મહાભારત · અધ્યાય 5.150
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.150.1
एवमुक्ते तु भीष्मेण द्रोणेन विदुरेण च ।
गान्धार्या धृतराष्ट्रेण न वै मन्दोऽन्वबुद्ध्यत ॥ ५.१५०.१ ॥
ભીષ્મ, દ્રોણ અને વિદુરે આ રીતે કહ્યું ત્યારે, તથા ગાંધારી અને ધૃતરાષ્ટ્રે કહ્યું ત્યારે પણ તે મૂર્ખે તે સમજ્યો નહીં.
5.150.2
अवधूयोत्थितो मन्दः क्रोधसंरक्तलोचनः ।
अन्वद्रवन्त तं पश्चाद्राजानस्त्यक्तजीविताः ॥ ५.१५०.२ ॥
તે મૂર્ખે બધાને અવગણીને, ક્રોધથી લાલ આંખો સાથે ઊભો થયો; જીવનની આશા છોડેલા રાજાઓ તેની પાછળ દોડ્યા.
5.150.3
आज्ञापयच्च राज्ञस्तान्पार्थिवान्नष्टचेतसः ।
प्रयात वै कुरुक्षेत्रं पुष्योऽद्येति पुनः पुनः ॥ ५.१५०.३ ॥
અને તેણે તે ભ્રષ્ટબુદ્ધિ રાજાઓને વારંવાર આજ્ઞા આપી—'આજે પુષ્ય નક્ષત્ર છે; કુરુક્ષેત્ર તરફ પ્રયાણ કરો.'
5.150.4
ततस्ते पृथिवीपालाः प्रययुः सहसैनिकाः ।
भीष्मं सेनापतिं कृत्वा संहृष्टाः कालचोदिताः ॥ ५.१५०.४ ॥
પછી કાળથી પ્રેરાયેલા, હર્ષિત થયેલા તે ભૂપાલો સૈનિકો સાથે, ભીષ્મને સેનાપતિ બનાવીને પ્રયાણ કર્યું.
5.150.5
अक्षौहिण्यो दशैका च कौरवाणां समागताः ।
तासां प्रमुखतो भीष्मस्तालकेतुर्व्यरोचत ॥ ५.१५०.५ ॥
કૌરવોની અગિયાર અક્ષૌહિણી સેના એકત્ર થઈ; તેમના અગ્રભાગે તાલધ્વજ ભીષ્મ શોભ્યા.
5.150.6
यदत्र युक्तं प्राप्तं च तद्विधत्स्व विशांपते ।
उक्तं भीष्मेण यद्वाक्यं द्रोणेन विदुरेण च ॥ ५.१५०.६ ॥
હે નરપતિ! આ બાબતમાં જે યોગ્ય અને પ્રાપ્ત છે તે કર—ભીષ્મ, દ્રોણ અને વિદુરે કહેલું વચન જ.
5.150.7
गान्धार्या धृतराष्ट्रेण समक्षं मम भारत ।
एतत्ते कथितं राजन्यद्वृत्तं कुरुसंसदि ॥ ५.१५०.७ ॥
હે ભારત, ગાંધારી અને ધૃતરાષ્ટ્રની સમક્ષ કુરુસભામાં જે બન્યું તે સર્વ, હે રાજન, મેં તને કહ્યું છે.
5.150.8
साम चादौ प्रयुक्तं मे राजन्सौभ्रात्रमिच्छता ।
अभेदायास्य वंशस्य प्रजानां च विवृद्धये ॥ ५.१५०.८ ॥
હે રાજન, ભાઈચારો ઇચ્છીને મેં પ્રથમ સામનીતિનો પ્રયોગ કર્યો, આ વંશના ભાગલા ન થાય અને પ્રજાની વૃદ્ધિ થાય એ માટે.
5.150.9
पुनर्भेदश्च मे युक्तो यदा साम न गृह्यते ।
कर्मानुकीर्तनं चैव देवमानुपसंहितम् ॥ ५.१५०.९ ॥
સામનીતિ સ્વીકારાય નહીં ત્યારે મારા માટે ફરીથી ભેદનીતિ યોગ્ય છે, અને દેવ-માનવ સંબંધી કર્મોનું વર્ણન પણ.
5.150.10
यदा नाद्रियते वाक्यं सामपूर्वं सुयोधनः ।
तदा मया समानीय भेदिताः सर्वपार्थिवाः ॥ ५.१५०.१० ॥
સામપૂર્વક વચનો સુયોધન ધ્યાનમાં ન લે ત્યારે, મેં બધા રાજાઓને એકત્ર કરીને તેમનામાં ભેદ પાડ્યો.
5.150.11
अद्भुतानि च घोराणि दारुणानि च भारत ।
अमानुषाणि कर्माणि दर्शितानि मया विभो ॥ ५.१५०.११ ॥
હે ભારત, હે વિભુ, મેં અદ્ભુત, ઘોર, દારુણ અને અમાનુષ કર્મો દર્શાવ્યાં છે.
5.150.12
निर्भर्त्सयित्वा राज्ञस्तांस्तृणीकृत्य सुयोधनम् ।
राधेयं भीषयित्वा च सौबलं च पुनः पुनः ॥ ५.१५०.१२ ॥
તે રાજાઓને ધમકાવીને, સુયોધનને તરણાં સમાન ગણીને, રાધેય (કર્ણ) અને સૌબલ (શકુનિ)ને વારંવાર ડરાવીને.
5.150.13
द्यूततो धार्तराष्ट्राणां निन्दां कृत्वा तथा पुनः ।
भेदयित्वा नृपास्नर्वान्वाग्भिर्मन्त्रेम चासकृत् ॥ ५.१५०.१३ ॥
જુગારને કારણે ધૃતરાષ્ટ્રના પુત્રોની નિંદા કરીને, અને ફરીથી રાજાઓ તથા આસ્નર્વોમાં ભેદ પાડીને, વાણી અને મંત્રોથી વારંવાર.
5.150.14
पुनः सामाभिसंयुक्तं संप्रदानमथाब्रुवम् ।
अभेदात्कुरुवंशस्य कार्ययोगात्तथैव च ॥ ५.१५०.१४ ॥
ફરીથી સામનીતિથી યુક્ત પ્રસ્તાવ મેં કહ્યો, કુરુવંશની અભેદ માટે અને આ કાર્યને કારણે.
5.150.15
ते शूरा धृतराष्ट्रस्य भीष्मस्य विदुरस्य च ।
तिष्ठेयुः पाण्डवाः सर्वे हित्वा मानमधश्चराः ॥ ५.१५०.१५ ॥
તે શૂરવીર પાંડવો બધા ધૃતરાષ્ટ્ર, ભીષ્મ અને વિદુરના અધીન રહે, અભિમાન છોડીને નીચા રહીને.
5.150.16
प्रयच्छन्तु च ते राज्यमनीशास्ते भवन्तु च ।
यथाह राजा गाङ्गेयो विदुरश्च हितं तव ॥ ५.१५०.१६ ॥
તેઓ રાજ્ય આપે અને તેઓ શક્તિહીન રહે; ગાંગેય (ભીષ્મ) રાજા અને વિદુરે તારા હિત માટે કહ્યું તેમ.
5.150.17
सर्वं भवतु ते राज्यं पञ्च ग्रामान्विसर्जय ।
अवश्यं भरणीया हि पितुस्ते राजसत्तम ॥ ५.१५०.१७ ॥
તારું આખું રાજ્ય રહે; પાંચ ગામ છોડી દે. હે રાજશ્રેષ્ઠ, તારા પિતાના (પુત્રો)નું ભરણપોષણ અવશ્ય કરવું જોઈએ.
5.150.18
एवमुक्तोऽपि दुष्टात्मा नैव भागं व्यमुञ्चत ।
दण्डं चतुर्थं पश्यामि तेषु पापेषु नान्यथा ॥ ५.१५०.१८ ॥
આમ કહેવાયા છતાં તે દુષ્ટાત્માએ કોઈ ભાગ છોડ્યો નહીં. તે પાપીઓ પર ચોથો દંડ હું જોઉં છું, બીજું નહીં.
5.150.19
निर्याताश्च विनाशाय कुरुक्षेत्रं नराधिपाः ।
एतत्ते कथितं राजन्यद्वृत्तं कुरुसंसदि ॥ ५.१५०.१९ ॥
વિનાશ માટે રાજાઓ કુરુક્ષેત્ર તરફ નીકળ્યા. હે રાજન, કુરુસભામાં જે બન્યું તે તમને કહેવામાં આવ્યું.
5.150.20
न ते राज्यं प्रयच्छन्ति विना युद्धेन पाण्डव ।
विनाशहेतवः सर्वे प्रत्युपस्थितमृत्यवः ॥ ५.१५०.२० ॥
હે પાંડવ, યુદ્ધ વિના તેઓ તમને રાજ્ય નહીં આપે. તેઓ સૌ વિનાશનાં કારણ છે; તેમનું મૃત્યુ નજીક આવી ગયું છે.