మహాభారతం · అధ్యాయం 5.159
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.159.1
तथा व्यूढेष्वनीकेषु कुरुक्षेत्रे द्विजर्षभ ।
किमर्कुर्वंश्च कुरवः कालेनाभिप्रचोदिताः ॥ ५.१५९.१ ॥
ద్విజశ్రేష్ఠా, కురుక్షేత్రంలో సేనలు వ్యూహాలుగా నిలిచినప్పుడు, కాలప్రేరితులైన కౌరవులు ఏమి చేశారు?
5.159.2
तथा व्यूढेष्वनीकेषु यत्तेषु भरतर्षभ ।
धृतराष्ट्रो महाराज सञ्जयं वाक्यमब्रवीत् ॥ ५.१५९.२ ॥
భరతశ్రేష్ఠా, ఇలా సేనలు వ్యూహాలుగా సిద్ధంగా ఉన్నప్పుడు, మహారాజు ధృతరాష్ట్రుడు సంజయునితో ఈ మాట అన్నాడు.
5.159.3
एहि सञ्जय सर्व मे आचक्ष्वानवशेषतः ।
सेनानिवेशे यद्वृत्तं कुरुपाण्डवसेनयोः ॥ ५.१५९.३ ॥
రా సంజయా, కౌరవ పాండవ సేనల శిబిరాల్లో జరిగినదంతా నాకు ఏమీ విడువకుండా చెప్పు.
5.159.4
दिष्टमेव परं मन्ये पौरुषं चाप्यनर्थकम् ।
यदहं बुद्ध्यमानोऽपि युद्धदोषान्क्षयोदयान् ॥ ५.१५९.४ ॥
దైవమే పరమమని నేను భావిస్తున్నాను, పౌరుషమూ నిష్ఫలమే; యుద్ధ దోషాలను, దాని నాశనాన్ని, అభ్యుదయాన్ని నేను తెలిసినప్పటికీ.
5.159.5
तथापि निकृतिप्रज्ञं पुत्रं दुर्द्यूतदेविनम् ।
न शक्नोमि नियन्तुं वा कर्तुं वा हितमात्मनः ॥ ५.१५९.५ ॥
అయినా, మోసపు బుద్ధి కలిగి దుష్ట జూదంలో మునిగిన కుమారుణ్ణి నేను అదుపు చేయలేను, అతనికి మేలు చేయలేను.
5.159.6
भवत्येव हि मे सूत बुद्धिर्दोषानुदर्शिनी ।
दुर्योधनं समासाद्य पुनः सा परिवर्तते ॥ ५.१५९.६ ॥
సూతా, నా బుద్ధి దోషాలను చూడగలిగేదే; కానీ దుర్యోధనుడి దగ్గరికి వెళ్ళగానే అది మళ్ళీ మారిపోతుంది.
5.159.7
एवं गते वै यद्भावि तद्भविष्यति सञ्जय ।
क्षत्रधर्मः किल रणे तनुत्यागे हि पूजितः ॥ ५.१५९.७ ॥
ఇలా జరిగిన తరువాత ఏది జరగాలో అదే జరుగుతుంది, సంజయా. యుద్ధంలో దేహత్యాగమే క్షత్రధర్మంగా గౌరవించబడుతుంది.
5.159.8
त्वद्युक्तोऽयमनुप्रश्नो महाराज यथेच्छसि ।
न तु दुर्योधने दोषमिममाधातुमर्हसि ॥ ५.१५९.८ ॥
మహారాజా, మీ ఈ ప్రశ్న మీకు తగినదే; మీ ఇష్టమైనట్లు అడగండి. కానీ దుర్యోధనునిపై ఈ దోషాన్ని మోపకూడదు.
5.159.9
शृणुष्वानवशेषेण वदतो मम पार्थिव ।
य आत्मनो दुश्चरितादशुभं प्राप्नुयान्नरः ।
न स कालं न वा देवानेनसा गन्तुमर्हति ॥ ५.१५९.९ ॥
రాజా, నేను చెప్పేది పూర్తిగా వినండి. తన దుష్ప్రవర్తనవల్ల అశుభాన్ని పొందిన మనిషి, కాలాన్ని గానీ దేవతలను గానీ నిందించడం తగదు.
5.159.10
महाराज मनुष्येषु निन्द्यं यः सर्वमाचरेत् ।
स वध्यः सर्वलोकस्य निन्दितानि समाचरन् ॥ ५.१५९.१० ॥
మహారాజా, మనుషులలో నిందార్హమైన దంతా ఆచరించేవాడు, నిందితమైన పనులు చేస్తూ, లోకమంతటికీ వధార్హుడవుతాడు.
5.159.11
निकारा मनुजश्रेष्ठ पाण्डवैस्त्वत्प्रतीक्षया ।
अनुभूताः सहामात्यैर्निकृतैरधिदेवने ॥ ५.१५९.११ ॥
మనుజశ్రేష్ఠా, మీ కోసం ఎదురుచూస్తూ పాండవులు మంత్రులతో కలిసి, జూదంలో మోసంతో ఓడించబడి అవమానాలు అనుభవించారు.
5.159.12
हयानां च गजानां च राज्ञां चामिततेजसाम् ।
वैशसं समरे वृत्तं यत्तन्मे शृणु सर्वशः ॥ ५.१५९.१२ ॥
గుర్రాలు, ఏనుగులు, అమిత తేజస్వులైన రాజులు యుద్ధంలో జరిగిన వధను నా నుండి పూర్తిగా వినండి.
5.159.13
स्थिरो भूत्वा महाप्राज्ञ सर्वलोकक्षयोदयम् ।
यथाभूतं महायुद्धे श्रुत्वा मा विमना भव ॥ ५.१५९.१३ ॥
ఓ మహాప్రాజ్ఞుడా, స్థిరంగా ఉండి మహాయుద్ధంలో సర్వలోకాల క్షయోదయం ఎలా జరిగిందో యథార్థంగా విని మనస్సు కుంగిపోకు.
5.159.14
न ह्येव कर्ता पुरुषः कर्मणोः शुभपापयोः ।
अस्वतन्त्रो हि पुरुषः कार्यते दारुयन्त्रवत् ॥ ५.१५९.१४ ॥
మనిషి శుభ, అశుభ కర్మలకు నిజమైన కర్త కాడు; మనిషి స్వతంత్రుడు కాడు, చెక్క బొమ్మలా నడిపించబడతాడు.
5.159.15
केचिदीश्वरनिर्दिष्टाः केचिदेव यदृच्छया ।
पूर्वकर्मभिरप्यन्ये त्रैधमेतत्प्रदृश्यते।
तस्मादनर्थमापन्नः स्थिरो भूत्वा निशामय ॥ ५.१५९.१५ ॥
కొన్ని ఈశ్వరునిచే నిర్దేశించబడతాయి, కొన్ని కేవలం యాదృచ్ఛికంగా, మరికొన్ని పూర్వకర్మల వల్ల; ఇది మూడు విధాలుగా కనిపిస్తుంది. కాబట్టి అనర్థంలో పడిన నీవు స్థిరంగా ఉండి వినుము.