารยกะผู้โศกเศร้าแต่ก็ปีติ กล่าวกับนารท ในขณะที่หลานถูกเลือกให้เป็นคู่ครอง และบุตรชายได้ถึงแก่ความตายแล้ว
5.104.14
मन्ये नैतद्बहुमतं महर्षे वचनं तव ।
सखा शक्रस्य संयुक्तः कस्यायं नेप्सितो भवेत्।
कारणस्य तु दौर्बल्याच्चिन्तयामि महामुने ॥ ५.१०४.१४ ॥
อารยกะกล่าวว่า ข้าแต่มหาฤๅษี ข้าพเจ้าไม่ได้ให้ความสำคัญกับถ้อยคำของท่านมากนัก ใครเล่าจะไม่ปรารถนาผู้ที่ผูกพันกับสหายของอินทร์ แต่เพราะเหตุนั้นอ่อนแอ ข้าแต่มหาฤๅษี ข้าพเจ้าจึงกังวล
5.104.15
अस्य देहकरस्तात मम पुत्रो महाद्युते ।
भक्षितो वैनतेयेन दुःखार्तास्तेन वै वयम् ॥ ५.१०४.१५ ॥
อารยกะกล่าวว่า ลูกรัก ข้าแต่ผู้รุ่งเรือง บุตรของข้าผู้สร้างร่างกายนี้ ถูกบุตรแห่งวินตาคือครุฑกินเสียแล้ว เพราะเหตุนั้น พวกเราจึงทุกข์ทรมานด้วยความโศก
5.104.16
पुनरेव च तेनोक्तं वैनतेयेन गच्छता ।
मासेनान्येन सुमुखं भक्षयिष्य इति प्रभो ॥ ५.१०४.१६ ॥
และครุฑบุตรแห่งวินตาได้กล่าวอีกครั้งขณะจากไปว่า ข้าแต่เจ้านาย อีกหนึ่งเดือนข้าจะกินสุมุข
5.104.17
ध्रुवं तथा तद्भविता जानीमस्तस्य निश्चयम् ।
तेन हर्षः प्रनष्टो मे सुपर्णवचनेन वै ॥ ५.१०४.१७ ॥
แน่นอนว่าจะเป็นเช่นนั้น เราทราบความมุ่งมั่นของเขา ด้วยคำพูดของสุบรรณ คือครุฑ ความยินดีของข้าพเจ้าจึงสูญสิ้นไปแล้ว
5.104.18
मातलिस्त्वब्रवीदेनं बुद्धिरत्र कृता मया ।
जामातृभावेन वृतः सुमुखस्तव पुत्रजः ॥ ५.१०४.१८ ॥
แต่มาตลีกล่าวกับเขาว่า ที่นี่ข้าพเจ้าได้ตัดสินใจแล้ว สุมุขบุตรของบุตรท่าน ได้ถูกเลือกในฐานะลูกเขย
5.104.19
सोऽयं मया च सहितो नारदेन च पन्नगः ।
त्रिलोकेशं सुरपतिं गत्वा पश्यतु वासवम् ॥ ५.१०४.१९ ॥
ให้นาคผู้นี้ไปพร้อมกับข้าพเจ้าและนารท และไปพบวาสวะ ผู้เป็นเจ้าแห่งสามโลก เป็นพระราชาแห่งเทพเจ้า
5.104.20
शेषेणैवास्य कार्येण प्रज्ञास्वाम्यहमायुषः ।
सुपर्णस्य विघाते च प्रयतिष्यामि सत्तम ॥ ५.१०४.२० ॥
ข้าแต่ผู้เป็นยอดแห่งผู้ดี ด้วยภารกิจที่เหลืออยู่เพียงนี้ ข้าพเจ้าจะรู้วาระแห่งชีวิตของตน และข้าพเจ้าจะพยายามขัดขวางสุบรรณ คือครุฑ
5.104.21
सुमुखश्च मया सार्धं देवेशमिगच्छतु ।
कार्यसंसाधनार्थाय स्वस्ति तेऽस्तु भुजङ्गम ॥ ५.१०४.२१ ॥
สุมุขะก็ให้ไปกับข้าพเจ้าสู่ผู้เป็นใหญ่แห่งเทพเจ้าด้วยเถิด ขอให้ท่านจงมีความสวัสดีเพื่อสำเร็จกิจ ดูกรงูผู้เลื้อยไป
5.104.22
आर्यकेणाभ्यनुज्ञाता गम्यतामिति भारत ।
ततस्ते सुमुखं गृह्य सर्व एव महौजसः।
ददृशुः शक्रमासीनं देवराजं महाद्युतिम् ॥ ५.१०४.२२ ॥
ได้รับอนุญาตจากอารยกะแล้ว ดูกรภารตะ ท่านทั้งหลายจงไปเถิด ครั้งนั้น ทุกผู้ที่มีพลังยิ่งใหญ่ได้พาสุมุขะไป แล้วก็เห็นศักระ ผู้เป็นราชาแห่งเทพเจ้า ผู้มีรัศมีรุ่งโรจน์ กำลังประทับอยู่
5.104.23
सङ्गत्या तत्र भगवान्विष्णुरासीच्चतुर्भुजः ।
ततस्तत्सर्वमाचख्यौ नारदो मातलिं प्रति ॥ ५.१०४.२३ ॥
ณ ที่ประชุมนั้น พระผู้เป็นเจ้าพระวิษณุผู้มีสี่กรประทับอยู่ ครั้นแล้วพระนารทได้เล่าเรื่องทั้งหมดนั้นให้มาตลีฟัง
5.104.24
ततः पुरन्दरं विष्णुरुवाच भुवनेश्वरम् ।
अमृतं दीयतामस्मै क्रियताममरैः समः ॥ ५.१०४.२४ ॥
ครั้นแล้วพระวิษณุตรัสกับปุรันทระ ผู้เป็นใหญ่แห่งโลกทั้งหลายว่า ขอจงประทานน้ำอมฤตแก่เขา และให้เขาเทียบเท่าเทวดาทั้งหลายเถิด
5.104.25
मातलिर्नारदश्चैव सुमुखश्चैव वासव ।
लभन्तां भवतः कामात्काममेतं यथेप्सितम् ॥ ५.१०४.२५ ॥
ดูกรวาสวะ ขอให้มาตลี นารท และสุมุขะได้รับจากท่าน ตามความปรารถนาของพวกเขา ซึ่งเป็นความประสงค์นี้ตามที่ปรารถนา
5.104.26
पुरन्दरोऽथ संचिन्त्य वैनतेयपराक्रमम् ।
विष्णुमेवाब्रवीदेनं भवानेव ददात्विति ॥ ५.१०४.२६ ॥
ครั้นแล้วปุรันทระพิจารณาถึงพลังของไวนเตยะ จึงกล่าวกับพระวิษณุโดยตรงว่า "ขอพระองค์เองจงประทานเถิด"
5.104.27
ईशस्त्वं सर्वलोकानां चराणामचराश्च ये ।
त्वया दत्तमदत्तं कः कर्तुमुत्सहते विभो ॥ ५.१०४.२७ ॥
พระองค์ทรงเป็นเจ้าแห่งโลกทั้งปวง ทั้งสิ่งที่เคลื่อนไหวและสิ่งที่ไม่เคลื่อนไหว ดูกรผู้ทรงอำนาจ ใครเล่าจะกล้าทำสิ่งที่พระองค์ได้ประทานแล้วหรือยังไม่ได้ประทาน
5.104.28
प्रादाच्छक्रस्ततस्तस्मै पन्नगायायुरुत्तमम् ।
न त्वेनममृतप्राशं चकार बलवृत्रहा ॥ ५.१०४.२८ ॥
ครั้นแล้วศักระได้ประทานอายุยืนอันยอดเยี่ยมแก่งูนั้น แต่ผู้สังหารวฤตระด้วยพลัง มิได้ทำให้งูนั้นได้ดื่มน้ำอมฤต
5.104.29
लब्ध्वा वरं तु सुमुखः सुमुखः संबभूव ह ।
कृतदारो यथाकामं जगाम च गृहान्प्रति ॥ ५.१०४.२९ ॥
เมื่อได้รับพรแล้ว สุมุขะก็กลายเป็นผู้มีใบหน้างดงามจริง ๆ ครั้นได้ภริยาแล้ว ก็ไปยังบ้านของตนตามที่ปรารถนา
5.104.30
नारदस्त्वार्यकश्चैव कृतकार्यौ मुदा युतौ ।
अभिजग्मतुरभ्यर्च्य देवराजं महाद्युतिम् ॥ ५.१०४.३० ॥
ส่วนนารทและอารยกะก็สำเร็จกิจของตนแล้ว ทั้งคู่ร่วมกันด้วยความยินดี บูชาราชาแห่งเทพเจ้าผู้มีรัศมีรุ่งโรจน์ แล้วเข้าเฝ้า