Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 5.159

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

5.159.1

तथा व्यूढेष्वनीकेषु कुरुक्षेत्रे द्विजर्षभ ।
किमर्कुर्वंश्च कुरवः कालेनाभिप्रचोदिताः ॥ ५.१५९.१ ॥

ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ, କୁରୁକ୍ଷେତ୍ରରେ ସେନାମାନେ ବ୍ୟୂହ ରଚି ଠିଆ ହେଲା ବେଳେ, କାଳଦ୍ୱାରା ପ୍ରେରିତ କୌରବମାନେ କଣ କଲେ?

5.159.2

तथा व्यूढेष्वनीकेषु यत्तेषु भरतर्षभ ।
धृतराष्ट्रो महाराज सञ्जयं वाक्यमब्रवीत् ॥ ५.१५९.२ ॥

ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏପରି ସେନାମାନେ ବ୍ୟୂହରେ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଥିବା ବେଳେ, ମହାରାଜ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ସଞ୍ଜୟଙ୍କୁ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।

5.159.3

एहि सञ्जय सर्व मे आचक्ष्वानवशेषतः ।
सेनानिवेशे यद्वृत्तं कुरुपाण्डवसेनयोः ॥ ५.१५९.३ ॥

ଆ ସଞ୍ଜୟ, କୌରବ ଓ ପାଣ୍ଡବ ସେନାର ଶିବିରରେ ଯାହା ଘଟିଛି ତାହା ସବୁ କିଛି ନ ଛାଡ଼ି ମୋତେ କୁହ।

5.159.4

दिष्टमेव परं मन्ये पौरुषं चाप्यनर्थकम् ।
यदहं बुद्ध्यमानोऽपि युद्धदोषान्क्षयोदयान् ॥ ५.१५९.४ ॥

ମୁଁ ଭାବେ ଦୈବ ହିଁ ପରମ ଓ ପୌରୁଷ ମଧ୍ୟ ନିରର୍ଥକ; ଯୁଦ୍ଧର ଦୋଷ, ତାହାର କ୍ଷୟ ଓ ଉଦୟ ଜାଣି ମଧ୍ୟ।

5.159.5

तथापि निकृतिप्रज्ञं पुत्रं दुर्द्यूतदेविनम् ।
न शक्नोमि नियन्तुं वा कर्तुं वा हितमात्मनः ॥ ५.१५९.५ ॥

ତଥାପି ଛଳବୁଦ୍ଧି ଓ ଖରାପ ଜୁଆରେ ଆସକ୍ତ ପୁଅକୁ ମୁଁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିପାରୁ ନାହିଁ, କିମ୍ବା ତା'ର ନିଜ ହିତ ପାଇଁ କିଛି କରିପାରୁ ନାହିଁ।

5.159.6

भवत्येव हि मे सूत बुद्धिर्दोषानुदर्शिनी ।
दुर्योधनं समासाद्य पुनः सा परिवर्तते ॥ ५.१५९.६ ॥

ହେ ସୂତ, ମୋ ବୁଦ୍ଧି ଦୋଷ ଦେଖେ; କିନ୍ତୁ ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନଙ୍କ ପାଖରେ ପହଞ୍ଚିବା ମାତ୍ରେ ତାହା ପୁଣି ବଦଳିଯାଏ।

5.159.7

एवं गते वै यद्भावि तद्भविष्यति सञ्जय ।
क्षत्रधर्मः किल रणे तनुत्यागे हि पूजितः ॥ ५.१५९.७ ॥

ଏପରି ହୋଇଗଲା ପରେ ଯାହା ହେବାର ତାହା ହେବ, ହେ ସଞ୍ଜୟ। ଯୁଦ୍ଧରେ ଶରୀର ତ୍ୟାଗ କରିବାହିଁ କ୍ଷତ୍ରଧର୍ମ ବୋଲି ସମ୍ମାନିତ।

5.159.8

त्वद्युक्तोऽयमनुप्रश्नो महाराज यथेच्छसि ।
न तु दुर्योधने दोषमिममाधातुमर्हसि ॥ ५.१५९.८ ॥

ହେ ମହାରାଜ, ଆପଣଙ୍କ ଏହି ପ୍ରଶ୍ନ ଆପଣଙ୍କୁ ଶୋଭେ; ଯେପରି ଇଚ୍ଛା କରନ୍ତି ପଚାରନ୍ତୁ। କିନ୍ତୁ ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ଉପରେ ଏହି ଦୋଷ ଲଦିବା ଆପଣଙ୍କର ଉଚିତ ନୁହେଁ।

5.159.9

शृणुष्वानवशेषेण वदतो मम पार्थिव ।
य आत्मनो दुश्चरितादशुभं प्राप्नुयान्नरः ।
न स कालं न वा देवानेनसा गन्तुमर्हति ॥ ५.१५९.९ ॥

ହେ ରାଜନ, ମୋ କଥା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶୁଣନ୍ତୁ। ନିଜ ଦୁରାଚରଣରୁ ଅଶୁଭ ପାଇଥିବା ମଣିଷ କାଳ କିମ୍ବା ଦେବତାଙ୍କୁ ଦୋଷ ଦେବାର ଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ।

5.159.10

महाराज मनुष्येषु निन्द्यं यः सर्वमाचरेत् ।
स वध्यः सर्वलोकस्य निन्दितानि समाचरन् ॥ ५.१५९.१० ॥

ହେ ମହାରାଜ, ମଣିଷମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଯେ ନିନ୍ଦିତ ସବୁ କିଛି ଆଚରଣ କରେ, ସେ ନିନ୍ଦିତ କର୍ମ କରୁଥିବାରୁ ସମସ୍ତ ଲୋକ ପାଇଁ ବଧ୍ୟ।

5.159.11

निकारा मनुजश्रेष्ठ पाण्डवैस्त्वत्प्रतीक्षया ।
अनुभूताः सहामात्यैर्निकृतैरधिदेवने ॥ ५.१५९.११ ॥

ହେ ମନୁଜଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଆପଣଙ୍କୁ ଅପେକ୍ଷା କରି ପାଣ୍ଡବମାନେ ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସହିତ ପାଶାଖେଳରେ ପ୍ରବଞ୍ଚନାରେ ପରାଜିତ ହୋଇ ଅପମାନ ସହିଲେ।

5.159.12

हयानां च गजानां च राज्ञां चामिततेजसाम् ।
वैशसं समरे वृत्तं यत्तन्मे शृणु सर्वशः ॥ ५.१५९.१२ ॥

ଘୋଡା, ହାତୀ ଓ ଅମିତ ତେଜସ୍ୱୀ ରାଜାମାନଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧରେ ଯେଉଁ ସଂହାର ହୋଇଥିଲା, ତାହା ମୋ ଠାରୁ ସବୁ ପ୍ରକାରେ ଶୁଣନ୍ତୁ।

5.159.13

स्थिरो भूत्वा महाप्राज्ञ सर्वलोकक्षयोदयम् ।
यथाभूतं महायुद्धे श्रुत्वा मा विमना भव ॥ ५.१५९.१३ ॥

ହେ ମହାପ୍ରାଜ୍ଞ, ସ୍ଥିର ହୋଇ ଶୁଣ ମହାଯୁଦ୍ଧରେ ସର୍ବଲୋକର କ୍ଷୟ ଓ ଉଦୟ ଯେପରି ଘଟିଥିଲା; ଶୁଣି ମନ ବିଷଣ୍ଣ କର ନାହିଁ।

5.159.14

न ह्येव कर्ता पुरुषः कर्मणोः शुभपापयोः ।
अस्वतन्त्रो हि पुरुषः कार्यते दारुयन्त्रवत् ॥ ५.१५९.१४ ॥

ମଣିଷ ଶୁଭ ଓ ଅଶୁଭ କର୍ମର ପ୍ରକୃତ କର୍ତ୍ତା ନୁହେଁ; ମଣିଷ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ନୁହେଁ, କାଠ ପୁତୁଳା ପରି ତାକୁ କରାଯାଏ।

5.159.15

केचिदीश्वरनिर्दिष्टाः केचिदेव यदृच्छया ।
पूर्वकर्मभिरप्यन्ये त्रैधमेतत्प्रदृश्यते।
तस्मादनर्थमापन्नः स्थिरो भूत्वा निशामय ॥ ५.१५९.१५ ॥

କେତେ ଈଶ୍ୱରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ, କେତେ କେବଳ ଯଦୃଚ୍ଛାରେ, ଆଉ କେତେ ପୂର୍ବକର୍ମରେ; ଏହା ତିନି ପ୍ରକାରରେ ଦେଖାଯାଏ। ଅତଏବ ଅନର୍ଥରେ ପଡ଼ିଥିବା ତୁମେ ସ୍ଥିର ହୋଇ ଶୁଣ।