Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 5.130

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

5.130.1

तत्तु वाक्यमनादृत्य सोऽर्थवन्मातृभाषितम् ।
पुनः प्रतस्थे संरम्भात्सकाशमकृतात्मनाम् ॥ ५.१३०.१ ॥

କିନ୍ତୁ ସେ ମାତାଙ୍କର ଅର୍ଥପୂର୍ଣ୍ଣ ବାକ୍ୟକୁ ଅବହେଳା କରି କ୍ରୋଧରେ ପୁନର୍ବାର ଅସଂଯତ ମନର ଲୋକମାନଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲା।

5.130.2

ततः सभाया निर्गम्य मन्त्रयामास कौरवः ।
सौबलेन मताक्षेण राज्ञा शकुनिना सह ॥ ५.१३०.२ ॥

ତା'ପରେ ସଭାରୁ ବାହାରି କୌରବ ପାଶାଖେଳରେ ନିପୁଣ ସୁବଳପୁତ୍ର ରାଜା ଶକୁନି ସହିତ ମନ୍ତ୍ରଣା କଲା।

5.130.3

दुर्योधनं धार्तराष्ट्रं कर्णं दुःशासनोऽब्रवीति ।
नोचेत्सन्धास्यसे राजन्स्वेन कामेन पाण्डवैः ।
बद्ध्वैव त्वां प्रदास्यन्ति पाण्डुपुत्राय भारत ॥ ५.१३०.३ ॥

ଦୁଃଶାସନ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରପୁତ୍ର ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ଓ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କୁ କହିଲା: ହେ ରାଜନ୍, ଯଦି ତୁମେ ନିଜ ଇଚ୍ଛାରେ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ସହିତ ସନ୍ଧି ନ କର, ତେବେ ସେମାନେ ତୁମକୁ ବାନ୍ଧି ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ରଙ୍କୁ ସମର୍ପଣ କରିବେ, ହେ ଭରତ।

5.130.4

वैकर्तनं त्वां च मां च त्रीनेतान्भरतर्षभ ।
पाण्डवेभ्यः प्रदास्यन्ति भीष्मद्रोणौ पिता च ते ॥ ५.१३०.४ ॥

ବୈକର୍ତନ କର୍ଣ୍ଣ, ତୁମେ, ମୁଁ ଏବଂ ଏହି ତିନି ଜଣଙ୍କୁ, ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କୁ ସମର୍ପଣ କରିବେ; ଭୀଷ୍ମ, ଦ୍ରୋଣ ଏବଂ ତୁମ ପିତା ମଧ୍ୟ।

5.130.5

दुःशासनस्य तद्वाक्यं निशम्य भरतर्षभ ।
दुर्योधनो धार्तराष्ट्रो निश्वस्य प्रहसन्निव ॥ ५.१३०.५ ॥

ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଦୁଃଶାସନଙ୍କର ସେ ବାକ୍ୟ ଶୁଣି ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରପୁତ୍ର ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ନିଃଶ୍ୱାସ ଛାଡ଼ି ଯେପରି ହସିଲା ପରି ହେଲା।

5.130.6

एकान्तमुपसृत्येह मन्त्रं पुनरमन्त्रयत् ।
सौबलेन मताक्षेण राज्ञा शकुनिना सह ॥ ५.१३०.६ ॥

ଏଠାରେ ଏକାନ୍ତକୁ ଯାଇ ସେ ପୁଣି ପାଶାଖେଳରେ ନିପୁଣ ସୁବଳପୁତ୍ର ରାଜା ଶକୁନି ସହିତ ମନ୍ତ୍ରଣା କଲା।

5.130.7

दुर्योधनस्य कर्णस्य शकुनेः सौबलस्य च ।
दुःशासनचतुर्थानामिदमासीद्विचेष्टितम् ॥ ५.१३०.७ ॥

ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ, କର୍ଣ୍ଣ, ଶକୁନି, ସୌବଳ ଏବଂ ଦୁଃଶାସନ ଯାହାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଚତୁର୍ଥ ଥିଲେ, ସେମାନଙ୍କର ଏହି ଷଡ୍ଯନ୍ତ୍ର ଥିଲା।

5.130.8

पुराऽयमस्मान्गृह्णाति क्षिप्रकारी जनार्दनः ।
सहितो धृतराष्ट्रेण राज्ञा शान्तनवेन च ॥ ५.१३०.८ ॥

ଶୀଘ୍ରକାରୀ ଜନାର୍ଦ୍ଦନ ଆମକୁ ଧରିବା ପୂର୍ବରୁ, ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ରାଜା ଓ ଶାନ୍ତନୁପୁତ୍ରଙ୍କ ସହିତ ମିଶି।

5.130.9

वयमेव हृषीकेशं निगृह्णीम बलादिव ।
प्रसह्य पुरुषव्याघ्रमिन्द्रो वैरोचनिं यथा ॥ ५.१३०.९ ॥

ଆମେ ହିଁ ହୃଷୀକେଶଙ୍କୁ ବଳପୂର୍ବକ ଧରିବା, ଯେପରି ଇନ୍ଦ୍ର ବୈରୋଚନିଙ୍କୁ ଧରିଥିଲେ, ସେହି ପୁରୁଷବ୍ୟାଘ୍ରଙ୍କୁ ବଳରେ।

5.130.10

श्रुत्वा गृहीतं वार्ष्णेयं पाण्डवा हतचेतसः ।
निरुत्साहा भविष्यन्ति भग्नदंष्ट्रा इवोरगाः ॥ ५.१३०.१० ॥

ବାର୍ଷ୍ଣେୟଙ୍କୁ ଧରାଯାଇଛି ଶୁଣି ପାଣ୍ଡବମାନେ ହତଚିତ୍ତ, ଉତ୍ସାହହୀନ ହେବେ, ଦାନ୍ତ ଭାଙ୍ଗିଥିବା ସାପ ପରି।

5.130.11

अयं ह्येषां महाबाहुः सर्वेषां शर्म वर्म च ।
अस्मिन्गृहीते वरदे ऋषभे सर्वसात्वताम्।
निरुद्यमा भविष्यन्ति पाण्डवाः सोमकैः सह ॥ ५.१३०.११ ॥

ଏହି ମହାବାହୁ ସେମାନଙ୍କ ସମସ୍ତଙ୍କର ଆଶ୍ରୟ ଓ କବଚ; ବରଦାତା, ସାତ୍ୱତମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଋଷଭ ଏହା ଧରାପଡ଼ିଲେ ପାଣ୍ଡବମାନେ ସୋମକମାନଙ୍କ ସହିତ ନିରୁଦ୍ୟମ ହେବେ।

5.130.12

तस्माद्वयमिहैवैकं केशवं क्षिप्रकारिणम् ।
क्रोशतो धृतराष्ट्रस्य बद्ध्वा योत्स्यामहे रिपून् ॥ ५.१३०.१२ ॥

ଅତଏବ ଏଠାରେ ହିଁ, ଶୀଘ୍ରକାରୀ କେଶବଙ୍କୁ ଏକାକୀ ବାନ୍ଧି, ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ଚିତ୍କାର କରୁଥିବା ବେଳେ, ଆମେ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କରିବା।

5.130.13

तेषां पापमभिप्रायं पापानां दुष्टचेतसाम् ।
इङ्गितज्ञः कविः क्षिप्रमन्वबुद्ध्यत सात्यकिः ॥ ५.१३०.१३ ॥

ସେହି ପାପୀ ଓ ଦୁଷ୍ଟଚିତ୍ତ ଲୋକମାନଙ୍କର ପାପ ଅଭିପ୍ରାୟ, ସଙ୍କେତ ଚିହ୍ନିଥିବା ବୁଦ୍ଧିମାନ ସାତ୍ୟକି ଶୀଘ୍ର ବୁଝିଲେ।

5.130.14

तदर्थमभिनिष्क्रम्य हार्दिक्येन सहास्थितः ।
अब्रवीत्कृतवर्माणं क्षिप्रं योजय वाहिनीम् ॥ ५.१३०.१४ ॥

ସେହି ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ବାହାରିଆସି ହାର୍ଦିକ୍ୟଙ୍କ ସହ ଠିଆ ହୋଇ ସେ କୃତବର୍ମାଙ୍କୁ କହିଲେ, "ଶୀଘ୍ର ସେନାକୁ ବ୍ୟୂହରେ ସଜାଅ।"

5.130.15

व्यूढानीकः सभाद्वारमुपतिष्ठस्व दंशितः ।
यावदाख्याम्यहं चैतत्कृष्णायाक्लिष्टकारिणे ॥ ५.१३०.१५ ॥

ସେନାକୁ ବ୍ୟୂହରେ ସଜାଇ, କବଚ ପିନ୍ଧି ସଭାଦ୍ୱାରରେ ଠିଆ ହୁଅ, ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୁଁ ଏହା ଅକ୍ଲିଷ୍ଟକାରୀ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ନ କହିବି।

5.130.16

स प्रविश्य सभां वीरः सिंहो गिरिगुहामिव ।
आचष्ट तमभिप्रायं केशवाय महात्मने ॥ ५.१३०.१६ ॥

ସେହି ବୀର ସିଂହ ପର୍ବତ-ଗୁମ୍ଫାରେ ପ୍ରବେଶ ପରି ସଭାରେ ପ୍ରବେଶ କରି, ସେହି ଅଭିପ୍ରାୟ ମହାତ୍ମା କେଶବଙ୍କୁ ଜଣାଇଲେ।

5.130.17

धृतराष्ट्रं ततश्चैव विदुरं चान्वभाषत ।
तेषामेतमभिप्रायमाचचक्षे स्मयन्निव ॥ ५.१३०.१७ ॥

ଏହା ପରେ ସେ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ଓ ବିଦୁରଙ୍କ ସହିତ ମଧ୍ୟ କଥା ହେଲେ, ଯେପରି ହସିହସି ସେମାନଙ୍କର ଏହି ଅଭିପ୍ରାୟ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କଲେ।

5.130.18

धर्मादर्थाच्च कामाच्च कर्म साधुविगर्हितम् ।
मन्दाः कर्तुमिहेच्छन्ति न चावाप्यं कथंचन ॥ ५.१३०.१८ ॥

ଧର୍ମ, ଅର୍ଥ ଓ କାମ ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ସାଧୁମାନେ ନିନ୍ଦିତ କର୍ମ ମୂର୍ଖମାନେ ଏଠାରେ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ; ତାହା କୌଣସି ପ୍ରକାରେ ପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇ ପାରିବ ନାହିଁ।

5.130.19

पुरा विकुर्वते मूढाः पापात्मानः समागताः ।
धर्षिताः काममन्युभ्यां क्रोधलोभवशानुगाः ॥ ५.१३०.१९ ॥

ପୂର୍ବରୁ ମୋହଗ୍ରସ୍ତ, ପାପମନସ୍କ, ସମବେତ ଲୋକମାନେ ବିପରୀତ ଆଚରଣ କରୁଛନ୍ତି; କାମ ଓ କ୍ରୋଧରେ ପରାଜିତ ହୋଇ ସେମାନେ କ୍ରୋଧ ଓ ଲୋଭର ବଶରେ ଚାଲୁଛନ୍ତି।

5.130.20

इमं हि पुण्डरीकाक्षं जिघृक्षन्त्यल्पचेतसः ।
पटेनाग्निं प्रज्वलितं यथा बाला यथा जडाः ॥ ५.१३०.२० ॥

ଅଳ୍ପବୁଦ୍ଧି ଲୋକମାନେ ଏହି କମଳନୟନଙ୍କୁ ଧରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରନ୍ତି; ଶିଶୁ କିମ୍ବା ମୂର୍ଖମାନେ ବସ୍ତ୍ରରେ ଜଳୁଥିବା ଅଗ୍ନିକୁ ଧରିବାକୁ ଯାଉଥିବା ପରି।

5.130.21

सात्यकेस्तद्वचः श्रुत्वा विदुरो दीर्घदर्शिवान् ।
धृतराष्ट्रं महाबाहुमब्रवीत्कुरुसंसदि ॥ ५.१३०.२१ ॥

ସାତ୍ୟକିଙ୍କର ସେହି ବଚନ ଶୁଣି ଦୂରଦର୍ଶୀ ବିଦୁର କୁରୁସଭାରେ ମହାବାହୁ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କୁ କହିଲେ।

5.130.22

राजन्परीतकालास्ते पुत्राः सर्वे परन्तप ।
असक्यमयशस्यं च कर्तुं कर्म समुद्यताः ॥ ५.१३०.२२ ॥

ହେ ରାଜନ୍, ଶତ୍ରୁତାପକାରୀ, ତୁମ ସମସ୍ତ ପୁତ୍ରଙ୍କର କାଳ ସରିଯାଇଛି; ଅସମ୍ଭବ ଓ ଅପଯଶକାରୀ କର୍ମ କରିବାକୁ ସେମାନେ ଉଦ୍ୟତ ହୋଇଛନ୍ତି।

5.130.23

इमं हि पुण्डरीकाक्षमभिभूय प्रसह्य च ।
निग्रहीतुं किलेच्छन्ति सहिता वासवानुजम् ॥ ५.१३०.२३ ॥

ଏହି କମଳନୟନଙ୍କୁ ପରାଭୂତ କରି ବଳପୂର୍ବକ ଧରିବାକୁ ସେମାନେ ଇଚ୍ଛା କରନ୍ତି; ଏକାଠି ହୋଇ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ କନିଷ୍ଠ ଭ୍ରାତାଙ୍କୁ ବନ୍ଦୀ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ।

5.130.24

इमं पुरुषशार्दूलमप्रधृष्यं दुरसदम् ।
आसाद्य नभविष्यन्ति पतङ्गा इव पावकम् ॥ ५.१३०.२४ ॥

ଏହି ପୁରୁଷସିଂହ, ଅଜେୟ ଓ ଦୁର୍ଗମଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇ ସେମାନେ ଅଗ୍ନି ନିକଟରେ ପତଙ୍ଗ ପରି ବିନଷ୍ଟ ହେବେ।

5.130.25

अयमिच्छन्हि तान्सर्वान्युध्यमानाञ्जनार्दनः ।
सिंहो नागानिव क्रुद्धो गमयेद्यमसादनम् ॥ ५.१३०.२५ ॥

ଯୁଦ୍ଧ କରୁଥିବା ସେମାନଙ୍କୁ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଜନାର୍ଦ୍ଦନ ଇଚ୍ଛା କଲେ, କ୍ରୁଦ୍ଧ ସିଂହ ହାତୀମାନଙ୍କ ପରି ସେମାନଙ୍କୁ ଯମସଦନକୁ ପଠାଇବେ।

5.130.26

न त्वयं निन्दितं कर्म कुर्यात्पापं कथंचन ।
न च धर्मादपक्रामदेच्युतः पुरुषोत्तमः ॥ ५.१३०.२६ ॥

ଏହି ପୁରୁଷୋତ୍ତମ ଅଚ୍ୟୁତ କୌଣସି ପ୍ରକାରେ ନିନ୍ଦିତ ବା ପାପକର୍ମ କରିବେ ନାହିଁ; ଧର୍ମରୁ ମଧ୍ୟ ଖସିବେ ନାହିଁ।

5.130.27

यथा वाराणसी दग्धा साश्वा सरथकुञ्जरा ।
सानुबन्धस्तु कृष्णेन काशीनामृषभो हतः ॥ ५.१३०.२७ ॥

କୃଷ୍ଣ ବାରାଣସୀକୁ ଘୋଡା, ରଥ ଓ ହାତୀ ସହିତ ଦଗ୍ଧ କଲେ; ପରିବାର ସହିତ କାଶୀର ବୃଷଭ (ରାଜା) ହତ ହେଲେ।

5.130.28

तथा नागपुरं दग्ध्वा शङ्खचक्रगदाधरः ।
स्वयं कालेश्वरो भूत्वा नाशयिष्यति कौरवान् ॥ ५.१३०.२८ ॥

ସେହିପରି ଶଙ୍ଖ, ଚକ୍ର, ଗଦାଧାରୀ ନାଗପୁରକୁ ଦଗ୍ଧ କରି, ନିଜେ କାଳେଶ୍ୱର ହୋଇ କୌରବମାନଙ୍କୁ ବିନାଶ କରିବେ।

5.130.29

पारिजातहरं ह्येनमेकं यदुसुखावहम् ।
नाभ्यवर्तत संरब्धो वृत्रहा वसुभिः सह ॥ ५.१३०.२९ ॥

ପାରିଜାତ ହରଣକାରୀ, ଯାଦବମାନଙ୍କୁ ସୁଖ ଦେଉଥିବା ଏହି ଏକାକୀଙ୍କ ବିରୁଦ୍ଧରେ କ୍ରୁଦ୍ଧ ବୃତ୍ରହନ୍ତା ଇନ୍ଦ୍ର ବସୁମାନଙ୍କ ସହିତ ମଧ୍ୟ ଅଗ୍ରସର ହୋଇ ନ ଥିଲେ।

5.130.30

प्राप्य निर्मोचने पाशान्षट्सहस्रांस्तरस्विनः ।
हृतास्ते वासुदेवेन ह्युपसङ्क्रम्य कौरवान् ॥ ५.१३०.३० ॥

ନିର୍ମୋଚନ ସ୍ଥାନରେ ପହଞ୍ଚି, ବାସୁଦେବ କୌରବମାନଙ୍କ ପାଖକୁ ଯାଇ, ସେହି ଛଅ ହଜାର ଦ୍ରୁତଗାମୀଙ୍କ ପାଶ ନେଇ ସେମାନଙ୍କୁ ନେଇଗଲେ।

5.130.31

द्वारमासाद्य सौभस्य विधूय गदया गिरिम् ।
द्युमत्सेनः सहामात्यः कृष्णेन विनिपातितः ॥ ५.१३०.३१ ॥

ସୌଭ ଦ୍ୱାରରେ ପହଞ୍ଚି, ଗଦାରେ ପର୍ବତ ହଲାଇ, ଅମାତ୍ୟମାନଙ୍କ ସହିତ ଦ୍ୟୁମତ୍ସେନ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପତିତ ହେଲା।

5.130.32

शेषवत्त्वात्कुरूणां तु धर्मापेक्षी तथाऽच्युतः ।
क्षमते पुण्डरीकाक्षः शक्तः सन्पापकर्मणाम् ॥ ५.१३०.३२ ॥

କୌରବମାନଙ୍କର ଅବଶିଷ୍ଟ ଋଣ ହେତୁ ଏବଂ ଧର୍ମକୁ ବିଚାରି, ସମର୍ଥ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ପୁଣ୍ଡରୀକାକ୍ଷ ଅଚ୍ୟୁତ ପାପକର୍ମୀମାନଙ୍କୁ କ୍ଷମା କରନ୍ତି।

5.130.33

एते हि यदि गोविन्दमिच्छन्ति सह राजभिः ।
अद्यैवातिथयः सर्वे भविष्यन्ति यमस्य ते ॥ ५.१३०.३३ ॥

ଏମାନେ ଯଦି ରାଜାମାନଙ୍କ ସହିତ ଗୋବିନ୍ଦଙ୍କୁ ଇଚ୍ଛା କରନ୍ତି, ତେବେ ଆଜି ହିଁ ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ଯମଙ୍କ ଅତିଥି ହେବେ।

5.130.34

यथा वायोस्तृणाग्रणि वशं यान्ति बलीयसः ।
तथा चक्रभृतः सर्वे वशमेष्यन्ति कौरवाः ॥ ५.१३०.३४ ॥

ପବନର ବଳବାନ ବେଗରେ ତୃଣାଗ୍ର ଯେପରି ବଶ ହୁଏ, ସେପରି ଚକ୍ରଧାରୀଙ୍କ ବଶରେ ସମସ୍ତ କୌରବ ଆସିବେ।

5.130.35

विदुरेणैवमुक्ते तु केशवो वाक्यमब्रवीत् ।
धृतराष्ट्रमभिप्रेक्ष्य सुहृदां श्रृण्वतां मिथः ॥ ५.१३०.३५ ॥

ବିଦୁର ଏହିପରି କହିବାପରେ, କେଶବ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କୁ ଦେଖି, ସୁହୃଦମାନେ ପରସ୍ପର ଶୁଣୁଥିବାବେଳେ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।

5.130.36

राजन्नेते यदि क्रुद्धा मां निगृह्णीयुरोजसा ।
एते वा मामहं वैनाननुजानीहि पार्थिव ॥ ५.१३०.३६ ॥

ରାଜନ୍, ଯଦି ଏମାନେ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ବଳରେ ମୋତେ ଧରିବାକୁ ଚାହାଁନ୍ତି, କିମ୍ବା ମୁଁ ହିଁ ଏମାନଙ୍କୁ ଧରେ, ହେ ପାର୍ଥିବ, ତାହାର ଅନୁମତି ଦିଅନ୍ତୁ।

5.130.37

एतान्हि सर्वान्संरब्धान्नियन्तुमहमुत्सहे ।
न त्वहं निन्दितं कर्म कुर्यां पापं कथंचन ॥ ५.१३०.३७ ॥

କ୍ରୋଧିତ ଏହି ସମସ୍ତଙ୍କୁ ନିବାରଣ କରିବାକୁ ମୁଁ ସମର୍ଥ; କିନ୍ତୁ ମୁଁ କୌଣସି ପ୍ରକାରେ ନିନ୍ଦିତ, ପାପକର୍ମ କରିବି ନାହିଁ।

5.130.38

पाण्डवार्थे हि लुभ्यन्तः स्वार्थान्हास्यन्ति ते सुताः ।
एते चेदेवमिच्छन्ति कृतकार्यो युधिष्ठिरः ॥ ५.१३०.३८ ॥

ଯଦି ଏମାନେ ଏପରି ଇଚ୍ଛା କରନ୍ତି ଓ ଯୁଧିଷ୍ଠିର କାର୍ଯ୍ୟ ସିଦ୍ଧ କରନ୍ତି, ତେବେ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଲୋଭୀ ହୋଇଥିବା ଆପଣଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନେ ନିଜର ସ୍ୱାର୍ଥ ତ୍ୟାଗ କରିବେ।

5.130.39

अद्यैव ह्यहमेनांश्च ये चैनाननु भारत ।
निगृह्य राजन्पार्थेभ्यो दद्यां किं दुष्कृतं भवेत् ॥ ५.१३०.३९ ॥

ହେ ଭରତ, ରାଜନ୍! ଆଜି ହିଁ ମୁଁ ଏମାନଙ୍କୁ ଓ ଏମାନଙ୍କ ଅନୁଗାମୀମାନଙ୍କୁ ବନ୍ଦୀ କରି ପାର୍ଥମାନଙ୍କୁ ସମର୍ପଣ କଲେ, ତାହା କି ଦୁଷ୍କର୍ମ ହେବ?

5.130.40

एष मे निश्चयो राजन्यद्येषोऽस्य विनिश्चयः ।
नर्दन्तु सहिताः शङ्खाः पणवानकनिस्वनैः ॥ ५.१३०.४० ॥

ହେ ରାଜନ୍! ଏହା ମୋର ନିଶ୍ଚୟ; ଯଦି ଏହା ତାଙ୍କରି ନିଶ୍ଚୟ, ତେବେ ଶଙ୍ଖ, ପଣବ ଓ ଆନକ ନିନାଦରେ ସମସ୍ତେ ଏକତ୍ର ଗର୍ଜନ କରନ୍ତୁ।

5.130.41

अनायासेन पार्थानां पर्वतां च शिवं महत् ।
निगृह्य राजन्पार्थेभ्यो दद्यां चेत्सुकृतं भवेत् ॥ ५.१३०.४१ ॥

ହେ ରାଜନ୍! ପାର୍ଥମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଅନାୟାସରେ, ପର୍ବତ ସମାନ ମହାନ୍ ଓ ମଙ୍ଗଳକାରୀ ଏମାନଙ୍କୁ ବନ୍ଦୀ କରି ପାର୍ଥମାନଙ୍କୁ ଦେଲେ ତାହା ସୁକର୍ମ ହେବ।

5.130.42

इदं तु न प्रवर्तेयं निन्दितं कर्म भारत ।
सन्निधौ ते महाराज क्रोधजं पापबुद्धिजम् ॥ ५.१३०.४२ ॥

ହେ ଭରତ! କିନ୍ତୁ ମୁଁ ଏହି ନିନ୍ଦିତ କର୍ମ ଆରମ୍ଭ କରିବି ନାହିଁ; ହେ ମହାରାଜ, ଆପଣଙ୍କ ସାକ୍ଷାତରେ କ୍ରୋଧ ଓ ପାପବୁଦ୍ଧିରୁ ଜନ୍ମିଥିବା ଏହି କର୍ମ ମୁଁ ଆରମ୍ଭ କରିବି ନାହିଁ।

5.130.43

एष दुर्योधनो राजन्यथेच्छति तथाऽस्तु तत् ।
अहं तु सर्वांस्तनयाननुजानामि ते नृप ॥ ५.१३०.४३ ॥

ହେ ରାଜନ୍, ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ଯେମିତି ଇଚ୍ଛା କରନ୍ତି ସେମିତି ହେଉ। ମାତ୍ର ହେ ନୃପ, ମୁଁ ତୁମ ସମସ୍ତ ପୁତ୍ରଙ୍କୁ ଅନୁମତି ଦିଏ।

5.130.44

एतच्छ्रुत्वा तु विदुरं धृतराष्ट्रोऽभ्यभाषत ।
क्षिप्रमानय तं पापं राज्यलुब्धं सुयोधनम् ॥ ५.१३०.४४ ॥

ଏହା ଶୁଣି ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ବିଦୁରଙ୍କୁ କହିଲେ, "ରାଜ୍ୟଲୋଭୀ ସେହି ପାପୀ ସୁଯୋଧନକୁ ଶୀଘ୍ର ଆଣ।"

5.130.45

सहमित्रं सहामात्यं ससोदर्यं सहानुगम् ।
शक्नुयां यदि पन्थानमवतारयितुं पुनः ॥ ५.१३०.४५ ॥

ମିତ୍ର, ଅମାତ୍ୟ, ଭାଇ ଓ ଅନୁଚରଙ୍କ ସହିତ ତାକୁ ପୁଣି ସଠିକ ପଥକୁ ଆଣି ପାରିଲେ।

5.130.46

ततो दुर्योधनं क्षत्ता पुनः प्रावेशयत्मभाम् ।
अकामं भ्रातृभिः सार्धं राजभिः परिवारितम् ॥ ५.१३०.४६ ॥

ତାପରେ ବିଦୁର ଅନିଚ୍ଛୁକ, ଭାଇ ଓ ରାଜାମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରା ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନଙ୍କୁ ପୁଣି ସଭାକୁ ଆଣିଲେ।

5.130.47

अथ दुरोयधनं राजा धृतराष्ट्रोऽभ्यभाषत ।
कर्णदुःशासनाभ्यां च राजभिश्चापि संवृतम् ॥ ५.१३०.४७ ॥

ତାପରେ ରାଜା ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର କର୍ଣ୍ଣ, ଦୁଃଶାସନ ଓ ରାଜାମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରା ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନଙ୍କୁ କହିଲେ।

5.130.48

नृशंस पापभूयिष्ठ क्षुद्रकर्मसहायवान् ।
पापैः सहायैः संहत्य पापं कर्म चिकीर्षसि ॥ ५.१३०.४८ ॥

ହେ ନୃଶଂସ, ଅତି ପାପୀ, ନୀଚ କର୍ମକୁ ସାଥୀ କରିଥିବା! ପାପୀ ସାଥୀମାନଙ୍କ ସହିତ ମିଳିତ ହୋଇ ତୁ ପାପ କର୍ମ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଛୁ।

5.130.49

अशक्यमयशस्यं च सद्भिश्चापि विगर्हितम् ।
यथा त्वादृशको मूढो व्यवस्येत्कुलपांसनः ॥ ५.१३०.४९ ॥

ଯାହା ଅସମ୍ଭବ, ଅପଯଶକର ଏବଂ ସଜ୍ଜନମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ନିନ୍ଦିତ, ତାହାକୁ ତୁମ ପରି ମୂର୍ଖ, କୁଳକଳଙ୍କୀ ବ୍ୟକ୍ତି ହିଁ କରିବାକୁ ସଂକଳ୍ପ କରେ।

5.130.50

त्वमिमं पुण्डरीकाक्षमप्रधृष्यं दुरासदम् ।
पापैः सहायैः संहत्य निग्रहीतुं किलेच्छसि ॥ ५.१३०.५० ॥

ତୁମେ ଏହି ପୁଣ୍ଡରୀକାକ୍ଷଙ୍କୁ, ଯେ ଅଜେୟ ଓ ଦୁର୍ଗମ, ପାପୀ ସହାୟକମାନଙ୍କ ସହ ମିଳିତ ହୋଇ ବନ୍ଦୀ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଛ।

5.130.51

यो न शक्यो बलात्कर्तुं देवैरपि सवासवैः ।
तं त्वं प्रार्थयसे मन्द बालश्चन्द्रमसं यथा ॥ ५.१३०.५१ ॥

ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସହିତ ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ବଳରେ ଯାହାକୁ ବଶ କରିପାରନ୍ତି ନାହିଁ, ହେ ମନ୍ଦ, ତୁମେ ତାହାକୁ ସେହିପରି ଚାହୁଁଛ ଯେପରି ଶିଶୁ ଚନ୍ଦ୍ରମାକୁ ଚାହେ।

5.130.52

देवैर्मनुष्यैर्गन्धर्वैरसुरैरुरगैश्च यः ।
न सोढुं समरे शक्यस्तं न बुध्यसि केशवम् ॥ ५.१३०.५२ ॥

ଦେବତା, ମନୁଷ୍ୟ, ଗନ୍ଧର୍ବ, ଅସୁର ଓ ଉରଗ, ଯାହାକୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ସହିପାରନ୍ତି ନାହିଁ, ସେହି କେଶବଙ୍କୁ ତୁମେ ବୁଝୁନ୍ତି ନାହଁ।

5.130.53

दुर्ग्राह्यः पाणिना वायुर्दुस्पर्शः पाणिना शशी ।
दुर्धरा पृथिवी मूर्ध्ना दुर्ग्राह्यः केशवो बलात् ॥ ५.१३०.५३ ॥

ହାତରେ ପବନକୁ ଧରିବା କଠିନ, ହାତରେ ଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଛୁଇଁବା କଠିନ, ମସ୍ତକରେ ପୃଥିବୀକୁ ଧାରଣ କରିବା କଠିନ; ବଳରେ କେଶବଙ୍କୁ ଧରିବା ମଧ୍ୟ ସେମିତି କଠିନ।

5.130.54

इत्युक्ते धृतराष्ट्रेण क्षत्ताऽपि विदुरोऽब्रवीत् ।
दुर्योधनमभिप्रेक्ष्य धार्तराष्ट्रममर्षणम् ॥ ५.१३०.५४ ॥

ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ଏହିପରି କହିବା ପରେ କ୍ଷତ୍ତା ବିଦୁର ମଧ୍ୟ କ୍ରୋଧୀ ଦୁର୍ଯୋଧନଙ୍କୁ ଚାହିଁ କହିଲେ।

5.130.55

दुर्योधन निबोधेदं वचनं मम सांप्रतम् ।
सौभद्वारे वानरेन्द्रो द्विविदो नाम नामतः।
शिलावर्षेण महता छादयामास केशवम् ॥ ५.१३०.५५ ॥

ହେ ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ, ଏବେ ମୋର ଏହି ବଚନ ଶୁଣ। ସୌଭଦ୍ବାରରେ ଦ୍ୱିବିଦ ନାମକ ବାନରେନ୍ଦ୍ର ବିଶାଳ ଶିଳାବର୍ଷଣରେ କେଶବଙ୍କୁ ଆଚ୍ଛାଦିତ କଲା।

5.130.56

ग्रहीतुकामो विक्रम्य सर्वयत्नेन माधवम् ।
ग्रहीतुं नाशकच्चैनं तं त्वं प्रार्थयसे बलात् ॥ ५.१३०.५६ ॥

ପରାକ୍ରମରେ, ସର୍ବ ପ୍ରୟାସରେ ମାଧବଙ୍କୁ ଧରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କଲେ ମଧ୍ୟ ସେ ତାଙ୍କୁ ଧରି ପାରିଲା ନାହିଁ। ଏବଂ ତୁମେ ତାଙ୍କୁ ବଳପୂର୍ବକ ଧରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଛ।

5.130.57

प्राग्ज्योतिषगतं शौरिं नरकः सह दानवैः ।
ग्रहीतुं नाशकत्तत्र तं त्वं प्रार्थयसे बलात् ॥ ५.१३०.५७ ॥

ପ୍ରାଗ୍‌ଜ୍ୟୋତିଷକୁ ଯାଇଥିବା ଶୌରିଙ୍କୁ ନରକ ଦାନବମାନଙ୍କ ସହିତ ସେଠାରେ ଧରି ପାରିଲା ନାହିଁ। ଏବଂ ତୁମେ ତାଙ୍କୁ ବଳପୂର୍ବକ ଧରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଛ।

5.130.58

अनेकयुगवर्षायुर्निहत्य नरकं मृधे ।
नीत्वा कन्यासहस्राणि उपयेमे यथाविधि ॥ ५.१३०.५८ ॥

ଅନେକ ଯୁଗ ଓ ବର୍ଷର ଆୟୁଷ୍ମାନ ନରକକୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ବଧ କରି, ସହସ୍ର କନ୍ୟାଙ୍କୁ ନେଇ ଯଥାବିଧି ବିବାହ କଲେ।

5.130.59

निर्मोचने षट्सहस्राः पाशैर्बद्ध्वा महासुराः ।
ग्रहीतुं नाशकंश्चैनं तं त्वं प्रार्थयसे बलात् ॥ ५.१३०.५९ ॥

ନିର୍ମୋଚନରେ ଛଅ ହଜାର ମହାଅସୁର ପାଶରେ ବାନ୍ଧି ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ଧରି ପାରିଲେ ନାହିଁ। ଏବଂ ତୁମେ ତାଙ୍କୁ ବଳପୂର୍ବକ ଧରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଛ।

5.130.60

अनेन हि हता बाल्ये पूतना शिशुना तदा ।
गोवर्धनो धारितश्च गवार्थे भरतर्षभ ॥ ५.१३०.६० ॥

ଏହାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ହିଁ ବାଲ୍ୟାବସ୍ଥାରେ ଶିଶୁ ରୂପରେ ପୂତନା ବଧ ହୋଇଥିଲା। ହେ ଭରତର୍ଷଭ, ଗାଈମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଗୋବର୍ଦ୍ଧନ ପର୍ବତ ଧାରଣ କରାଯାଇଥିଲା।

5.130.61

अरिष्टो धेनुकश्चैव चाणूरश्च महाबलः ।
अश्वराजश्च निहतः कंसश्चारिष्टमाचरन् ॥ ५.१३०.६१ ॥

ଅରିଷ୍ଟ, ଧେନୁକ ଏବଂ ମହାବଳ ଚାଣୂର, ଏବଂ ଅଶ୍ୱରାଜ (କେଶୀ) ନିହତ ହେଲେ; କଂସ ଅରିଷ୍ଟର ଆଚରଣ କଲା।

5.130.62

जरासन्धश्च वक्रश्च शिशुपालश्च वीर्यवान् ।
बाणाश्च निहतः सङ्ख्ये राजानश्च निषूदिताः ॥ ५.१३०.६२ ॥

ଜରାସନ୍ଧ, ବକ୍ର ଏବଂ ବୀର୍ଯ୍ୟବାନ ଶିଶୁପାଳ, ଏବଂ ବାଣ ଯୁଦ୍ଧରେ ନିହତ ହେଲେ; ଅନେକ ରାଜାଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ବିନଷ୍ଟ କରାଗଲା।

5.130.63

वरुणो निर्जितो राजा पावकश्चामितौजसा ।
पारिजातं च हरता जितः साक्षाच्छचीपतिः ॥ ५.१३०.६३ ॥

ରାଜା ବରୁଣ ପରାଜିତ ହେଲେ; ଅମିତତେଜାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅଗ୍ନି ମଧ୍ୟ ପରାଜିତ ହେଲେ; ପାରିଜାତ ହରଣକାରୀ ସାକ୍ଷାତ ଶଚୀପତିଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଜୟ କଲେ।

5.130.64

एकार्णवे च स्वपता निहतौ मधुकैटभौ ।
जन्मान्तरमुपागम्य हयग्रीवस्तथा हतः ॥ ५.१३०.६४ ॥

ଏକାର୍ଣବରେ ଶୟନ କରୁଥିବା ବେଳେ ମଧୁ ଓ କୈଟଭ ନିହତ ହେଲେ; ଅନ୍ୟ ଜନ୍ମ ଗ୍ରହଣ କରି ହୟଗ୍ରୀବ ମଧ୍ୟ ସେହିପରି ନିହତ ହେଲା।

5.130.65

अयं कर्ता न क्रियते कारणं चापि पौरुषे ।
यद्यदिच्छेदयं शौरिस्तत्तत्कुर्यादयत्नतः ॥ ५.१३०.६५ ॥

ଏହି କର୍ତ୍ତା ସୃଷ୍ଟ ହୁଏ ନାହିଁ, ଏବଂ ମାନବ ପୌରୁଷରେ ମଧ୍ୟ ଏ କାରଣ ନୁହେଁ; ଏହି ଶୌରି ଯାହା ଯାହା ଇଚ୍ଛା କରନ୍ତି, ତାହା ସେ ଅଯତ୍ନରେ କରିଦିଅନ୍ତି।

5.130.66

तं न बुध्यसि गोविन्द घोरविक्रममच्युतम् ।
आशीविषमिव क्रूद्धं तेजोराशिमनिन्दितम् ॥ ५.१३०.६६ ॥

ହେ ଗୋବିନ୍ଦ! ସେହି ଘୋର ପରାକ୍ରମୀ ଅଚ୍ୟୁତଙ୍କୁ ତୁମେ ବୁଝୁନାହଁ; ଯିଏ କ୍ରୁଦ୍ଧ ସର୍ପ ପରି, ତେଜର ରାଶି ଓ ନିର୍ଦ୍ଦୋଷ।

5.130.67

प्रधर्षयन्महाबाहुं कृष्णमक्लिष्टकारिणम् ।
पतङ्गोऽग्निमिवासाद्य सामात्यो नभविष्यसि ॥ ५.१३०.६७ ॥

ମହାବାହୁ, ଅନାୟାସରେ କର୍ମ କରୁଥିବା କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଉତ୍ୟକ୍ତ କରି, ଅମାତ୍ୟଙ୍କ ସହ ଅଗ୍ନି ନିକଟରେ ଆସିଥିବା ପତଙ୍ଗ ପରି ତୁମେ ବିନଷ୍ଟ ହେବ।