มหาภารตะ · อัธยายะ 5.124
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.124.1
भगवन्नेवमेवैतद्यथा वदसि नारद ।
इच्छामि चाहमप्येवं न त्वीशो भगवन्नहम् ॥ ५.१२४.१ ॥
ข้าแต่พระผู้เป็นเจ้า เป็นไปดังที่ท่านกล่าวนั้นทุกประการ ข้าพเจ้าก็ปรารถนาเช่นนั้นเหมือนกัน แต่ข้าแต่พระผู้เป็นเจ้า ข้าพเจ้ามิใช่ผู้เป็นใหญ่เหนือเรื่องนี้
5.124.2
एवमुक्त्वा ततः कृष्णमभ्यभाषत कौरवः ।
स्वर्ग्यं लोक्यं च मामात्थ धर्म्यं न्याय्यं च केशव ॥ ५.१२४.२ ॥
เมื่อกล่าวเช่นนี้แล้ว ท้าวเการพจึงตรัสต่อพระกฤษณะว่า "ข้าแต่เกศว คำที่ท่านกล่าวแก่ข้าพเจ้านั้นนำไปสู่สวรรค์ เป็นประโยชน์แก่โลก ชอบด้วยธรรม และยุติธรรม"
5.124.3
न त्वहं स्ववशस्तात क्रियमाणं न मे प्रियम् ।
न मंस्यन्ते दुरात्मानः पुत्रा मम जनार्दन ॥ ५.१२४.३ ॥
แต่ข้าแต่ลูกรัก ข้าพเจ้ามิใช่ผู้อยู่ในอำนาจของตนเอง สิ่งที่กำลังกระทำอยู่นี้มิได้เป็นที่พอใจของข้าพเจ้า และข้าแต่ชนารทนะ บุตรทั้งหลายของข้าพเจ้าผู้มีจิตชั่วร้ายจะไม่ยอมรับเรื่องนี้
5.124.4
अङ्ग दुर्योधनं कृष्ण मन्दं शास्त्रातिगं मम ।
अनुनेतुं महाबाहो यतस्व पुरुषोत्तम ॥ ५.१२४.४ ॥
ข้าแต่กฤษณะผู้เป็นที่รัก จงพยายามโน้มน้าวทุรโยธน์ของข้าพเจ้าผู้โง่เขลาและละเมิดคัมภีร์ ข้าแต่ผู้มีแขนทรงพลัง ข้าแต่บุรุษอุดม จงพยายามเถิด
5.124.5
न श्रृणोति महाबाहो वचनं साधु भाषितम् ।
गान्धार्याश्च हृषीकेश विदुरस्य च धीमतः ।
अन्येषां चैव सुहृदां भीष्मादीनां हितैषिणाम् ॥ ५.१२४.५ ॥
เขาไม่ฟังถ้อยคำอันดีงามของคานธารี ของวิทุระผู้มีปัญญา และของผู้หวังดีอื่นๆ ที่ปรารถนาความเจริญของเขา เช่นภีษมะ ข้าแต่ผู้มีแขนทรงพลัง ข้าแต่หฤษีเกศ
5.124.6
स त्वं पापमतिं क्रूरं पापचित्तमचेतनम् ।
अनुशाधि दुरात्मानं स्वयं दुर्योधनं नृपम् ॥ ५.१२४.६ ॥
ท่านเองควรสั่งสอนและควบคุมทุรโยธน์ราชาผู้มีจิตใจชั่วร้าย โหดร้าย มีใจบาป ไร้สติ และมีจิตวิญญาณชั่วช้านั้น
5.124.7
सुहृत्कार्यं तु सुमहत्कृतं ते स्याञ्जनार्दन ॥ ५.१२४.७ ॥
ข้าแต่ชนารทนะ นี่จะเป็นกิจอันยิ่งใหญ่ของผู้หวังดีต่อท่าน
5.124.8
ततोऽभ्यावृत्य वार्ष्णेयो दुर्योधनममर्षणम् ।
अब्रवीन्मधुरां वाचं सर्वधर्मार्थतत्त्ववित् ॥ ५.१२४.८ ॥
ลำดับนั้น พระวาร์ษณัยะผู้รู้ความจริงแห่งธรรมและประโยชน์ทั้งปวง หันไปหาทุรโยธน์ผู้เดือดดาล แล้วกล่าวถ้อยคำอันไพเราะ
5.124.9
दुर्योधन निबोधेदं मद्वाक्यं कुरुसत्तम ।
शर्मार्थं ते विशेषेण सानुबन्धस्य भारत ॥ ५.१२४.९ ॥
ข้าแต่ทุรโยธน์ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่เการพ จงฟังถ้อยคำของเรานี้ ข้าแต่ภารตะ ถ้อยคำนี้เป็นไปเพื่อความเกษมของท่านและบริวารโดยเฉพาะ
5.124.10
महाप्रज्ञकुले जातः साध्वेतत्कर्तुमर्हसि ।
श्रुतवृत्तोपसंपन्नः सर्वैः समुदितो गुणैः ॥ ५.१२४.१० ॥
ท่านเกิดในตระกูลแห่งปัญญาอันยิ่งใหญ่ ท่านควรทำสิ่งนี้ให้ดี ท่านมีการศึกษาและความประพฤติดีงาม สมบูรณ์พร้อมด้วยคุณความดีทั้งปวง
5.124.11
दौष्कुलेया दुरात्मानो नृशंसा निरपत्रपाः ।
त एतदीदृशं कुर्युर्यथा त्वं तात मन्यसे ॥ ५.१२४.११ ॥
ผู้มีตระกูลต่ำ มีจิตชั่วร้าย โหดร้าย และไร้ยางอาย คนเหล่านั้นจะกระทำเช่นนี้ได้ ตามที่ท่านเห็นว่าควรเป็นเช่นนั้น ข้าแต่ลูกรัก
5.124.12
धर्मार्थयुक्ता लोकेऽस्मिन्प्रवृत्तिर्लक्ष्यते सताम् ।
असतां विपरीता तु लक्ष्यते भरतर्षभ ।
विपरीता त्वियं वृत्तिरसकृल्लक्ष्यते त्वयि ॥ ५.१२४.१२ ॥
ในโลกนี้ การประพฤติของคนดีย่อมเห็นได้ว่าเกี่ยวข้องกับธรรมและประโยชน์ ส่วนการประพฤติของคนชั่วเห็นได้ว่าตรงกันข้าม ข้าแต่ผู้ประเสริฐแห่งภรตวงศ์ แต่ในตัวท่าน การประพฤติเช่นนี้กลับตรงกันข้ามอยู่เนืองๆ
5.124.13
अधर्मश्चानुबन्धोऽत्र घोरः प्राणहरो महान् ।
अनिष्टश्चानिमित्तश्च न च शक्यश्च भारत ॥ ५.१२४.१३ ॥
ที่นี่ ผลแห่งอธรรมเป็นสิ่งน่ากลัว ทำลายชีวิต ยิ่งใหญ่ และก่อความหายนะโดยไม่มีเหตุ ข้าแต่ภารตะ ผลนั้นไม่อาจหลีกเลี่ยงได้
5.124.14
तमनर्थं परिहरन्नात्मश्रेयः करिष्यसि ।
भ्रातॄणामथ भृत्यानां मित्राणां च परन्तप ॥ ५.१२४.१४ ॥
ข้าแต่ผู้เผาผลาญศัตรู เมื่อท่านหลีกเลี่ยงความวิบัตินั้นได้ ท่านจะทำให้เกิดความเจริญแก่ตนเอง และแก่พี่น้อง ข้ารับใช้ และมิตรสหายทั้งหลายของท่าน
5.124.15
अधर्म्यादयशस्याच्च कर्मणस्त्वं प्रमोक्ष्यसे ॥ ५.१२४.१५ ॥
ท่านจะพ้นจากการกระทำที่ขัดต่อธรรมและนำความอัปยศมาให้
5.124.16
प्राज्ञैः शूरैर्महोत्साहैरात्मवद्भिर्बहुश्रुतैः ।
सन्धत्स्व पुरुषव्याघ्र पाण्डवैर्भरतर्षभ।
तद्धितं च प्रियं चैव धृतराष्ट्रस्य धीमतः ॥ ५.१२४.१६ ॥
ข้าแต่บุรุษผู้เป็นเสือในหมู่มนุษย์ ข้าแต่ผู้ประเสริฐแห่งภรตวงศ์ จงทำสันติกับปาณฑพทั้งหลาย ผู้มีปัญญา กล้าหาญ มีพลังมาก ข่มใจได้ และมีความรู้มาก การนี้เป็นประโยชน์และเป็นที่พอใจของพระธฤตราษฎร์ผู้มีปัญญา
5.124.17
पितामहस्य द्रोणस्य विदुरस्य महामतेः ।
कृपस्य सोमदत्तस्य बाह्लीकस्य च धीमतः ॥ ५.१२४.१७ ॥
ด้วยคำแนะนำของปู่ คือภีษมะ ของโทรณะ ของวิทุระผู้มีปัญญายิ่ง ของกฤปะ ของโสมทัตตะ และของพาหลีกะผู้มีปัญญา
5.124.18
अश्वत्थाम्नो विकर्णस्य सञ्जयस्य विविंशतेः ।
ज्ञातीनां चैव भूयिष्ठं मित्राणां च परन्तप ॥ ५.१२४.१८ ॥
ด้วยคำแนะนำของอัศวัตถามัน วิกรรณะ สัญชัย และวิวิงศติ และที่สำคัญยิ่งคือของญาติและมิตรสหาย ข้าแต่ผู้เผาผลาญศัตรู
5.124.19
शमे शर्म भवेत्तात सर्वस्य जगतस्तथा ।
ह्रीमानसि कुले जातः श्रुतवानानृशंस्यवान् ।
तिष्ठ तात पितुः शास्त्रे मातुश्च भरतर्षभ ॥ ५.१२४.१९ ॥
ในความสงบย่อมมีความเกษมของทุกสิ่งและของโลกด้วย ข้าแต่ลูกรัก ท่านเป็นผู้มีความละอาย เกิดในตระกูลอันสูงส่ง มีการศึกษา และมีความเมตตา จงยืนมั่นตามคำสอนของบิดาและมารดาเถิด ข้าแต่ผู้ประเสริฐแห่งภรตวงศ์
5.124.20
एतच्छ्रेयो हि मन्यन्ते पिता यच्छास्ति भारत ।
उक्तमापद्गतः पूर्वं पितुः स्मरसि शासनम् ॥ ५.१२४.२० ॥
ข้าแต่ภารตะ ผู้คนเห็นว่าคำสอนของบิดานั้นเป็นทางที่ดีกว่า ท่านเคยกล่าวไว้ครั้งหนึ่งเมื่อตกอยู่ในความทุกข์ ท่านยังจำคำสั่งสอนของบิดาได้หรือไม่
5.124.21
रोचते ते पितुस्तात पाण्डवैः सह सङ्गमः ।
सामात्यस्य कुरुश्रेष्ठ तत्तुभ्यां तात रोचताम् ॥ ५.१२४.२१ ॥
ลูกรัก การได้กลับมาร่วมกับปาณฑพ ขอให้เป็นที่พอใจของเจ้าและของบิดา ผู้ประเสริฐที่สุดในกุรุเอ๋ย ขอให้การคืนดีนั้น พร้อมทั้งเหล่าอำมาตย์ เป็นที่พอใจของเจ้าทั้งสองเถิด
5.124.22
श्रुत्वा यः सुहृदां शास्त्रं मर्त्यो न प्रतिपद्यते ।
विपाकान्ते दहत्येनं किंपाकमिव भक्षितम् ॥ ५.१२४.२२ ॥
มนุษย์ผู้ฟังถ้อยคำแนะนำของมิตรสหาย แล้วไม่ปฏิบัติตาม ในที่สุดก็ถูกมันเผาผลาญ เหมือนผู้กินผลกิมปากะเข้าไปแล้ว
5.124.23
यस्तु निःश्रेयसं वाक्यं मोहान्न प्रतिपद्यते ।
स दीर्घसूत्रो हीनार्थः पश्चात्तापेन युज्यते ॥ ५.१२४.२३ ॥
ส่วนผู้ที่ด้วยความหลงมัวเมา ไม่รับถ้อยคำอันนำไปสู่ความดีสูงสุด ผู้นั้นชอบผัดผ่อน ประสบความล้มเหลวในจุดหมาย และภายหลังก็ตกอยู่ในความเดือดร้อนใจ
5.124.24
यस्तु न्निःश्रेयसं श्रुत्वा प्राक्तदेवाभिपद्यते ।
आत्मनो मतमुत्सृज्य स लोके सुखमेधते ॥ ५.१२४.२४ ॥
ส่วนผู้ที่ได้ฟังความดีสูงสุดแล้ว รับปฏิบัติตามทันที และละทิ้งความเห็นของตนเอง ผู้นั้นย่อมเจริญด้วยความสุขในโลกนี้
5.124.25
योऽर्थकामस्य वचनं प्रातिकूल्यान्न मृष्यते ।
शृणोति प्रतिकूलानि द्विषतां वशमेति सः ॥ ५.१२४.२५ ॥
ผู้ใดทนฟังถ้อยคำของผู้แสวงหาทรัพย์และความสุขไม่ได้ เพราะความขัดแย้งในใจ และกลับฟังแต่สิ่งที่ขัดกับตน ผู้นั้นย่อมตกอยู่ในอำนาจของศัตรู
5.124.26
सतां मतमतिक्रम्य योऽसतां वर्तते मते ।
शोचन्ते व्यसने तस्य सुहृदो नचिरादिव ॥ ५.१२४.२६ ॥
ผู้ใดละเลยความเห็นของคนดี แล้วดำเนินตามความเห็นของคนชั่ว มิตรสหายของผู้นั้นย่อมโศกเศร้าเมื่อเขาตกอยู่ในภยันตราย และไม่นานนักก็จะเป็นเช่นนั้นจริง
5.124.27
मुख्यानमात्यानुत्सृज्य यो निहीनान्निषेवते ।
स घोरामापदं प्राप्य नोत्तारमधिगच्छति ॥ ५.१२४.२७ ॥
ผู้ใดละทิ้งอำมาตย์ผู้สำคัญ แล้วไปรับใช้คนต่ำช้า ผู้นั้นเมื่อตกอยู่ในภยันตรายอันน่ากลัว ย่อมไม่พบทางออก
5.124.28
योऽसत्सेवी वृथाचारो न श्रोता सुहृदां सताम् ।
परान्वृणीति स्वान्द्वेष्टि तं गौस्त्यजति भारत ॥ ५.१२४.२८ ॥
ผู้ใดคบหาคนชั่ว มีความประพฤติไร้ประโยชน์ ไม่ฟังมิตรสหายและคนดี เลือกคนแปลกหน้าและเกลียดชังญาติของตน ดูก่อนภารตะ แผ่นดินย่อมทอดทิ้งผู้นั้น
5.124.29
तत्वं विरुद्धा तैर्वीरैस्येतत्राणमिच्छसि ।
अशिष्टेभ्योऽसमर्थेभ्यो मूढेभ्यो भरतर्षभ ॥ ५.१२४.२९ ॥
เหตุนั้น เจ้าซึ่งเป็นปฏิปักษ์ต่อวีรชนเหล่านั้น กลับแสวงหาความคุ้มครองที่นี่ ดูก่อนผู้ประเสริฐแห่งภารตะ เจ้ากำลังแสวงหาความคุ้มครองจากคนไม่มีวินัย คนไร้ความสามารถ และคนโง่เขลา
5.124.30
को हि शक्रसमाञ्ज्ञातीनतिक्रम्य महारथान् ।
अन्येभ्यस्त्राणमाशंसेत्त्वदन्यो भुवि मानवः ॥ ५.१२४.३० ॥
ใครในโลกนี้ นอกจากเจ้า จะละทิ้งญาติพี่น้องผู้เสมอด้วยพระอินทร์ และมหารถทั้งหลาย แล้วหวังความคุ้มครองจากผู้อื่นได้เล่า
5.124.31
जन्मप्रभृति कौन्तेया नित्यं विनिकृतास्त्वया ।
न च ते जातु कुप्यन्ति धर्मात्मानो हि पाण्डवाः ॥ ५.१२४.३१ ॥
ตั้งแต่เกิดมา บุตรแห่งกุนตีถูกเจ้ารังแกอยู่เสมอ แต่ปาณฑพผู้มีจิตธรรมะนั้นไม่เคยโกรธเคืองเลย
5.124.32
मिथ्योपचरितास्तात जन्मप्रभृति बान्धवाः ।
त्वयि सम्यङ्भहाबाहो प्रतिपन्ना यशस्विनः ॥ ५.१२४.३२ ॥
ลูกรัก ผู้มีแขนทรงพลังเอ๋ย ตั้งแต่เกิดมา ญาติของเจ้าถูกปฏิบัติด้วยความเท็จ แต่บุคคลผู้มีชื่อเสียงเหล่านั้นกลับปฏิบัติต่อเจ้าโดยชอบธรรม
5.124.33
त्वयाऽपि प्रतिपत्तव्यं तथैव भरतर्षभ ।
स्वेषु बन्धुषु मुख्येषु मा मन्युवशमन्वगाः ॥ ५.१२४.३३ ॥
ดูก่อนผู้ประเสริฐแห่งภารตะ เจ้าก็ควรปฏิบัติเช่นเดียวกันนั้น อย่าตกอยู่ในอำนาจของความโกรธต่อญาติผู้สำคัญของตนเลย
5.124.34
त्रिवर्गयुक्तः प्राज्ञानामारम्भो भरतर्षभ ।
धर्मार्थावनुरुद्ध्यन्ते त्रिवर्गासंभवे नराः ॥ ५.१२४.३४ ॥
ดูก่อนผู้ประเสริฐแห่งภารตะ การกระทำของผู้มีปัญญาย่อมประกอบด้วยจุดหมายทั้งสามประการ เมื่อจุดหมายทั้งสามไม่อาจบรรลุได้ มนุษย์ย่อมแสวงหาธรรมะและทรัพย์
5.124.35
पृथक्व विनिविष्टानां धर्मं धीरोऽनुरुध्यते ।
मध्यमोऽर्थं कलिं बालः काममेवानुरुद्ध्यते ॥ ५.१२४.३५ ॥
ในบรรดาผู้ที่ดำรงอยู่แยกกัน ผู้มั่นคงแสวงหาธรรมะ ผู้ปานกลางแสวงหาทรัพย์ ส่วนคนโง่เขลาแสวงหาแต่การทะเลาะวิวาทและกามตัณหาเท่านั้น
5.124.36
इन्द्रियैः प्राकृतो लोभाद्धर्मं विप्रजहाति यः ।
कामार्थावनुपायेन लिप्समानो विनश्यति ॥ ५.१२४.३६ ॥
ปุถุชนผู้ถูกอินทรีย์ครอบงำ เพราะความโลภ ละทิ้งธรรมะ ย่อมพินาศ ขณะที่แสวงหากามและทรัพย์ด้วยวิธีที่ไม่ชอบ
5.124.37
कामार्थौ लिप्समानस्तु धर्ममेवादितश्चरेत् ।
न हि धर्मादपैत्यर्थः कामो वाऽपि कदाचन ॥ ५.१२४.३७ ॥
ผู้แสวงหากามและทรัพย์ ควรปฏิบัติธรรมะตั้งแต่ต้นเถิด เพราะทรัพย์หรือกามไม่เคยพรากไปจากธรรมะเลย
5.124.38
उपायं धर्ममेवाहुस्त्रिवर्गस्य विशांपते ।
लिप्समानो हि तेनाशु कक्षेऽग्निरिव वर्धते ॥ ५.१२४.३८ ॥
ดูก่อนเจ้าแห่งมนุษย์ เขากล่าวกันว่า ธรรมะเท่านั้นเป็นหนทางสู่จุดหมายทั้งสามประการ ผู้แสวงหาย่อมเจริญขึ้นด้วยธรรมะนั้นอย่างรวดเร็ว ดุจไฟที่ลุกลามในหญ้าแห้ง
5.124.39
स त्वं तातानुपायेन लिप्ससे भरतर्षभ ।
आधिराज्यं महद्दीप्तं प्रथितं सर्वराजसु ॥ ५.१२४.३९ ॥
ลูกรัก ดูก่อนผู้ประเสริฐแห่งภารตะ เจ้ากลับแสวงหาด้วยวิธีที่ไม่ชอบเช่นนั้น คือความเป็นจักรพรรดิอันยิ่งใหญ่และรุ่งโรจน์ที่เลื่องลือท่ามกลางกษัตริย์ทั้งปวง
5.124.40
आत्मानं तक्षति ह्येष वनं परशुना यथा ।
यः सम्यग्वर्तमानेषु मिथ्या राजन्प्रवर्तते ।
न तस्य हि मतिं छिन्द्याद्यस्य नेच्छेत्पराभवम् ॥ ५.१२४.४० ॥
ดุจคนที่ตัดป่าด้วยขวาน ผู้นี้ก็ย่อมตัดตนเองเช่นนั้น ผู้ใดประพฤติเท็จท่ามกลางผู้ที่ประพฤติโดยชอบ ดูก่อนราชา ไม่ควรตัดปัญญาของผู้ที่ไม่ปรารถนาให้เขาพ่ายแพ้
5.124.41
अविच्छिन्नमतेरस्य कल्याणे धीयते मतिः ।
आत्मवान्नावमन्येत त्रिषु लोकेषु भारत ॥ ५.१२४.४१ ॥
ใจของผู้มีปัญญาไม่ขาดสาย ย่อมตั้งมั่นอยู่ในสิ่งที่เป็นกุศล ภารตะ ผู้ที่ข่มใจตนได้ไม่พึงดูหมิ่นผู้ใดในสามโลก
5.124.42
अप्यन्यं प्राकृतं कञ्चित्किमु तान्पाण्डवर्षभान् ।
अमर्षवशमापन्नो न किंचिद्बुद्व्यते जनः ॥ ५.१२४.४२ ॥
ถ้าแม้คนธรรมดาคนหนึ่งตกอยู่ในอำนาจของความไม่อดทน จะกล่าวไปไยถึงบรรดาวีรบุรุษแห่งปาณฑพเหล่านั้น คนที่ตกอยู่ในอำนาจของความโกรธย่อมไม่รู้สิ่งใดเลย
5.124.43
छिद्यते ह्याततं सर्वं प्रमाणं पश्य भारत ।
श्रेयस्ते दुर्जनात्तात पाण्डवैः सह सङ्गतम् ॥ ५.१२४.४३ ॥
เพราะทุกสิ่งที่แผ่ขยายไปย่อมถูกตัดขาด ภารตะ จงดูมาตรฐานเถิด ลูกรัก การแยกจากคนชั่วและปรองดองกับปาณฑพจะเป็นความดีแก่ท่าน
5.124.44
तैर्हि संप्रीपमाणस्त्वं सर्वान्कामानवाप्स्यसि ।
पाण्डवैर्निर्मितां भूमिं भुञ्जानो राजसत्तम ॥ ५.१२४.४४ ॥
เพราะเมื่อท่านได้รับความพอใจจากปาณฑพ และได้เสวยแผ่นดินที่ปาณฑพสร้างไว้ ท่านจะได้รับความปรารถนาทั้งปวง ข้าแต่ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่กษัตริย์
5.124.45
पाण्डवान्पृष्ठतः कृत्वा त्राणमाशससऽन्वतः ।
दुःशासने दुर्विषहे कर्णे चापि ससौबले ॥ ५.१२४.४५ ॥
ท่านทิ้งปาณฑพไว้ข้างหลัง แล้วหวังความคุ้มครองจากผู้อื่น คือจากทุรศาสน์ผู้ที่ใครทนไม่ได้ จากกรรณะ และจากศกุนีแห่งสายสุพล
5.124.46
एतेष्वैश्वर्यमाधाय भूतिमिच्छसि भारत ।
न चैते तव पर्याप्ता ज्ञाने धर्मार्थयोस्तथा ॥ ५.१२४.४६ ॥
ท่านมอบอำนาจการปกครองไว้กับคนเหล่านี้ แล้วปรารถนาความรุ่งเรือง ภารตะ แต่คนเหล่านี้ก็ไม่เพียงพอสำหรับท่านในความรู้เรื่องธรรมและอรรถ
5.124.47
विक्रमे चाप्यपर्याप्तः पाण्डवान्प्रति भारत ।
न हीमे सर्वराजानः पर्याप्ताः सहितास्त्वया ॥ ५.१२४.४७ ॥
และในความกล้าหาญต่อปาณฑพ ท่านก็ไม่เพียงพอเช่นกัน ภารตะ แท้จริงกษัตริย์ทั้งหมดเหล่านี้ที่รวมพลกับท่าน ก็ไม่เพียงพอ
5.124.48
क्रुद्धस्य भीमसेनस्य प्रेक्षितुं मुखमाहवे ।
इदं सनिहितं तात समग्रं पार्थिवं बलम् ॥ ५.१२४.४८ ॥
เพื่อจะได้เห็นพระพักตร์ของภีมเสนผู้กำลังโกรธในสนามรบ ลูกรัก กองทัพกษัตริย์ทั้งหมดนี้จึงมาชุมนุมอยู่ที่นี่
5.124.49
अयं भीष्मस्तथा द्रोणः कर्णश्चायं तथा कृपः ।
भूरिश्रवाः सौमदत्तिरश्वत्थामा जयद्रथः ॥ ५.१२४.४९ ॥
นี่คือภีษมะ นี่คือโทรณะ นี่คือกรรณะ และนี่คือกฤปะ ภูริศรวัส โอรสของโสมทัตต์ อัศวัตถามา และชยัทรถ (ก็อยู่ที่นี่ด้วยเช่นกัน)
5.124.50
अशक्ताः सर्व एवैते प्रतियोद्धुं धनञ्जयम् ।
अजेयो ह्यर्जुनः सङ्ख्ये सर्वैरपि सुरासुरैः ।
मानुषैरपि गन्धर्वैर्मा युद्धे चेत आधिथाः ॥ ५.१२४.५० ॥
ทั้งหมดนี้ไม่มีผู้ใดสามารถต่อสู้กับธนัญชัยได้ เพราะในการรบ อรชุนไม่มีใครเอาชนะได้ แม้โดยเทพ อสูร มนุษย์ และคันธรรพ์ทั้งปวง อย่าได้ตั้งใจในการรบเลย
5.124.51
दृश्यतां वा पुमान्कश्चित्समग्रे पार्थिवे बले ।
योऽर्जुनं समरे प्राप्य स्वस्तिमानाव्रजेद्गृहान् ॥ ५.१२४.५१ ॥
ขอให้มีใครสักคนในกองทัพกษัตริย์ทั้งหมดปรากฏให้เห็นเถิด ผู้ที่ได้พบอรชุนในการรบแล้วยังกลับบ้านได้อย่างปลอดภัย
5.124.52
किं ते जनक्षयेणेह कृतेन भरतर्षभ ।
यस्मिञ्चिते जितं ते स्यात्पुमानेकः स दृश्यतां ॥ ५.१२४.५२ ॥
ข้าแต่ผู้ประเสริฐแห่งภรตวงศ์ การทำลายผู้คนจำนวนมากที่นี่จะได้อะไรแก่ท่าน ขอให้มีบุรุษผู้เดียวปรากฏให้เห็นเถิด ผู้ที่เมื่อถูกพิชิตแล้ว ท่านจะได้ชัยชนะ
5.124.53
यः सदेवान्सगन्धर्वान्सयक्षासुरपन्नगान् ।
अजयत्खाण्डवप्रस्थे कस्तं युद्धेय मानवः ॥ ५.१२४.५३ ॥
ใครในหมู่มนุษย์จะกล้าต่อสู้กับผู้ที่เคยพิชิตทั้งเทพ คันธรรพ์ ยักษ์ อสูร และนาคทั้งหลาย ที่ขาณฑวปรัสถ์
5.124.54
तथा विराटनगरे श्रूयते महदद्भुतम् ।
एकस्य च बहूनां च पर्याप्तं तन्निदर्शनम् ॥ ५.१२४.५४ ॥
เช่นเดียวกัน ได้ยินว่ามีการกระทำอันยิ่งใหญ่และน่าอัศจรรย์ที่เมืองวิราฏ ตัวอย่างของคนหนึ่งต่อสู้กับคนจำนวนมากนั้นก็เพียงพอแล้ว
5.124.55
युद्धे येन महादेवः साक्षात्सन्तोषितः शिवः ।
तमजेयमनाधृष्यं विजेतुं जिष्णुमच्युतम् ।
आशंससीह समरे वीरमर्जुनमूर्जितम् ॥ ५.१२४.५५ ॥
ท่านหวังที่จะเอาชนะอรชุนในการรบที่นี่ วีรบุรุษผู้เข้มแข็งผู้ซึ่งทำให้พระศิวะผู้ยิ่งใหญ่ทรงพอพระทัยในการรบ ผู้ที่ไม่มีใครเอาชนะได้ ไม่มีใครข่มได้ ผู้ชนะ ผู้ไม่ตกต่ำ
5.124.56
मद्द्वितीयं पुनः पार्थं कः प्रार्थयितुमर्हति ।
युद्धे प्रतीपमायान्तमपि साक्षात्पुरन्दरः ॥ ५.१२४.५६ ॥
ใครเล่าจะกล้าขอให้ปารถะ ผู้เป็นคนที่สองของข้า ยอมแพ้ในการรบ แม้พระอินทร์ผู้ทำลายป้อมปราการจะยกมาต่อสู้กับท่านในการรบเอง
5.124.57
बाहुभ्यामुद्वहेद्भूमिं दहेत्क्रुद्ध इमाः प्रजाः ।
पातयेत्रिदिवाद्देवान्योऽर्जुनं समरे जयेत् ॥ ५.१२४.५७ ॥
ผู้ที่สามารถยกแผ่นดินด้วยแขนทั้งสอง เผาประชาชนเหล่านี้ด้วยความโกรธ และผลักเทพทั้งหลายตกจากสวรรค์ ผู้นั้นเท่านั้นจึงจะเอาชนะอรชุนในการรบได้
5.124.58
पश्य पुत्रांस्तथा भ्रातॄञ्ज्ञातीन्संबन्धिनस्तथा ।
त्वत्कृते न विनश्येयुरिमे भरतसत्तमाः ॥ ५.१२४.५८ ॥
จงดูบรรดาบุตร พี่น้อง ญาติ และผู้เกี่ยวดองของท่านเถิด ขออย่าให้บรรดาผู้ประเสริฐแห่งภารตะเหล่านี้พินาศเพราะท่านเลย
5.124.59
अस्तु शेषं कौरवाणां मा पराभूदिदं कुलम् ।
कुलघ्न इति नोच्येथा नष्टकीर्तिर्नराधिप ॥ ५.१२४.५९ ॥
ขอให้ส่วนที่เหลือของเการพคงอยู่ ขออย่าให้วงศ์ตระกูลนี้พ่ายแพ้เลย ข้าแต่จอมคน ขออย่าให้ท่านถูกเรียกว่า ผู้ทำลายวงศ์ตระกูล และขออย่าให้เกียรติยศของท่านสูญหายไป
5.124.60
त्वामेव स्थापयिष्यन्ति यौवराज्ये महारथाः ।
महाराज्येऽपि पितरं धृतराष्ट्रं जनेश्वरम् ॥ ५.१२४.६० ॥
บรรดามหารถจะแต่งตั้งท่านเองเป็นยุวราช และในมหาราชอาณาจักร เขาจะแต่งตั้งบิดาของท่าน ธฤตราษฎร์ ผู้เป็นจ้าวแห่งประชาชน
5.124.61
मा तात श्रियमायान्तीमवमंस्थाः समुद्यताम् ।
अर्धं प्रदाय पार्थेभ्यो महतीं श्रियमाप्नुहि ॥ ५.१२४.६१ ॥
ลูกรัก อย่าดูหมิ่นโชคลาภที่กำลังมาถึงเจ้าเลย จงแบ่งให้ครึ่งหนึ่งแก่บุตรของปฤถา แล้วเจ้าจะได้รับสมบัติอันยิ่งใหญ่
5.124.62
पाण्डवैः संशमं कृत्वा कृत्वा च सुहृदां वचः ।
संप्रीयमाणो मित्रैश्च चिरं भद्राण्यवाप्स्यसि ॥ ५.१२४.६२ ॥
เมื่อทำสันติกับปาณฑพและปฏิบัติตามคำของผู้หวังดีแล้ว เจ้าจะได้รับความเจริญอันดีงามเป็นเวลานาน โดยมีมิตรทั้งหลายยินดีด้วย