ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 5.121
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.121.1
अथ प्रचलितः स्थानादासनाच्च परिच्युतः ।
कम्पितेनेव मनसा धर्षितः शेकवाह्निना ॥ ५.१२१.१ ॥
ಆಗ ಅವನು ತನ್ನ ಸ್ಥಾನದಿಂದ ಮತ್ತು ಆಸನದಿಂದ ಕದಲಿ ಬಿದ್ದನು; ನಡುಗುವ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ, ಶೋಕಾಗ್ನಿಯಿಂದ ಪೀಡಿತನಾಗಿ.
5.121.2
म्लानस्रग्भ्रष्टविज्ञानः प्रभ्रष्टमुकुटाङ्गदः ।
विघूर्णन्स्रस्तसर्वाङ्गः प्रभ्रष्टाभरणाम्बरः ॥ ५.१२१.२ ॥
ಬಾಡಿದ ಮಾಲೆಯುಳ್ಳವನು, ಪ್ರಜ್ಞೆ ತಪ್ಪಿದವನು, ಕಿರೀಟ ಮತ್ತು ಭುಜಕೀರ್ತಿಗಳು ಬಿದ್ದವನು, ಸುತ್ತುತ್ತಾ, ಅಂಗಗಳು ಸಡಿಲವಾದವನು, ಆಭರಣ ಮತ್ತು ವಸ್ತ್ರ ಜಾರಿದವನು.
5.121.3
अदृश्यमानस्तान्पश्यन्नपश्यंश्च पुनः पुनः ।
शून्यः शून्येन मनसा प्रपतिष्यन्महीतलम् ॥ ५.१२१.३ ॥
ಅವರನ್ನು ಕಾಣಿಸದವನಾಗಿ, ನೋಡುತ್ತಲೂ ನೋಡದವನಾಗಿ, ಪದೇ ಪದೇ, ಶೂನ್ಯ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ, ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಬೀಳಲಿರುವವನಾಗಿ.
5.121.4
किं मया मनसा ध्यातमशुभं धर्मदूषणम् ।
येनाहं चलितः स्थानादिति राजा व्यचिन्तयत् ॥ ५.१२१.४ ॥
"ನಾನು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಯಾವ ಅಶುಭ, ಧರ್ಮ ದೂಷಕ ಚಿಂತನೆ ಮಾಡಿದೆನು, ಅದರಿಂದ ನಾನು ನನ್ನ ಸ್ಥಾನದಿಂದ ಜಾರಿದೆ?" ಎಂದು ರಾಜನು ಚಿಂತಿಸಿದನು.
5.121.5
ते तु तत्रैव राजानः सिद्धाश्चाप्सरसस्तथा ।
अपश्यन्त निरालम्बं तं ययातिं परिच्युतम् ॥ ५.१२१.५ ॥
ಅಲ್ಲಿದ್ದ ರಾಜರು, ಸಿದ್ಧರು ಮತ್ತು ಅಪ್ಸರೆಯರು ಅಲ್ಲೇ ಇದ್ದು, ಆಧಾರವಿಲ್ಲದೆ ಜಾರಿ ಬಿದ್ದ ಆ ಯಯಾತಿಯನ್ನು ನೋಡಿದರು.
5.121.6
अथैत्य पुरुषः कश्चित्क्षीणपुण्यनिपातकः ।
ययातिमब्रवीद्राजन्द्रेवराजस्य शासनात् ॥ ५.१२१.६ ॥
ಆಗ, ಪುಣ್ಯ ಕ್ಷೀಣಿಸಿ ಪತನಗೊಂಡ ಒಬ್ಬ ಪುರುಷನು ಬಂದು, ದೇವರಾಜನ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ ಯಯಾತಿಗೆ, "ಓ ರಾಜನೇ!" ಎಂದು ಹೇಳಿದನು.
5.121.7
अतीव मदमत्तस्त्वं न कंचिन्नावमन्यसे ।
मानेन भ्रष्टः स्वर्गस्ते नार्हस्त्वं पार्थिवात्मज ॥ ५.१२१.७ ॥
ನೀನು ಅತಿಯಾದ ಮದದಿಂದ ಮತ್ತನಾಗಿದ್ದೀಯೆ; ಯಾರನ್ನೂ ನೀನು ಅವಮಾನಿಸದೆ ಬಿಡುವುದಿಲ್ಲ. ಅಹಂಕಾರದಿಂದ ನಿನ್ನ ಸ್ವರ್ಗ ನಿನ್ನಿಂದ ಜಾರಿದೆ; ರಾಜಪುತ್ರನೇ, ನೀನು ಅದಕ್ಕೆ ಅರ್ಹನಲ್ಲ.
5.121.8
न च प्रज्ञायसे गच्छ पतस्वेति तमब्रवीत् ।
पतेयं सत्स्विति वचस्त्रिरुत्त्का नहुषात्मजः ॥ ५.१२१.८ ॥
"ನಿನ್ನನ್ನು ಯಾರೂ ಗುರುತಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ಹೋಗು, ಬೀಳು" ಎಂದು ಅವನಿಗೆ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿತು. ಆಗ ನಹುಷನ ಮಗ "ನಾನು ಸತ್ಪುರುಷರ ನಡುವೆ ಬೀಳುವೆನು" ಎಂಬ ಮಾತನ್ನು ಮೂರು ಬಾರಿ ಹೇಳಿದನು.
5.121.9
पतिष्यंन्तयामास गतिं गतिमतां वरः ।
एतस्मिन्नेव काले तु नैमिषे पार्थिवर्षभान् ॥ ५.१२१.९ ॥
ಚಲಿಸುವವರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನು ಬೀಳುತ್ತಾ ತನ್ನ ಗತಿಯನ್ನು... ಅದೇ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ನೈಮಿಷದಲ್ಲಿ ರಾಜಶ್ರೇಷ್ಠರನ್ನು...
5.121.10
चतुरोऽपश्यत नृपस्तेषां मध्ये पपात ह ।
प्रतर्दनो वसुमनाः शिबिरौशीनरोऽष्टकः ॥ ५.१२१.१० ॥
ರಾಜನು ಅವರಲ್ಲಿ ನಾಲ್ವರನ್ನು ಕಂಡನು; ಅವರ ನಡುವೆ ಅವನು ಬಿದ್ದನು — ಪ್ರತರ್ದನ, ವಸುಮನಸ್, ಔಶೀನರ ಶಿಬಿ, ಅಷ್ಟಕ.
5.121.11
वाजपेयेन यज्ञेन तर्पयन्ति सुरेश्वरम् ।
तेषामध्वरजं धूमं स्वर्गद्वारमुपस्थितम् ॥ ५.१२१.११ ॥
ವಾಜಪೇಯ ಯಜ್ಞದಿಂದ ಅವರು ಸುರೇಶ್ವರನನ್ನು (ಇಂದ್ರನನ್ನು) ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ; ಅವರ ಯಜ್ಞದಿಂದ ಏಳುವ ಹೊಗೆ ಸ್ವರ್ಗದ್ವಾರದವರೆಗೆ ತಲುಪಿದೆ.
5.121.12
ययातिरुपजिघ्रन्वै निपपात महीं प्रति ।
भूमौ स्वर्गे च संबद्धां नदीं धूममयीमिव ।
गङ्गां गामिव गच्छन्तीमालम्ब्य जगतीपतिः ॥ ५.१२१.१२ ॥
ಯಯಾತಿ ಅದನ್ನು ಮೂಸುತ್ತಲೇ ಭೂಮಿಯ ಕಡೆಗೆ ಬಿದ್ದನು. ಭೂಮಿ ಮತ್ತು ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ಸಂಧಿಸುವ ಹೊಗೆಯ ನದಿಯಂತೆ, ಭೂಮಿಯ ಕಡೆಗೆ ಹರಿಯುವ ಗಂಗೆಯಂತಿದ್ದದ್ದನ್ನು ಹಿಡಿದುಕೊಂಡು ಜಗತ್ಪತಿ ಬಿದ್ದನು.
5.121.13
श्रीमत्स्ववभृथाग्र्येषु चतुर्षु प्रतिबन्धुषु ।
मध्ये निपतितो राजा लोकपालोपमेषु सः ॥ ५.१२१.१३ ॥
ತನ್ನ ಅವಭೃಥ ಯಜ್ಞಗಳ ಪ್ರಧಾನ ಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ, ಲೋಕಪಾಲಕರಂತಿರುವ ನಾಲ್ವರು ಸಮಾನ ಬಂಧುಗಳ ನಡುವೆ ಆ ರಾಜನು ಬಿದ್ದನು.
5.121.14
चतुर्षु हुतकल्पेषु राजसिंहमहाग्निषु ।
पपात मध्ये राजर्षिर्ययातिः पुण्यसङ्क्षये ॥ ५.१२१.१४ ॥
ನಾಲ್ಕು ಹುತಕಲ್ಪಗಳಂತಿರುವ, ರಾಜಸಿಂಹರಂತಿರುವ ಮಹಾಗ್ನಿಗಳ ನಡುವೆ, ಪುಣ್ಯ ಕ್ಷೀಣಿಸಿದಾಗ ರಾಜರ್ಷಿ ಯಯಾತಿ ಬಿದ್ದನು.
5.121.15
तमाहुः पार्थिवाः सर्वे दीप्यमानमिव श्रिया ।
को भवान्कस्य वा बन्धुर्देशस्य नगरस्य वा ॥ ५.१२१.१५ ॥
ಎಲ್ಲ ರಾಜರೂ ಆ ಕಾಂತಿಯಿಂದ ಹೊಳೆಯುತ್ತಿರುವವನನ್ನು 'ನೀವು ಯಾರು? ಯಾರ ಬಂಧು? ಯಾವ ದೇಶ ಅಥವಾ ನಗರದವರು?' ಎಂದು ಕೇಳಿದರು.
5.121.16
यक्षो वाऽप्यथवा देवो गन्धर्वो राक्षसोऽपि वा ।
न हि मानुषरूपोसि कोवार्थः काङ्क्ष्यते त्वया ॥ ५.१२१.१६ ॥
ಯಕ್ಷನೋ, ದೇವನೋ, ಗಂಧರ್ವನೋ, ರಾಕ್ಷಸನೋ? ನೀವು ಮಾನವ ರೂಪದಲ್ಲಿಲ್ಲ. ನಿಮಗೆ ಯಾವ ಉದ್ದೇಶ ಬೇಕು?
5.121.17
ययातिरस्मि राजर्षिः क्षीणपुण्यश्च्युतो दिवः ।
पतेयं सत्स्विति ध्यायन्भवत्सु पतितस्ततः ॥ ५.१२१.१७ ॥
ನಾನು ಯಯಾತಿ, ರಾಜರ್ಷಿ, ಪುಣ್ಯ ಕ್ಷೀಣವಾಗಿ ಸ್ವರ್ಗದಿಂದ ಚ್ಯುತನಾದವನು. 'ಸತ್ಪುರುಷರ ನಡುವೆ ಬೀಳುವೆನು' ಎಂದು ಯೋಚಿಸಿ ನಿಮ್ಮ ನಡುವೆ ಬಿದ್ದೆನು.
5.121.18
सत्यमेतद्भवतु ते काङ्क्षितं पुरुषर्षभ ।
सर्वेषां नः क्रतुफलं धर्मश्च प्रतिगृह्यताम् ॥ ५.१२१.१८ ॥
ಇದು ಸತ್ಯವಾಗಲಿ, ನಿಮ್ಮ ಬಯಕೆ ಈಡೇರಲಿ, ಪುರುಷರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ! ನಮ್ಮೆಲ್ಲರ ಯಜ್ಞಫಲವನ್ನು ಮತ್ತು ಧರ್ಮವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ.
5.121.19
नाहं प्रतिग्रहधनो ब्राह्मणः क्षत्रियोऽह्यहम् ।
न च मे प्रवणा बुद्धिः परपुण्यविनाशने ॥ ५.१२१.१९ ॥
ನಾನು ದಾನ ಸ್ವೀಕರಿಸಿ ಜೀವಿಸುವ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಲ್ಲ; ನಾನು ಕ್ಷತ್ರಿಯ. ಇತರರ ಪುಣ್ಯವನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವತ್ತ ನನ್ನ ಬುದ್ಧಿ ಒಲಿಯುವುದಿಲ್ಲ.
5.121.20
एतस्मिन्नेव काले तु मृगचर्याक्रमागताम् ।
माधवीं प्रेक्ष्य राजानस्तेऽभिवाद्येदमब्रुवन् ॥ ५.१२१.२० ॥
ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮೃಗಚರ್ಯೆಯ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತಿದ್ದ ಮಾಧವಿಯನ್ನು ನೋಡಿ ಆ ರಾಜರು ಅವಳಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಹೀಗೆಂದರು.
5.121.21
किमागमनकृत्यं ते किं कुर्मः शासनं तव ।
आज्ञाप्या हि वयं सर्वे तव पुत्रास्तपोधने ॥ ५.१२१.२१ ॥
ನೀನು ಬಂದ ಉದ್ದೇಶವೇನು? ನಿನ್ನ ಆಜ್ಞೆಯೇನು, ನಾವೇನು ಮಾಡಬೇಕು? ನಾವೆಲ್ಲರೂ ನಿನ್ನ ಮಕ್ಕಳು; ಆಜ್ಞಾಪಿಸಲ್ಪಡಬೇಕಾದವರು, ಓ ತಪೋಧನೇ.
5.121.22
तेषां तद्भाषितं श्रुत्वा माधवी परया मुदा ।
पितरं समुपागच्छद्ययातिं सा ववन्द च ॥ ५.१२१.२२ ॥
ಅವರ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಮಾಧವಿ ಅತ್ಯಂತ ಸಂತೋಷದಿಂದ ತಂದೆ ಯಯಾತಿಯ ಬಳಿಗೆ ಬಂದು ಅವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿದಳು.
5.121.23
स्पृष्ट्वा मूर्धनि तान्पुत्रांस्तापसी वाक्यमब्रवीत् ।
दौहित्रास्तव राजेन्द्र मम पुत्रा न ते पराः ॥ ५.१२१.२३ ॥
ಆ ಮಕ್ಕಳ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಕೈಯಿಟ್ಟು ಆ ತಾಪಸಿ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದಳು — ಓ ರಾಜೇಂದ್ರ, ಇವರು ನಿನ್ನ ದೌಹಿತ್ರರು, ನನ್ನ ಮಕ್ಕಳು; ಇವರು ನಿನಗೆ ಪರಕೀಯರಲ್ಲ.
5.121.24
इमे त्वां तारयिष्यन्ति दिष्टमेतत्पुरातनम् ।
अहं ते दुहिता राजन्माधवी मृगचारिणी ॥ ५.१२१.२४ ॥
ಇವರು ನಿನ್ನನ್ನು ಉದ್ಧರಿಸುವರು; ಇದು ಪುರಾತನ ವಿಧಿ. ಓ ರಾಜನೇ, ನಾನು ನಿನ್ನ ಮಗಳು ಮಾಧವಿ, ಮೃಗದಂತೆ ಅಲೆಯುವವಳು.
5.121.25
मयाऽप्युपचितो धर्मस्ततोऽर्धं प्रतिगृह्यताम् ।
यस्माद्राजन्नराः सर्वे अपत्यफलभागिनः ॥ ५.१२१.२५ ॥
ನಾನು ಸಂಚಯಿಸಿದ ಧರ್ಮವೂ ಇದೆ; ಅದರ ಅರ್ಧವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸು. ಓ ರಾಜನೇ, ಎಲ್ಲ ಮನುಷ್ಯರೂ ಸಂತಾನ ಫಲದ ಭಾಗಿಗಳು.
5.121.26
तस्मादिच्छन्ति दौहित्रान्यथा त्वं वसुधाधिप ।
ततस्ते पार्थिवाः सर्वे शिरसा जननीं तदा ॥ ५.१२१.२६ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ, ಓ ಭೂಪತಿ, ನೀನು ಬಯಸಿದಂತೆ ಅವರು ಮಗಳ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಾರೆ. ಆಗ ಆ ರಾಜರೆಲ್ಲರೂ ತಲೆಬಾಗಿ ತಾಯಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿದರು.
5.121.27
अभिवाद्य नमस्कृत्य मातामहमथाब्रुवन् ।
उच्चैरनुपमैः स्निग्धैः स्वरैरापूर्य मेदिनीम् ।
मातामहं नृपतयस्तारयन्तो दिवश्च्युतम् । ॥ ५.१२१.२७ ॥
ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ನಮಸ್ಕಾರ ಮಾಡಿ ಅವರು ಮಾತಾಮಹನಿಗೆ ಹೇಳಿದರು. ಅನುಪಮವಾದ, ಸಿಹಿಯಾದ ಧ್ವನಿಗಳಿಂದ ಭೂಮಿಯನ್ನು ತುಂಬಿ, ಸ್ವರ್ಗದಿಂದ ಬಿದ್ದ ಅಜ್ಜನನ್ನು ಉದ್ಧರಿಸುತ್ತ ರಾಜರು ಹೇಳಿದರು.
5.121.28
राजधर्मगुणोपेताः सत्यधर्मगुणान्विताः ।
दौहित्रास्ते वयं राजन्दिवमारोह पार्थिव ॥ ५.१२१.२८ ॥
ರಾಜಧರ್ಮದ ಗುಣಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ, ಸತ್ಯಧರ್ಮದ ಗುಣಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ನಾವು ನಿನ್ನ ಮೊಮ್ಮಕ್ಕಳು. ಓ ರಾಜನೇ, ಓ ಪಾರ್ಥಿವನೇ, ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಏರು.
5.121.29
अथाकस्मादुपगतो गालवोऽप्याह पार्थिवम् ।
तपसो मेऽष्टभागेन स्वर्गमारोहतां भवान् ॥ ५.१२१.२९ ॥
ಆಗ ಹಠಾತ್ತನೆ ಗಾಲವನೂ ಬಂದು ರಾಜನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: "ನನ್ನ ತಪಸ್ಸಿನ ಎಂಟನೆಯ ಭಾಗದಿಂದ ನೀನು ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೇರು."