Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 5.137

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

5.137.1

अर्जुनं केशव ब्रूयास्त्वयि जाते स्म सूतके ।
उपोपविष्टा नारीभिराश्रमे परिवारिता ॥ ५.१३७.१ ॥

ହେ କେଶବ, ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ କୁହ: ତୁମେ ଜନ୍ମ ହେଲା ବେଳେ, ସୂତକରେ, ଆଶ୍ରମରେ ନାରୀମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରି ମୁଁ ପାଖରେ ବସିଥିଲି।

5.137.2

अथान्तरिक्षे वागासीद्दिव्यरूपा मनोरमा ।
सहस्राक्षसमः कुन्ति भविष्यत्येष ते सुतः । ॥ ५.१३७.२ ॥

ତେବେ ଆକାଶରେ ଦିବ୍ୟ ରୂପର ମନୋରମ ବାଣୀ ହେଲା: ହେ କୁନ୍ତୀ, ତୁମ ଏହି ପୁତ୍ର ସହସ୍ରାକ୍ଷ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସମାନ ହେବ।

5.137.3

एष जेष्यति सङ्ग्रामे कुरून्सर्वान्समागतान् ।
भीमसेनद्वितीयश्च लोकमुद्वर्तयिष्यति ॥ ५.१३७.३ ॥

ଏ ଯୁଦ୍ଧରେ ଏକତ୍ରିତ ସମସ୍ତ କୁରୁମାନଙ୍କୁ ଜିତିବ; ଭୀମସେନଙ୍କୁ ଦ୍ୱିତୀୟ ସାଥୀ କରି ଜଗତକୁ ଉଦ୍ଧାର କରିବ।

5.137.4

पुत्रस्ते पृथिवीं जेता यशश्चास्य दिवं स्पृशेत् ।
हत्वा कुरूंश्च सङ्ग्रामे वासुदेवसहायवान् ॥ ५.१३७.४ ॥

ତୁମ ପୁତ୍ର ପୃଥିବୀ ଜିତିବ; ତାଙ୍କ ଯଶ ସ୍ୱର୍ଗ ଛୁଇଁବ। ଯୁଦ୍ଧରେ କୁରୁମାନଙ୍କୁ ବଧ କରି, ବାସୁଦେବଙ୍କୁ ସହାୟକ କରି।

5.137.5

पित्र्यमंशं प्रनष्टं च पुनरप्युद्धरिष्यति ।
भ्रातृभिः सहितः श्रीमांस्त्रीन्मेधानाहरिष्यति ॥ ५.१३७.५ ॥

ହରାଇଥିବା ପୈତୃକ ଅଂଶ ସେ ପୁଣି ଫେରାଇ ପାଇବ; ଭାଇମାନଙ୍କ ସହିତ ଶ୍ରୀମାନ ସେ ତିନି ଯଜ୍ଞ କରିବ।

5.137.6

स सत्यसन्धो बीभत्सुः सव्यसाची यथाच्युत ।
तथा त्वमेव जानासि बलवन्तं दुरासदम् ॥ ५.१३७.६ ॥

ସେ ସତ୍ୟସନ୍ଧ, ବୀଭତ୍ସୁ, ସବ୍ୟସାଚୀ; ହେ ଅଚ୍ୟୁତ, ତୁମେ ନିଜେ ଜାଣ, ସେ ବଳବାନ ଓ ଦୁର୍ଜୟ।

5.137.7

तथा तदस्तु दाशार्ह यथा वागभ्यभाषत ।
धर्मश्चेदस्ति वार्ष्णेय तथा सत्यं भविष्यति ॥ ५.१३७.७ ॥

ହେ ଦାଶାର୍ହ, ଯେପରି ବାକ୍ୟ କୁହାଯାଇଛି ସେପରି ହେଉ। ହେ ବାର୍ଷ୍ଣେୟ, ଯଦି ଧର୍ମ ଅଛି, ତେବେ ତାହା ସେପରି ସତ୍ୟ ହେବ।

5.137.8

त्वं चापि तत्तथा कृष्ण सर्वं संपादयिष्यसि ।
नाहं तदभ्यसूयामि यथा वागभ्यभाषत ॥ ५.१३७.८ ॥

ହେ କୃଷ୍ଣ, ତୁମେ ମଧ୍ୟ ସେସବୁ ସେପରି ସମ୍ପାଦନ କରିବ। ଯେପରି ବାକ୍ୟ କୁହାଯାଇଛି, ମୁଁ ତାହାରେ ଦୋଷ ଦେଖେ ନାହିଁ।

5.137.9

नमो धर्माय महते धर्मो धारयति प्रजाः ।
एतद्धनञ्जयो वाच्यो नित्योद्युक्तो वृकोदरः ॥ ५.१३७.९ ॥

ମହାନ ଧର୍ମଙ୍କୁ ନମସ୍କାର। ଧର୍ମ ହିଁ ପ୍ରଜାମାନଙ୍କୁ ଧାରଣ କରେ। ଏହା ଧନଞ୍ଜୟଙ୍କୁ କୁହାଯାଉ; ଏବଂ ସର୍ବଦା ପ୍ରସ୍ତୁତ ବୃକୋଦରଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଉ।

5.137.10

यदर्थं क्षत्रिया सूते तस्य कालोऽयमागतः ।
न हि वैरं समासाद्य सीदन्ति पुरुषर्षभाः ॥ ५.१३७.१० ॥

କ୍ଷତ୍ରିୟମାନେ ଯେଉଁ କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ଜନ୍ମନ୍ତି, ତାହାର ସମୟ ଆଜି ଆସିଛି। ବୈରିତାର ସମ୍ମୁଖୀନ ହୋଇ ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ ଅବସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି ନାହିଁ।

5.137.11

विदिता ते सदा बुद्धिर्भीमस्य न स शाम्यति ।
यावदन्तं न कुरुते शत्रूणां शत्रुकर्शनः ॥ ५.१३७.११ ॥

ଭୀମଙ୍କ ସଂକଳ୍ପ ତୁମେ ସଦା ଜାଣ; ଶତ୍ରୁ-ନାଶକାରୀ ସେ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କର ଅନ୍ତ ନକରିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଶାନ୍ତ ହୁଏ ନାହିଁ।

5.137.12

तावदेव महापबाहुर्निशासु न सुखं लभेत् ।
सर्वधऱ्मविशेषज्ञां स्नुषां पाण्डोर्महात्मनः ।
व्रूया माधव कल्याणीं कृष्ण कृष्णां यशस्विनीम् ॥ ५.१३७.१२ ॥

ମହାବାହୁ ଭୀମ ସେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରାତ୍ରିରେ ସୁଖ ପାଇବେ ନାହିଁ। ହେ ମାଧବ, ମହାତ୍ମା ପାଣ୍ଡୁଙ୍କ ପୁତ୍ରବଧୂ, ସର୍ବଧର୍ମର ବିଶେଷଜ୍ଞା, କଲ୍ୟାଣୀ ଯଶସ୍ୱିନୀ କୃଷ୍ଣାଙ୍କୁ ତୁମେ କହିବ।

5.137.13

युक्तमेतन्महाभागे कुले जाते यशस्विनि ।
यन्मे पुत्रेषु सर्वेषु यथावत्त्वमवर्तिथाः ॥ ५.१३७.१३ ॥

ହେ ମହାଭାଗେ, ଯଶସ୍ୱିନୀ, ଉଚ୍ଚ କୁଳରେ ଜନ୍ମିତ ତୁମର ଏହି ଆଚରଣ ଉଚିତ; ମୋର ସମସ୍ତ ପୁତ୍ରଙ୍କ ପ୍ରତି ତୁମେ ଯଥାବତ୍ ବ୍ୟବହାର କରିଛ।

5.137.14

माद्रीपुत्रौ च वक्तव्यौ क्षत्रधर्मरतावुभौ ।
विक्रमेणार्जितान्भोगान्वृणीतं जीवितादपि ॥ ५.१३७.१४ ॥

କ୍ଷାତ୍ରଧର୍ମରେ ରତ ମାଦ୍ରୀଙ୍କ ଦୁଇ ପୁତ୍ରଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ କହିବା ଉଚିତ: ପରାକ୍ରମରେ ଅର୍ଜିତ ଭୋଗକୁ ଜୀବନଠାରୁ ମଧ୍ୟ ବଛ।

5.137.15

विक्रमाधिगता ह्यर्थाः क्षत्रधर्मेण जीवतः ।
मनो मनुष्यस्य सदा प्रीणन्ति पुरुषोत्तम ॥ ५.१३७.१५ ॥

ହେ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ, ପରାକ୍ରମରେ ଲବ୍ଧ ଧନ କ୍ଷାତ୍ରଧର୍ମରେ ଜୀବିତ ମନୁଷ୍ୟର ମନକୁ ସର୍ବଦା ପ୍ରସନ୍ନ କରେ।

5.137.16

यच्च वः प्रेक्षमाणानां सर्वधर्मोपचायिनाम् ।
पाञ्चाली परुषाण्युक्तका को नु तत्क्षन्तुमर्हति ॥ ५.१३७.१६ ॥

ଆପଣମାନେ ସମସ୍ତ ଧର୍ମପାଳନ କରି ଦେଖୁଥିବାବେଳେ ପାଞ୍ଚାଳୀ କଠୋର ବଚନ କହିଥିଲେ — ତାହା କିଏ କ୍ଷମା କରିପାରିବ?

5.137.17

न राज्यहरणं दुःखं द्यूते चापि पराजयः ।
प्रव्राजनं सुतानां वा न मे तद्दुःखकारणम् ॥ ५.१३७.१७ ॥

ରାଜ୍ୟହରଣ, ଦ୍ୟୂତରେ ପରାଜୟ, କିମ୍ବା ପୁତ୍ରଙ୍କ ନିର୍ବାସନ — ଏସବ ମୋ ଦୁଃଖର କାରଣ ନୁହେଁ।

5.137.18

यत्र सा बृहती श्यामा सभायां रुदती तदा ।
अश्रौषीत्परुषा वाचस्तन्मे दुःखतरं महत् ॥ ५.१३७.१८ ॥

ସେତେବେଳେ ସେ ବିଶାଳ ଦେହ ଓ ଶ୍ୟାମବର୍ଣ୍ଣା ସଭାରେ କାନ୍ଦି କାନ୍ଦି କଠୋର ବଚନ ଶୁଣିଥିଲେ — ତାହା ମୋ ପାଇଁ ଅତ୍ୟଧିକ ମହାଦୁଃଖ।

5.137.19

स्त्रीधर्मिणी वरारोहा क्षत्रधर्मरता सदा ।
नाध्यगच्छत्तदा नाथं कृष्णा नाथवती सती ॥ ५.१३७.१९ ॥

ସ୍ତ୍ରୀଧର୍ମ ପାଳନକାରିଣୀ, ସୁନ୍ଦର କଟିଦେଶ ବିଶିଷ୍ଟା, ସଦା କ୍ଷତ୍ରଧର୍ମରେ ରତା କୃଷ୍ଣା, ସନାଥା ହୋଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସେତେବେଳେ କୌଣସି ରକ୍ଷକ ପାଇଲେ ନାହିଁ।

5.137.20

तं वै ब्रूहि महाबाहो सर्वशस्त्रभृतां वरम् ।
अर्जुनं पुरुषव्याघ्रं द्रौपद्याः पदवीं चर ॥ ५.१३७.२० ॥

ହେ ମହାବାହୁ, ସର୍ବଶସ୍ତ୍ରଧାରୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ପୁରୁଷବ୍ୟାଘ୍ର ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ କୁହ, ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କ ପଥରେ ଚାଲ।

5.137.21

विदितं हि तवात्यन्तं क्रूद्धाविव यमान्तकौ ।
भीमार्जुनौ नयेतां हि देवानपि परां गतिम् ॥ ५.१३७.२१ ॥

କ୍ରୁଦ୍ଧ ଭୀମ ଓ ଅର୍ଜୁନ ଯମ ଓ ଅନ୍ତକ ସଦୃଶ, ସେମାନେ ଦେବତାମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ପରମ ଗତିକୁ ନେଇପାରନ୍ତି, ଏହା ତୁମେ ଭଲ ଭାବରେ ଜାଣ।

5.137.22

तयोश्चैतदवज्ञानं यत्सा कृष्णा सभागता ।
दुःशासनश्च यद्भीमं कटुकान्यभ्यभाषत ॥ ५.१३७.२२ ॥

ସେମାନଙ୍କର ଏହି ଅବଜ୍ଞା ଯେ କୃଷ୍ଣାଙ୍କୁ ସଭାକୁ ଆଣାଗଲା, ଏବଂ ଦୁଃଶାସନ ଭୀମଙ୍କୁ କଟୁ ବାକ୍ୟ କହିଲା।

5.137.23

पश्यतां कुरुवीराणां तच्च संस्मारयेः पुनः ।
पाण्डवान्कुशलं पृच्छेः सपुत्रान्कृष्णया सह ॥ ५.१३७.२३ ॥

କୁରୁବୀରମାନଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ତାହା ପୁଣି ସ୍ମରଣ କରାଇ ଦିଅ; ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କୁ, ସେମାନଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ସହିତ ଏବଂ କୃଷ୍ଣାଙ୍କ ସହିତ କୁଶଳ ପଚାର।

5.137.24

मां वै कुशलिनीं ब्रूयास्तेषु भूयो जनार्दन ।
अरिष्टं गच्छ पन्थानं पुत्रान्मे प्रतिपालय ॥ ५.१३७.२४ ॥

ହେ ଜନାର୍ଦ୍ଦନ, ସେମାନଙ୍କୁ ପୁଣି କୁହ ଯେ ମୁଁ କୁଶଳରେ ଅଛି। ନିରାପଦ ପଥରେ ଯାଅ, ମୋ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କର।

5.137.25

अभिवाद्याथ तां कृष्णः कृत्वा चापि प्रदक्षिणम् ।
निश्चक्राम महाबाहुः सिंहखेलगतिस्ततः ॥ ५.१३७.२५ ॥

ଏଥର କୃଷ୍ଣ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି ପ୍ରଦକ୍ଷିଣା କଲେ, ଏବଂ ସିଂହ ପରି ଗତିବାଲା ସେ ମହାବାହୁ ସେଠାରୁ ବାହାରିଗଲେ।

5.137.26

ततो विसर्जयामास भीष्मादीन्कुरुपुङ्गवान् ।
आरोप्याथ रथे कर्णं प्रायात्सात्यकिना सह ॥ ५.१३७.२६ ॥

ଏଥର ସେ ଭୀଷ୍ମ ପ୍ରଭୃତି କୁରୁଶ୍ରେଷ୍ଠମାନଙ୍କୁ ବିଦାୟ ଦେଲେ, ଏବଂ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କୁ ରଥରେ ଚଢ଼ାଇ ସାତ୍ୟକି ସହିତ ଯାତ୍ରା କଲେ।

5.137.27

ततः प्रयाते दाशार्हे कुरवः सङ्गता मिथः ।
जजल्पुर्महदाश्चर्यं केशवे परमाद्भुतम् ॥ ५.१३७.२७ ॥

ଦାଶାର୍ହ ଚାଲିଗଲା ପରେ କୁରୁମାନେ ଏକତ୍ର ହୋଇ କେଶବଙ୍କ ବିଷୟରେ ମହା ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଓ ଅତି ଅଦ୍ଭୁତ କଥା ପରସ୍ପର ମଧ୍ୟରେ କହିବାକୁ ଲାଗିଲେ।

5.137.28

प्रमूढा पृथिवी सर्वा मृत्युपाशवशीकृता ।
दुर्योधनस्य बालिश्यान्नैतदस्तीति चाब्रुवन् ॥ ५.१३७.२८ ॥

ସମସ୍ତ ପୃଥିବୀ ମୋହଗ୍ରସ୍ତ ହୋଇ ମୃତ୍ୟୁପାଶର ବଶୀଭୂତ ହୋଇଛି। ଏହା ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନଙ୍କ ବାଳିଶତାରୁ ହୋଇନାହିଁ, ଏପରି ସେମାନେ କହିଲେ।

5.137.29

ततो निर्याय नगरात्प्रययौ पुरुषोत्तमः ।
मन्त्रयामास च तदा कर्णेन सुचिरं सह ॥ ५.१३७.२९ ॥

ଏଥର ନଗରରୁ ବାହାରି ପୁରୁଷୋତ୍ତମ ଆଗକୁ ଗଲେ; ସେତେବେଳେ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ସହିତ ବହୁ ସମୟ ପରାମର୍ଶ କଲେ।

5.137.30

विसर्जयित्वा राधेयं सर्वयादवनन्दनः ।
ततो जवेन महता तूर्णमश्वानचोदयत् ॥ ५.१३७.३० ॥

ରାଧେୟ (କର୍ଣ୍ଣ)ଙ୍କୁ ବିଦାୟ ଦେଇ ସମସ୍ତ ଯାଦବଙ୍କ ଆନନ୍ଦଦାତା ମହାବେଗରେ ଶୀଘ୍ର ଘୋଡ଼ା ଚଳାଇଲେ।

5.137.31

ते पिबन्त इवाकाशं दारुकेण प्रचोदिताः ।
हया जग्मुर्महावेगा मनोमारुतरंहसः ॥ ५.१३७.३१ ॥

ଦାରୁକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରେରିତ ସେ ମହାବେଗୀ ଅଶ୍ୱମାନେ ଆକାଶକୁ ପାନ କରୁଥିବା ପରି, ମନ ଓ ବାୟୁର ବେଗରେ ଧାଇଁଲେ।

5.137.32

ते व्यतीत्य महाध्वानं क्षिप्रं श्येना इवाशुगाः ।
उच्चैर्जग्मुरुपप्लाव्यं शार्ङ्गधन्वानमावहन् ॥ ५.१३७.३२ ॥

ସେମାନେ ମହାପଥ ଅତିକ୍ରମ କରି, ଶ୍ୟେନ ପରି ଶୀଘ୍ର ଉଚ୍ଚକୁ ଧାଇଁ, ଶାର୍ଙ୍ଗଧନୁର୍ଧାରୀ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ବହନ କରି ଉପପ୍ଲାବ୍ୟ ଆଡ଼କୁ ଗଲେ।