มหาภารตะ · อัธยายะ 5.127
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.127.1
श्रुत्वा दुर्योधनो वाक्यमप्रियं कुरुसंसदि ।
प्रत्युवाच महाबाहुं वासुदेवं यशस्विनम् ॥ ५.१२७.१ ॥
เมื่อได้ฟังถ้อยคำอันไม่น่าพอใจนั้นในที่ประชุมของชาวกุรุ ท้าวทุรโยธน์จึงตอบพระวาสุเทพผู้มีพระพาหาอันทรงพลัง ผู้มีเกียรติยศ
5.127.2
प्रसमीक्ष्य भवानेतद्वक्तुमर्हति केशव ।
मामेव हि विशेषेण विभाष्य परिगर्हसे ॥ ५.१२७.२ ॥
ข้าแต่พระเกศวะ พระองค์ควรพิจารณาให้รอบคอบก่อนจะกล่าวเรื่องนี้ พระองค์กลับตำหนิข้าเป็นพิเศษ
5.127.3
भक्तिवादेन पार्थानामकस्मान्मधुसूदन ।
भवान्गर्हयति नित्यं किं समीक्ष्य बलाबलम् ॥ ५.१२७.३ ॥
ข้าแต่พระมธุสูทนะ ภายใต้ข้ออ้างแห่งความภักดีต่อบุตรของพฤถา เหตุใดพระองค์จึงตำหนิข้าอยู่เสมออย่างไร้เหตุผล พระองค์ได้ชั่งดูกำลังและความอ่อนแอของเราแล้วหรือ
5.127.4
भवान्क्षत्ता च राजा वाऽप्याचार्यो वा पितामहः ।
मामेव परिगर्हन्ते नान्यं कंचन पाण्डवम् ॥ ५.१२७.४ ॥
พระองค์ก็ดี ผู้ดูแลพระราชวัง พระราชา อาจารย์ หรือปู่ย่าตายาย ต่างก็ตำหนิแต่ข้าผู้เดียว ไม่ตำหนิปาณฑพองค์ใดเลย
5.127.5
न चाहं लक्षये कंचिद्व्यभिचारमिहात्मनः ।
अथ सर्वे भवन्तो मां विद्विषन्ति सराजकाः ॥ ५.१२७.५ ॥
ข้าไม่เห็นความผิดใดในตนเองในเรื่องนี้ แต่ท่านทั้งปวงพร้อมด้วยบรรดากษัตริย์กลับเกลียดชังข้า
5.127.6
न चाहं कंचिदत्यर्थमपराधमरिन्दम ।
विचिन्तयन्प्रपश्यामि सुसूक्ष्ममपि केशव ॥ ५.१२७.६ ॥
ข้าผู้ปราบศัตรู ข้าแต่พระเกศวะ แม้จะพิจารณาดูความผิดที่แผ่วเบาที่สุดของข้า ข้าก็ไม่เห็นความผิดร้ายแรงใดเลย
5.127.7
प्रियाभ्युपगते द्यूते पाण्डवा मधूसूदन ।
जिताः शकुनिना राज्यं तत्र किं मम दुष्कृतम् ॥ ५.१२७.७ ॥
ข้าแต่พระมธุสูทนะ เมื่อการพนันอันเป็นที่รักได้รับการยอมรับ ปาณฑพถูกศกุนีเอาชนะและเสียแผ่นดินไป ในเรื่องนั้นข้าได้ทำความชั่วอะไรไว้เล่า
5.127.8
यत्पुनर्द्रविणं किंचित्तत्राजीयन्त पाण्डवाः ।
तेभ्य एवाभ्यनुज्ञातं तत्तद मधुसूदन ॥ ५.१२७.८ ॥
ข้าแต่พระมธุสูทนะ ทรัพย์สินใดก็ตามที่ปาณฑพได้คืนมาในที่นั้น ก็ได้ถูกมอบให้แก่พวกเขาเท่านั้น เพื่อคืนให้แก่พวกเขา
5.127.9
अपराधो न चास्माकं यत्ते ह्यक्षैः पराजिताः ।
अजेया जयतां श्रेष्ठ पार्थाः प्रव्राजिता वनम् ॥ ५.१२७.९ ॥
การที่พวกเขาพ่ายแพ้ต่อลูกเต๋านั้นไม่ใช่ความผิดของพวกเรา ข้าแต่ผู้ยิ่งที่สุดในบรรดาผู้ชนะ บุตรของพฤถาผู้ไม่อาจพ่ายแพ้ถูกเนรเทศเข้าไปในป่า
5.127.10
केन वाऽप्यपवादेन विरुद्ध्यन्त्यरिभिः सह ।
अशक्ताः पाण्डवाः कृष्ण प्रहृष्टाः प्रत्यमित्रवत् ॥ ५.१२७.१० ॥
ด้วยคำติเตียนใดหรือ พวกเขาจึงต่อต้านศัตรู ข้าแต่พระกฤษณะ ปาณฑพผู้ไร้กำลังยินดีอยู่ แต่กลับประพฤติตนดุจศัตรู
5.127.11
किमस्माभिः कृतं तेषां कस्मिन्वा पुनरागसि ।
धार्तराष्ट्राञ्जिघांसन्ति पाण्डवाः सृञ्जयैः सह ॥ ५.१२७.११ ॥
พวกเราได้ทำอะไรให้แก่พวกเขา หรือทำความผิดอะไรไว้ เหตุใดปาณฑพพร้อมด้วยสฤญชัยจึงปรารถนาจะฆ่าบุตรของธฤตราษฎร์
5.127.12
न चापि वयमुग्रेण कर्मणा वचनेन वा ।
प्रभ्रष्टाः प्रणमामेह भयादपि शतक्रतुम् ॥ ५.१२७.१२ ॥
และพวกเราก็มิได้ตกต่ำเพราะการกระทำหรือคำพูดอันรุนแรง ที่นี่พวกเรากราบไหว้แม้แต่พระศตกรตุ (พระอินทร์) ด้วยความกลัว
5.127.13
न च तं कृष्ण पश्यामि क्षत्रधर्ममनुष्ठितम् ।
उत्सहेत युधा जेतुं यो नः शत्रुनिबर्हण ॥ ५.१२७.१३ ॥
ข้าแต่พระกฤษณะ ข้าไม่เห็นผู้ใดที่ดำรงอยู่ในธรรมของกษัตริย์และจะกล้าพิชิตพวกเราในการรบ ข้าแต่ผู้ทำลายศัตรู
5.127.14
न हि भीष्मकृपद्रोणाः सकर्णा मधुसूदन ।
देवैरपि युधा जेतुं शक्याः किमुत पाण्डवैः ॥ ५.१२७.१४ ॥
แท้จริงแล้ว ภีษมะ กฤปะ และโทรณะ พร้อมทั้งกรรณะ ข้าแต่พระมธุสูทนะ ไม่อาจถูกพิชิตในการรบได้ แม้โดยเหล่าเทพ ป่วยกล่าวไปไยถึงปาณฑพ
5.127.15
स्वधर्ममनुपश्यन्तो यदि माधव संयुगे ।
अस्त्रेण निधनं काले प्राप्स्यामः स्वर्ग्यमेव तत् ॥ ५.१२७.१५ ॥
ข้าแต่พระมาธวะ หากพวกเราระลึกถึงธรรมของตนและพบความตายด้วยอาวุธในสนามรบเมื่อถึงกาลอันควร ความตายนั้นนำไปสู่สวรรค์เท่านั้น
5.127.16
मुख्यश्चैवैष नो धर्मः क्षत्रियाणां जनार्दन ।
यच्छयीमहि सङ्ग्रामे शरतल्पगता वयम् ॥ ५.१२७.१६ ॥
ข้าแต่พระชนารทนะ นี่คือธรรมอันสูงสุดของพวกเราในฐานะกษัตริย์ คือการนอนลงในสนามรบ อยู่บนเตียงแห่งลูกศร
5.127.17
ते वयं वीरशयनं प्राप्स्यामो यदि संयुगे ।
अप्रणम्यैव शत्रूणां न नस्तप्स्यन्ति माधव ॥ ५.१२७.१७ ॥
ข้าแต่พระมาธวะ หากพวกเราได้เตียงแห่งวีรบุรุษในการรบ โดยไม่ก้มหัวให้ศัตรู พวกเขาก็จะไม่ทรมานพวกเราได้
5.127.18
कश्च जातु कुले जातः क्षत्रधर्मेण वर्तयन् ।
भयाद्वृत्तिं समीक्ष्यैवं प्रणमेदिह कर्हिचित् ॥ ५.१२७.१८ ॥
ผู้ใดเกิดในวงศ์กษัตริย์ ดำรงชีวิตด้วยธรรมของกษัตริย์ จะเคยก้มหัวลงด้วยความกลัวในที่นี้เมื่อใดหรือ เมื่อได้ชั่งดูวิถีชีวิตของตนแล้ว
5.127.19
उद्यच्छेदेव न नमेदुद्यमो ह्येव पौरुषम् ।
अप्यपर्वणि भज्येत न नमेदिह कर्हिचित् ॥ ५.१२७.१९ ॥
ควรลุกขึ้นยืนหยัด ไม่ควรก้มหัว เพราะความพยายามนั้นแหละคือความเป็นชาย แม้จะหักลงในยามวิบัติ ก็ไม่ควรก้มหัวในที่นี้เลยเป็นอันขาด
5.127.20
इति मातङ्गवचनं परिप्सन्ति हितेप्सवः ।
धर्माय चैव प्रणमेद्ब्राह्मणेभ्यश्च मद्विधः ॥ ५.१२७.२० ॥
ดังนั้นผู้ปรารถนาความเจริญจึงยึดถือถ้อยคำของมาตังคะ และบุคคลเช่นข้าควรก้มหัวลงเพียงเพื่อธรรม และต่อพราหมณ์เท่านั้น
5.127.21
अचिन्तयन्कंचिदन्यं यावज्जीवं तथा चरेत् ।
एष धर्मः क्षत्रियाणां मतमेतच्च मे सदा ॥ ५.१२७.२१ ॥
ไม่คิดถึงผู้อื่นใดเลย พึงประพฤติเช่นนี้ตลอดชีวิต นี่คือธรรมของกษัตริย์ และนี่คือความเห็นของข้าพเจ้าเสมอมา
5.127.22
राज्यांशश्चाभ्यनुज्ञातो यो मे पित्रा पुराऽभवत् ।
न स लभ्यः पुनर्जातु मयि जीवति केशव ॥ ५.१२७.२२ ॥
ส่วนแห่งราชอาณาจักรที่บิดาของข้าพเจ้าเคยประทานให้แก่ข้าพเจ้าในกาลก่อน จะไม่มีวันได้คืนมาอีกตราบเท่าที่ข้าพเจ้ายังมีชีวิตอยู่ โอ เกศวะ
5.127.23
यावच्च राजा ध्रियते धृतराष्ट्रो जनार्दन ।
न्यस्तशस्त्रा वयं ते वाऽप्युपजीवाम माधव ।
अप्रदेयं पुरा दत्तं राज्यं परवतो मम ॥ ५.१२७.२३ ॥
ตราบใดที่พระเจ้าธฤตราษฎร์ยังทรงดำรงพระชนม์อยู่ โอ ชนารทนะ พวกเราจะวางอาวุธแล้วดำรงชีพอาศัยท่าน โอ มาธวะ แต่ราชอาณาจักรที่ได้มอบให้ข้าพเจ้าในกาลก่อนโดยผู้อื่น ซึ่งไม่ควรให้ไป ย่อมเป็นของข้าพเจ้า
5.127.24
अज्ञानाद्वा भयाद्वाऽपि मयि बाले जनार्दन ।
न तदद्य पुनर्लभ्यं पाण्डवैर्वृष्णिनन्दन ॥ ५.१२७.२४ ॥
ไม่ว่าจะให้ไปด้วยความไม่รู้หรือแม้เพราะความกลัว โอ ชนารทนะ ส่วนนั้นจะไม่มีวันได้คืนมาในวันนี้โดยปาณฑพ โอ ผู้เป็นที่ยินดีของวฤษณิทั้งหลาย
5.127.25
ध्रियमाणे महाबाहौ मयि संप्रति केशव ।
यावद्धि तीक्ष्णया सूच्या विद्ध्येदग्रेण केशव ।
तावदप्यपरित्याज्यं भूमेर्नः पाण्डवान्प्रति ॥ ५.१२७.२५ ॥
โอ เกศวะ ตราบใดที่ข้าพเจ้ายังมีชีวิตอยู่ แม้เพียงส่วนดินแดนของพวกเรา ที่เท่ากับปลายเข็มแหลมจะแทงทะลุได้ ก็ไม่อาจสละให้แก่ปาณฑพได้