మహాభారతం · అధ్యాయం 5.173
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.173.1
किमर्थं भरतश्रेष्ठ नैव हन्याः शिखण्डिनम् ।
उद्यतेषुमथो दृष्ट्वा समरेष्वाततायिनम् ॥ ५.१७३.१ ॥
భరతశ్రేష్ఠా, యుద్ధాలలో బాణం ఎక్కుపెట్టిన ఆతతాయి శిఖండిని చూసీ మీరు ఎందుకు చంపలేదు?
5.173.2
पूर्वमुक्त्वा महाबाहो पाञ्चालान्सह सोमकैः ।
हनिष्यामीति गाङ्गेय तन्मे ब्रूहि पितामह ॥ ५.१७३.२ ॥
మహాబాహు, గాంగేయా, పితామహా, సోమకులతో కూడిన పాంచాలులను చంపుదునని మీరు ముందు చెప్పారు; అది నాకు చెప్పండి.
5.173.3
श्रृणु दुर्योधन कथां सहैभिर्वसुधाधिपैः ।
यदर्थं युधि संप्रेक्ष्य नाहं हन्यां शिखण्डिनम् ॥ ५.१७३.३ ॥
దుర్యోధనా, ఈ రాజులతో కూడిన ఆ కథను వినుము; దాని కారణంగా యుద్ధంలో చూసినా నేను శిఖండిని చంపను.
5.173.4
महाराजो मम पिता शान्तनुर्लोकविश्रुतः ।
दिष्टान्तमाप धर्मात्मा समये भरतर्षभ ॥ ५.१७३.४ ॥
నా తండ్రి మహారాజు శంతనుడు, లోకప్రసిద్ధుడు; ధర్మాత్ముడైన ఆయన సమయం వచ్చినప్పుడు, భరతర్షభా, తన విధి అంతాన్ని పొందాడు.
5.173.5
ततोऽहं भरतश्रेष्ठ प्रतिज्ञां परिपालयन् ।
चित्राङ्गदं भ्रातरं वै महाराज्येऽभ्यपेचयम् ॥ ५.१७३.५ ॥
అప్పుడు, భరతశ్రేష్ఠా, నా ప్రతిజ్ఞను పాటిస్తూ, నా సోదరుడు చిత్రాంగదుని మహారాజ్యంలో అభిషిక్తుని చేశాను.
5.173.6
तस्मिंश्च निधनं प्राप्ते सत्यवत्या मते स्थितः ।
विचित्रवीर्यं राजानमभ्यषिञ्चं यथाविधि ॥ ५.१७३.६ ॥
అతడు మరణించగా, సత్యవతి అభిప్రాయంలో నిలిచి, విధిప్రకారం రాజు విచిత్రవీర్యునికి అభిషేకం చేశాను.
5.173.7
मयाऽभिषिक्तो राजेन्द्र यवीयानपि धर्मतः ।
विचित्रवीर्यो धर्मात्मा मामेव समुदैक्षत ॥ ५.१७३.७ ॥
రాజేంద్రా, నేను ధర్మప్రకారం అభిషేకించిన చిన్నవాడైన విచిత్రవీర్యుడు, ధర్మాత్ముడై నన్నే గౌరవంగా చూసేవాడు.
5.173.8
तस्य दारक्रियां तात चिकीर्षुरहमप्युत ।
अनुरूपादिव कुलादित्येव च मनो दधे ॥ ५.१७३.८ ॥
తాతా, అతనికి వివాహం చేయాలని కోరి, తగిన కులం వైపు నేను కూడా మనసు నిలిపాను.
5.173.9
तथाऽश्रौषं महाबाहो तिस्रः कन्याः स्वयंवरे ।
रूपेणाप्रतिमाः सर्वाः काशिराजसुतास्तदा ।
अम्बां चैवाम्बिकां चैव तथैवाम्बालिकामपि ॥ ५.१७३.९ ॥
మహాబాహో, స్వయంవరంలో కాశిరాజు కుమార్తెలు — రూపంలో సాటిలేని ముగ్గురు, అంబ, అంబిక, అంబాలిక — ఉన్నారని నేను విన్నాను.
5.173.10
राजानश्च समाहूताः पृथिव्यां भरतर्षभ ।
अम्बा ज्येष्ठाभवत्तासामम्बिका त्वथ मध्यमा ॥ ५.१७३.१० ॥
భరతశ్రేష్ఠా, భూమిపై రాజులు ఆహ్వానించబడ్డారు; వారిలో అంబ పెద్దది, అంబిక మధ్యమురాలు.
5.173.11
अम्बालिका च राजेन्द्र राजकन्या यवीयसी ।
सोऽहमेकरथेनैव गतः काशिपतेः पुरीम् ॥ ५.१७३.११ ॥
రాజేంద్రా, అంబాలిక రాజకుమారులలో చిన్నది. నేను ఒంటరిగానే ఒకే రథంపై కాశిపతి నగరానికి వెళ్లాను.
5.173.12
अपश्यं ता महाबाहो तिस्रः कन्याः स्वलङ्कृताः ।
राज्ञश्चैव समाहूतान्पार्थिवान्पृथिवीपते ॥ ५.१७३.१२ ॥
మహాబాహో, ఆ ముగ్గురు కన్యలను చక్కగా అలంకరించుకుని చూశాను; రాజు ఆహ్వానించిన భూపాలురనూ చూశాను, పృథ్వీపతీ.
5.173.13
ततोऽहं तान्नृपान्सर्वानाहूय समरे स्थितान् ।
रथमारोपयाञ्चक्रे कन्यास्ता भरतर्षभ ॥ ५.१७३.१३ ॥
అప్పుడు యుద్ధభూమిలో నిలిచియున్న ఆ రాజులందరినీ నేను పిలిచి, భరతశ్రేష్ఠా, ఆ కన్యలను రథంపై ఎక్కించాను.
5.173.14
वीर्यशुल्काश्च ता ज्ञात्वा समारोप्य रथं तदा ।
अवोचं पार्थिवान्सर्वानहं तत्र समागतान्।
भीष्मः शान्तनवः कन्या हरतीति पुनःपुनः ॥ ५.१७३.१४ ॥
పరాక్రమమే వెలగా గల ఆ కన్యలను తెలుసుకొని, వారిని రథంపై ఎక్కించి, అక్కడ చేరియున్న రాజులందరితో నేను, శంతనుని కుమారుడు భీష్ముడు కన్యను తీసుకువెళ్తున్నాడని మళ్ళీ మళ్ళీ చెప్పాను.
5.173.15
ते यतध्वं परं शक्त्या सर्वे मोक्षाय पार्थिवाः ।
प्रसह्य हि हराम्येष मिषतां वो नरर्षभाः ॥ ५.१७३.१५ ॥
ఓ రాజులారా, అందరూ విడిపించుకోవడానికి మీ శక్తికి మించి ప్రయత్నించండి; నరశ్రేష్ఠులారా, మీరు చూస్తుండగానే నేను బలవంతంగా వీరిని తీసుకువెళ్తాను.
5.173.16
ततस्ते पृथिवीपालाः समुत्पतुरुदायुधाः ।
योगो योग इति क्रुद्धाः सारथीनभ्यचोदयन् ॥ ५.१७३.१६ ॥
అప్పుడా భూపాలురు ఆయుధాలు ఎత్తి ఒక్కసారిగా దూకారు; 'యోగం, యోగం!' అంటూ కోపంతో సారథులను ముందుకు తోలారు.
5.173.17
ते रथैर्गसङ्काशैर्गजैश्च गजयोधिनः ।
पुष्टैश्वाश्वैर्महीपालाः समुत्पेतुरुदायुधाः ॥ ५.१७३.१७ ॥
ఆ రాజులు మేఘాల్లా ఉన్న రథాలతో, గజయోధులతో, బలమైన గుర్రాలతో ఆయుధాలు ఎత్తి ముందుకు దూకారు.
5.173.18
ततस्ते मां महीपालाः सर्व एव विशां पते ।
रथव्रातेन महता सर्वतः पर्यवारयन् ॥ ५.१७३.१८ ॥
అప్పుడు, ప్రజాపతీ, ఆ భూపాలురంతా గొప్ప రథసమూహంతో నన్ను అన్ని వైపులా చుట్టుముట్టారు.
5.173.19
तानहं शरवर्षेण समन्तात्पर्यवारयम् ।
सर्वान्नृपांश्चाप्यजयं देवराडिव दानवान् ॥ ५.१७३.१९ ॥
నేను బాణవర్షంతో ఆ రాజులందరినీ నాలుగు వైపులా చుట్టుముట్టాను; దేవరాజు దానవులను జయించినట్లు వారందరినీ జయించాను.
5.173.20
अपातयं शरैर्दीप्तैः प्रहसन्भरतर्षभ ।
तेषामापततां चित्रान्ध्वजान्हेमपरिष्कृतान् ॥ ५.१७३.२० ॥
భరతశ్రేష్ఠా, నవ్వుతూ మెరిసే బాణాలతో వారు దాడి చేస్తుండగా వారి బంగారు అలంకృత విచిత్ర ధ్వజాలను నేను కూల్చివేశాను.
5.173.21
एकैकेन हि बाणेन भूमौ पातितवानहम् ।
हयांस्तेषां गजांश्चैव सारथींश्चाप्यहं रणे ॥ ५.१७३.२१ ॥
యుద్ధంలో ఒక్కొక్క బాణంతో వారి గుర్రాలను, ఏనుగులను, సారథులను కూడా నేను నేలకూల్చాను.
5.173.22
ते निवृत्ताश्च भग्नाश्च दृष्ट्वा तल्लाघवं मम ।
प्रणिपेतुश्च सर्वे वै प्रशशंसुश्च पार्थिवाः ॥ ५.१७३.२२ ॥
వారందరూ వెనుదిరిగి ఓడిపోయి, నా ఆ నైపుణ్యాన్ని, వేగాన్ని చూసి, రాజులందరూ నమస్కరించి నన్ను ప్రశంసించారు.
5.173.23
तत आदाय ताः कन्या नृपतींश्च विसृज्य तान् ।
अथाऽहं हास्तिनपुरमायां जित्वा महीक्षितः ॥ ५.१७३.२३ ॥
అప్పుడు ఆ కన్యలను తీసుకుని, రాజులను విడిచిపెట్టి, భూమిపాలకులను జయించి నేను హస్తినాపురానికి వెళ్ళాను.
5.173.24
ततोऽहं ताश्च कन्या वै भ्रातुरर्थाय भारत ।
तच्च कर्म महाबाहो सत्यवत्यै न्यवेदयम् ॥ ५.१७३.२४ ॥
భారతా, అప్పుడు నేను ఆ కన్యలను నా సోదరుని కోసం తీసుకువచ్చాను; మహాబాహూ, ఆ కార్యాన్ని సత్యవతికి నివేదించాను.