Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 5.111

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

5.111.1

यस्मादुत्तार्यते पापाद्यस्मान्निश्रेयसोऽश्रुते ।
अस्मादुत्तारणबलादुत्तरेत्युच्यते द्विज ॥ ५.१११.१ ॥

ଯାହାଦ୍ୱାରା ପାପରୁ ଉଦ୍ଧାର ହୁଏ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ପରମ କଲ୍ୟାଣ ଲାଭ ହୁଏ, ସେହି ଉଦ୍ଧାରଶକ୍ତି ପାଇଁ ତାହାକୁ 'ଉତ୍ତରା' କୁହାଯାଏ, ହେ ଦ୍ୱିଜ।

5.111.2

उत्तरस्य हिरण्यस्य परिवापस्य गालव ।
मार्गः पश्चिमपूर्वाभ्यां दिग्भ्यां वै मध्यमः स्मृतः ॥ ५.१११.२ ॥

ହେ ଗାଳବ, ଉତ୍ତରର ହିରଣ୍ୟ ପରିବାପର ମାର୍ଗ ପଶ୍ଚିମ ଓ ପୂର୍ବ ଦିଗର ମଧ୍ୟବର୍ତ୍ତୀ ମଧ୍ୟମ ମାର୍ଗ ବୋଲି ସ୍ମୃତ ହୋଇଛି।

5.111.3

अस्यां दिशि वरिष्ठायामुत्तरायां द्विजर्षभ ।
नासौम्यो नाविधेयात्मा नाधर्मो वसते जनः ॥ ५.१११.३ ॥

ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଉତ୍ତର ଦିଗରେ ଦୁଷ୍ଟ ସ୍ୱଭାବର କିମ୍ବା ଅବଶ ମନର ଲୋକ ବାସ କରନ୍ତି ନାହିଁ; ଅଧର୍ମ ମଧ୍ୟ ବାସ କରେ ନାହିଁ।

5.111.4

अत्र नारायणः कृष्णो जिष्णुश्चैव नरोत्तमः ।
बदर्यामाश्रमपदे तथा ब्रह्मा च शाश्वतः ॥ ५.१११.४ ॥

ଏଠାରେ ବଦରୀ ଆଶ୍ରମସ୍ଥଳରେ ନାରାୟଣ କୃଷ୍ଣ, ବିଜୟୀ ଜିଷ୍ଣୁ ଏବଂ ନରୋତ୍ତମ (ଅର୍ଜୁନ) ରହନ୍ତି; ସେହିପରି ଶାଶ୍ୱତ ବ୍ରହ୍ମା ମଧ୍ୟ।

5.111.5

अत्र वै हिमवत्पृष्ठे नित्यमास्ते महेश्वरः ।
प्रकृत्या पुरुषः सार्धं युगान्ताग्निसमप्रभः ॥ ५.१११.५ ॥

ଏଠାରେ ହିମାଳୟର ପୃଷ୍ଠଦେଶରେ ସଦା ମହେଶ୍ୱର ବାସ କରନ୍ତି; ପ୍ରକୃତି ସହିତ ପୁରୁଷ, ଯୁଗାନ୍ତ ଅଗ୍ନି ସମାନ ପ୍ରଭାବିତ।

5.111.6

न स दृश्यो मुनिगणैस्तथा देवैः सवासवैः ।
गन्धर्वयक्षसिद्धैर्वा नरनारायणादृते ॥ ५.१११.६ ॥

ତାହାଙ୍କୁ ମୁନିଗଣ ଦେଖିପାରନ୍ତି ନାହିଁ, ଇନ୍ଦ୍ର ସହିତ ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ, ଗନ୍ଧର୍ବ, ଯକ୍ଷ ବା ସିଦ୍ଧମାନେ ମଧ୍ୟ ନୁହନ୍ତି — ନର-ନାରାୟଣଙ୍କୁ ବ୍ୟତୀତ।

5.111.7

अत्र विष्णुः सहस्राक्षः सहस्रचरणोऽव्ययः ।
सहस्रशिरसः श्रीमानेकः पश्यति मायया ॥ ५.१११.७ ॥

ଏଠାରେ ସହସ୍ରାକ୍ଷ, ସହସ୍ରଚରଣ, ଅବ୍ୟୟ ବିଷ୍ଣୁ, ସହସ୍ରଶିର ଶ୍ରୀମାନ ଏକାକୀ ନିଜ ମାୟାରେ ଦେଖନ୍ତି।

5.111.8

अत्र राज्येन विप्राणां चन्द्रमाश्चाभ्यषिच्यत ।
अत्र गङ्गां महादेवः पतन्तीं गगनाच्च्युताम् ॥ ५.१११.८ ॥

ଏଠାରେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ରାଜ୍ୟରେ ଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କର ଅଭିଷେକ ହେଲା; ଏଠାରେ ମହାଦେବ ଆକାଶରୁ ପଡୁଥିବା ଗଙ୍ଗାକୁ ଧରିଲେ।

5.111.9

प्रतिगृह्य ददौ लोके मानुषे ब्रह्मवित्तम ।
अत्र देव्या तपस्तप्तं महेश्वरपरीप्सया ॥ ५.१११.९ ॥

ଗ୍ରହଣ କରି ସେ ଜଗତରେ ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଦେଲେ। ହେ ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଞାନୀ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏଠାରେ ଦେବୀ ମହେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ପାଇବା ଇଚ୍ଛାରେ ତପ କଲେ।

5.111.10

अत्र कामश्च रोषश्च शैलश्चोमा च संबभुः ।
अत्र राक्षसयक्षाणां गन्धर्वाणां च गालव ॥ ५.१११.१० ॥

ଏଠାରେ କାମ ଓ କ୍ରୋଧ, ଶୈଳ ଏବଂ ଉମା ପ୍ରକଟ ହେଲେ; ଏଠାରେ, ହେ ଗାଳବ, ରାକ୍ଷସ, ଯକ୍ଷ ଓ ଗନ୍ଧର୍ବଙ୍କ ବାସ।

5.111.11

आधिपत्येन कैलासे धनदोऽप्यभिषेचितः ।
अत्र चैत्ररथं रम्यमत्र वैखानसाश्रमः ॥ ५.१११.११ ॥

କୈଳାସରେ ଆଧିପତ୍ୟ ସହିତ ଧନଦ (କୁବେର) ମଧ୍ୟ ଅଭିଷିକ୍ତ ହେଲେ। ଏଠାରେ ରମଣୀୟ ଚୈତ୍ରରଥ; ଏଠାରେ ବୈଖାନସଙ୍କ ଆଶ୍ରମ।

5.111.12

अत्र मन्दाकिनी चैव मन्दरश्च द्विजर्षभ ।
अत्र सौगन्धिकवनं नैर्ऋतैरभिरक्ष्यते ॥ ५.१११.१२ ॥

ଏଠାରେ ମନ୍ଦାକିନୀ ଓ ମନ୍ଦର ଅଛନ୍ତି, ହେ ଦ୍ୱିଜର୍ଷଭ। ଏଠାରେ ସୌଗନ୍ଧିକ ବନ; ତାହା ନୈର୍ଋତମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ରକ୍ଷିତ।

5.111.13

शाद्वलं कदलीस्कन्धमत्र सन्तानका नगाः ।
अत्र संयमनित्यानां सिद्धानां स्वैरचारिणाम् ॥ ५.१११.१३ ॥

ଏଠାରେ ସବୁଜ ଘାସ ପଡ଼ିଆ, କଦଳୀ ଗଛର ସ୍କନ୍ଧ ଓ ସନ୍ତାନକ ବୃକ୍ଷ ଅଛନ୍ତି; ଏଠାରେ ସଦା ସଂଯମୀ, ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ବିଚରଣ କରୁଥିବା ସିଦ୍ଧମାନେ ଅଛନ୍ତି।

5.111.14

विमानान्युनुरूपाणि कामभोग्यानि गालव ।
अत्र ते ऋषयः सप्त देवी चारुन्धती तथा ॥ ५.१११.१४ ॥

ହେ ଗାଳବ, ଏଠାରେ ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ଉପଭୋଗ୍ୟ, ଉପଯୁକ୍ତ ବିମାନ ଅଛି; ଏଠାରେ ସେଇ ସାତ ଋଷି ଏବଂ ଦେବୀ ଅରୁନ୍ଧତୀ ମଧ୍ୟ ଅଛନ୍ତି।

5.111.15

अत्र तिष्ठति वै रात्रिन्दिवाप्यत्रावतिष्ठते ।
अत्र यज्ञं समासाद्य ध्रुवं स्थाता पितामहः ॥ ५.१११.१५ ॥

ଏଠାରେ ରାତି ଓ ଦିନ ସ୍ଥିର ରହନ୍ତି, ଏଠାରେ ହିଁ ଅବସ୍ଥାନ କରନ୍ତି; ଏଠାରେ ଯଜ୍ଞରେ ପହଞ୍ଚି ପିତାମହ ବ୍ରହ୍ମା ନିଶ୍ଚୟ ସ୍ଥିର ରହିବେ।

5.111.16

ज्योतींषि चन्द्रसूर्यौ च परिवर्तन्ति नित्यशः ।
अत्र गङ्गामहाद्वारं रक्षन्ति द्विजसत्तम ॥ ५.१११.१६ ॥

ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ସହିତ ଜ୍ୟୋତିମାନେ ଏଠାରେ ସଦା ଘୂରନ୍ତି; ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏଠାରେ ସେମାନେ ଗଙ୍ଗାର ମହାଦ୍ୱାର ରକ୍ଷା କରନ୍ତି।

5.111.17

धामा नाम महात्मानो मुनयः सत्यवादिनः ।
न तेषां ज्ञायते मूर्तिर्नाकृतिर्न तपश्चितम् ॥ ५.१११.१७ ॥

ଧାମା ନାମକ ମହାତ୍ମା, ସତ୍ୟବାଦୀ ମୁନିମାନେ ଅଛନ୍ତି; ସେମାନଙ୍କ ରୂପ, ଆକୃତି ବା ସଞ୍ଚିତ ତପସ୍ୟା ଜଣାପଡ଼େ ନାହିଁ।

5.111.18

परिवर्तसहस्रामि कामभोज्याननि गालव ।
यथायथा प्रविशति तस्मात्परतरं नरः । ॥ ५.१११.१८ ॥

ହେ ଗାଳବ, ହଜାର ହଜାର ପରିବର୍ତ୍ତନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ଉପଭୋଗ୍ୟ…; ମଣିଷ ଯେତେ ଯେତେ ପ୍ରବେଶ କରେ, ତାଠାରୁ ମଧ୍ୟ ଦୂରର…।

5.111.19

तथातथा द्विजश्रेष्ठ प्रविलीयति गालव ।
नैतत्केनचिदन्येन गतपूर्वं द्विजर्षभ ॥ ५.१११.१९ ॥

ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗାଳବ, ସେହିପରି ତାହା ବିଲୀନ ହୁଏ। ହେ ଦ୍ୱିଜର୍ଷଭ, ଏହା ଅନ୍ୟ କାହା ଦ୍ୱାରା ପୂର୍ବରୁ ଯାଇ ନ ଥିଲା।

5.111.20

ऋते नारायणं देवं नरं वा जिष्णुमव्ययम् ।
अत्र कैलासमित्युक्तं स्थानमैलविलस्य तत् ॥ ५.१११.२० ॥

ନାରାୟଣ ଦେବ କିମ୍ବା ନର, କିମ୍ବା ଅବ୍ୟୟ ଜିଷ୍ଣୁ ବ୍ୟତୀତ, ଏଠାରେ କୈଳାସ ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି—ତାହା ଐଳବିଳର ସ୍ଥାନ।

5.111.21

अत्र विद्युत्प्रभा नाम जझिरेऽप्सरसो दश ।
अत्र विष्णुपदं नाम क्रमता विष्णुना कृतम् ॥ ५.१११.२१ ॥

ଏଠାରେ ବିଦ୍ୟୁତ୍ପ୍ରଭା ନାମକ ଦଶ ଅପ୍ସରା ଜନ୍ମିଥିଲେ। ଏଠାରେ ବିଷ୍ଣୁପଦ ନାମକ ସ୍ଥାନ ଅଛି, ଯାହା ବିଷ୍ଣୁ ପାଦ ରଖି ନିର୍ମାଣ କରିଥିଲେ।

5.111.22

त्रिलोकविक्रमे ब्रह्मन्नुत्तरां दिशमाश्रितम् ।
अत्र राज्ञा मरुतेन यज्ञेनेष्टं द्विजोत्तम ॥ ५.१११.२२ ॥

ତ୍ରିଲୋକବିକ୍ରମରେ, ହେ ବ୍ରହ୍ମନ୍, ଏହା ଉତ୍ତର ଦିଗରେ ଅଛି। ଏଠାରେ ରାଜା ମରୁତ ଯଜ୍ଞଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରିଥିଲେ, ହେ ଦ୍ୱିଜୋତ୍ତମ।

5.111.23

उशीरबीजे विप्रर्षे यत्र जाम्बूनदं सरः ।
जीमूतस्यात्र विप्रर्षेरुपतस्थे महात्मनः ॥ ५.१११.२३ ॥

ହେ ବିପ୍ରର୍ଷି, ଉଶୀରବୀଜରେ ଯେଉଁଠି ଜାମ୍ବୂନଦ ସରୋବର ଅଛି। ଏଠାରେ ମହାତ୍ମା ଜୀମୂତ ବିପ୍ରର୍ଷିଙ୍କ ସେବା କରାଯାଇଥିଲା।

5.111.24

साक्षाद्धैमवतः पुण्यो विमलः कनकाकरः ।
ब्राह्मणेषु च यत्कृत्स्नं स्वन्तं कृत्वा धनं महत् ॥ ५.१११.२४ ॥

ସାକ୍ଷାତ ହିମାଳୟର ପବିତ୍ର, ନିର୍ମଳ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଖଣି; ଏବଂ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସମସ୍ତ ମହାଧନ ଦାନ କରି ରଖାଯାଇଥିବା।

5.111.25

वव्रे धनं महर्षिः स जैमूतं तद्धनं ततः ।
अत्र नित्यं दिशांपालाः सायंप्रातर्द्विजर्षभ ॥ ५.१११.२५ ॥

ସେ ମହର୍ଷି ଜୈମୂତଙ୍କ ସେହି ଧନ ମାଗିଲେ। ଏଠାରେ ଦିଗ୍ପାଳମାନେ ସର୍ବଦା ସକାଳ ସନ୍ଧ୍ୟାରେ ଥାଆନ୍ତି, ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ।

5.111.26

कस्य कार्यं किमिति वै परिक्रोशान्ति गालव ।
एवमेषा द्विजश्रेष्ठ गुणैरन्यैर्दिगुत्तरा ॥ ५.१११.२६ ॥

"କାହାର କାମ, କଣ?" ଏହିପରି ସେମାନେ ଚିତ୍କାର କରନ୍ତି, ହେ ଗାଳବ। ଏହିପରି ଏହି ଉତ୍ତର ଦିଗ ଅନ୍ୟ ଗୁଣରେ ବିଶିଷ୍ଟ, ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ।

5.111.27

उत्तरेति परिख्याता सर्वकर्मस्तु चोत्तरा ।
एता विस्तरशस्तात तव शङ्गीर्तिता दिशः ॥ ५.१११.२७ ॥

"ଉତ୍ତରା" ନାମରେ ତାହା ପ୍ରସିଦ୍ଧ; ଏବଂ ସମସ୍ତ କର୍ମରେ ତାହା ଉତ୍ତରା। ହେ ତାତ, ଏହିପରି ଦିଗସବୁ ତୁମକୁ ବିସ୍ତାରରେ କୁହାଗଲା।

5.111.28

चतस्रः क्रमयोगेन कामाशां गन्तुमिच्छसि ।
उद्यतोऽहं द्विजश्रेष्ठ तव दर्शयितुं दिशः।
पृथिवीं चाखिलां ब्रह्मंस्तस्मादारोह मां द्विज ॥ ५.१११.२८ ॥

ଚାରି ଦିଗକୁ କ୍ରମରେ ଯିବାକୁ ତୁମେ ଇଚ୍ଛା କର। ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତୁମକୁ ଦିଗସବୁ ଦେଖାଇବାକୁ ମୁଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ; ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ସମଗ୍ର ପୃଥିବୀ ମଧ୍ୟ। ଅତଏବ, ହେ ଦ୍ୱିଜ, ମୋ ଉପରେ ଆରୋହଣ କର।