ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 5.127
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.127.1
श्रुत्वा दुर्योधनो वाक्यमप्रियं कुरुसंसदि ।
प्रत्युवाच महाबाहुं वासुदेवं यशस्विनम् ॥ ५.१२७.१ ॥
ਕੁਰੂ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਉਸ ਅਪ੍ਰਿਯ ਬਚਨ ਨੂੰ ਸੁਣ ਕੇ ਦੁਰਯੋਧਨ ਨੇ ਮਹਾਬਾਹੂ ਯਸ਼ਸਵੀ ਵਾਸੁਦੇਵ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ।
5.127.2
प्रसमीक्ष्य भवानेतद्वक्तुमर्हति केशव ।
मामेव हि विशेषेण विभाष्य परिगर्हसे ॥ ५.१२७.२ ॥
ਹੇ ਕੇਸ਼ਵ, ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੋਚ ਕੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਹ ਕਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਸੀ; ਤੁਸੀਂ ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਮੈਨੂੰ ਹੀ ਨਿੰਦਦੇ ਹੋ।
5.127.3
भक्तिवादेन पार्थानामकस्मान्मधुसूदन ।
भवान्गर्हयति नित्यं किं समीक्ष्य बलाबलम् ॥ ५.१२७.३ ॥
ਹੇ ਮਧੁਸੂਦਨ, ਪਾਰਥਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਭਗਤੀ ਦੇ ਬਹਾਨੇ ਤੁਸੀਂ ਬਿਨਾਂ ਕਾਰਨ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮੈਨੂੰ ਕਿਉਂ ਨਿੰਦਦੇ ਹੋ? ਬਲ ਅਤੇ ਨਿਰਬਲਤਾ ਵੇਖ ਕੇ?
5.127.4
भवान्क्षत्ता च राजा वाऽप्याचार्यो वा पितामहः ।
मामेव परिगर्हन्ते नान्यं कंचन पाण्डवम् ॥ ५.१२७.४ ॥
ਤੁਸੀਂ, ਕਸ਼ੱਤਾ, ਰਾਜਾ, ਆਚਾਰਿਆ ਜਾਂ ਪਿਤਾਮਹ — ਸਭ ਸਿਰਫ਼ ਮੈਨੂੰ ਹੀ ਨਿੰਦਦੇ ਹੋ, ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਪਾਂਡਵ ਨੂੰ ਨਹੀਂ।
5.127.5
न चाहं लक्षये कंचिद्व्यभिचारमिहात्मनः ।
अथ सर्वे भवन्तो मां विद्विषन्ति सराजकाः ॥ ५.१२७.५ ॥
ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਕੋਈ ਵੀ ਦੋਸ਼ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦਾ; ਫਿਰ ਵੀ ਤੁਸੀਂ ਸਾਰੇ ਰਾਜਿਆਂ ਸਮੇਤ ਮੇਰਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਦੇ ਹੋ।
5.127.6
न चाहं कंचिदत्यर्थमपराधमरिन्दम ।
विचिन्तयन्प्रपश्यामि सुसूक्ष्ममपि केशव ॥ ५.१२७.६ ॥
ਹੇ ਅਰਿੰਦਮ, ਹੇ ਕੇਸ਼ਵ, ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਬਹੁਤ ਸੂਖਮ ਅਪਰਾਧ ਬਾਰੇ ਵੀ ਸੋਚ ਕੇ ਵੇਖਦਾ ਹਾਂ, ਪਰ ਕੋਈ ਵੱਡਾ ਅਪਰਾਧ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦਾ।
5.127.7
प्रियाभ्युपगते द्यूते पाण्डवा मधूसूदन ।
जिताः शकुनिना राज्यं तत्र किं मम दुष्कृतम् ॥ ५.१२७.७ ॥
ਹੇ ਮਧੂਸੂਦਨ, ਜਦੋਂ ਪਿਆਰੀ ਜੂਏ ਦੀ ਖੇਡ ਕਬੂਲੀ ਗਈ, ਤਾਂ ਸ਼ਕੁਨੀ ਨੇ ਪਾਂਡਵਾਂ ਨੂੰ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਲਿਆ। ਉਸ ਵਿੱਚ ਮੇਰਾ ਕੀ ਦੋਸ਼ ਹੈ?
5.127.8
यत्पुनर्द्रविणं किंचित्तत्राजीयन्त पाण्डवाः ।
तेभ्य एवाभ्यनुज्ञातं तत्तद मधुसूदन ॥ ५.१२७.८ ॥
ਹੇ ਮਧੂਸੂਦਨ, ਉੱਥੇ ਪਾਂਡਵਾਂ ਨੇ ਮੁੜ ਜਿੱਤਿਆ ਜੋ ਕੁਝ ਧਨ ਸੀ, ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਵਾਪਸ ਦੇਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ।
5.127.9
अपराधो न चास्माकं यत्ते ह्यक्षैः पराजिताः ।
अजेया जयतां श्रेष्ठ पार्थाः प्रव्राजिता वनम् ॥ ५.१२७.९ ॥
ਉਹ ਪਾਸਿਆਂ ਨਾਲ ਹਾਰ ਗਏ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਸਾਡਾ ਕੋਈ ਦੋਸ਼ ਨਹੀਂ। ਹੇ ਜੇਤੂਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਅਜੇਯ ਪਾਰਥ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਦੇਸ਼ ਨਿਕਾਲਾ ਦਿੱਤੇ ਗਏ।
5.127.10
केन वाऽप्यपवादेन विरुद्ध्यन्त्यरिभिः सह ।
अशक्ताः पाण्डवाः कृष्ण प्रहृष्टाः प्रत्यमित्रवत् ॥ ५.१२७.१० ॥
ਕਿਸ ਨਿੰਦਾ ਨਾਲ ਉਹ ਵੈਰੀਆਂ ਨਾਲ ਵਿਰੋਧ ਕਰਦੇ ਹਨ? ਹੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ, ਕਮਜ਼ੋਰ ਪਾਂਡਵ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਵੈਰੀਆਂ ਵਾਂਗ ਵਰਤਾਓ ਕਰਦੇ ਹਨ।
5.127.11
किमस्माभिः कृतं तेषां कस्मिन्वा पुनरागसि ।
धार्तराष्ट्राञ्जिघांसन्ति पाण्डवाः सृञ्जयैः सह ॥ ५.१२७.११ ॥
ਅਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕੀ ਕੀਤਾ, ਜਾਂ ਕਿਸ ਅਪਰਾਧ ਵਿੱਚ? ਪਾਂਡਵ ਸ੍ਰੰਜਯਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਨਾ ਕਿਉਂ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ?
5.127.12
न चापि वयमुग्रेण कर्मणा वचनेन वा ।
प्रभ्रष्टाः प्रणमामेह भयादपि शतक्रतुम् ॥ ५.१२७.१२ ॥
ਨਾ ਅਸੀਂ ਕਠੋਰ ਕਰਮ ਜਾਂ ਬੋਲ ਨਾਲ ਡਿੱਗੇ ਹਾਂ; ਇੱਥੇ ਅਸੀਂ ਡਰ ਕਾਰਨ ਵੀ ਸ਼ਤਕ੍ਰਤੂ (ਇੰਦਰ) ਨੂੰ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਦੇ ਹਾਂ।
5.127.13
न च तं कृष्ण पश्यामि क्षत्रधर्ममनुष्ठितम् ।
उत्सहेत युधा जेतुं यो नः शत्रुनिबर्हण ॥ ५.१२७.१३ ॥
ਹੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ, ਮੈਨੂੰ ਕੋਈ ਅਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਦਿੱਸਦਾ ਜੋ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਧਰਮ ਦਾ ਪਾਲਣ ਕਰਦਾ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਸਾਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਦਾ ਹੌਸਲਾ ਕਰੇ, ਹੇ ਸ਼ਤ੍ਰੂਆਂ ਦੇ ਨਾਸ਼ਕ।
5.127.14
न हि भीष्मकृपद्रोणाः सकर्णा मधुसूदन ।
देवैरपि युधा जेतुं शक्याः किमुत पाण्डवैः ॥ ५.१२७.१४ ॥
ਹੇ ਮਧੁਸੂਦਨ, ਭੀਸ਼ਮ, ਕ੍ਰਿਪ, ਦ੍ਰੋਣ ਅਤੇ ਕਰਨ ਨੂੰ ਦੇਵਤੇ ਵੀ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਜਿੱਤ ਸਕਦੇ, ਪਾਂਡਵਾਂ ਦੀ ਤਾਂ ਗੱਲ ਹੀ ਕੀ।
5.127.15
स्वधर्ममनुपश्यन्तो यदि माधव संयुगे ।
अस्त्रेण निधनं काले प्राप्स्यामः स्वर्ग्यमेव तत् ॥ ५.१२७.१५ ॥
ਹੇ ਮਾਧਵ, ਜੇ ਅਸੀਂ ਸਵੈਧਰਮ ਨੂੰ ਵਿਚਾਰਦੇ ਹੋਏ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਸ਼ਸਤਰ ਨਾਲ ਠੀਕ ਸਮੇਂ ਮੌਤ ਪਾਈਏ, ਤਾਂ ਉਹ ਸਵਰਗ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਹੀ ਹੋਵੇਗੀ।
5.127.16
मुख्यश्चैवैष नो धर्मः क्षत्रियाणां जनार्दन ।
यच्छयीमहि सङ्ग्रामे शरतल्पगता वयम् ॥ ५.१२७.१६ ॥
ਹੇ ਜਨਾਰਦਨ, ਇਹੀ ਸਾਡਾ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰੀਆਂ ਦਾ ਮੁੱਖ ਧਰਮ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਸੇਜ ਉੱਤੇ ਸੌਂੀਏ।
5.127.17
ते वयं वीरशयनं प्राप्स्यामो यदि संयुगे ।
अप्रणम्यैव शत्रूणां न नस्तप्स्यन्ति माधव ॥ ५.१२७.१७ ॥
ਹੇ ਮਾਧਵ, ਜੇ ਅਸੀਂ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਵੀਰਾਂ ਦੀ ਸੇਜ ਪਾਈਏ, ਸ਼ਤ੍ਰੂਆਂ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕੀਤੇ—ਉਹ ਸਾਨੂੰ ਦੁੱਖ ਨਹੀਂ ਦੇਣਗੇ।
5.127.18
कश्च जातु कुले जातः क्षत्रधर्मेण वर्तयन् ।
भयाद्वृत्तिं समीक्ष्यैवं प्रणमेदिह कर्हिचित् ॥ ५.१२७.१८ ॥
ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰੀ ਕੁਲ ਵਿੱਚ ਜਨਮਿਆ, ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਧਰਮ ਨਾਲ ਜੀਵਨ ਚਲਾਉਂਦਾ, ਡਰ ਕਾਰਨ ਜੀਵਿਕਾ ਵੇਖ ਕੇ ਕੌਣ ਕਦੇ ਇੱਥੇ ਝੁਕ ਕੇ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰੇਗਾ?
5.127.19
उद्यच्छेदेव न नमेदुद्यमो ह्येव पौरुषम् ।
अप्यपर्वणि भज्येत न नमेदिह कर्हिचित् ॥ ५.१२७.१९ ॥
ਮਨੁੱਖ ਉੱਠੇ, ਝੁਕੇ ਨਾ; ਉੱਦਮ ਹੀ ਪੌਰਸ਼ ਹੈ। ਮੁਸੀਬਤ ਦੇ ਸਮੇਂ ਟੁੱਟ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਵੀ ਇੱਥੇ ਕਦੇ ਨਾ ਝੁਕੇ।
5.127.20
इति मातङ्गवचनं परिप्सन्ति हितेप्सवः ।
धर्माय चैव प्रणमेद्ब्राह्मणेभ्यश्च मद्विधः ॥ ५.१२७.२० ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਿਤੈਸ਼ੀ ਲੋਕ ਮਾਤੰਗ ਦੇ ਬਚਨ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਦੇ ਹਨ। ਮੇਰੇ ਵਰਗੇ ਨੂੰ ਧਰਮ ਲਈ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਅੱਗੇ ਹੀ ਝੁਕਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
5.127.21
अचिन्तयन्कंचिदन्यं यावज्जीवं तथा चरेत् ।
एष धर्मः क्षत्रियाणां मतमेतच्च मे सदा ॥ ५.१२७.२१ ॥
ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦਾ ਖ਼ਿਆਲ ਨਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਜੀਵਨ ਭਰ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਰਤਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਹੀ ਖੱਤਰੀਆਂ ਦਾ ਧਰਮ ਹੈ; ਇਹੀ ਮੇਰਾ ਵੀ ਸਦਾ ਦਾ ਮਤ ਹੈ।
5.127.22
राज्यांशश्चाभ्यनुज्ञातो यो मे पित्रा पुराऽभवत् ।
न स लभ्यः पुनर्जातु मयि जीवति केशव ॥ ५.१२७.२२ ॥
ਪਹਿਲਾਂ ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਜੋ ਰਾਜ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਮੇਰੇ ਜਿਊਂਦੇ ਰਹਿੰਦਿਆਂ, ਹੇ ਕੇਸ਼ਵ, ਉਹ ਕਦੇ ਵੀ ਮੁੜ ਨਹੀਂ ਮਿਲੇਗਾ।
5.127.23
यावच्च राजा ध्रियते धृतराष्ट्रो जनार्दन ।
न्यस्तशस्त्रा वयं ते वाऽप्युपजीवाम माधव ।
अप्रदेयं पुरा दत्तं राज्यं परवतो मम ॥ ५.१२७.२३ ॥
ਰਾਜਾ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਜਦ ਤੱਕ ਜਿਊਂਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਜਨਾਰਦਨ, ਅਸੀਂ ਸ਼ਸਤਰ ਰੱਖ ਕੇ ਤੇਰੇ ਹੀ ਆਸਰੇ ਜੀਵਾਂਗੇ, ਹੇ ਮਾਧਵ। ਪਹਿਲਾਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦਾ ਦਿੱਤਾ, ਨਾ ਦੇਣ ਯੋਗ ਰਾਜ ਮੇਰਾ ਹੈ।
5.127.24
अज्ञानाद्वा भयाद्वाऽपि मयि बाले जनार्दन ।
न तदद्य पुनर्लभ्यं पाण्डवैर्वृष्णिनन्दन ॥ ५.१२७.२४ ॥
ਅਗਿਆਨਤਾ ਨਾਲ ਜਾਂ ਡਰ ਨਾਲ ਵੀ ਮੈਨੂੰ ਜੋ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਹੇ ਜਨਾਰਦਨ, ਉਹ ਅੱਜ ਪਾਂਡਵਾਂ ਨੂੰ ਮੁੜ ਨਹੀਂ ਮਿਲੇਗਾ, ਹੇ ਵ੍ਰਿਸ਼ਣਿਨੰਦਨ।
5.127.25
ध्रियमाणे महाबाहौ मयि संप्रति केशव ।
यावद्धि तीक्ष्णया सूच्या विद्ध्येदग्रेण केशव ।
तावदप्यपरित्याज्यं भूमेर्नः पाण्डवान्प्रति ॥ ५.१२७.२५ ॥
ਹੇ ਕੇਸ਼ਵ, ਜਦ ਤੱਕ ਮੈਂ ਜਿਉਂਦਾ ਹਾਂ, ਪਾਂਡਵਾਂ ਨੂੰ ਸਾਡੀ ਧਰਤੀ ਵਿੱਚੋਂ ਤਿੱਖੀ ਸੂਈ ਦੀ ਨੋਕ ਜਿੰਨਾ ਹਿੱਸਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਛੱਡਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ।