મહાભારત · અધ્યાય 5.107
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.107.1
एवमुक्तस्तदा तेन विश्वामित्रेण धीमता ।
नास्ते न शेते नाहारं कुरुते गालवस्तदा ॥ ५.१०७.१ ॥
બુદ્ધિમાન વિશ્વામિત્રે એમ કહ્યું ત્યારે ગાલવ ત્યારે બેઠો નહિ, સૂતો નહિ, આહાર પણ લીધો નહિ.
5.107.2
त्वगस्थिभूतो हरिणाश्चिन्ताशोकपरायणः ।
शोचमानोऽतिमात्रं स दह्यमानश्च मन्युना ।
गालवो दुःखितो दुःखाद्विललाप सुयोधन ॥ ५.१०७.२ ॥
ચામડી અને હાડકાં માત્ર રહી ગયેલો, ચિંતા અને શોકમાં ડૂબેલો, અતિશય વિલાપ કરતો, ક્રોધથી બળતો એ ગાલવ દુઃખથી પીડાઈને, હે સુયોધન, વિલાપ કરવા લાગ્યો.
5.107.3
कुतः पुष्टानि मित्राणि कुतोऽर्थाः सञ्चयः कृतः ।
हयानां चन्द्रशुभ्राणां शतान्यष्टौ कुतो मम ॥ ५.१०७.३ ॥
મારા મિત્રો ક્યાં પોષાયા? મારા ધનનો સંચય ક્યાં થયો? ચંદ્ર જેવા ધોળા આઠસો ઘોડા મારા ક્યાં?
5.107.4
कुतो मे भोजने श्रद्धा सुखश्रद्धा कुतश्च मे ।
श्रद्धा मे जीवितस्यापि छिन्ना किं जीवितेन मे ॥ ५.१०७.४ ॥
ભોજનમાં મારી રુચિ ક્યાં? સુખમાં મારી શ્રદ્ધા ક્યાં? જીવનની આશા પણ તૂટી ગઈ; આ જીવનથી મને શું લાભ?
5.107.5
अहं पारे समुद्रस्य पृथिव्या वा परं परात् ।
गत्वाऽऽत्मानं विमुञ्चामि किं फलं जीवितेन मे ॥ ५.१०७.५ ॥
હું સમુદ્રના પારે કે પૃથ્વીના પેલે પાર જઈને મારી જાતને મુક્ત કરીશ. આ જીવનથી મને શું ફળ?
5.107.6
अदनस्याकृतार्थस्य त्यक्तस्य विविधैः फलैः ।
ऋणं धारयमाणस्य कुतः सुखमनीहया ॥ ५.१०७.६ ॥
જે ખાતો નથી, જેના હેતુ પૂરા થયા નથી, વિવિધ ફળોથી જે ત્યજાયેલો છે, જે ઋણ વહન કરે છે, તેને ઇચ્છા વિના સુખ ક્યાં?
5.107.7
सुहृदां हि धनं भुक्त्वा कृत्वा प्रणयमीप्सितम् ।
प्रतिकर्तुमशक्तस्य जीवितान्मरणं वरम् ॥ ५.१०७.७ ॥
મિત્રોનું ધન ભોગવીને અને તેમનો ઇચ્છિત સ્નેહ મેળવીને, જે તેનો બદલો વાળવા અસમર્થ છે, તેના માટે જીવવા કરતાં મૃત્યુ શ્રેષ્ઠ છે.
5.107.8
प्रतिश्रुत्य करिष्येति कर्तव्यं तदकुर्वतः ।
मिथ्यावचनदग्धस्य इष्टापूर्तं प्रणश्यति ॥ ५.१०७.८ ॥
"કરીશ" એવું વચન આપીને જે તે કર્તવ્ય કરતો નથી, અસત્ય વચનથી બળેલા તેનું ઇષ્ટાપૂર્ત પુણ્ય નાશ પામે છે.
5.107.9
न रूपमनृतस्यास्ति नानृतस्यास्ति सन्ततिः ।
नानृतस्याधिपत्यं च कुत एव गतिः शुभा ॥ ५.१०७.९ ॥
અસત્યનું કોઈ રૂપ નથી, અસત્યને સંતાન નથી, અસત્યનું આધિપત્ય પણ નથી; તો પછી તેને શુભ ગતિ ક્યાંથી?
5.107.10
कुतः कृतघ्नस्य यशः कुतः स्थानं कुतः सुखम् ।
अश्रद्धेयः कृतघ्नो हि कृतघ्ने नास्ति निष्कृतिः ॥ ५.१०७.१० ॥
કૃતઘ્નને યશ ક્યાં, સ્થાન ક્યાં, સુખ ક્યાં? કૃતઘ્ન અવિશ્વસનીય છે; કૃતઘ્ન માટે પ્રાયશ્ચિત્ત નથી.
5.107.11
न जीवत्यधनः पापः कुतः पापस्य तन्त्रणम् ।
पापो ध्रुवमवाप्नोति विनाशं नाशयन्कृतम् ॥ ५.१०७.११ ॥
નિર્ધન પાપી જીવતો નથી; પાપીને રક્ષણ ક્યાં? પાપી ચોક્કસ વિનાશ પામે છે, કરેલા સત્કર્મને પણ નષ્ટ કરતો.
5.107.12
सोऽहं पापः कृतघ्नस्य कृपणश्चानृतोऽपि च ।
गुरोर्यः कृतकार्यः संस्तत्करोमि न भाषितम् ॥ ५.१०७.१२ ॥
હું પાપી, કૃતઘ્ન, કૃપણ અને અસત્યવાદી પણ છું; ગુરુનું કામ પૂર્ણ કરીને પણ તેને કર્યું ન ગણીને, બોલેલું વચન ન પાળનાર.
5.107.13
सोऽहं प्राणान्विमोक्ष्यामि कृत्वा यत्नमनुत्तमम् ।
अर्थिता न मया काचित्कृतपूर्वा दिवौकसाम् ॥ ५.१०७.१३ ॥
હું અત્યંત શ્રેષ્ઠ પ્રયત્ન કરીને પ્રાણ ત્યજીશ; સ્વર્ગવાસીઓ પાસે મેં પહેલાં કદી કંઈ માગ્યું નથી.
5.107.14
मानयन्ति च मां सर्वे त्रिदशा यज्ञसंस्तरे ।
अहं तु विबुधश्रेष्ठं देवं त्रिभुवनेश्वरम् ।
विष्णुं गच्छाम्यहं कृष्णं गतिं गतिमतां वरम् ॥ ५.१०७.१४ ॥
યજ્ઞસભામાં બધા દેવો મારું સન્માન કરે છે; પરંતુ હું દેવશ્રેષ્ઠ, ત્રિભુવનેશ્વર વિષ્ણુ કૃષ્ણ પાસે જાઉં છું, જે ગતિમાનોમાં શ્રેષ્ઠ ગતિ છે.
5.107.15
भोगा यस्मात्प्रतिष्ठन्ते व्याप्य सर्वान्सुरासुरान् ।
प्रणतो द्रष्टुमिच्छामि कृष्णं योगिनमव्ययम् ॥ ५.१०७.१५ ॥
જેમનાથી સર્વ ભોગો સ્થિર થાય છે, જે દેવો અને અસુરો સર્વમાં વ્યાપ્ત છે, તે અવિનાશી યોગી કૃષ્ણને પ્રણામ કરીને દર્શન કરવાની મારી ઇચ્છા છે.
5.107.16
एवमुक्ते सखा तस्य गरुडो विनतात्मजः ।
दर्शयामास तं प्राह संहृष्टः प्रियकाम्यया ॥ ५.१०७.१६ ॥
આમ કહેવાતાં, તેમના મિત્ર વિનતાપુત્ર ગરુડે તેમને દર્શન આપ્યું; આનંદિત થઈને, પ્રિય કરવાની ઇચ્છાથી તેમણે કહ્યું.
5.107.17
सहृद्भवान्मम मतः सुहृदां च मतः सुहृत् ।
ईप्सितेनाभिलाषेण योक्तव्यो विभवे सति ॥ ५.१०७.१७ ॥
તમે મારા હિતચિંતક છો; મારા મતે મિત્રોમાં તમે શ્રેષ્ઠ મિત્ર છો; વૈભવ હોય ત્યારે ઇચ્છિત અભિલાષાથી તમારે મારી સાથે જોડાવું જોઈએ.
5.107.18
विभवश्चास्ति मे विप्र वासवावरजो द्विज ।
पूर्वमुक्तस्त्वदर्थं च कृतः कामश्च तेन मे ॥ ५.१०७.१८ ॥
હે વિપ્ર, હે દ્વિજ, મારી પાસે પણ વૈભવ છે; ઇન્દ્રના નાના ભાઈ (વિષ્ણુ) પહેલેથી તમારા માટે બોલ્યા હતા, તેમના દ્વારા મારી ઇચ્છા પણ પૂર્ણ થઈ છે.
5.107.19
स भवानेतु गच्छाव नयिष्ये त्वां यथासुखम् ।
देशं पारं पृथिव्या वा गच्छ गालव मा चिरम् ॥ ५.१०७.१९ ॥
તમે આવો, આપણે જઈએ; હું તમને સુખપૂર્વક લઈ જઈશ. પૃથ્વીના પેલે પારના દેશ તરફ ચાલો, હે ગાલવ, વિલંબ ન કરો.