ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 5.176
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.176.1
ततस्ते तापसाः सर्वे कार्यवन्तोऽभवंस्तदा ।
तां कन्यां चिन्तयन्तस्ते किंकार्यमिति धर्मिणः ॥ ५.१७६.१ ॥
ਤਦ ਉਹ ਸਾਰੇ ਤਪਸਵੀ ਇੱਕ ਕਾਰਜ ਵਿੱਚ ਲੱਗ ਗਏ। ਉਸ ਕੰਨਿਆ ਬਾਰੇ 'ਕੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?' ਇਹ ਸੋਚਦੇ ਹੋਏ, ਉਹ ਧਰਮਾਤਮਾ।
5.176.2
केचिदाहुः पितुर्वेश्म नीयतामिति तापसाः ।
केचिदस्यदुमालम्भे मतिं चक्रुर्हि तापसाः ॥ ५.१७६.२ ॥
ਕੁਝ ਤਪਸਵੀਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਇਸਨੂੰ ਪਿਤਾ ਦੇ ਘਰ ਲੈ ਜਾਇਆ ਜਾਵੇ।' ਅਤੇ ਕੁਝ ਨੇ ਇਸ ਕਾਰਜ ਲਈ ਇੱਕ ਰੁੱਖ ਦਾ ਆਸਰਾ ਲੈਣ ਦਾ ਮਨ ਬਣਾਇਆ।
5.176.3
केचित्साल्वपतिं गत्वा नियोज्यमिति मेनिरे ।
नेति केचिद्व्यवस्यन्ति प्रत्याख्याता हि तेन सा ॥ ५.१७६.३ ॥
ਕੁਝ ਨੇ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਸਾਲਵ ਦੇ ਰਾਜੇ ਕੋਲ ਜਾ ਕੇ ਇਸਨੂੰ ਉਸ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ। 'ਨਹੀਂ', ਇਹ ਹੋਰਨਾਂ ਨੇ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕੀਤਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਸਨੇ ਇਸਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਠੁਕਰਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
5.176.4
एवं गते तु किं शक्यं भद्रे कर्तुं मनीषिभिः ।
पुनरूचुश्च तां सर्वे तापसाः संशितव्रताः ॥ ५.१७६.४ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਹੇ ਭਦ੍ਰੇ, ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਕੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਸਨ? ਕਠੋਰ ਵ੍ਰਤ ਵਾਲੇ ਸਾਰੇ ਤਪਸਵੀ ਫਿਰ ਉਸਨੂੰ ਬੋਲੇ।
5.176.5
अलं प्रव्रजितेनेह भद्रे श्रृणु हितं वचः ।
इतो गच्छस्व भद्रं ते पितुरेव निवेशनम् ॥ ५.१७६.५ ॥
ਇਥੇ ਸੰਨਿਆਸਣੀ ਬਣ ਕੇ ਰਹਿਣਾ ਕਾਫ਼ੀ ਹੈ, ਹੇ ਕਲਿਆਣੀ; ਹਿਤਕਾਰੀ ਬਚਨ ਸੁਣ। ਇਥੋਂ ਚਲੀ ਜਾ, ਤੇਰਾ ਭਲਾ ਹੋਵੇ—ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਹੀ ਘਰ।
5.176.6
प्रतिपस्त्यति राजा स पिता ते यदनन्तरम् ।
तत्र वत्स्यसि कल्याणि सुखं सर्वगुणान्विता ॥ ५.१७६.६ ॥
ਉਹ ਰਾਜਾ—ਤੇਰਾ ਪਿਤਾ—ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਜੋ ਵਿਚਾਰੇ ਉਹੀ; ਉੱਥੇ ਹੀ ਤੂੰ ਸੁਖ ਨਾਲ ਰਹੇਂਗੀ, ਹੇ ਕਲਿਆਣੀ, ਸਰਬ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ।
5.176.7
न च तेऽन्या गतिर्न्याय्या भवेद्भद्रे यथा पिता ।
पतिर्वापि गतिर्नार्याः पिता वा वरवर्णिनि ।
गतिः पतिः समस्थाया विषमे च पिता गतिः ॥ ५.१७६.७ ॥
ਹੇ ਭਦ੍ਰੇ, ਪਿਤਾ ਵਰਗਾ ਹੋਰ ਯੋਗ ਆਸਰਾ ਤੇਰੇ ਲਈ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ। ਹੇ ਸੁੰਦਰ ਰੰਗ ਵਾਲੀ, ਔਰਤ ਦਾ ਆਸਰਾ ਪਤੀ ਜਾਂ ਪਿਤਾ ਹੈ। ਸਥਿਰ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਲਈ ਪਤੀ ਆਸਰਾ; ਔਖੇ ਸਮੇਂ ਪਿਤਾ ਆਸਰਾ।
5.176.8
प्रव्रज्या हि सुदुःखेयं सुकुमार्या विशेषतः ।
राजपुत्र्याः प्रकृत्या चक कुमार्यास्तव भामिनि ॥ ५.१७६.८ ॥
ਹੇ ਭਾਮਿਨੀ, ਇਹ ਸੰਨਿਆਸ ਜੀਵਨ ਬਹੁਤ ਦੁਖਦਾਇਕ ਹੈ; ਖ਼ਾਸਕਰ ਬਹੁਤ ਕੋਮਲ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਅਤੇ ਸੁਭਾਅ ਤੋਂ ਹੀ ਨਾਜ਼ੁਕ ਤੇਰੇ ਲਈ।
5.176.9
भद्रे दोषा हि विद्यन्ते बहवो वरवर्णिनि ।
आश्रमे वै वसन्त्यास्ते न भवेयुः पितुर्गृहे ॥ ५.१७६.९ ॥
ਹੇ ਭਦ੍ਰੇ, ਹੇ ਸੁੰਦਰ ਰੰਗ ਵਾਲੀ, ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਵਾਲੀ ਤੇਰੇ ਲਈ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਦੋਸ਼ ਅਤੇ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਹੋਣਗੀਆਂ, ਜੋ ਪਿਤਾ ਦੇ ਘਰ ਨਾ ਹੁੰਦੀਆਂ।
5.176.10
ततस्त्वन्येऽब्रुवन्वाक्यं तापसास्तां तपस्विनीम् ॥ ५.१७६.१० ॥
ਤਦ ਹੋਰ ਤਪਸਵੀਆਂ ਨੇ ਉਸ ਤਪਸਵਣੀ ਨੂੰ ਇਹ ਬਚਨ ਆਖੇ।
5.176.11
त्वामिहैकाकिनीं दृष्ट्वा निर्जने गहने वने ।
प्रार्थयिष्यन्तिराजानस्तस्मान्मैवं मनः कृथाः ॥ ५.१७६.११ ॥
ਇੱਥੇ ਸੰਘਣੇ, ਉਜਾੜ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਤੈਨੂੰ ਇਕੱਲੀ ਵੇਖ ਕੇ ਰਾਜੇ ਤੈਥੋਂ ਮੰਗਣਗੇ; ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਨ ਨਾ ਬਣਾ।
5.176.12
न शक्यं काशिनगरं पुनर्गन्तुं पितुर्गृहान् ।
अवज्ञाता भविष्यामि बान्धवानां न संशयः ॥ ५.१७६.१२ ॥
ਕਾਸ਼ੀ ਨਗਰ, ਪਿਤਾ ਦੇ ਘਰ ਮੁੜ ਜਾਣਾ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ; ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਮੈਂ ਠੁਕਰਾਈ ਜਾਵਾਂਗੀ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
5.176.13
उषितास्मि तथा बाल्ये पितुर्वेश्मनि तापसाः ।
नाहं गमिष्ये भद्रं वस्तत्र यत्र पिता मम।
तपस्तप्तुमभीप्सामि तापसैः परिरक्षिता ॥ ५.१७६.१३ ॥
ਹੇ ਤਪਸਵੀਓ, ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਘਰ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰਹੀ ਹਾਂ। ਤੁਹਾਡਾ ਭਲਾ ਹੋਵੇ; ਜਿੱਥੇ ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਹਨ ਉੱਥੇ ਮੈਂ ਨਹੀਂ ਜਾਵਾਂਗੀ। ਮੈਂ ਤਪਸਵੀਆਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਹੇਠ ਤਪ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹਾਂ।
5.176.14
यथा परेऽपि मे लोके न स्यादेवं महात्ययः ।
दौर्भाग्यं तापसश्रेष्ठास्तस्मात्तप्स्याम्यहं तपः ॥ ५.१७६.१४ ॥
ਪਰਲੋਕ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਇਹੋ ਜਿਹਾ ਵੱਡਾ ਅਨਰਥ ਅਤੇ ਦੁਰਭਾਗ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਇਸ ਲਈ ਹੇ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਤਪਸਵੀਓ, ਮੈਂ ਤਪ ਕਰਾਂਗੀ।
5.176.15
इत्येवं तेषु विप्रेषु चिन्तयन्सु यथातथम् ।
राजर्षिस्तद्वनं प्राप्तस्तपस्वी होत्रवाहनः ।
तां तथा भाविनीं दृष्ट्वा श्रुत्वा चोद्विग्रमानसः ॥ ५.१७६.१५ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਯਥਾਰਥ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਿਚਾਰ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਤਦ ਤਪਸਵੀ ਰਾਜਰਿਸ਼ੀ ਹੋਤ੍ਰਵਾਹਨ ਉਸ ਵਣ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚੇ।
5.176.16
ततस्ते तापसाः सर्वे पूजयन्ति स्म तं नृपम् ।
पूजाभिः स्वागताद्याभिरासनेनोदकेन च ॥ ५.१७६.१६ ॥
ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਤਪਸਵੀਆਂ ਨੇ ਉਸ ਰਾਜੇ ਦਾ ਸਵਾਗਤ ਆਦਿ ਸਤਿਕਾਰਾਂ ਨਾਲ, ਆਸਣ ਅਤੇ ਜਲ ਦੇ ਕੇ ਸਨਮਾਨ ਕੀਤਾ।
5.176.17
तस्योपविष्टस्य सतो विश्रान्तस्योपश्रृण्वतः ।
पुनरेव कथां चक्रुः कन्यां प्रति वनौकसः ॥ ५.१७६.१७ ॥
ਉਹ ਬੈਠ ਕੇ ਆਰਾਮ ਕਰਦਾ ਸੁਣ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਤਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਣਵਾਸੀਆਂ ਨੇ ਉਸ ਕੰਨਿਆ ਬਾਰੇ ਫਿਰ ਕਥਾ ਸੁਣਾਈ।
5.176.18
अम्बायास्तां कथां श्रुत्वा काशिराज्ञश्च भारत ।
राजर्षिः स महातेजा बभूवोद्विग्रमानसः ॥ ५.१७६.१८ ॥
ਹੇ ਭਾਰਤ, ਅੰਬਾ ਦੀ ਉਹ ਕਥਾ ਅਤੇ ਕਾਸ਼ੀਰਾਜ ਦੀ ਕਥਾ ਸੁਣ ਕੇ ਉਹ ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ ਰਾਜਰਿਸ਼ੀ ਦਾ ਮਨ ਵਿਆਕੁਲ ਹੋ ਗਿਆ।
5.176.19
तां तथावादिनीं श्रुत्वा दृष्ट्वा च स महातपाः ।
राजर्षिः कृपयाविष्टो महात्मा होत्रवाहनः ॥ ५.१७६.१९ ॥
ਉਸਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੋਲਦੀ ਸੁਣ ਕੇ ਅਤੇ ਵੇਖ ਕੇ ਉਹ ਮਹਾਤਪਸਵੀ, ਮਹਾਤਮਾ ਰਾਜਰਿਸ਼ੀ ਹੋਤ੍ਰਵਾਹਨ ਕਰੁਣਾ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ।
5.176.20
स वेपमान उत्थाय मातुस्तस्याः पिता तदा ।
तां कन्यामङ्कमारोप्य पर्यश्वासयत प्रभो ॥ ५.१७६.२० ॥
ਤਦ ਕੰਬਦੇ ਹੋਏ ਉੱਠ ਕੇ ਉਸ ਕੰਨਿਆ ਦੇ ਮਾਤਾ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਬਿਠਾ ਕੇ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਉਸਨੂੰ ਧੀਰਜ ਦਿੱਤਾ।
5.176.21
स तामपृच्छत्कार्त्स्न्येन व्यसनोत्पत्तिमादितः ।
सा च तस्मै यथावृत्तं विस्तरेण न्यवेदयत् ॥ ५.१७६.२१ ॥
ਉਸਨੇ ਉਸ ਤੋਂ ਮੁਸੀਬਤ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਬਾਰੇ ਸ਼ੁਰੂ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੁੱਛਿਆ; ਉਸਨੇ ਜੋ ਵਾਪਰਿਆ ਸੀ ਉਹ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸਿਆ।
5.176.22
ततः स राजर्षिरभूद्दुःखशोकसमन्वितः ।
कार्यं च प्रतिपेदे तन्मनसां सुमहातपाः ॥ ५.१७६.२२ ॥
ਤਦ ਉਹ ਰਾਜਰਿਸ਼ੀ ਦੁੱਖ ਅਤੇ ਸੋਗ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ; ਉਸ ਮਹਾਤਪਸਵੀ ਨੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਉਸ ਕਾਰਜ ਨੂੰ ਅਪਣਾਇਆ।
5.176.23
अब्रवीद्वेपमानश्च कन्यामार्तां सुदुःखितः ।
मा गाः पितुर्गृहं भद्रे मातुस्ते जनको ह्यहम् ॥ ५.१७६.२३ ॥
ਕੰਬਦੇ ਹੋਏ, ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਉਸਨੇ ਪੀੜਤ ਕੰਨਿਆ ਨੂੰ ਕਿਹਾ — 'ਹੇ ਭਦ੍ਰੇ, ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਘਰ ਨਾ ਜਾ; ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਮਾਤਾ ਦਾ ਪਿਤਾ ਹਾਂ।'
5.176.24
दुःखं छिन्द्यामहं ते वै मयि वर्तस्व पुत्रिके ।
पर्याप्तं ते मनो वत्से यदेवं परिशुष्यसि ॥ ५.१७६.२४ ॥
ਮੈਂ ਤੇਰਾ ਦੁੱਖ ਦੂਰ ਕਰਾਂਗਾ; ਹੇ ਧੀਏ, ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਭਰੋਸਾ ਰੱਖ। ਹੇ ਬੱਚੀ, ਤੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁੱਕ ਰਹੀ ਹੈਂ, ਤੇਰਾ ਮਨ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਬਹੁਤ ਦੁੱਖ ਝੱਲ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।
5.176.25
गच्छ मद्वचनाद्रामं जामदग्न्यं तपस्विनम् ।
रामस्ते सुमहद्दुःखं शोकं चैवापनेष्यति ॥ ५.१७६.२५ ॥
ਮੇਰੇ ਕਹਿਣ ਨਾਲ ਤਪਸਵੀ ਜਾਮਦਗਨਯ ਰਾਮ ਕੋਲ ਜਾ। ਰਾਮ ਤੇਰਾ ਵੱਡਾ ਦੁੱਖ ਅਤੇ ਸ਼ੋਕ ਜ਼ਰੂਰ ਦੂਰ ਕਰੇਗਾ।
5.176.26
हनिष्यति रणे भीष्मं न करिष्यति चेद्वचः ।
तं गच्छ भार्गवश्रेष्ठं कालाग्निसमतेजसम् ॥ ५.१७६.२६ ॥
ਜੇ ਉਹ ਮੇਰਾ ਬਚਨ ਨਾ ਮੰਨੇ ਤਾਂ ਉਹ ਰਣ ਵਿੱਚ ਭੀਸ਼ਮ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦੇਵੇਗਾ। ਕਾਲਅਗਨੀ ਵਰਗੇ ਤੇਜ ਵਾਲੇ ਭਾਰਗਵਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਕੋਲ ਜਾ।
5.176.27
प्रतिष्ठापयिता स त्वां समे पथि महातपाः ।
ततस्तु सुस्वरं बाष्पसुत्सृजन्ती पुनः पुनः ॥ ५.१७६.२७ ॥
ਉਹ ਮਹਾਤਪਸਵੀ ਤੈਨੂੰ ਸਮਤਲ ਰਾਹ ਉੱਤੇ ਥਾਪੇਗਾ। ਤਦ ਉਹ ਮਿੱਠੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਹੰਝੂ ਵਹਾਉਂਦੀ...
5.176.28
अब्रवीत्पितरं मातुः मा तदा होत्रवाहनम् ।
अभिवादयित्वा शिरसा गमिष्ये तव शासनात् ॥ ५.१७६.२८ ॥
ਤਦ ਉਸ ਨੇ ਮਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਹੋਤ੍ਰਵਾਹਨ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, 'ਨਹੀਂ... ਸਿਰ ਝੁਕਾ ਕੇ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਕੇ ਤੁਹਾਡੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ ਮੈਂ ਜਾਵਾਂਗੀ।'
5.176.29
अपि नामाद्य पश्येयमार्यं तं लोकविश्रुतम् ।
कथं च तीव्रं दुःकं मे नाशकयिष्यति भार्गवः।
एतदिच्छाम्यहं ज्ञातुं यथा यास्यमि तत्र वैः ॥ ५.१७६.२९ ॥
ਕੀ ਅੱਜ ਮੈਂ ਉਸ ਲੋਕ-ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਆਰਿਆ ਨੂੰ ਵੇਖ ਸਕਾਂਗੀ? ਭਾਰਗਵ ਮੇਰਾ ਤੀਬਰ ਦੁੱਖ ਕਿਵੇਂ ਨਾਸ਼ ਕਰੇਗਾ? ਮੈਂ ਇਹ ਜਾਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹਾਂ ਕਿ ਮੈਂ ਉੱਥੇ ਕਿਵੇਂ ਜਾਵਾਂਗੀ।
5.176.30
रामं द्रक्ष्यसि भद्रे त्वं जामदग्न्यं महावने ।
उग्रे तपसि वर्तन्तं सत्यसन्धं महाबलम् ॥ ५.१७६.३० ॥
ਹੇ ਕਲਿਆਣੀ, ਮਹਾਵਨ ਵਿੱਚ ਉਗਰ ਤਪ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ, ਸੱਤਯ-ਸੰਧ, ਮਹਾਬਲੀ ਜਾਮਦਗਨਯ ਰਾਮ ਨੂੰ ਤੂੰ ਵੇਖੇਂਗੀ।
5.176.31
महेन्द्रं वै गिरिश्रेष्ठं रामो नित्यमुपास्ति ह ।
ऋषयो वेदविद्वांसो गन्धर्वाप्सरसस्तथा ॥ ५.१७६.३१ ॥
ਰਾਮ ਸਦਾ ਪਰਬਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਮਹੇਂਦਰ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਵੇਦਵਿਦ ਰਿਸ਼ੀ, ਗੰਧਰਵ ਅਤੇ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਵੀ ਉੱਥੇ ਹਨ।
5.176.32
तत्र गच्छस्व भद्रं ते ब्रूयाश्चैनं वचो मम ।
अभिवाद्य च तं मूंर्ध्ना तपोवृद्धं दृढव्रतम् ॥ ५.१७६.३२ ॥
ਉੱਥੇ ਜਾ, ਤੇਰਾ ਭਲਾ ਹੋਵੇ। ਮੇਰੇ ਇਹ ਬਚਨ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਆਖੀਂ, ਅਤੇ ਤਪ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ, ਦ੍ਰਿੜ ਵ੍ਰਤ ਵਾਲੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਿਰ ਝੁਕਾ ਕੇ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰੀਂ।
5.176.33
ब्रूयाश्चैनं पुनर्भद्रे यत्ते कार्यं मनीषितम् ।
मयि संकीर्तिते रामः सर्वं तत्ते करिष्यति ॥ ५.१७६.३३ ॥
ਹੇ ਕਲਿਆਣੀ, ਤੇਰਾ ਜੋ ਇੱਛਤ ਕਾਰਜ ਹੈ ਉਹ ਵੀ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਆਖੀਂ। ਮੇਰਾ ਨਾਮ ਲੈਣ ਨਾਲ ਰਾਮ ਤੇਰਾ ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਕਰਨਗੇ।
5.176.34
मम रामः सखा वत्से प्रीतियुक्तः सुहृच्च मे ।
जमदग्निसुतो वीरः सर्वशस्त्रभृतां वरः ॥ ५.१७६.३४ ॥
ਹੇ ਧੀਏ, ਰਾਮ ਮੇਰਾ ਮਿੱਤਰ ਹੈ, ਪ੍ਰੇਮ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਹਿਤੈਸ਼ੀ ਹੈ। ਉਹ ਜਮਦਗਨੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਵੀਰ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਸ਼ਸਤਰਧਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਹੈ।
5.176.35
एवं ब्रुवति कन्यां तु पार्थिवे होत्रवाहने ।
अकृतव्रणः प्रादुरासीद्रामस्यानुचरः प्रियः ॥ ५.१७६.३५ ॥
ਰਾਜਾ ਹੋਤ੍ਰਵਾਹਨ ਜਦੋਂ ਕੰਨਿਆ ਨੂੰ ਇਹ ਆਖ ਰਹੇ ਸਨ, ਤਦ ਰਾਮ ਦਾ ਪਿਆਰਾ ਸੇਵਕ ਅਕ੍ਰਿਤਵ੍ਰਣ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ।
5.176.36
ततस्ते मनुयः सर्वे समुत्तस्थुः महस्रशः ।
स च राजा वयोवृद्धः सृञ्ययो होत्रवाहनः ॥ ५.१७६.३६ ॥
ਤਦ ਉਹ ਸਾਰੇ ਮਨੁੱਖ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਉੱਠ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋਏ; ਅਤੇ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਸ੍ਰਿੰਜਯ ਰਾਜਾ ਹੋਤ੍ਰਵਾਹਨ ਵੀ ਉੱਠਿਆ।
5.176.37
ततो दृष्ट्वा कृतातिथ्यमन्योन्यं ते वनौकसः ।
सहिता भरतश्रेष्ठ निषेदुः परिवार्य तम् ॥ ५.१७६.३७ ॥
ਫਿਰ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਦਾ ਆਤਿਥ ਸਤਕਾਰ ਵੇਖ ਕੇ, ਹੇ ਭਰਤਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਉਹ ਵਨਵਾਸੀ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ ਉਸਨੂੰ ਘੇਰ ਕੇ ਬੈਠ ਗਏ।
5.176.38
ततस्ते कथयामासुः कथास्तास्ता मनोरमाः ।
धन्या दिव्याश्च राजेन्द्र प्रीतिहर्षमुदा युताः ॥ ५.१७६.३८ ॥
ਫਿਰ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਮਨੋਹਰ, ਸ਼ੁਭ ਅਤੇ ਦਿਵ੍ਯ ਅਨੇਕ ਕਥਾਵਾਂ ਸੁਣਾਈਆਂ, ਹੇ ਰਾਜੇਂਦਰ; ਉਹ ਪ੍ਰੀਤ, ਹਰਸ਼ ਅਤੇ ਆਨੰਦ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ ਸਨ।
5.176.39
ततः कथान्ते राजर्षिर्महात्मा होत्रवाहनः ।
रामं श्रेष्ठं महर्षीणामपृच्छदकृतव्रणम् ॥ ५.१७६.३९ ॥
ਫਿਰ ਕਥਾ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ ਮਹਾਤਮਾ ਰਾਜਰਸ਼ੀ ਹੋਤ੍ਰਵਾਹਨ ਨੇ ਮਹਾਂਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਰਾਮ ਬਾਰੇ ਅਕ੍ਰਿਤਵ੍ਰਣ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ।
5.176.40
क्व संप्रति महाबाहो जामदग्न्यः प्रतापवान् ।
अकृतव्रण शक्यो वै द्रुष्टुं वेदविदां वर ॥ ५.१७६.४० ॥
ਹੇ ਮਹਾਬਾਹੂ, ਵੇਦ ਜਾਣਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਅਕ੍ਰਿਤਵ੍ਰਣ, ਪ੍ਰਤਾਪੀ ਜਾਮਦਗਨਯ ਰਾਮ ਹੁਣ ਕਿੱਥੇ ਹਨ, ਕੀ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਣਾ ਸੰਭਵ ਹੈ?
5.176.41
भवन्तमेव सततं रामः कीर्तयति प्रभो ।
सृञ्जयो मे प्रियसखो राजर्षिरिति पार्थिव ॥ ५.१७६.४१ ॥
ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਰਾਮ ਸਦਾ ਤੁਹਾਡੀ ਹੀ ਚਰਚਾ ਕਰਦੇ ਹਨ — 'ਸ੍ਰੰਜਯ ਮੇਰਾ ਪਿਆਰਾ ਮਿੱਤਰ ਰਾਜਰਸ਼ੀ ਹੈ', ਹੇ ਰਾਜਨ।
5.176.42
इह रामः प्रभाते श्वो भवितेति मतिर्मम ।
द्रष्टस्येनमिहायान्तं तव दर्शनकाङ्क्षया ॥ ५.१७६.४२ ॥
ਮੇਰਾ ਖ਼ਿਆਲ ਹੈ ਕਿ ਰਾਮ ਭਲਕੇ ਸਵੇਰੇ ਇੱਥੇ ਆਉਣਗੇ; ਤੁਹਾਡੇ ਦਰਸ਼ਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਇੱਥੇ ਆਉਂਦੇ ਹੋਏ ਤੁਸੀਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖੋਗੇ।
5.176.43
इयं च कन्या राजर्षे किमर्थं वनमागता ।
कस्य चेयं तव च का भवतीच्छामि वेदितुम् ॥ ५.१७६.४३ ॥
ਹੇ ਰਾਜਰਿਸ਼ੀ, ਇਹ ਕੁੜੀ ਕਿਸ ਕਾਰਨ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਆਈ ਹੈ? ਇਹ ਕਿਸਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਤੁਹਾਡੀ ਕੌਣ ਹੈ? ਮੈਂ ਇਹ ਜਾਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।
5.176.44
दौहित्रीयं मम विभो काशिराजसुता प्रिया ।
ज्येष्ठा स्वयंवरे तस्थौ भगिनीभ्यां सहानध ॥ ५.१७६.४४ ॥
ਹੇ ਵਿਭੂ, ਇਹ ਮੇਰੀ ਦੋਹਤੀ ਹੈ, ਕਾਸ਼ੀਰਾਜ ਦੀ ਪਿਆਰੀ ਧੀ। ਹੇ ਨਿਰਮਲ, ਸਵੈਂਵਰ ਵਿੱਚ ਇਹ ਆਪਣੀਆਂ ਦੋ ਭੈਣਾਂ ਨਾਲ ਖੜ੍ਹੀ ਸੀ; ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਸੀ।
5.176.45
इयमम्बेति विख्याता ज्येष्ठा काशिपतेः सुता ।
अम्बिकाम्बालिके कन्ये कनीयस्यौ तपोधन ॥ ५.१७६.४५ ॥
ਇਹ ਅੰਬਾ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਕਾਸ਼ੀਰਾਜ ਦੀ ਵੱਡੀ ਧੀ ਹੈ। ਅੰਬਿਕਾ ਅਤੇ ਅੰਬਾਲਿਕਾ ਦੋਵੇਂ ਕੁੜੀਆਂ ਛੋਟੀਆਂ ਹਨ, ਹੇ ਤਪੋਧਨ।
5.176.46
समेतं पार्थिवं क्षत्रं काशिपुर्यां ततोऽभवत् ।
कन्यानिमित्तं विप्रर्षे तत्रासीदुत्सवो महान् ॥ ५.१७६.४६ ॥
ਫਿਰ ਕਾਸ਼ੀਪੁਰੀ ਵਿੱਚ ਰਾਜਿਆਂ ਦਾ ਇਕੱਠ ਹੋਇਆ। ਹੇ ਵਿਪ੍ਰਰਿਸ਼ੀ, ਕੁੜੀਆਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਉੱਥੇ ਵੱਡਾ ਉਤਸਵ ਹੋਇਆ।
5.176.47
तता किल महावीर्यो भीष्मः शान्तनवो नृपान् ।
अधिक्षिप्य महातेजास्तिस्त्रः कन्या जहार ताः ॥ ५.१७६.४७ ॥
ਫਿਰ ਮਹਾਬਲੀ, ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ ਸ਼ਾਂਤਨੂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਭੀਸ਼ਮ ਨੇ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਲਲਕਾਰ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨਾਂ ਕੁੜੀਆਂ ਦਾ ਹਰਨ ਕਰ ਲਿਆ।
5.176.48
निर्जित्य पृथिवीपालानथ भीष्मो जगाह्वयम् ।
आजगाम विशुद्धात्मा कन्याभिः सह भारतः ॥ ५.१७६.४८ ॥
ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਾਖੇ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਕੇ ਭੀਸ਼ਮ ਨਗਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋਏ। ਸ਼ੁੱਧ ਆਤਮਾ ਵਾਲੇ ਭਾਰਤ ਕੁੜੀਆਂ ਸਮੇਤ ਵਾਪਸ ਆਏ।
5.176.49
सत्यवत्यै निवेद्याथ विवाहं समनन्तरम् ।
भ्रातुर्विचित्रवीर्यस्य समाज्ञापयत प्रभुः ॥ ५.१७६.४९ ॥
ਫਿਰ ਸਤਿਆਵਤੀ ਨੂੰ ਦੱਸ ਕੇ, ਤੁਰੰਤ ਵਿਚਿਤ੍ਰਵੀਰਯ ਦੇ ਭਰਾ ਦੇ ਵਿਆਹ ਦਾ ਹੁਕਮ ਪ੍ਰਭੂ (ਭੀਸ਼ਮ) ਨੇ ਦਿੱਤਾ।
5.176.50
तं तु वैवाहिकं दृष्ट्वा कन्येयं समुपार्जितम् ।
अब्रवीत्तत्र गाङ्गेयं मन्त्रिमध्ये द्विजर्षभ ॥ ५.१७६.५० ॥
ਆਪਣੇ ਲਈ ਇਕੱਠੇ ਕੀਤੇ ਵਿਆਹ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧ ਵੇਖ ਕੇ ਉਸ ਕੰਨਿਆ ਨੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਗਾਂਗੇਯ ਨੂੰ ਉੱਥੇ ਕਿਹਾ, ਹੇ ਦਵਿਜਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ।
5.176.51
मया साल्वपतिर्वीरो मनसाऽभिवृतः पतिः ।
न ममार्हसि धर्मज्ञ दातुं भ्रात्रेऽन्यमानसाम् ॥ ५.१७६.५१ ॥
ਬਹਾਦਰ ਸਾਲਵ-ਪਤੀ ਨੂੰ ਮੈਂ ਮਨੋਂ ਆਪਣਾ ਪਤੀ ਚੁਣ ਲਿਆ ਹੈ। ਹੇ ਧਰਮਜ੍ਞ, ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਵੱਲ ਮਨ ਰੱਖਣ ਵਾਲੀ ਮੈਨੂੰ ਭਰਾ ਨੂੰ ਦੇਣਾ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਠੀਕ ਨਹੀਂ।
5.176.52
तच्छ्रुत्वा वचनं भीष्मः संमन्त्र्य सह मन्त्रिभिः ।
निश्चित्य विससर्जेमां सत्यवत्या मते स्थितः ॥ ५.१७६.५२ ॥
ਇਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਭੀਸ਼ਮ ਨੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਨਾਲ ਸਲਾਹ ਕੀਤੀ, ਫੈਸਲਾ ਕਰਕੇ ਸਤਿਆਵਤੀ ਦੇ ਮਤ ਉੱਤੇ ਕਾਇਮ ਰਹਿੰਦਿਆਂ ਇਸ ਕੰਨਿਆ ਨੂੰ ਵਿਦਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
5.176.53
अनुज्ञाता तु भीष्मेण साल्वं सौभपतिं ततः ।
कन्येयं मुदिता तत्र काले वाचनमब्रवीत् ॥ ५.१७६.५३ ॥
ਭੀਸ਼ਮ ਦੀ ਆਗਿਆ ਮਿਲਣ ਤੇ ਇਹ ਕੰਨਿਆ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਨਾਲ, ਠੀਕ ਸਮੇਂ, ਸੌਭਪਤੀ ਸਾਲਵ ਨੂੰ ਉੱਥੇ ਇਹ ਬਚਨ ਬੋਲੀ।
5.176.54
विसर्जितास्मि भीष्मेण धर्मं मां प्रतिपादय ।
मनसाभिवृत्तः पूर्वं मया त्वं पार्थिवर्षम ॥ ५.१७६.५४ ॥
ਭੀਸ਼ਮ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਵਿਦਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਮੈਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰੋ। ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਮੈਂ ਮਨੋਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਚੁਣਿਆ ਸੀ, ਹੇ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ।
5.176.55
प्रत्याचख्यौ च साल्वोऽस्याश्चारित्रस्याभिशङ्कितः ।
सेयं तपोवनं प्राप्ता तापस्येऽभिरता भृशम् ॥ ५.१७६.५५ ॥
ਸਾਲਵ ਨੇ ਉਸਦੇ ਚਾਲ-ਚਲਨ ਉੱਤੇ ਸ਼ੱਕ ਕਰਕੇ ਉਸਨੂੰ ਠੁਕਰਾ ਦਿੱਤਾ। ਉਹ ਤਪੋਵਨ ਪਹੁੰਚੀ ਅਤੇ ਤਪੱਸਿਆ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਲੀਨ ਹੋ ਗਈ।
5.176.56
मया च प्रत्यभिज्ञाता वंशस्य परिकीर्तनात् ।
अस्य दुःखस्य चोत्पत्तिं भीष्ममेवेह मन्यते । ॥ ५.१७६.५६ ॥
ਵੰਸ਼ ਦੇ ਵਰਣਨ ਨਾਲ ਮੈਂ ਉਸਨੂੰ ਪਛਾਣ ਲਿਆ। ਇਸ ਦੁੱਖ ਦਾ ਮੂਲ ਭੀਸ਼ਮ ਹੀ ਹੈ, ਇਹ ਉਹ ਇੱਥੇ ਮੰਨਦੀ ਹੈ।
5.176.57
भगवन्नेवमेवेह यथाह पृथिवीपतिः ।
शरीरकर्ता मातुर्मे सृञ्जयो होत्रवाहनः ॥ ५.१७६.५७ ॥
ਭਗਵਨ, ਇੱਥੇ ਜਿਵੇਂ ਧਰਤੀ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ, ਉਵੇਂ ਹੀ ਹੈ। ਮੇਰੀ ਮਾਤਾ ਦੇ ਸਰੀਰ ਦਾ ਕਰਤਾ ਸ੍ਰੰਜਯ ਹੋਤ੍ਰਵਾਹਨ ਹੀ ਹੈ।
5.176.58
न ह्युत्सहे स्वनगरं प्रतियातुं तपोधन ।
अपमानभयाच्चैव व्रीडया च महामुने ॥ ५.१७६.५८ ॥
ਹੇ ਤਪੋਧਨ, ਅਪਮਾਨ ਦੇ ਡਰ ਅਤੇ ਸ਼ਰਮ ਕਾਰਨ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਨਗਰ ਵਾਪਸ ਜਾਣ ਦੀ ਹਿੰਮਤ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੀ, ਹੇ ਮਹਾਮੁਨੀ।
5.176.59
यत्तु मां भगवान्रामो वक्ष्यति द्विजसत्तम ।
तन्मे कार्यतमं कार्यमिति मे भगवन्मतिः ॥ ५.१७६.५९ ॥
ਹੇ ਦ੍ਵਿਜਸ਼ਰੇਸ਼ਠ, ਭਗਵਾਨ ਰਾਮ ਮੈਨੂੰ ਜੋ ਕਹਿਣਗੇ, ਉਹੀ ਮੈਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਰੂਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਮੇਰਾ ਨਿਸ਼ਚਾ ਹੈ, ਭਗਵਨ।