Mahābhārata · Adhyāya 5.176
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.176.1
ततस्ते तापसाः सर्वे कार्यवन्तोऽभवंस्तदा ।
तां कन्यां चिन्तयन्तस्ते किंकार्यमिति धर्मिणः ॥ ५.१७६.१ ॥
Entonces todos aquellos ascetas, ocupados en un asunto, reflexionaron sobre aquella doncella preguntándose: «¿Qué hay que hacer?», ellos que eran justos.
5.176.2
केचिदाहुः पितुर्वेश्म नीयतामिति तापसाः ।
केचिदस्यदुमालम्भे मतिं चक्रुर्हि तापसाः ॥ ५.१७६.२ ॥
Algunos ascetas dijeron: «Que sea llevada a la casa de su padre». Y otros decidieron, en este asunto, buscar el amparo de un árbol.
5.176.3
केचित्साल्वपतिं गत्वा नियोज्यमिति मेनिरे ।
नेति केचिद्व्यवस्यन्ति प्रत्याख्याता हि तेन सा ॥ ५.१७६.३ ॥
Algunos pensaron que, tras ir ante el señor de Sālva, debía dársela en matrimonio. Otros resolvieron: «No», porque ya había sido rechazada por él.
5.176.4
एवं गते तु किं शक्यं भद्रे कर्तुं मनीषिभिः ।
पुनरूचुश्च तां सर्वे तापसाः संशितव्रताः ॥ ५.१७६.४ ॥
Puesto que las cosas habían llegado a esto, oh bienaventurada, ¿qué podían hacer los sabios? Y todos los ascetas de votos rígidos le hablaron de nuevo.
5.176.5
अलं प्रव्रजितेनेह भद्रे श्रृणु हितं वचः ।
इतो गच्छस्व भद्रं ते पितुरेव निवेशनम् ॥ ५.१७६.५ ॥
Basta ya de vivir aquí como una renunciante, oh bienaventurada; escucha mis palabras benéficas. Vete de aquí —que te vaya bien— a la misma casa de tu padre.
5.176.6
प्रतिपस्त्यति राजा स पिता ते यदनन्तरम् ।
तत्र वत्स्यसि कल्याणि सुखं सर्वगुणान्विता ॥ ५.१७६.६ ॥
Ese rey, tu padre, decidirá después; allí morarás en dicha, oh auspiciosa, dotada de todas las virtudes.
5.176.7
न च तेऽन्या गतिर्न्याय्या भवेद्भद्रे यथा पिता ।
पतिर्वापि गतिर्नार्याः पिता वा वरवर्णिनि ।
गतिः पतिः समस्थाया विषमे च पिता गतिः ॥ ५.१७६.७ ॥
Buena señora, para ti no habría otro refugio apropiado como lo es tu padre. Tú, de hermosa tez, el refugio de una mujer es su esposo o su padre. Para quien permanece firme, el esposo es refugio; en la adversidad, el padre es refugio.
5.176.8
प्रव्रज्या हि सुदुःखेयं सुकुमार्या विशेषतः ।
राजपुत्र्याः प्रकृत्या चक कुमार्यास्तव भामिनि ॥ ५.१७६.८ ॥
Oh radiante, esta vida de renuncia es sumamente dolorosa, sobre todo para ti, hija de rey, muy delicada y tierna por naturaleza.
5.176.9
भद्रे दोषा हि विद्यन्ते बहवो वरवर्णिनि ।
आश्रमे वै वसन्त्यास्ते न भवेयुः पितुर्गृहे ॥ ५.१७६.९ ॥
Buena señora, de hermosa tez, en verdad existen muchos inconvenientes para ti que vives en el ermitaño, los cuales no te ocurrirían en la casa de tu padre.
5.176.10
ततस्त्वन्येऽब्रुवन्वाक्यं तापसास्तां तपस्विनीम् ॥ ५.१७६.१० ॥
Entonces los otros ascetas dijeron estas palabras a aquella asceta.
5.176.11
त्वामिहैकाकिनीं दृष्ट्वा निर्जने गहने वने ।
प्रार्थयिष्यन्तिराजानस्तस्मान्मैवं मनः कृथाः ॥ ५.१७६.११ ॥
Al verte aquí sola en este bosque denso y desierto, los reyes te pretenderán; por tanto, no te decidas a esto.
5.176.12
न शक्यं काशिनगरं पुनर्गन्तुं पितुर्गृहान् ।
अवज्ञाता भविष्यामि बान्धवानां न संशयः ॥ ५.१७६.१२ ॥
No es posible que regrese a la ciudad de Kāśi, a la casa de mi padre; seré despreciada por mis parientes, no hay duda.
5.176.13
उषितास्मि तथा बाल्ये पितुर्वेश्मनि तापसाः ।
नाहं गमिष्ये भद्रं वस्तत्र यत्र पिता मम।
तपस्तप्तुमभीप्सामि तापसैः परिरक्षिता ॥ ५.१७६.१३ ॥
Ascetas, en mi infancia viví así en la casa de mi padre. Que os vaya bien; no iré allá donde está mi padre. Protegida por los ascetas, deseo practicar la austeridad.
5.176.14
यथा परेऽपि मे लोके न स्यादेवं महात्ययः ।
दौर्भाग्यं तापसश्रेष्ठास्तस्मात्तप्स्याम्यहं तपः ॥ ५.१७६.१४ ॥
Para que tampoco en el otro mundo me sobrevenga tan gran desgracia y mala fortuna, oh mejores de los ascetas, por tanto practicaré austeridades.
5.176.15
इत्येवं तेषु विप्रेषु चिन्तयन्सु यथातथम् ।
राजर्षिस्तद्वनं प्राप्तस्तपस्वी होत्रवाहनः ।
तां तथा भाविनीं दृष्ट्वा श्रुत्वा चोद्विग्रमानसः ॥ ५.१७६.१५ ॥
Así, mientras aquellos brahmanes reflexionaban sobre lo que realmente sucedía, el rey sabio Hotravahana, asceta, llegó a aquel bosque.
5.176.16
ततस्ते तापसाः सर्वे पूजयन्ति स्म तं नृपम् ।
पूजाभिः स्वागताद्याभिरासनेनोदकेन च ॥ ५.१७६.१६ ॥
Entonces todos aquellos ascetas honraron a aquel rey con ceremonias de bienvenida y otros honores, con un asiento y con agua.
5.176.17
तस्योपविष्टस्य सतो विश्रान्तस्योपश्रृण्वतः ।
पुनरेव कथां चक्रुः कन्यां प्रति वनौकसः ॥ ५.१७६.१७ ॥
Mientras él estaba sentado, descansando y escuchando, los habitantes del bosque volvieron a contar la historia de la doncella.
5.176.18
अम्बायास्तां कथां श्रुत्वा काशिराज्ञश्च भारत ।
राजर्षिः स महातेजा बभूवोद्विग्रमानसः ॥ ५.१७६.१८ ॥
Oh Bhārata, al oír aquella historia de Ambā y del rey de Kāśi, aquel rey sabio de gran esplendor quedó con la mente turbada.
5.176.19
तां तथावादिनीं श्रुत्वा दृष्ट्वा च स महातपाः ।
राजर्षिः कृपयाविष्टो महात्मा होत्रवाहनः ॥ ५.१७६.१९ ॥
Al oírla hablar así y al verla, el gran asceta, el magnánimo rey sabio Hotravāhana se llenó de compasión.
5.176.20
स वेपमान उत्थाय मातुस्तस्याः पिता तदा ।
तां कन्यामङ्कमारोप्य पर्यश्वासयत प्रभो ॥ ५.१७६.२० ॥
Entonces él, temblando, se levantó —el padre de su madre— y, sentando a aquella doncella en su regazo, oh señor, la consoló.
5.176.21
स तामपृच्छत्कार्त्स्न्येन व्यसनोत्पत्तिमादितः ।
सा च तस्मै यथावृत्तं विस्तरेण न्यवेदयत् ॥ ५.१७६.२१ ॥
Él le preguntó por completo sobre el origen de la desgracia desde el principio, y ella le relató con detalle lo ocurrido.
5.176.22
ततः स राजर्षिरभूद्दुःखशोकसमन्वितः ।
कार्यं च प्रतिपेदे तन्मनसां सुमहातपाः ॥ ५.१७६.२२ ॥
Entonces aquel rey sabio se llenó de dolor y pesar, y aquel gran asceta tomó en su mente la tarea.
5.176.23
अब्रवीद्वेपमानश्च कन्यामार्तां सुदुःखितः ।
मा गाः पितुर्गृहं भद्रे मातुस्ते जनको ह्यहम् ॥ ५.१७६.२३ ॥
Temblando y profundamente afligido, dijo a la doncella afligida: 'No vayas a la casa de tu padre, dulce mía; yo soy el padre de tu madre.'
5.176.24
दुःखं छिन्द्यामहं ते वै मयि वर्तस्व पुत्रिके ।
पर्याप्तं ते मनो वत्से यदेवं परिशुष्यसि ॥ ५.१७६.२४ ॥
Yo disiparé tu dolor; confía en mí, hija. Oh niña, puesto que así te consumes, tu mente ya ha sufrido bastante.
5.176.25
गच्छ मद्वचनाद्रामं जामदग्न्यं तपस्विनम् ।
रामस्ते सुमहद्दुःखं शोकं चैवापनेष्यति ॥ ५.१७६.२५ ॥
Ve, por mi palabra, al asceta Rāma, hijo de Jamadagni. Rāma ciertamente disipará tu gran dolor y pena.
5.176.26
हनिष्यति रणे भीष्मं न करिष्यति चेद्वचः ।
तं गच्छ भार्गवश्रेष्ठं कालाग्निसमतेजसम् ॥ ५.१७६.२६ ॥
Si no hace lo que digo, matará a Bhīṣma en la batalla. Ve a ese mejor de los Bhṛgu, cuyo esplendor es como el fuego de la muerte.
5.176.27
प्रतिष्ठापयिता स त्वां समे पथि महातपाः ।
ततस्तु सुस्वरं बाष्पसुत्सृजन्ती पुनः पुनः ॥ ५.१७६.२७ ॥
Aquel gran asceta te pondrá en el camino llano. Entonces ella, con voz dulce, derramando lágrimas una y otra vez...
5.176.28
अब्रवीत्पितरं मातुः मा तदा होत्रवाहनम् ।
अभिवादयित्वा शिरसा गमिष्ये तव शासनात् ॥ ५.१७६.२८ ॥
Entonces dijo al padre de su madre, Hotravāhana: 'No... Inclinando la cabeza y saludando, iré por tu mandato.'
5.176.29
अपि नामाद्य पश्येयमार्यं तं लोकविश्रुतम् ।
कथं च तीव्रं दुःकं मे नाशकयिष्यति भार्गवः।
एतदिच्छाम्यहं ज्ञातुं यथा यास्यमि तत्र वैः ॥ ५.१७६.२९ ॥
¿Podré ver hoy a aquel noble, renombrado en el mundo? ¿Cómo destruirá el Bhārgava mi aguda pena? Deseo saber cómo iré allí.
5.176.30
रामं द्रक्ष्यसि भद्रे त्वं जामदग्न्यं महावने ।
उग्रे तपसि वर्तन्तं सत्यसन्धं महाबलम् ॥ ५.१७६.३० ॥
Buena mujer, verás a Rāma, hijo de Jamadagni, que permanece en austeridad feroz en el gran bosque, fiel a su promesa y de gran fuerza.
5.176.31
महेन्द्रं वै गिरिश्रेष्ठं रामो नित्यमुपास्ति ह ।
ऋषयो वेदविद्वांसो गन्धर्वाप्सरसस्तथा ॥ ५.१७६.३१ ॥
Rāma adora constantemente al Mahendra, el mejor de los montes; allí están también los sabios versados en los Vedas, los Gandharvas y las Apsarases.
5.176.32
तत्र गच्छस्व भद्रं ते ब्रूयाश्चैनं वचो मम ।
अभिवाद्य च तं मूंर्ध्ना तपोवृद्धं दृढव्रतम् ॥ ५.१७६.३२ ॥
Ve allí, que te vaya bien. Dile estas mis palabras, e inclinando la cabeza ante él, anciano en austeridad y firme en sus votos,
5.176.33
ब्रूयाश्चैनं पुनर्भद्रे यत्ते कार्यं मनीषितम् ।
मयि संकीर्तिते रामः सर्वं तत्ते करिष्यति ॥ ५.१७६.३३ ॥
Y de nuevo, oh bella, dile cualquier asunto que desees; al mencionarse mi nombre, Rāma hará todo eso por ti.
5.176.34
मम रामः सखा वत्से प्रीतियुक्तः सुहृच्च मे ।
जमदग्निसुतो वीरः सर्वशस्त्रभृतां वरः ॥ ५.१७६.३४ ॥
Mi amigo Rāma, querida hija, está lleno de afecto y es mi bienhechor; es el hijo de Jamadagni, un héroe, el mejor de cuantos portan armas.
5.176.35
एवं ब्रुवति कन्यां तु पार्थिवे होत्रवाहने ।
अकृतव्रणः प्रादुरासीद्रामस्यानुचरः प्रियः ॥ ५.१७६.३५ ॥
Mientras el rey Hotravahana así hablaba a la doncella, apareció Akṛtavraṇa, el amado servidor de Rāma.
5.176.36
ततस्ते मनुयः सर्वे समुत्तस्थुः महस्रशः ।
स च राजा वयोवृद्धः सृञ्ययो होत्रवाहनः ॥ ५.१७६.३६ ॥
Entonces todos aquellos hombres se levantaron por millares, y también el rey Hotravāhana, anciano, de los Sṛñjayas, se levantó.
5.176.37
ततो दृष्ट्वा कृतातिथ्यमन्योन्यं ते वनौकसः ।
सहिता भरतश्रेष्ठ निषेदुः परिवार्य तम् ॥ ५.१७६.३७ ॥
Entonces, habiendo visto la hospitalidad que se brindaron unos a otros, aquellos moradores del bosque se sentaron juntos rodeándolo, oh mejor de los Bharatas.
5.176.38
ततस्ते कथयामासुः कथास्तास्ता मनोरमाः ।
धन्या दिव्याश्च राजेन्द्र प्रीतिहर्षमुदा युताः ॥ ५.१७६.३८ ॥
Entonces contaron muchas historias deleitosas, auspiciosas y divinas, oh señor de reyes, llenos de afecto, alegría y gozo.
5.176.39
ततः कथान्ते राजर्षिर्महात्मा होत्रवाहनः ।
रामं श्रेष्ठं महर्षीणामपृच्छदकृतव्रणम् ॥ ५.१७६.३९ ॥
Entonces, al final de las historias, el gran rey sabio Hotravāhana preguntó a Akṛtavraṇa por Rāma, el mejor de los grandes sabios.
5.176.40
क्व संप्रति महाबाहो जामदग्न्यः प्रतापवान् ।
अकृतव्रण शक्यो वै द्रुष्टुं वेदविदां वर ॥ ५.१७६.४० ॥
¿Dónde está ahora, oh de brazos poderosos, Rāma, hijo de Jamadagni, el poderoso? ¿Es posible en verdad verlo, oh mejor de los conocedores de los Vedas, Akṛtavraṇa?
5.176.41
भवन्तमेव सततं रामः कीर्तयति प्रभो ।
सृञ्जयो मे प्रियसखो राजर्षिरिति पार्थिव ॥ ५.१७६.४१ ॥
Rāma siempre habla de ti, oh señor: 'Sṛñjaya es mi querido amigo, el rey sabio', oh rey.
5.176.42
इह रामः प्रभाते श्वो भवितेति मतिर्मम ।
द्रष्टस्येनमिहायान्तं तव दर्शनकाङ्क्षया ॥ ५.१७६.४२ ॥
Es mi opinión que Rāma estará aquí mañana al amanecer; viniendo aquí por el deseo de verte, lo verás.
5.176.43
इयं च कन्या राजर्षे किमर्थं वनमागता ।
कस्य चेयं तव च का भवतीच्छामि वेदितुम् ॥ ५.१७६.४३ ॥
Oh sabio real, ¿con qué propósito ha venido esta doncella al bosque? ¿De quién es, y qué es para ti? Deseo saberlo.
5.176.44
दौहित्रीयं मम विभो काशिराजसुता प्रिया ।
ज्येष्ठा स्वयंवरे तस्थौ भगिनीभ्यां सहानध ॥ ५.१७६.४४ ॥
Oh poderoso, ella es mi nieta, la amada hija del rey de Kāśi. Oh sin mácula, en el svayaṃvara estaba de pie junto a sus dos hermanas; era la mayor.
5.176.45
इयमम्बेति विख्याता ज्येष्ठा काशिपतेः सुता ।
अम्बिकाम्बालिके कन्ये कनीयस्यौ तपोधन ॥ ५.१७६.४५ ॥
Esta, renombrada como Ambā, es la hija mayor del rey de Kāśi. Ambikā y Ambālikā, las dos doncellas, son las menores, oh rico en austeridad.
5.176.46
समेतं पार्थिवं क्षत्रं काशिपुर्यां ततोऽभवत् ।
कन्यानिमित्तं विप्रर्षे तत्रासीदुत्सवो महान् ॥ ५.१७६.४६ ॥
Entonces la casta guerrera real se reunió en la ciudad de Kāśi, y por causa de las doncellas hubo allí una gran fiesta, oh sabio brahmán.
5.176.47
तता किल महावीर्यो भीष्मः शान्तनवो नृपान् ।
अधिक्षिप्य महातेजास्तिस्त्रः कन्या जहार ताः ॥ ५.१७६.४७ ॥
Entonces Bhīṣma, hijo de Śantanu, de gran poder y gran esplendor, desafió a los reyes y se llevó a aquellas tres doncellas.
5.176.48
निर्जित्य पृथिवीपालानथ भीष्मो जगाह्वयम् ।
आजगाम विशुद्धात्मा कन्याभिः सह भारतः ॥ ५.१७६.४८ ॥
Tras vencer a los protectores de la tierra, Bhīṣma entró entonces en la ciudad. El Bhārata de alma pura regresó junto con las doncellas.
5.176.49
सत्यवत्यै निवेद्याथ विवाहं समनन्तरम् ।
भ्रातुर्विचित्रवीर्यस्य समाज्ञापयत प्रभुः ॥ ५.१७६.४९ ॥
Entonces, habiendo informado a Satyavatī, el señor (Bhīṣma) ordenó de inmediato el matrimonio del hermano de Vicitravīrya.
5.176.50
तं तु वैवाहिकं दृष्ट्वा कन्येयं समुपार्जितम् ।
अब्रवीत्तत्र गाङ्गेयं मन्त्रिमध्ये द्विजर्षभ ॥ ५.१७६.५० ॥
Al ver los preparativos de boda reunidos para ella, la doncella habló allí a Gāṅgeya en medio de los ministros, oh mejor de los dvija.
5.176.51
मया साल्वपतिर्वीरो मनसाऽभिवृतः पतिः ।
न ममार्हसि धर्मज्ञ दातुं भ्रात्रेऽन्यमानसाम् ॥ ५.१७६.५१ ॥
Yo he elegido en mi corazón como esposo al héroe, señor de Sālva. Oh conocedor del dharma, no te conviene dar a un hermano a mí, cuya mente está en otro.
5.176.52
तच्छ्रुत्वा वचनं भीष्मः संमन्त्र्य सह मन्त्रिभिः ।
निश्चित्य विससर्जेमां सत्यवत्या मते स्थितः ॥ ५.१७६.५२ ॥
Al oír estas palabras, Bhīṣma deliberó con los ministros, decidió y, atendiendo a la opinión de Satyavatī, dejó partir a esta doncella.
5.176.53
अनुज्ञाता तु भीष्मेण साल्वं सौभपतिं ततः ।
कन्येयं मुदिता तत्र काले वाचनमब्रवीत् ॥ ५.१७६.५३ ॥
Autorizada por Bhīṣma, esta doncella, alegre, en el momento oportuno habló allí estas palabras a Sālva, señor de Sauba.
5.176.54
विसर्जितास्मि भीष्मेण धर्मं मां प्रतिपादय ।
मनसाभिवृत्तः पूर्वं मया त्वं पार्थिवर्षम ॥ ५.१७६.५४ ॥
Bhīṣma me ha dejado partir. Ahora, según el dharma, tómame. Antes, en mi mente, te elegí a ti, oh toro entre los reyes.
5.176.55
प्रत्याचख्यौ च साल्वोऽस्याश्चारित्रस्याभिशङ्कितः ।
सेयं तपोवनं प्राप्ता तापस्येऽभिरता भृशम् ॥ ५.१७६.५५ ॥
También Sālva, sospechando de su conducta, la rechazó. Ella llegó al bosque de penitencia y se entregó por completo a la ascesis.
5.176.56
मया च प्रत्यभिज्ञाता वंशस्य परिकीर्तनात् ।
अस्य दुःखस्य चोत्पत्तिं भीष्ममेवेह मन्यते । ॥ ५.१७६.५६ ॥
La reconocí por la mención de su linaje. Ella considera aquí que Bhīṣma mismo es el origen de este sufrimiento.
5.176.57
भगवन्नेवमेवेह यथाह पृथिवीपतिः ।
शरीरकर्ता मातुर्मे सृञ्जयो होत्रवाहनः ॥ ५.१७६.५७ ॥
Venerable señor, aquí es tal como dijo el señor de la tierra: el progenitor del cuerpo de mi madre fue Sṛñjaya Hotravāhana.
5.176.58
न ह्युत्सहे स्वनगरं प्रतियातुं तपोधन ।
अपमानभयाच्चैव व्रीडया च महामुने ॥ ५.१७६.५८ ॥
Oh rico en austeridad, no me atrevo a volver a mi ciudad, por temor a la deshonra y por vergüenza, oh gran sabio.
5.176.59
यत्तु मां भगवान्रामो वक्ष्यति द्विजसत्तम ।
तन्मे कार्यतमं कार्यमिति मे भगवन्मतिः ॥ ५.१७६.५९ ॥
Mejor de los nacidos dos veces, lo que el venerable Rāma me diga, eso es lo que más debo hacer; ésta es mi resolución, venerable señor.