ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 5.169
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.169.1
एते रथास्तवाख्यातास्तथैवातिरथा नृप ।
ये चाप्यर्धरथा राजन्पाण्डवानामतः श्रृणु ॥ ५.१६९.१ ॥
ହେ ରାଜନ, ଏମାନେ ତୁମର ରଥୀ ଓ ଅତିରଥୀ ବୋଲି କଥିତ ହେଲେ। ହେ ରାଜନ, ଏବେ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ଅର୍ଧରଥୀଙ୍କ ବିଷୟରେ ଶୁଣ।
5.169.2
यदि कौतूहलं तेऽद्य पाण्डवानां बले नृप ।
रथसंख्यां शृणुष्व त्वं सहैभिर्वसुधाधिपैः ॥ ५.१६९.२ ॥
ହେ ରାଜନ, ଆଜି ଯଦି ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ସେନା ବିଷୟରେ ତୁମର କୌତୂହଳ ଅଛି, ତେବେ ଏହି ଭୂପାଳମାନଙ୍କ ସହିତ ସେମାନଙ୍କ ରଥ ସଂଖ୍ୟା ଶୁଣ।
5.169.3
स्वयं राजा रथोदारः पाण्डवः कुन्तनन्दनः ।
अग्निवत्समरे तात चरिष्यति न संशयः ॥ ५.१६९.३ ॥
ସ୍ୱୟଂ ରାଜା, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରଥୀ କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର ପାଣ୍ଡବ, ହେ ତାତ, ଯୁଦ୍ଧରେ ଅଗ୍ନି ପରି ବିଚରଣ କରିବେ; ଏଥିରେ ସଂଶୟ ନାହିଁ।
5.169.4
भीमसेनस्तु राजेन्द्र रथोऽष्टगुणसंमितः ।
न तस्यास्ति समो युद्धे गदया सायकैरपि ॥ ५.१६९.४ ॥
କିନ୍ତୁ ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ଭୀମସେନ ଆଠ ରଥ ସମାନ; ଯୁଦ୍ଧରେ ଗଦା କିମ୍ବା ବାଣରେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ସମକକ୍ଷ କେହି ନାହାଁନ୍ତି।
5.169.5
नागायुतबलो मानी तेजसा न स मानुषः ।
माद्रीपुत्रो च रथिनौ द्वावेव पुरुषर्षभौ ॥ ५.१६९.५ ॥
ଦଶ ହଜାର ହାତୀର ବଳଯୁକ୍ତ, ଅଭିମାନୀ, ତେଜରେ ସେ ମନୁଷ୍ୟ ନୁହେଁ; ମାଦ୍ରୀର ଦୁଇ ପୁତ୍ର, ରଥୀ, ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠ ବୃଷଭ।
5.169.6
अश्विनाविव रूपेण तेजसा च समन्वितौ ।
एते चमूमुखगताः स्मरन्तः क्लेशमुत्तमम् ॥ ५.१६९.६ ॥
ଅଶ୍ୱିନୀକୁମାରଙ୍କ ପରି ରୂପ ଓ ତେଜଯୁକ୍ତ ଏହି ଦୁଇଜଣ, ସେନାର ମୁଖଭାଗକୁ ଯାଇ, ନିଜର ମହାନ କ୍ଲେଶ ସ୍ମରଣ କରି (ଯୁଦ୍ଧ କରିବେ)।
5.169.7
रुद्रवत्प्रचरिष्यन्ति तत्र मे नास्ति संशयः ।
सर्व एव महात्मानः सालस्तम्भा इवोद्गताः ॥ ५.१६९.७ ॥
ସେଠାରେ ସେମାନେ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ପରି ବିଚରଣ କରିବେ, ଏଥିରେ ମୋର ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ମହାତ୍ମା, ସାଲ ଗଛର ସ୍ତମ୍ଭ ପରି ଉଚ୍ଚ ହୋଇ ଉଠିଛନ୍ତି।
5.169.8
प्रादेशेनाधिकाः पुंभिरन्यैस्ते च प्रमाणतः ।
सिंहसंहननाः सर्वे पाण्डुपुत्रा महाबलाः ॥ ५.१६९.८ ॥
ସେମାନେ ଅନ୍ୟ ପୁରୁଷଙ୍କଠାରୁ ଏକ ବିଘତ ଅଧିକ ଉଚ୍ଚ, ଏବଂ ଶରୀର ପରିମାଣରେ ମଧ୍ୟ ସେପରି। ସିଂହ ସଦୃଶ ଦେହଗଠନ ଥିବା ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ରମାନେ ସମସ୍ତେ ମହାବଳୀ।
5.169.9
चरितब्रह्मचर्याश्च सर्वे तात तपस्विनः ।
ह्रीमन्तः पुरुषव्याघ्रा व्याघ्रा इव बलोत्कटाः ॥ ५.१६९.९ ॥
ହେ ବତ୍ସ, ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟ ପାଳନକାରୀ ତପସ୍ୱୀ। ସେମାନେ ଲଜ୍ଜାଶୀଳ, ପୁରୁଷବ୍ୟାଘ୍ର, ବାଘ ପରି ବଳୋନ୍ମତ।
5.169.10
जवे प्रहारे संमर्दे सर्व एवातिमानुषाः ।
सर्वैर्जिता महीपाला दिग्जये भरतर्षभ ॥ ५.१६९.१० ॥
ବେଗ, ପ୍ରହାର ଓ ଘୋର ସଂଗ୍ରାମରେ ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ଅତିମାନୁଷ। ଦିଗ୍ବିଜୟରେ ସେମାନେ ସମସ୍ତ ରାଜାଙ୍କୁ ଜିତିଛନ୍ତି, ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ।
5.169.11
न चैषां पुरुषाः केचिदायुधानि गदाः शरान् ।
विषहन्ति सदा कर्तुमधिज्यान्यपि कौरव ॥ ५.१६९.११ ॥
ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ କୌଣସି ପୁରୁଷ ଅସ୍ତ୍ର, ଗଦା ଓ ଶର ସର୍ବଦା ଧନୁରେ ଯୋଡ଼ି ପ୍ରୟୋଗ କରିବାକୁ ସକ୍ଷମ ନୁହେଁ, ହେ କୌରବ।
5.169.12
उद्यन्तुं वा गदा गुर्वीः शरान्वा क्षेप्तुमाहवे ।
जवे लक्ष्यस्य हरणे भोज्ये पांसुविकर्षणे ॥ ५.१६९.१२ ॥
ଯୁଦ୍ଧରେ ଭାରୀ ଗଦା ଉଠାଇବାରେ, ଶର ନିକ୍ଷେପ କରିବାରେ, ବେଗରେ ଲକ୍ଷ୍ୟ ଧରିବାରେ, ଭୋଜନରେ, ଧୂଳିରେ ଟାଣିବାରେ (ସେମାନଙ୍କ ସମକକ୍ଷ କେହି ନାହାଁନ୍ତି)।
5.169.13
बालैरपि भवन्तस्तैः सर्व एव विशेषिताः ।
एतत्सैन्यं समासाद्य सर्व एव बलोत्कटाः ॥ ५.१६९.१३ ॥
ଆପଣମାନେ ସମସ୍ତେ ସେମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା, ଶିଶୁମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ, ପରାଜିତ ହେବେ; ଏହି ସେନାକୁ ସାମ୍ନା କରି ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ବଳୋତ୍କଟ ହେବେ।
5.169.14
विध्वंसयिष्यन्ति रणे मा स्म तैः सह संगमः ।
एकैकशस्त संमर्दे हन्युः सर्वान्महीक्षितः ॥ ५.१६९.१४ ॥
ସେମାନେ ଯୁଦ୍ଧରେ ବିନାଶ କରିବେ; ସେମାନଙ୍କ ସହ ସଂଘର୍ଷ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ। ସଂଘର୍ଷରେ ଏକ ଏକ କରି ସେମାନେ ସମସ୍ତ ରାଜାଙ୍କୁ ବଧ କରିବେ।
5.169.15
प्रत्यक्षं तव राजेन्द्र राजसूये यथाभवत् ।
द्रौपद्याश्च परिक्लेशं द्यूते च परुषा गिरः ॥ ५.१६९.१५ ॥
ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ଆପଣଙ୍କ ସାମନାରେ ରାଜସୂୟରେ ଯାହା ହୋଇଥିଲା, ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କ ଅପମାନ ଏବଂ ଦ୍ୟୂତରେ କଠୋର ବାକ୍ୟ — ସବୁ।
5.169.16
ते स्मरन्तश्च सङ्ग्रामे चरिष्यन्ति च रुद्रवत् ।
लोहिताक्षो गुडाकेशो नारायणसहायवान् ॥ ५.१६९.१६ ॥
ଯୁଦ୍ଧରେ ତାହା ସ୍ମରଣ କରି ସେମାନେ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ପରି ବିଚରଣ କରିବେ — ରକ୍ତନେତ୍ର ଗୁଡାକେଶ (ଅର୍ଜୁନ), ଯାହାର ସହାୟ ନାରାୟଣ।
5.169.17
उभोयोः सेनयोर्वीरो रथो नास्तीति तादृशः ।
न हि देवेषु वा पूर्वं मनुष्येषूरगेषु च ॥ ५.१६९.१७ ॥
ଉଭୟ ସେନାରେ ସେଭଳି ବୀର ରଥୀ ନାହାଁନ୍ତି; ପୂର୍ବରେ ଦେବତା, ମନୁଷ୍ୟ କିମ୍ବା ନାଗମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମଧ୍ୟ ସେଭଳି କେହି ନଥିଲେ।
5.169.18
राक्षसेष्वथ यक्षेषु नरेषु कुत एव तु ।
भूतोथ वा भविष्यो वा रथः कश्चिन्मया श्रुतः ॥ ५.१६९.१८ ॥
ରାକ୍ଷସ ଓ ଯକ୍ଷମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ନାହାଁନ୍ତି; ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ତ କଥା କ'ଣ! ମୁଁ ଅତୀତ ବା ଭବିଷ୍ୟତରେ ସେଭଳି କୌଣସି ରଥୀ ଶୁଣି ନାହିଁ।
5.169.19
समायुक्तो महाराज रथः पार्थस्य धीमतः ।
वासुदेवश्च संयन्ता योद्धा चैव धनञ्जयः ॥ ५.१६९.१९ ॥
ହେ ମହାରାଜ, ବୁଦ୍ଧିମାନ ପାର୍ଥଙ୍କ ରଥ ସଜ୍ଜିତ; ବାସୁଦେବ ସାରଥି ଏବଂ ଧନଞ୍ଜୟ ଯୋଦ୍ଧା।
5.169.20
गाण्डीवं च धनुर्दिव्यं ते चाश्वा वातरंहसः ।
अभेद्यं कवचं दिव्यमक्षय्यौ च महेषुधी ॥ ५.१६९.२० ॥
ତାଙ୍କ ପାଖରେ ଦିବ୍ୟ ଗାଣ୍ଡୀବ ଧନୁ, ପବନ ପରି ବେଗବାନ ଅଶ୍ୱ, ଅଭେଦ୍ୟ ଦିବ୍ୟ କବଚ ଓ ଅକ୍ଷୟ ଦୁଇଟି ବଡ଼ ତୂଣ ଅଛି।
5.169.21
अस्त्रग्रामश्च माहेन्द्रो रौद्रः कौबेर एवच ।
याम्यश्च वारुणश्चैव गदाश्चोग्रप्रदर्शनाः ॥ ५.१६९.२१ ॥
ତାଙ୍କ ପାଖରେ ଇନ୍ଦ୍ର, ରୁଦ୍ର, କୁବେର, ଯମ ଓ ବରୁଣଙ୍କର ଦିବ୍ୟାସ୍ତ୍ର ସମୂହ ଏବଂ ଦେଖିବାକୁ ଭୟଙ୍କର ଗଦା ଅଛି।
5.169.22
वज्रादीनि च मुख्यानि नानाप्रहरणानि च ।
दानवानां सहस्राणि हिरण्यपुरवासिनाम् ॥ ५.१६९.२२ ॥
ବଜ୍ର ଆଦି ପ୍ରମୁଖ ଓ ବିବିଧ ପ୍ରହରଣ ମଧ୍ୟ ଅଛି; ସେଗୁଡ଼ିକ ହିରଣ୍ୟପୁରବାସୀ ସହସ୍ର ଦାନବଙ୍କର ଥିଲା।
5.169.23
हतान्येकरथेनाजौ कस्तस्य सदृशो रथः ।
एष हन्याद्धि संरम्भी बलवान्सत्यविक्रमः ॥ ५.१६९.२३ ॥
ଯୁଦ୍ଧରେ ଏକ ରଥରେ ସେମାନେ ନିହତ ହୋଇଥିଲେ; ତାଙ୍କ ସମାନ ରଥ କାହାର? ଏହି କ୍ରୋଧୀ, ବଳବାନ, ସତ୍ୟପରାକ୍ରମୀ ନିଶ୍ଚୟ ବଧ କରିବ।
5.169.24
तव सेनां महाबाहुः स्वां चैव परिपालयन् ।
अहं चैनं प्रत्युदियामाचार्यो वा धनञ्जयम् ॥ ५.१६९.२४ ॥
ତୁମ ସୈନ୍ୟ ଓ ନିଜ ସୈନ୍ୟକୁ ରକ୍ଷା କରି ମହାବାହୁ ମୁଁ କିମ୍ବା ଆଚାର୍ଯ୍ୟ ଏହି ଧନଞ୍ଜୟଙ୍କୁ ସମ୍ମୁଖୀନ ହେବି।
5.169.25
न तृतीयोऽस्ति राजेन्द्र सेनयोरुभयोरपि ।
य एनं शरवर्षाणि वर्षन्तमुदियाद्रथी ॥ ५.१६९.२५ ॥
ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ଉଭୟ ସେନା ମଧ୍ୟରେ ଏପରି ତୃତୀୟ ରଥୀ ନାହାନ୍ତି ଯିଏ ଶରବର୍ଷା କରୁଥିବା ତାଙ୍କୁ ପ୍ରତିରୋଧ କରିପାରିବେ।
5.169.26
जीमूत इव घर्मान्ते महावातसमीरितः ।
समायुक्तस्तु कौन्तेयो वासुदेवसहायवान् ।
तरुणश्च कृती चैव जीर्णावावामुभावपि ॥ ५.१६९.२६ ॥
ଗ୍ରୀଷ୍ମ ଶେଷରେ ମହାବାୟୁ ଦ୍ୱାରା ଚାଳିତ ମେଘ ପରି, କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର ବାସୁଦେବଙ୍କୁ ସହାୟକ ରଖି ସଜ୍ଜିତ ଅଛନ୍ତି; ସେ ଯୁବକ ଓ ଦକ୍ଷ, ଆମେ ଦୁଇଜଣ ବୃଦ୍ଧ।
5.169.27
एतच्छ्रुत्वा तु भीष्मस्य राज्ञां दध्वंसिरे तदा ।
काञ्चनाङ्गदिनः पीना भुजाश्चन्दनरूषिताः ॥ ५.१६९.२७ ॥
ଭୀଷ୍ମଙ୍କର ଏହି କଥା ଶୁଣି ସେତେବେଳେ ରାଜାମାନଙ୍କ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ବାଜୁବନ୍ଦ ପିନ୍ଧିଥିବା, ଚନ୍ଦନ ଲିପ୍ତ ପୁଷ୍ଟ ବାହୁ କମ୍ପିଗଲେ।
5.169.28
मनोभिः सह संवेगैः संस्मृत्य च पुरातनम् ।
सामर्थ्यं पाण्डवेयानां यथा प्रत्यक्षदर्शनात् ॥ ५.१६९.२८ ॥
ମନରେ ଉଦ୍ବେଗ ସହିତ, ପୂର୍ବ କଥା ସ୍ମରଣ କରି ଓ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କର ସାମର୍ଥ୍ୟ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ଦେଖି (ସେମାନଙ୍କ ମନ ବିଚଳିତ ହେଲା)।