ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 5.123
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.123.1
सद्भिरारोपितः स्वर्गं पार्थिवैर्भूरिदक्षिणैः ।
अभ्यनुज्ञाय दौहित्रान्ययातिर्दिवमास्थितः ॥ ५.१२३.१ ॥
ਸਜਣਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਚੁੱਕੇ ਗਏ ਯਯਾਤੀ, ਬਹੁਤ ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਰਾਜਿਆਂ ਸਮੇਤ, ਦੋਹਤਰਿਆਂ ਤੋਂ ਵਿਦਾ ਲੈ ਕੇ ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚੇ।
5.123.2
अभिवृष्टश्च वर्षेण नानापुष्पसुगन्धिना ।
परिष्वक्तश्च पुण्येन वायुना पुण्यगन्धिना ॥ ५.१२३.२ ॥
ਅਨੇਕ ਸੁਗੰਧਿਤ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਨਾਲ ਉਹ ਅਭਿਸ਼ਿਕਤ ਹੋਏ, ਅਤੇ ਪੁੰਨ ਦੀ ਖ਼ੁਸ਼ਬੂ ਵਾਲੀ ਪਵਿੱਤਰ ਹਵਾ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਾਇਆ।
5.123.3
अचलं स्थानमासाद्य दौहित्रफलनिर्जितम् ।
कर्मभिः स्वैरुपचितो जज्वाल परया श्रिया ॥ ५.१२३.३ ॥
ਅਚੱਲ ਥਾਂ ਪਾ ਕੇ, ਦੋਹਤਰਿਆਂ ਦੇ ਦਾਨ-ਫਲ ਨਾਲ ਜਿੱਤੇ ਹੋਏ, ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਨਾਲ ਵਧੇ ਹੋਏ ਉਹ ਪਰਮ ਸ਼ੋਭਾ ਨਾਲ ਚਮਕ ਉੱਠੇ।
5.123.4
उपगीतोपनृत्तश्च गन्धर्वाप्सरसां गणैः ।
प्रीत्या प्रतिगृहीतश्च स्वर्गे दुन्दुभिनिःस्वनैः ॥ ५.१२३.४ ॥
ਗੰਧਰਵਾਂ ਅਤੇ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹਾਂ ਨੇ ਗਾ ਕੇ ਅਤੇ ਨੱਚ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਵਾਗਤ ਕੀਤਾ; ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਦੁੰਦੁਭੀਆਂ ਦੀ ਗੂੰਜ ਵਿਚਕਾਰ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਬੂਲਿਆ ਗਿਆ।
5.123.5
अभिष्टुतश्च विविधैर्देवराजर्षिचारणैः ।
अर्चितश्चोत्तमार्घेण दैवतैरभिनन्दितः ॥ ५.१२३.५ ॥
ਦੇਵਰਾਜ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਚਾਰਣਾਂ ਨੇ ਅਨੇਕ ਸਤੁਤੀਆਂ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ; ਉੱਤਮ ਅਰਘ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਹੋਈ; ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧਾਈ ਦਿੱਤੀ।
5.123.6
प्राप्तः स्वर्गफलं चैव तमुवाच पितामहः ।
निर्वृतं शान्तमनसं वचोभिस्तर्पयन्निव ॥ ५.१२३.६ ॥
ਸਵਰਗ-ਫਲ ਪਾਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਿਤਾਮਹ ਨੇ ਕਿਹਾ; ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤ ਮਨ ਵਾਲੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਚਨਾਂ ਨਾਲ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਜਿਵੇਂ।
5.123.7
चतुष्पादस्त्वया धर्मश्रितो लोक्येन कर्मणा ।
अक्षयस्तव लोकोऽयं कीर्तिश्चैवाक्षया दिवि ॥ ५.१२३.७ ॥
ਤੂੰ ਲੌਕਿਕ ਕਰਮ ਦੁਆਰਾ ਚਾਰ ਪੈਰਾਂ ਵਾਲੇ ਧਰਮ ਦਾ ਆਸਰਾ ਲਿਆ ਹੈ; ਤੇਰਾ ਇਹ ਲੋਕ ਅਕਸ਼ੈ ਹੈ ਅਤੇ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਤੇਰੀ ਕੀਰਤੀ ਵੀ ਅਕਸ਼ੈ ਹੈ।
5.123.8
पुनस्त्वयैव राजर्षे स्वकृतेन विघातितम् ।
आवृतं तमसा चेतः सर्वेषां स्वर्गवासिनाम् ॥ ५.१२३.८ ॥
ਹੇ ਰਾਜਰਸ਼ੀ, ਫਿਰ ਤੂੰ ਹੀ ਆਪਣੇ ਕਰਮ ਨਾਲ ਉਹ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ; ਸਵਰਗਵਾਸੀਆਂ ਸਭਨਾਂ ਦਾ ਮਨ ਹਨੇਰੇ ਨਾਲ ਢਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
5.123.9
येन त्वां नाभिजानन्ति ततोऽज्ञातोसि पातितः ।
प्रीत्यैव चासि दौहित्रैस्तारितस्त्वमिहागतः ॥ ५.१२३.९ ॥
ਉਹ ਤੈਨੂੰ ਨਾ ਪਛਾਣਦੇ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਤੂੰ ਅਣਜਾਣ ਹੋ ਕੇ ਡਿੱਗਿਆ; ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਹੀ ਤੇਰੇ ਦੋਹਤਿਆਂ ਨੇ ਤੈਨੂੰ ਤਾਰਿਆ, ਅਤੇ ਤੂੰ ਇੱਥੇ ਆਇਆ ਹੈਂ।
5.123.10
स्थानं च प्रतिपन्नोऽसि कर्मणा स्वेन निर्जितम् ।
अचलं शाश्वतं पुण्यमुत्तमं ध्रुवमव्ययम् ॥ ५.१२३.१० ॥
ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਕਰਮ ਨਾਲ ਜਿੱਤਿਆ ਹੋਇਆ ਸਥਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ—ਅਚੱਲ, ਸ਼ਾਸ਼ਵਤ, ਪੁੰਨ, ਉੱਤਮ, ਧਰੁਵ ਅਤੇ ਅਵਿਅਯ।
5.123.11
भगवन्संशयो मेऽस्ति कश्चितं छेत्तुमर्हसि ।
न ह्यन्यमहमर्हामि प्रष्टुं लोकपितामह ॥ ५.१२३.११ ॥
ਹੇ ਭਗਵਨ, ਮੇਰੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਸ਼ਯ ਹੈ; ਉਸ ਨੂੰ ਆਪ ਹੀ ਕੱਟੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਹੇ ਲੋਕਪਿਤਾਮਹ, ਮੈਂ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਪੁੱਛਣ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਹਾਂ।
5.123.12
बहुवर्षसहस्रान्तं प्रजापालनवर्धितम् ।
अनेकक्रतुदानौघैरार्जितं मे महत्फलम् ॥ ५.१२३.१२ ॥
ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਪਰਜਾ-ਪਾਲਨ ਨਾਲ ਵਧਿਆ ਅਤੇ ਅਨੇਕ ਯੱਗਾਂ ਤੇ ਦਾਨਾਂ ਦੀਆਂ ਧਾਰਾਵਾਂ ਨਾਲ ਕਮਾਇਆ ਮੇਰਾ ਮਹਾਨ ਫਲ।
5.123.13
कथं तदल्पकालेन क्षीणं येनास्मि पातितः ।
भगवन्वेत्थ लोकांश्च शाश्वतान्मम निर्मितान् ।
कथं नु मम तत्सर्वं विप्रनष्टं महाद्युते ॥ ५.१२३.१३ ॥
ਇਹ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਖੀਣ ਹੋ ਗਿਆ ਤੇ ਮੈਂ ਕਿਵੇਂ ਡਿੱਗਾ? ਹੇ ਭਗਵਾਨ, ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੇ ਰਚੇ ਹੋਏ ਸ਼ਾਸ਼ਵਤ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹੋ। ਹੇ ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ, ਮੇਰਾ ਉਹ ਸਭ ਕਿਵੇਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਗਿਆ?
5.123.14
बहुवर्षसहस्रान्तं प्रजापालनवर्धितम् ।
अनेकक्रतुदानौघैर्यत्त्वयोपार्जितं फलम् ॥ ५.१२३.१४ ॥
ਕਈ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਪ੍ਰਜਾ ਪਾਲਨ ਨਾਲ ਵਧਿਆ, ਅਨੇਕ ਯੱਗਾਂ ਤੇ ਦਾਨਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਵਾਹਾਂ ਨਾਲ ਤੂੰ ਜੋ ਫਲ ਕਮਾਇਆ ਸੀ।
5.123.15
तदनेनैव दोषेण क्षीणं येनासि पातितः ।
अभिमानेन राजेन्द्र धिक्कृतः स्वर्गवासिभिः ॥ ५.१२३.१५ ॥
ਉਸੇ ਦੋਸ਼ ਕਰਕੇ ਉਹ ਖੀਣ ਹੋ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਤੂੰ ਡਿੱਗਿਆ। ਹੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਇੰਦਰ, ਹੰਕਾਰ ਕਾਰਨ ਸਵਰਗਵਾਸੀਆਂ ਨੇ ਤੈਨੂੰ ਧਿਕਾਰਿਆ।
5.123.16
नायं मानेन राजर्षे न बलेन न हिंसया ।
न शाठ्येन न मायाभिर्लोको भवति शाश्वतः ॥ ५.१२३.१६ ॥
ਹੇ ਰਾਜਰਿਸ਼ੀ, ਇਹ ਲੋਕ ਹੰਕਾਰ ਨਾਲ, ਬਲ ਨਾਲ, ਹਿੰਸਾ ਨਾਲ, ਛਲ ਨਾਲ ਜਾਂ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਸ਼ਾਸ਼ਵਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
5.123.17
नावमान्यास्त्वया राजन्नधमोत्कृष्टमध्यमाः ।
न हि मानप्रदग्धानां कश्चिदस्ति शमः क्वचित् ॥ ५.१२३.१७ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਤੈਨੂੰ ਨੀਚ, ਉੱਤਮ ਜਾਂ ਮੱਧਮ ਕਿਸੇ ਦਾ ਵੀ ਅਪਮਾਨ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਹੰਕਾਰ ਨਾਲ ਸੜੇ ਹੋਇਆਂ ਲਈ ਕਿਤੇ ਵੀ ਕਦੇ ਵੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ।
5.123.18
पतनारोहणमिदं कथयिष्यन्ति ये नराः ।
विषमाण्यपि ते प्राप्तास्तरिष्यन्ति न संशयः ॥ ५.१२३.१८ ॥
ਜੋ ਲੋਕ ਇਸ ਉੱਚਾਈ ਅਤੇ ਡਿੱਗਣ ਦੀ ਕਥਾ ਸੁਣਾਉਣਗੇ, ਉਹ ਔਖੀਆਂ ਹਾਲਤਾਂ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ ਵੀ ਪਾਰ ਹੋ ਜਾਣਗੇ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
5.123.19
एष दोषोऽभिमानेन पुरा प्राप्तो ययातिना ।
निर्बध्नताऽतिमात्रं च गालवेन महीपते ॥ ५.१२३.१९ ॥
ਹੇ ਮਹੀਪਤੀ, ਇਹ ਦੋਸ਼ ਪਹਿਲਾਂ ਹੰਕਾਰ ਕਰਕੇ ਯਯਾਤੀ ਨੂੰ ਲੱਗਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਅਤਿ ਜ਼ਿੱਦ ਕਰਕੇ ਗਾਲਵ ਨੂੰ ਵੀ।
5.123.20
श्रोतव्यं हितकामानां सुहृदां हितमिच्छताम् ।
न कर्तव्यो हि निर्बन्धो निर्बन्धो हि क्षयोदयः ॥ ५.१२३.२० ॥
ਹਿਤ ਚਾਹੁਣ ਵਾਲੇ ਮਿੱਤਰਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ; ਜ਼ਿੱਦ ਨਹੀਂ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਜ਼ਿੱਦ ਹੀ ਨਾਸ਼ ਦਾ ਉਦੇ ਹੈ।
5.123.21
तस्मात्त्वमपि गान्धारे मानं क्रोधं च वर्जय ।
सन्धत्स्व पाण्डवैर्वीर संरम्भं त्यज पार्थिव ॥ ५.१२३.२१ ॥
ਇਸ ਲਈ ਹੇ ਗਾਂਧਾਰੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਤੂੰ ਵੀ ਮਾਣ ਅਤੇ ਕ੍ਰੋਧ ਛੱਡ ਦੇ। ਹੇ ਵੀਰ, ਪਾਂਡਵਾਂ ਨਾਲ ਸੰਧੀ ਕਰ; ਹੇ ਰਾਜਨ, ਉਗਰ ਰੋਸ ਤਿਆਗ ਦੇ।
5.123.22
स भवान्सुहृदां पथ्यं वचो गृह्णातु माऽनृतम् ।
समर्थैर्विग्रहं कृत्वा विषमस्थो भविष्यसि ॥ ५.१२३.२२ ॥
ਤੁਸੀਂ ਮਿੱਤਰਾਂ ਦਾ ਹਿਤਕਾਰੀ ਬਚਨ ਮੰਨੋ, ਝੂਠ ਨਹੀਂ। ਸਮਰੱਥਾਂ ਨਾਲ ਵੈਰ ਕਰਕੇ ਤੁਸੀਂ ਵਿਸ਼ਮ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਪਵੋਗੇ।
5.123.23
ददाति यत्पार्थिव यत्करति ।
यद्वा तपस्तप्यति यञ्जुहोति।
न तस्य नाशोऽस्ति न चापकर्षो ।
नान्यस्तदश्नाति स एव कर्ता ॥ ५.१२३.२३ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਜੋ ਦਾਨ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਤਪ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਹਵਨ ਕਰਦਾ ਹੈ — ਉਸ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਨਹੀਂ, ਨਾ ਹੀ ਘਾਟਾ ਹੈ; ਉਸ ਦਾ ਫਲ ਕੋਈ ਹੋਰ ਨਹੀਂ ਭੋਗਦਾ, ਕਰਤਾ ਆਪ ਹੀ ਭੋਗਦਾ ਹੈ।
5.123.24
इदं महाख्यानमनुत्तमं हितं ।
बहुश्रुतानां गतरोषरागिणाम्।
समीक्ष्य लोके बहुधा प्रधारितं ।
त्रिवर्गदृष्टिः पृथिवीमुपाश्नुते ॥ ५.१२३.२४ ॥
ਇਹ ਮਹਾਂਖਿਆਨ ਸਰਵੋਤਮ ਅਤੇ ਹਿਤਕਾਰੀ ਹੈ। ਬਹੁਸ਼ਰੁਤਾਂ ਅਤੇ ਰੋਸ-ਰਾਗ ਤਿਆਗਣ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਕਈ ਢੰਗਾਂ ਨਾਲ ਵਿਚਾਰ ਕੇ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ; ਤ੍ਰਿਵਰਗ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਵਾਲਾ ਧਰਤੀ ਦਾ ਭੋਗ ਕਰਦਾ ਹੈ।
5.123.25
एतत्पुण्यतमं राजन्ययातेश्चरितं महत् ।
यच्छ्रुत्वा श्रावयित्वा च स्वर्गं यान्तीह मानवाः ॥ ५.१२३.२५ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਇਹ ਯਯਾਤੀ ਦਾ ਮਹਾਨ ਅਤੇ ਅਤਿ ਪੁੰਨਮਈ ਚਰਿਤਰ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਸੁਣ ਕੇ ਅਤੇ ਸੁਣਾ ਕੇ ਮਨੁੱਖ ਇੱਥੇ ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।