ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 5.170

5.170.1

द्रौपदेया महाराज सर्वे पञ्च महारथाः ।
वैराटिरुत्तरश्चैव रथोदारो मतो मम ॥ ५.१७०.१ ॥

ହେ ମହାରାଜ, ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କର ପାଞ୍ଚ ପୁତ୍ର ସମସ୍ତେ ମହାରଥୀ; ଏବଂ ବିରାଟପୁତ୍ର ଉତ୍ତରଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ମୋ ମତରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରଥୀ ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯାଏ।

अभिमन्युर्महाबाहू रथयूथमयूथपः ।
समः पार्थेन समरे वासुदेवेन चारिहा ॥ ५.१७०.२ ॥

ମହାବାହୁ ଅଭିମନ୍ୟୁ ରଥସମୂହର ଅଧିପତି; ଯୁଦ୍ଧରେ ସେ ପାର୍ଥ (ଅର୍ଜୁନ) ସମାନ ଏବଂ ବାସୁଦେବ (କୃଷ୍ଣ) ପରି ଶତ୍ରୁହନ୍ତା।

लघ्वस्त्रश्चित्रयोधी च मनस्वी च दृढव्रतः ।
संस्मरन्वै परिक्लेशं स्वपितुर्विक्रमिष्यति ॥ ५.१७०.३ ॥

ସେ ଅସ୍ତ୍ରରେ ଚତୁର, ବିଚିତ୍ର ଯୋଦ୍ଧା, ମନସ୍ୱୀ ଓ ଦୃଢ଼ବ୍ରତୀ; ନିଜ ପିତାଙ୍କ କ୍ଳେଶ ସ୍ମରଣ କରି ସେ ପରାକ୍ରମ ଦେଖାଇବ।

सात्यकिर्माधवः शूरो रथयूथपयूथपः ।
एष वृष्णिप्रवीराणाममर्षी जितसाध्वसः ॥ ५.१७०.४ ॥

ସାତ୍ୟକି, ମାଧବ, ଶୂର; ରଥସମୂହପତିମାନଙ୍କର ମଧ୍ୟ ଅଧିପତି; ବୃଷ୍ଣିବୀରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସେ ଅପମାନ ସହ୍ୟ ନକରୁ ଓ ଭୟଜୟୀ।

उत्तमौजास्तथा राजन्रथोदारो मतो मम ।
युधामन्युश्च विक्रान्तो रथोदारो मतो मम ॥ ५.१७०.५ ॥

ହେ ରାଜନ, ଉତ୍ତମୌଜାଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ମୋ ମତରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରଥୀ ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯାଏ; ପରାକ୍ରମୀ ଯୁଧାମନ୍ୟୁ ମଧ୍ୟ ମୋ ମତରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରଥୀ।

एतेषां बहुसाहस्रा रथा नागा हयास्तथा ।
योत्स्यन्ते ते तनूस्त्यक्त्वा कुन्तीपुत्रप्रियेप्सया ॥ ५.१७०.६ ॥

ଏମାନଙ୍କର ବହୁ ସହସ୍ର ରଥ, ହାତୀ ଓ ଘୋଡ଼ା ମଧ୍ୟ କୁନ୍ତୀପୁତ୍ରଙ୍କର ପ୍ରିୟ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରି ଶରୀର ତ୍ୟାଗ କରି ଯୁଦ୍ଧ କରିବେ।

पाण्डवैः सह राजेन्द्र तव सेनासु भारत ।
अग्निमारुतवद्राजन्नाह्वयन्तः परस्परम् ॥ ५.१७०.७ ॥

ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ହେ ଭାରତ, ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ସହ ତୁମ ସେନାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅଗ୍ନି ଓ ବାୟୁ ପରି ପରସ୍ପରକୁ ଆହ୍ୱାନ କରି।

अजेयौ समरे वृद्धौ विराटद्रुपदौ तथा ।
महारथौ महावीर्यौ मतौ मे पुरुषर्षभौ ॥ ५.१७०.८ ॥

ଯୁଦ୍ଧରେ ଅଜେୟ ବୃଦ୍ଧ ବିରାଟ ଓ ଦ୍ରୁପଦ; ମୋ ମତରେ ଏମାନେ ଦୁହେଁ ମହାରଥୀ ଓ ମହାବୀର୍ଯ୍ୟ; ଦୁହେଁ ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠ।

वयोवृद्धावपि हि तौ क्षत्रधर्मपरायणौ ।
यतिष्येते परं शक्त्या स्थितौ वीरगते पथि ॥ ५.१७०.९ ॥

ବୟସରେ ବୃଦ୍ଧ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ଦୁହେଁ କ୍ଷତ୍ରଧର୍ମପରାୟଣ; ବୀରମାନଙ୍କ ପଥରେ ଦୃଢ଼ ଭାବେ ରହି ନିଜ ଶକ୍ତି ଅନୁସାରେ ଅତ୍ୟଧିକ ଚେଷ୍ଟା କରିବେ।

संबन्धिकेन राजेन्द्र तौ तु वीर्यबलान्वयात् ।
आर्यवृत्तौ महेष्वासौ स्नेहवीर्यसितावुभौ ॥ ५.१७०.१० ॥

ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ସେମାନେ ଦୁହେଁ ବୀର୍ଯ୍ୟ ଓ ବଳର ବଂଶପରମ୍ପରା ଓ ସମ୍ବନ୍ଧ ହେତୁ ଆର୍ଯ୍ୟାଚାରୀ ଓ ମହାଧନୁର୍ଧର; ସ୍ନେହ ଓ ବୀର୍ଯ୍ୟରେ ବନ୍ଧା।

कारणं प्राप्य तु नराः सर्व एव महाभुजाः ।
शूरा वा कातरा वापि भवन्ति कुरुपुङ्गव ॥ ५.१७०.११ ॥

ହେ କୁରୁପୁଙ୍ଗବ, କାରଣ ମିଳିଲେ ସମସ୍ତ ମନୁଷ୍ୟ — ମହାବାହୁ ମଧ୍ୟ — ଶୂର ହୁଅନ୍ତି କିମ୍ବା କାତର ହୁଅନ୍ତି।

एकायनगतावेतौ पार्थिवौ दृढधन्विनौ ।
प्राणांस्त्यक्त्वा परं शक्त्या घट्टितारौ परन्तप ॥ ५.१७०.१२ ॥

ହେ ପରନ୍ତପ, ଏ ଦୁଇ ରାଜା ଏକା ପଥରେ ଯାଇଥିବା, ଦୃଢ଼ ଧନୁର୍ଧର; ପ୍ରାଣ ତ୍ୟାଗ କରି ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶକ୍ତିରେ ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ଆଘାତ କରିବେ।

पृथगक्षौहिणीभ्यां तावुभौ संयति दारुणौ ।
संबन्धिभावं रक्षन्तौ महत्कर्म करिष्यतः ॥ ५.१७०.१३ ॥

ସେମାନେ ଦୁହେଁ ପୃଥକ ପୃଥକ ଅକ୍ଷୌହିଣୀ ସେନା ସହିତ ଯୁଦ୍ଧରେ ଭୟଙ୍କର ହୋଇ, ସମ୍ବନ୍ଧଭାବ ରକ୍ଷା କରି ମହତ୍ କର୍ମ କରିବେ।

लोकवीरौ महेष्वासौ त्यक्तात्मानौ च भारत ।
प्रत्ययं परिरक्षन्तौ महत्कर्म करिष्यतः ॥ ५.१७०.१४ ॥

ହେ ଭରତ, ଜଗତର ସେ ଦୁଇ ବୀର ମହାଧନୁର୍ଧର ହୋଇ, ପ୍ରାଣର ମୋହ ତ୍ୟାଗ କରି, ପ୍ରତିଶ୍ରୁତି ରକ୍ଷା କରି ମହତ୍ କର୍ମ କରିବେ।