ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 5.173
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.173.1
किमर्थं भरतश्रेष्ठ नैव हन्याः शिखण्डिनम् ।
उद्यतेषुमथो दृष्ट्वा समरेष्वाततायिनम् ॥ ५.१७३.१ ॥
ਹੇ ਭਰਤਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਯੁੱਧਾਂ ਵਿੱਚ ਤੀਰ ਉਠਾਏ ਹੋਏ ਆਤਤਾਈ ਸ਼ਿਖੰਡੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਵੀ ਤੁਸੀਂ ਉਸਨੂੰ ਕਿਉਂ ਨਾ ਮਾਰਿਆ?
5.173.2
पूर्वमुक्त्वा महाबाहो पाञ्चालान्सह सोमकैः ।
हनिष्यामीति गाङ्गेय तन्मे ब्रूहि पितामह ॥ ५.१७३.२ ॥
ਹੇ ਮਹਾਬਾਹੂ, ਗਾਂਗੇਯ, ਪਿਤਾਮਹ, ਸੋਮਕਾਂ ਸਮੇਤ ਪਾਂਚਾਲਾਂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਮਾਰਾਂਗਾ ਇਹ ਤੁਸੀਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿਹਾ ਸੀ; ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ।
5.173.3
श्रृणु दुर्योधन कथां सहैभिर्वसुधाधिपैः ।
यदर्थं युधि संप्रेक्ष्य नाहं हन्यां शिखण्डिनम् ॥ ५.१७३.३ ॥
ਹੇ ਦੁਰਯੋਧਨ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਰਾਜਿਆਂ ਸਮੇਤ ਉਹ ਕਥਾ ਸੁਣੋ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਵੇਖ ਕੇ ਵੀ ਮੈਂ ਸ਼ਿਖੰਡੀ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਮਾਰਦਾ।
5.173.4
महाराजो मम पिता शान्तनुर्लोकविश्रुतः ।
दिष्टान्तमाप धर्मात्मा समये भरतर्षभ ॥ ५.१७३.४ ॥
ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਮਹਾਰਾਜ ਸ਼ਾਂਤਨੂ, ਜੋ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਨ, ਧਰਮਾਤਮਾ ਹੋ ਕੇ ਸਮੇਂ ਸਿਰ, ਹੇ ਭਰਤਰਸ਼ਭ, ਆਪਣੀ ਕਿਸਮਤ ਦੇ ਅੰਤ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚੇ।
5.173.5
ततोऽहं भरतश्रेष्ठ प्रतिज्ञां परिपालयन् ।
चित्राङ्गदं भ्रातरं वै महाराज्येऽभ्यपेचयम् ॥ ५.१७३.५ ॥
ਫਿਰ, ਹੇ ਭਰਤਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਤਿਗਿਆ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦਿਆਂ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਚਿਤ੍ਰਾਂਗਦ ਨੂੰ ਮਹਾਰਾਜ ਦੇ ਰਾਜ ਉੱਤੇ ਅਭਿਸ਼ਿਕਤ ਕੀਤਾ।
5.173.6
तस्मिंश्च निधनं प्राप्ते सत्यवत्या मते स्थितः ।
विचित्रवीर्यं राजानमभ्यषिञ्चं यथाविधि ॥ ५.१७३.६ ॥
ਉਸ ਦੇ ਮਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸਤਿਆਵਤੀ ਦੇ ਮਤ ਉੱਤੇ ਅਡੋਲ ਰਹਿ ਕੇ, ਮੈਂ ਰਾਜਾ ਵਿਚਿਤ੍ਰਵੀਰਯ ਨੂੰ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਕੀਤਾ।
5.173.7
मयाऽभिषिक्तो राजेन्द्र यवीयानपि धर्मतः ।
विचित्रवीर्यो धर्मात्मा मामेव समुदैक्षत ॥ ५.१७३.७ ॥
ਹੇ ਰਾਜੇਂਦਰ, ਮੇਰੇ ਵੱਲੋਂ ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਛੋਟਾ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਧਰਮਾਤਮਾ ਵਿਚਿਤ੍ਰਵੀਰਯ ਮੇਰੇ ਵੱਲ ਹੀ ਆਦਰ ਨਾਲ ਵੇਖਦਾ ਸੀ।
5.173.8
तस्य दारक्रियां तात चिकीर्षुरहमप्युत ।
अनुरूपादिव कुलादित्येव च मनो दधे ॥ ५.१७३.८ ॥
ਹੇ ਤਾਤ, ਉਸਦਾ ਵਿਆਹ ਕਰਾਉਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਮੈਂ ਵੀ ਢੁੱਕਵੇਂ ਕੁਲ ਵੱਲ ਮਨ ਲਾਇਆ।
5.173.9
तथाऽश्रौषं महाबाहो तिस्रः कन्याः स्वयंवरे ।
रूपेणाप्रतिमाः सर्वाः काशिराजसुतास्तदा ।
अम्बां चैवाम्बिकां चैव तथैवाम्बालिकामपि ॥ ५.१७३.९ ॥
ਹੇ ਮਹਾਬਾਹੋ, ਸਵੈਂਵਰ ਵਿੱਚ ਕਾਸ਼ੀਰਾਜ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਧੀਆਂ — ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬੇਮਿਸਾਲ ਅੰਬਾ, ਅੰਬਿਕਾ ਅਤੇ ਅੰਬਾਲਿਕਾ — ਸਨ, ਇਹ ਮੈਂ ਸੁਣਿਆ।
5.173.10
राजानश्च समाहूताः पृथिव्यां भरतर्षभ ।
अम्बा ज्येष्ठाभवत्तासामम्बिका त्वथ मध्यमा ॥ ५.१७३.१० ॥
ਹੇ ਭਰਤਾਂ ਦੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਾਜੇ ਬੁਲਾਏ ਗਏ ਸਨ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਅੰਬਾ ਵੱਡੀ ਸੀ ਅਤੇ ਅੰਬਿਕਾ ਵਿਚਕਾਰਲੀ।
5.173.11
अम्बालिका च राजेन्द्र राजकन्या यवीयसी ।
सोऽहमेकरथेनैव गतः काशिपतेः पुरीम् ॥ ५.१७३.११ ॥
ਹੇ ਰਾਜੇਂਦਰ, ਅੰਬਾਲਿਕਾ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਸੀ। ਮੈਂ ਇਕੱਲਾ ਇੱਕ ਹੀ ਰਥ ਉੱਤੇ ਕਾਸ਼ੀਪਤੀ ਦੀ ਨਗਰੀ ਨੂੰ ਗਿਆ।
5.173.12
अपश्यं ता महाबाहो तिस्रः कन्याः स्वलङ्कृताः ।
राज्ञश्चैव समाहूतान्पार्थिवान्पृथिवीपते ॥ ५.१७३.१२ ॥
ਹੇ ਮਹਾਬਾਹੋ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨਾਂ ਕੰਨਿਆਂ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਵੇਖਿਆ; ਰਾਜੇ ਦੁਆਰਾ ਬੁਲਾਏ ਗਏ ਪਾਰਥਿਵ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਵੇਖਿਆ, ਹੇ ਪ੍ਰਿਥਵੀਪਤੀ।
5.173.13
ततोऽहं तान्नृपान्सर्वानाहूय समरे स्थितान् ।
रथमारोपयाञ्चक्रे कन्यास्ता भरतर्षभ ॥ ५.१७३.१३ ॥
ਫਿਰ ਰਣ-ਭੂਮੀ ਵਿੱਚ ਖੜ੍ਹੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਬੁਲਾਇਆ, ਅਤੇ ਹੇ ਭਰਤਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੰਨਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਰੱਥ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹਾ ਲਿਆ।
5.173.14
वीर्यशुल्काश्च ता ज्ञात्वा समारोप्य रथं तदा ।
अवोचं पार्थिवान्सर्वानहं तत्र समागतान्।
भीष्मः शान्तनवः कन्या हरतीति पुनःपुनः ॥ ५.१७३.१४ ॥
ਵੀਰਤਾ ਹੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੁੱਲ ਹੈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੰਨਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰੱਥ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ, ਉੱਥੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਸਾਰੇ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸ਼ਾਂਤਨੂ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਭੀਸ਼ਮ ਕੰਨਿਆ ਨੂੰ ਹਰ ਕੇ ਲਿਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
5.173.15
ते यतध्वं परं शक्त्या सर्वे मोक्षाय पार्थिवाः ।
प्रसह्य हि हराम्येष मिषतां वो नरर्षभाः ॥ ५.१७३.१५ ॥
ਹੇ ਰਾਜਿਓ, ਛੁਡਾਉਣ ਲਈ ਤੁਸੀਂ ਸਾਰੇ ਪੂਰੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਯਤਨ ਕਰੋ; ਹੇ ਨਰਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠੋ, ਤੁਹਾਡੇ ਵੇਖਦਿਆਂ ਹੀ ਮੈਂ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਰ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹਾਂ।
5.173.16
ततस्ते पृथिवीपालाः समुत्पतुरुदायुधाः ।
योगो योग इति क्रुद्धाः सारथीनभ्यचोदयन् ॥ ५.१७३.१६ ॥
ਤਦ ਉਹ ਭੂਪਾਲ ਹਥਿਆਰ ਚੁੱਕ ਕੇ ਉਛਲ ਪਏ; 'ਜੋੜੋ, ਜੋੜੋ!' ਕਹਿ ਕੇ ਕ੍ਰੋਧ ਵਿੱਚ ਸਾਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਇਆ।
5.173.17
ते रथैर्गसङ्काशैर्गजैश्च गजयोधिनः ।
पुष्टैश्वाश्वैर्महीपालाः समुत्पेतुरुदायुधाः ॥ ५.१७३.१७ ॥
ਬੱਦਲਾਂ ਵਰਗੇ ਰੱਥਾਂ, ਹਾਥੀ-ਯੋਧਿਆਂ ਅਤੇ ਤਕੜੇ ਘੋੜਿਆਂ ਸਮੇਤ ਉਹ ਰਾਜੇ ਹਥਿਆਰ ਚੁੱਕ ਕੇ ਅੱਗੇ ਵਧੇ।
5.173.18
ततस्ते मां महीपालाः सर्व एव विशां पते ।
रथव्रातेन महता सर्वतः पर्यवारयन् ॥ ५.१७३.१८ ॥
ਫਿਰ ਹੇ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਭੂਪਾਲਾਂ ਨੇ ਵੱਡੇ ਰੱਥ-ਸਮੂਹ ਨਾਲ ਮੈਨੂੰ ਹਰ ਪਾਸਿਓਂ ਘੇਰ ਲਿਆ।
5.173.19
तानहं शरवर्षेण समन्तात्पर्यवारयम् ।
सर्वान्नृपांश्चाप्यजयं देवराडिव दानवान् ॥ ५.१७३.१९ ॥
ਮੈਂ ਬਾਣਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਚਾਰੇ ਪਾਸਿਓਂ ਘੇਰ ਲਿਆ; ਜਿਵੇਂ ਦੇਵਰਾਜ ਇੰਦਰ ਦਾਨਵਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਮੈਂ ਸਭ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲਿਆ।
5.173.20
अपातयं शरैर्दीप्तैः प्रहसन्भरतर्षभ ।
तेषामापततां चित्रान्ध्वजान्हेमपरिष्कृतान् ॥ ५.१७३.२० ॥
ਹੇ ਭਰਤਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਹੱਸਦਿਆਂ ਹੋਇਆਂ ਚਮਕਦੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਜਦੋਂ ਉਹ ਹਮਲਾ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਸਜੇ ਵਿਚਿੱਤਰ ਝੰਡੇ ਡੇਗ ਦਿੱਤੇ।
5.173.21
एकैकेन हि बाणेन भूमौ पातितवानहम् ।
हयांस्तेषां गजांश्चैव सारथींश्चाप्यहं रणे ॥ ५.१७३.२१ ॥
ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਹਰ ਇੱਕ ਬਾਣ ਨਾਲ ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘੋੜੇ, ਹਾਥੀ ਅਤੇ ਸਾਰਥੀ ਵੀ ਧਰਤੀ ਤੇ ਡੇਗ ਦਿੱਤੇ।
5.173.22
ते निवृत्ताश्च भग्नाश्च दृष्ट्वा तल्लाघवं मम ।
प्रणिपेतुश्च सर्वे वै प्रशशंसुश्च पार्थिवाः ॥ ५.१७३.२२ ॥
ਉਹ ਸਾਰੇ ਪਿੱਛੇ ਮੁੜ ਕੇ ਹਾਰ ਗਏ; ਮੇਰੀ ਉਸ ਨਿਪੁੰਨਤਾ ਅਤੇ ਫੁਰਤੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਸਭ ਰਾਜਿਆਂ ਨੇ ਝੁਕ ਕੇ ਮੇਰੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕੀਤੀ।
5.173.23
तत आदाय ताः कन्या नृपतींश्च विसृज्य तान् ।
अथाऽहं हास्तिनपुरमायां जित्वा महीक्षितः ॥ ५.१७३.२३ ॥
ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੰਨਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਕੇ ਮੈਂ ਹਸਤਿਨਾਪੁਰ ਚਲਾ ਗਿਆ।
5.173.24
ततोऽहं ताश्च कन्या वै भ्रातुरर्थाय भारत ।
तच्च कर्म महाबाहो सत्यवत्यै न्यवेदयम् ॥ ५.१७३.२४ ॥
ਹੇ ਭਾਰਤ, ਫਿਰ ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੰਨਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਭਰਾ ਲਈ ਲਿਆਂਦਾ; ਹੇ ਮਹਾਬਾਹੋ, ਉਹ ਕਰਮ ਮੈਂ ਸਤਯਵਤੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ।