ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 5.178
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.178.1
एवमुक्तस्तदा रामो जहि भीष्ममिति प्रभो ।
उवाच रुदतीं कन्यां चोदयन्तीं पुनः पुनः ॥ ५.१७८.१ ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಾಗ ರಾಮನು, 'ಭೀಷ್ಮನನ್ನು ಕೊಲ್ಲು' ಎಂದು, ಅಳುತ್ತಿದ್ದ, ಪದೇ ಪದೇ ಪ್ರೇರೇಪಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಕನ್ಯೆಗೆ ಹೇಳಿದನು.
5.178.2
काश्ये न कामं गृह्णामि शस्त्रं वै वरवर्णिनि ।
ऋते ब्रह्मविदां हेतोः किमन्यत्करवाणि ते ॥ ५.१७८.२ ॥
ಕಾಶಿಯ ಮಗಳೇ, ಸುಂದರ ವರ್ಣದವಳೇ, ಬ್ರಹ್ಮಜ್ಞಾನಿಗಳ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಹೊರತು ನಾನು ಇಷ್ಟದಿಂದ ಶಸ್ತ್ರ ಹಿಡಿಯುವುದಿಲ್ಲ. ನಿನಗಾಗಿ ಇನ್ನೇನು ಮಾಡಲಿ?
5.178.3
वाचा भीष्मश्च साल्वश्च मम राज्ञि वशानुगौ ।
भविष्यतोऽनवद्याङ्गि तत्करिष्यामि मा शुचः ॥ ५.१७८.३ ॥
ಮಾತಿನಿಂದ ಭೀಷ್ಮ ಮತ್ತು ಶಾಲ್ವರು ನನ್ನ ವಶದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವವರಾಗುತ್ತಾರೆ. ನಿರ್ದೋಷ ಅಂಗಗಳ ರಾಣಿಯೇ, ಅದನ್ನು ನಾನು ಮಾಡುತ್ತೇನೆ; ದುಃಖಿಸಬೇಡ.
5.178.4
न तु शस्त्रं ग्रहीष्यामि कथंचिदपि भामिनि ।
ऋते नियोगाद्विप्राणामेष मे समयः कृतः ॥ ५.१७८.४ ॥
ಆದರೆ ಸುಂದರಿಯೇ, ಯಾವ ರೀತಿಯಿಂದಲೂ ನಾನು ಶಸ್ತ್ರ ಹಿಡಿಯುವುದಿಲ್ಲ; ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ಆಜ್ಞೆಯಿಲ್ಲದೆ. ಇದೇ ನನ್ನ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ.
5.178.5
मम दुःखं भगवता व्यपनेयं यतस्ततः ।
तच्च भीष्मप्रसूतं मे तं जहीश्वर मा चिरम् ॥ ५.१७८.५ ॥
ಭಗವಂತನೇ, ನನ್ನ ದುಃಖವನ್ನು ಎಲ್ಲಿಂದಲಾದರೂ ದೂರ ಮಾಡಬೇಕು. ಭೀಷ್ಮನಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಆ ದುಃಖವನ್ನು, ಈಶ್ವರನೇ, ಕೊಲ್ಲು; ತಡ ಮಾಡಬೇಡ.
5.178.6
काशिकन्ये पुनर्ब्रूहि भीष्मस्ते चरणावुभौ ।
शिरसा वन्दनार्होऽपि ग्रहीष्यति गिरा मम ॥ ५.१७८.६ ॥
ಕಾಶಿಯ ಮಗಳೇ, ಮತ್ತೆ ಹೇಳು: ಭೀಷ್ಮನು ನಿನ್ನ ಎರಡು ಪಾದಗಳಿಗೆ ತಲೆಯಿಂದ ನಮಸ್ಕರಿಸಲಿ; ಅವನು ನಮಸ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಅರ್ಹನಾದರೂ, ನನ್ನ ಮಾತಿನಿಂದ ಅದನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುವನು.
5.178.7
जहि भीष्मं रणे राम मम चेदिच्छसि प्रियम् ।
प्रतिश्रुतं च यदपि तत्सत्यं कर्तुमर्हसि ॥ ५.१७८.७ ॥
ರಾಮ, ನನಗೆ ಪ್ರಿಯವಾದುದನ್ನು ನೀನು ಬಯಸಿದರೆ, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಭೀಷ್ಮನನ್ನು ಸಂಹರಿಸು. ನೀನು ಕೊಟ್ಟ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆಯನ್ನೂ ಸತ್ಯಗೊಳಿಸುವುದು ನಿನಗೆ ಯೋಗ್ಯ.
5.178.8
तयोः संवदतोरेवं राजन्रामाम्बयोस्तदा ।
अकृतव्रणो जामदग्न्यमिदं वचनमब्रवीत् ॥ ५.१७८.८ ॥
ರಾಜನೇ, ರಾಮ ಮತ್ತು ಅಂಬೆ ಹೀಗೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಅಕೃತವ್ರಣನು ಜಾಮದಗ್ನ್ಯ ರಾಮನಿಗೆ ಈ ಮಾತನ್ನು ಹೇಳಿದನು.
5.178.9
शरणागतां महाबाहो कन्यां न त्यक्तुमर्हसि ।
यदि भीष्मो रणे राम समाहूतस्त्वया मृधे ॥ ५.१७८.९ ॥
ಮಹಾಬಾಹುವೇ, ಶರಣಾಗಿ ಬಂದ ಈ ಕನ್ಯೆಯನ್ನು ನೀನು ತ್ಯಜಿಸುವುದು ನಿನಗೆ ಯೋಗ್ಯವಲ್ಲ. ರಾಮ, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ನೀನು ಭೀಷ್ಮನನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸಿದ್ದರೆ.
5.178.10
निर्जितोऽस्मीति वा ब्रूयात्कुर्याद्वा वचनं तव ।
कृतमस्या भवेत्कार्यं कन्याया भृगुनन्दन ॥ ५.१७८.१० ॥
ನಾನು ಸೋತೆನೆಂದು ಅವನು ಹೇಳಿದರೆ, ಅಥವಾ ನಿನ್ನ ಮಾತನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದರೆ, ಈ ಕನ್ಯೆಯ ಕಾರ್ಯ ಸಿದ್ಧಿಸುತ್ತದೆ. ಓ ಭೃಗುನಂದನ.
5.178.11
वाक्यं सत्यं च ते वीर भविष्यति कृतं विभो ।
इयं चापि प्रतिज्ञा ते तदा राम महामुने ॥ ५.१७८.११ ॥
ವೀರನೇ, ವಿಭುವೇ, ನಿನ್ನ ಮಾತು ಸತ್ಯವಾಗಿ ನೆರವೇರುವುದು. ರಾಮ, ಮಹಾಮುನಿಯೇ, ಆಗ ನಿನ್ನ ಈ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆಯೂ ನೆರವೇರುವುದು.
5.178.12
जित्वा वै क्षत्रियान्सर्वान्ब्रह्मणेषु प्रतिश्रुता ।
ब्राह्मणः क्षत्रियो वैश्यः शूद्रश्चैव रणे यदि ॥ ५.१७८.१२ ॥
ಎಲ್ಲ ಕ್ಷತ್ರಿಯರನ್ನು ಗೆದ್ದು, ನೀನು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ವಚನ ನೀಡಿದ್ದೆ. ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೋ, ಕ್ಷತ್ರಿಯನೋ, ವೈಶ್ಯನೋ, ಶೂದ್ರನೋ (ಯಾರೇ ಆಗಿರಲಿ).
5.178.13
ब्रह्मद्विङ्भविता तं वै हनिष्यामीति भार्गव ।
शरणार्थे प्रपन्नानां भीतानां शरणार्थिनाम् ॥ ५.१७८.१३ ॥
ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ದ್ವೇಷಿಯಾದವನನ್ನು ನಾನು ಕೊಲ್ಲುತ್ತೇನೆ, ಓ ಭಾರ್ಗವ. ಶರಣಾಗಿ ಬಂದವರಿಗೆ, ಭಯಗೊಂಡವರಿಗೆ, ಶರಣು ಬೇಡುವವರಿಗೆ.
5.178.14
न शक्ष्यामि परित्यागं कर्तुं जीवन्कथंचन ।
यश्च कृत्स्नं रणे क्षत्रं विजेष्यति समागतम् ॥ ५.१७८.१४ ॥
ಬದುಕಿರುವವರೆಗೂ ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಅವರನ್ನು ಕೈಬಿಡಲು ನನಗೆ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಸೇರಿದ ಎಲ್ಲಾ ಕ್ಷತ್ರಿಯರನ್ನು ಗೆಲ್ಲುವವನೂ.
5.178.15
दीप्तात्मानमहं तं च हनिष्यामीति भार्गव ।
स एवं विजयी राम भीष्मः कुरुकुलोद्वहः ।
तेन युध्यस्व सङ्ग्रमे समेत्य भृगुनन्दन ॥ ५.१७८.१५ ॥
ಪ್ರಜ್ವಲಿತ ಆತ್ಮವುಳ್ಳವನನ್ನು ನಾನು ಕೊಲ್ಲುತ್ತೇನೆ, ಓ ಭಾರ್ಗವ. ಹೀಗೆ ವಿಜಯಿಯಾದವನು ಭೀಷ್ಮ, ಕುರುಕುಲವನ್ನು ಹೊತ್ತವನು, ಓ ರಾಮ. ಅವನೊಂದಿಗೆ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಎದುರಿಸಿ ಹೋರಾಡು, ಓ ಭೃಗುನಂದನ.
5.178.16
स्मराम्यहं पूर्वकृतां प्रतिज्ञामृषिसत्तम ।
तथैव त्त करिष्यामि यथा साम्नैव लप्स्यते ॥ ५.१७८.१६ ॥
ಓ ಋಷಿಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ನಾನು ಮೊದಲು ಮಾಡಿದ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ ನನಗೆ ನೆನಪಿದೆ. ಸಾಮೋಪಾಯದಿಂದಲೇ ಅದು ದೊರೆಯುವಂತೆ ನಾನು ಹಾಗೆಯೇ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ.
5.178.17
कार्यमेतन्महद्ब्रह्मन्काशिकान्यामनोगतम् ।
गमिष्यामि स्वयं कन्यामादाय यत्र सः ॥ ५.१७८.१७ ॥
ಓ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೇ, ಇದು ಮಹತ್ಕಾರ್ಯ; ಕಾಶಿಯ ಕನ್ಯೆಯರ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿದೆ. ಕನ್ಯೆಯನ್ನು ಕರೆದುಕೊಂಡು, ಅವನಿರುವೆಡೆಗೆ ನಾನೇ ಹೋಗುತ್ತೇನೆ.
5.178.18
यदि भीष्मो रणश्लाघी न करिष्यति मे वचः ।
हनिष्याम्येनमुद्रिक्तमिति मे निश्चिता मतिः ॥ ५.१७८.१८ ॥
ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಹೆಮ್ಮೆ ಪಡುವ ಭೀಷ್ಮನು ನನ್ನ ಮಾತನ್ನು ಮಾಡದಿದ್ದರೆ, ಈ ಅಹಂಕಾರಿಯನ್ನು ನಾನು ಕೊಲ್ಲುತ್ತೇನೆ ಎಂಬುದು ನನ್ನ ದೃಢ ನಿರ್ಧಾರ.
5.178.19
न हि बाणा मयोत्सृष्टाः सज्जन्तीह शरीरिणाम् ।
कायेषु विदितं तुभ्यं पुरा क्षत्रियसंगरे ॥ ५.१७८.१९ ॥
ನಾನು ಬಿಟ್ಟ ಬಾಣಗಳು ಇಲ್ಲಿ ದೇಹಧಾರಿಗಳ ದೇಹಗಳಲ್ಲಿ ಅಂಟಿಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ; ಇದು ಹಿಂದೆ ಕ್ಷತ್ರಿಯರ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ನಿನಗೆ ತಿಳಿದಿದೆ.
5.178.20
एवमुक्त्वा ततो रामः सह तैर्ब्रह्मवादिभिः ।
प्रयाणाय मतिं कृत्वा समुत्तस्थौ महातपाः ॥ ५.१७८.२० ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ, ಆ ಬ್ರಹ್ಮವಾದಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸಲು ನಿಶ್ಚಯಿಸಿ ಮಹಾತಪಸ್ವಿ ರಾಮನು ಎದ್ದನು.
5.178.21
ततस्ते तामुषित्वा तु रजनीं तत्र तापसाः ।
हुताग्नयो जप्तजप्याः प्रतस्थुर्मञ्जिघांसया ॥ ५.१७८.२१ ॥
ಆಗ ಆ ತಾಪಸರು ಅಲ್ಲಿ ರಾತ್ರಿ ಕಳೆದು, ಅಗ್ನಿಹೋತ್ರ ಮಾಡಿ, ಜಪಗಳನ್ನು ಪಠಿಸಿ, ಪ್ರಯಾಣ ಬೆಳೆಸಿದರು.
5.178.22
अभ्यगच्छत्ततो रामः सह तैर्ब्रह्मवादिभिः ।
कुरुक्षेत्रं महाराज कन्यया सह भारत ॥ ५.१७८.२२ ॥
ನಂತರ ರಾಮನು ಆ ಬ್ರಹ್ಮವಾದಿಗಳೊಂದಿಗೆ, ಕನ್ಯೆಯೊಂದಿಗೆ, ಓ ಮಹಾರಾಜ ಭಾರತನೇ, ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಬಂದನು.
5.178.23
न्यविशन्त ततः सर्वे परिगृह्य सरस्वतीम् ।
तापसास्ते महात्मानो भृगुश्रेष्ठपुरस्कृताः ॥ ५.१७८.२३ ॥
ನಂತರ ಭೃಗುಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟುಕೊಂಡ ಆ ಮಹಾತ್ಮ ತಾಪಸರೆಲ್ಲರೂ ಸರಸ್ವತಿಯನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ ಅಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದರು.
5.178.24
ततस्तृतीये दिवसे समे देशे व्यवस्थितः ।
प्रेषयामास मे राजन्प्राप्तोऽस्मीति महाव्रतः ॥ ५.१७८.२४ ॥
ನಂತರ ಮೂರನೇ ದಿನ, ಸಮತಟ್ಟಾದ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ ಆ ಮಹಾವ್ರತನು ನನಗೆ ಸಂದೇಶ ಕಳುಹಿಸಿದನು — ಓ ರಾಜನೇ, ನಾನು ಬಂದಿದ್ದೇನೆ ಎಂದು.
5.178.25
तमागतमहं श्रुत्वा विषयान्तं महाबलम् ।
अभ्यगच्छं जवेनाशु प्रीत्या तेजोनिधिं प्रभुम् ॥ ५.१७८.२५ ॥
ಗಡಿಯಲ್ಲಿ ಬಂದಿರುವ ಆ ಮಹಾಬಲಿಯನ್ನು ಕೇಳಿ, ಸಂತೋಷದಿಂದ ವೇಗವಾಗಿ ಆ ತೇಜೋನಿಧಿ ಪ್ರಭುವಿನ ಬಳಿಗೆ ಹೋದೆನು.
5.178.26
गां पुरस्कृत्य राजेन्द्र ब्राह्मणैः परिवारितः ।
ऋत्विग्भिर्देवकल्पैश्च तथैव च पुरोहितैः ॥ ५.१७८.२६ ॥
ರಾಜೇಂದ್ರನೇ, ಗೋವನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟು, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು, ದೇವಸಮಾನರಾದ ಋತ್ವಿಜರು ಮತ್ತು ಪುರೋಹಿತರಿಂದ ಸುತ್ತುವರೆಯಲ್ಪಟ್ಟು (ಹೋದೆನು).
5.178.27
स मामभिगतं दृष्ट्वा जामदग्न्यः प्रतापवान् ।
प्रतिजग्राह तां पूजां वचनं चेदमब्रवीत् ॥ ५.१७८.२७ ॥
ನಾನು ಬಂದಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ ಆ ಪ್ರತಾಪವಂತ ಜಾಮದಗ್ನ್ಯನು ಆ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ ಈ ಮಾತನ್ನು ಹೇಳಿದನು.
5.178.28
भीष्म कां बुद्धिमास्थाय काशिराजसुता तदा ।
अकामेन त्वया नीता पुनश्चैव विसर्जिता ॥ ५.१७८.२८ ॥
ಭೀಷ್ಮ, ಯಾವ ಬುದ್ಧಿಯನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿ ನೀನು ಆಗ ಕಾಶಿರಾಜನ ಮಗಳನ್ನು ಅವಳ ಇಚ್ಛೆಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಕರೆದೊಯ್ದು ಮತ್ತೆ ಬಿಟ್ಟುಬಿಟ್ಟೆ?
5.178.29
विभ्रंशिता त्वया हीयं धर्मादास्ते यशस्विनी ।
परामृष्टां त्वया हीमां को हि गन्तुमिहार्हति ॥ ५.१७८.२९ ॥
ನೀನು ಇವಳನ್ನು ಧರ್ಮದಿಂದ ಭ್ರಷ್ಟಗೊಳಿಸಿದ್ದೀಯೆ; ಈ ಯಶಸ್ವಿನಿ ಇನ್ನೂ (ಅವಿವಾಹಿತೆಯಾಗಿ) ಇದ್ದಾಳೆ. ನೀನು ಇವಳನ್ನು ಬಲವಂತವಾಗಿ ಮುಟ್ಟಿದ್ದೀಯೆ; ಈಗ ಇವಳ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಲು ಯಾರು ಅರ್ಹ?
5.178.30
प्रत्याख्याता हि साल्वेन त्वया नीतेति भारत ।
तस्मादिमां मन्नियोगात्प्रतिगृह्णीष्व भारत ॥ ५.१७८.३० ॥
ಸಾಲ್ವನು ಇವಳನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದ್ದಾನೆ, ನೀನು ಇವಳನ್ನು ಕರೆದೊಯ್ದಿರುವೆ, ಭಾರತ. ಆದ್ದರಿಂದ ನನ್ನ ಆಜ್ಞೆಯಂತೆ ಇವಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸು, ಭಾರತ.
5.178.31
स्वधर्मं पुरुषव्याघ्र राजपुत्री लभत्वियम् ।
न युक्तस्त्ववमानोऽयं राज्ञां कर्तुं त्वयाऽनघ ॥ ५.१७८.३१ ॥
ಪುರುಷವ್ಯಾಘ್ರನೇ, ಈ ರಾಜಪುತ್ರಿ ತನ್ನ ಧರ್ಮವನ್ನು ಪಡೆಯಲಿ. ನಿಷ್ಪಾಪನೇ, ರಾಜರಿಗೆ ಇಂಥ ಅವಮಾನವನ್ನು ಮಾಡುವುದು ನಿನಗೆ ಯೋಗ್ಯವಲ್ಲ.
5.178.32
ततस्तं वै विमनसमुदीक्ष्याहमथाब्रुवम् ।
नाहमेनां पुनर्दद्यां ब्रह्मन्भ्रात्रे कथञ्चन ॥ ५.१७८.३२ ॥
ಆಗ ಅವನು ವಿಷಣ್ಣನಾಗಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ ನಾನು ಹೇಳಿದೆ: 'ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೇ, ಇವಳನ್ನು ನನ್ನ ಸಹೋದರನಿಗೆ ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ಮತ್ತೆ ಕೊಡುವುದಿಲ್ಲ.'
5.178.33
साल्वस्याहमिति प्राह पुरा मामेव भार्गव ।
मया चैवाभ्यनुज्ञाता गतेयं नगरं प्रति ॥ ५.१७८.३३ ॥
'ನಾನು ಶಾಲ್ವನವಳು' ಎಂದು ಹಿಂದೆ ಅವಳು ನನಗೆ ಹೇಳಿದ್ದಳು, ಭಾರ್ಗವನೇ. ನನ್ನ ಅನುಮತಿಯಿಂದ ಈಕೆ ನಗರದ ಕಡೆಗೆ ಹೋದಳು.
5.178.34
न भयान्नाप्यनुक्रोशान्नार्थलोभान्न काम्यया ।
क्षात्रं धर्ममहं जह्यमिति मे व्रतमाहितम् ॥ ५.१७८.३४ ॥
ಭಯದಿಂದಲ್ಲ, ಕರುಣೆಯಿಂದಲ್ಲ, ಧನಲೋಭದಿಂದಲ್ಲ, ಕಾಮದಿಂದಲ್ಲ — 'ಕ್ಷಾತ್ರಧರ್ಮವನ್ನು ನಾನು ತ್ಯಜಿಸುವುದಿಲ್ಲ' ಎಂಬುದು ನನ್ನ ದೃಢವ್ರತ.
5.178.35
अथ मामब्रवीद्रामः क्रोधपर्याकुलेक्षणः ।
न करिष्यसि चेदेतद्वाक्यं मे नरपुङ्गव ॥ ५.१७८.३५ ॥
ಆಗ ಕೋಪದಿಂದ ಕಲಕಿದ ಕಣ್ಣುಗಳ ರಾಮನು ನನಗೆ ಹೇಳಿದನು: 'ನರಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ನನ್ನ ಈ ಮಾತನ್ನು ನೀನು ಮಾಡದಿದ್ದರೆ—'
5.178.36
हनिष्यामि सहामात्यं त्वामद्येति पुनः पुनः ।
संरम्भादब्रवीद्रामः क्रोधपर्याकुलेक्षणः ॥ ५.१७८.३६ ॥
'ಇಂದೇ ನಿನ್ನನ್ನು ಮಂತ್ರಿಗಳೊಡನೆ ಕೊಲ್ಲುತ್ತೇನೆ' ಎಂದು ರಾಮನು ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಆವೇಶದಿಂದ ಹೇಳಿದನು; ಅವನ ಕಣ್ಣುಗಳು ಕೋಪದಿಂದ ಕಲಕಿದ್ದವು.
5.178.37
तमहं गीर्भिरिष्टाभि पुनः पुनररिन्दम ।
अयाचं भृगुशार्दूलं न चैव प्रशशाम सः ॥ ५.१७८.३७ ॥
ಶತ್ರುದಮನನೇ, ಇಷ್ಟವಾದ ಮಾತುಗಳಿಂದ ಪದೇ ಪದೇ ನಾನು ಆ ಭೃಗುವಂಶದ ಹುಲಿಯನ್ನು ಬೇಡಿಕೊಂಡೆ; ಆದರೆ ಅವನು ಶಾಂತನಾಗಲಿಲ್ಲ.
5.178.38
प्रणम्य तमहं मूर्ध्ना भूयो ब्राह्मणसत्तमम् ।
अब्रुवं कारणं किं तद्यत्त्वं युद्धं मयेच्छसि ॥ ५.१७८.३८ ॥
ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋತ್ತಮನಿಗೆ ತಲೆಬಾಗಿ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ನಾನು ಮತ್ತೆ ಕೇಳಿದೆ: "ನನ್ನೊಂದಿಗೆ ಯುದ್ಧವನ್ನು ಬಯಸಲು ಕಾರಣವೇನು?"
5.178.39
इष्वस्त्रं मम बालस्य भवतैव चतुर्विधम् ।
उपदिष्टं महाबाहो शिष्योऽस्मि तव भार्गव ॥ ५.१७८.३९ ॥
ಮಹಾಬಾಹುವೇ, ಭಾರ್ಗವನೇ, ಬಾಲಕನಾದ ನನಗೆ ನೀವೇ ನಾಲ್ಕು ವಿಧದ ಇಷ್ವಸ್ತ್ರ ವಿದ್ಯೆಯನ್ನು ಬೋಧಿಸಿದ್ದೀರಿ; ನಾನು ನಿಮ್ಮ ಶಿಷ್ಯ.
5.178.40
ततो मामब्रवीद्रामः क्रोधसंरक्तलोचनः ।
जानीषे मां गुरुं भीष्म गृह्णासीमां न चैव ह ॥ ५.१७८.४० ॥
ಆಗ ಕೋಪದಿಂದ ಕೆಂಪಾದ ಕಣ್ಣುಗಳ ರಾಮನು ನನಗೆ ಹೇಳಿದನು: "ಭೀಷ್ಮನೇ, ನನ್ನನ್ನು ನಿನ್ನ ಗುರು ಎಂದು ನೀನು ಬಲ್ಲೆ; ಆದರೂ ಈಕೆಯನ್ನು ನೀನು ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಿದ್ದೀಯ — ಹಾಗಾಗುವುದಿಲ್ಲ."
5.178.41
सुतां काश्यस्य कौरव्य मत्प्रियार्थं महामते ।
न हि मे विद्यते शान्तिरन्यथा कुरुनन्दन ॥ ५.१७८.४१ ॥
ಕೌರವನೇ, ಮಹಾಮತಿಯೇ, ನನ್ನ ಪ್ರೀತಿಗಾಗಿ ಈ ಕಾಶಿರಾಜನ ಮಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸು; ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ನನಗೆ ಶಾಂತಿ ಇಲ್ಲ, ಕುರುನಂದನ.
5.178.42
गृहाणेमां महाबाहो रक्षस्व कुलमात्मनः ।
त्वया विभ्रंशिता हीयं भर्तारं नाधिगच्छति ॥ ५.१७८.४२ ॥
ಮಹಾಬಾಹುವೇ, ಇವಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ ನಿನ್ನ ಕುಲವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು; ನಿನ್ನಿಂದ ತ್ಯಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಇವಳಿಗೆ ಬೇರೆ ಪತಿ ದೊರೆಯುತ್ತಿಲ್ಲ.
5.178.43
तथा ब्रुवन्तं तमहं रामं परपुरंयम् ।
नैतदेवं पुनर्भावि ब्रह्मर्षे किं श्रमेण ते ॥ ५.१७८.४३ ॥
ಹೀಗೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಶತ್ರುನಗರಗಳನ್ನು ಜಯಿಸಿದ ಆ ರಾಮನಿಗೆ ನಾನು ಹೇಳಿದೆನು: ಬ್ರಹ್ಮರ್ಷಿಯೇ, ಇದು ಮತ್ತೆ ಹೀಗೆ ಆಗುವುದಿಲ್ಲ; ನಿಮಗೇಕೆ ಈ ಶ್ರಮ?
5.178.44
गुरुत्वं त्वयि संप्रेक्ष्य जामदग्न्य पुरातनम् ।
प्रसादये त्वां भगवंस्त्यक्तैषा तु पुरा मया ॥ ५.१७८.४४ ॥
ನಿಮ್ಮ ಪುರಾತನ ಗುರುತ್ವವನ್ನು ಗಮನಿಸಿ, ಜಮದಗ್ನಿಯ ಮಗನೇ, ಭಗವನ್, ನಿಮ್ಮನ್ನು ಸಮಾಧಾನಪಡಿಸುತ್ತೇನೆ; ಇವಳನ್ನು ನಾನು ಈ ಹಿಂದೆಯೇ ತ್ಯಜಿಸಿದ್ದೆ.
5.178.45
को जातु परभावां हि नारीं व्यालीमिव स्थिताम् ।
वासयेत गृहे जानन्स्त्रीणां दोषो महात्ययः ॥ ५.१७८.४५ ॥
ಸ್ತ್ರೀಯರಲ್ಲಿನ ದೋಷ ದೊಡ್ಡ ಅಪಾಯವೆಂದು ತಿಳಿದೂ, ಪರಪುರುಷನಲ್ಲಿ ಅನುರಾಗವುಳ್ಳ, ಹಾವಿನಂತೆ ನಿಂತಿರುವ ಆ ಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು ಯಾರು ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ?
5.178.46
न भयाद्वासवस्यापि धर्मं जह्यां महाव्रत ।
प्रसीद मा वा यद्वा ते कार्यं तत्कुरु मा चिरम् ॥ ५.१७८.४६ ॥
ಮಹಾವ್ರತನೇ, ಇಂದ್ರನ ಭಯಕ್ಕೂ ನಾನು ಧರ್ಮವನ್ನು ಬಿಡುವುದಿಲ್ಲ; ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಪ್ರಸನ್ನನಾಗು, ಇಲ್ಲವೇ ನಿನ್ನ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಮಾಡು, ತಡಮಾಡಬೇಡ.
5.178.47
अयं चापि विशुद्धात्मन्पुराणे श्रूयते विभो ।
मरुत्तेन महाबुद्धे गीतः श्लोको महात्मना ॥ ५.१७८.४७ ॥
ಶುದ್ಧಾತ್ಮನೇ, ವಿಭುವೇ, ಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ಇದೂ ಕೇಳಲ್ಪಡುತ್ತದೆ — ಮಹಾಬುದ್ಧಿಯೇ, ಮಹಾತ್ಮ ಮರುತ್ತನು ಈ ಶ್ಲೋಕವನ್ನು ಹಾಡಿದನು.
5.178.48
गुरोरप्यवलिप्तस्य कार्याकार्यमजानतः ।
उत्पथं प्रतिपन्नस्य परित्यागो विधीयते ॥ ५.१७८.४८ ॥
ಗುರುವೇ ಆದರೂ ಅಹಂಕಾರಿಯಾಗಿ, ಕಾರ್ಯ-ಅಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ತಿಳಿಯದೆ, ದಾರಿತಪ್ಪಿ ನಡೆದವನಾದರೆ ಅವನನ್ನು ತ್ಯಜಿಸುವುದು ವಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
5.178.49
स त्वं गुरुरिति प्रेम्णा मया संमानितो भृशम् ।
गुरुवृत्तिं न जानीषे तस्माद्योत्स्यामि वै त्वया ॥ ५.१७८.४९ ॥
ನೀನು ಗುರುವೆಂದು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ನಾನು ನಿನ್ನನ್ನು ಬಹಳವಾಗಿ ಗೌರವಿಸಿದೆ. ಆದರೆ ಗುರುವಿನ ನಡತೆಯನ್ನು ನೀನು ಅರಿತಿಲ್ಲ; ಆದ್ದರಿಂದ ನಾನು ನಿನ್ನೊಡನೆ ಖಂಡಿತವಾಗಿ ಯುದ್ಧ ಮಾಡುವೆನು.
5.178.50
गुरुं न हन्यां समरे ब्राह्मणं च विशेषतः ।
विशेषतस्तपोवृद्धमेवं क्षान्तं मया तव ॥ ५.१७८.५० ॥
ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಗುರುವನ್ನು ನಾನು ಕೊಲ್ಲುವುದಿಲ್ಲ; ಬ್ರಾಹ್ಮಣನನ್ನು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ತಪಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ವೃದ್ಧನಾದವನನ್ನು ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕೊಲ್ಲುವುದಿಲ್ಲ. ಹೀಗೆ ನಾನು ನಿನ್ನನ್ನು ಕ್ಷಮಿಸಿದ್ದೇನೆ.
5.178.51
उद्यतेषुमथो दृष्ट्वा ब्राह्मणं क्षत्रबन्धुवत् ।
यो हन्यात्समरे क्रुद्धं युध्यन्तमपलायिनम् ॥ ५.१७८.५१ ॥
ಕ್ಷತ್ರಿಯ ಬಂಧುವಿನಂತೆ ಬಾಣವನ್ನು ಎತ್ತಿರುವ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನನ್ನು ಕಂಡು, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಕೋಪದಿಂದ ಹೋರಾಡುತ್ತಾ ಓಡದವನನ್ನು ಯಾರು ಕೊಲ್ಲುವನೋ—
5.178.52
ब्रह्महत्या न तस्य स्यादिति धर्मेषु निश्चयः ।
क्षत्रियाणां स्थितो धर्म क्षत्रियोऽस्मि तपोधन ॥ ५.१७८.५२ ॥
'ಅವನಿಗೆ ಬ್ರಹ್ಮಹತ್ಯೆಯ ದೋಷ ಬರುವುದಿಲ್ಲ' ಎಂಬುದೇ ಧರ್ಮದ ನಿಶ್ಚಯ. ಕ್ಷತ್ರಿಯರ ಧರ್ಮ ಇದೇ ಸ್ಥಿರವಾಗಿದೆ; ಹೇ ತಪೋಧನ, ನಾನು ಕ್ಷತ್ರಿಯ.
5.178.53
यो यथा वर्तते यस्मिंस्तस्मिन्नेव प्रवर्तयन् ।
नाधर्मं समवाप्नोति न चाश्रेयश्च विन्दति ॥ ५.१७८.५३ ॥
ಯಾರು ಹೇಗೆ, ಯಾವುದರಲ್ಲಿ ವರ್ತಿಸುತ್ತಾನೋ, ಅದರಲ್ಲಿಯೇ ವರ್ತಿಸುತ್ತಾ ಅಧರ್ಮವನ್ನು ಹೊಂದುವುದಿಲ್ಲ; ಅಶುಭವನ್ನೂ ಪಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ.
5.178.54
अर्थे वा यदि वा धर्मे समर्थो देशकालवित् ।
अर्थसंशयमापन्नः श्रोयान्निःसंशयो नरः ॥ ५.१७८.५४ ॥
ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಸಮರ್ಥನಾಗಿ, ದೇಶಕಾಲವನ್ನು ಬಲ್ಲವನು, ಅರ್ಥಸಂಶಯದಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿದರೂ, ಸಂಶಯರಹಿತ ಮನುಷ್ಯನಿಗಿಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠನು.
5.178.55
यस्मात्संशयितेऽप्यर्थेऽयथान्यायं प्रवर्तसे ।
तस्माद्योत्स्यामि सहितस्त्वया राम महाहवे ॥ ५.१७८.५५ ॥
ಸಂದೇಹಾಸ್ಪದ ವಿಷಯದಲ್ಲಿಯೂ ನೀನು ನ್ಯಾಯಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ನಡೆಯುತ್ತೀಯ; ಆದ್ದರಿಂದ ಹೇ ರಾಮ, ಮಹಾಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ನಿನ್ನೊಂದಿಗೆ ನಾನು ಹೋರಾಡುತ್ತೇನೆ.
5.178.56
पश्य मे बाहुवीर्यं च विक्रमं चातिमानुषम् ।
एवं गतेऽपि तु मया यच्छक्यं भृगुनन्दन ॥ ५.१७८.५६ ॥
ನನ್ನ ಬಾಹುಬಲವನ್ನು ಮತ್ತು ಮಾನವಾತೀತ ಪರಾಕ್ರಮವನ್ನು ನೋಡು; ಭೃಗುವಿನ ಮಗನೇ, ಇಂಥ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿಯೂ ನನ್ನಿಂದ ಸಾಧ್ಯವಾದುದನ್ನು ನಾನು ಮಾಡುತ್ತೇನೆ.
5.178.57
तत्करिष्ये कुरुक्षेत्रे योत्स्ये विप्र त्वया सह ।
द्वन्द्वे राम यथेष्टं मे सञ्जीभव महाद्युते ॥ ५.१७८.५७ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ನಿನ್ನೊಂದಿಗೆ ಹೋರಾಡುತ್ತೇನೆ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೇ. ಹೇ ರಾಮ, ನನ್ನ ಇಚ್ಛೆಯಂತೆ ದ್ವಂದ್ವ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಸಿದ್ಧನಾಗು, ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿಯೇ.
5.178.58
तत्र त्वं निहतो राम मया शरशतार्दितः ।
प्राप्स्यसे निर्जिताँल्लोकाञ्शस्त्रपूतो महारणे ॥ ५.१७८.५८ ॥
ಅಲ್ಲಿ, ಹೇ ರಾಮ, ನನ್ನ ನೂರಾರು ಬಾಣಗಳಿಂದ ಪೀಡಿತನಾಗಿ ನೀನು ಹತನಾಗುವೆ; ಮಹಾಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಶಸ್ತ್ರಗಳಿಂದ ಪವಿತ್ರನಾಗಿ ಗೆದ್ದ ಲೋಕಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುವೆ.
5.178.59
स गच्छ विनिवर्तस्व कुरुक्षोत्रं रणप्रिय ।
तत्रैष्यामि महाबाहो युद्धाय त्वांतपोधन ॥ ५.१७८.५९ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ ಹೋಗು, ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಹಿಂತಿರುಗು, ಹೇ ಯುದ್ಧಪ್ರಿಯನೇ. ಅಲ್ಲಿಗೆ ನಾನು ಬರುತ್ತೇನೆ, ಮಹಾಬಾಹುವೇ, ಯುದ್ಧಕ್ಕಾಗಿ ನಿನ್ನ ಬಳಿಗೆ, ತಪೋಧನನೇ.
5.178.60
अपि यत्र त्वया राम कृतं शौचं पुरा पितुः ।
तत्राहमपि हत्वा त्वां शौचं कर्तास्मि भार्गव ॥ ५.१७८.६० ॥
ಹಿಂದೆ ನೀನು ತಂದೆಗಾಗಿ ಶೌಚಕರ್ಮ ಮಾಡಿದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿಯೇ, ಭಾರ್ಗವನೇ, ನಿನ್ನನ್ನು ಕೊಂದು ನಾನೂ ಶೌಚಕರ್ಮ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ.
5.178.61
तत्र राम समागच्छ त्वरितं युद्धदुर्मद ।
व्यपनेष्यामि ते दर्पं पौराणं ब्राह्मणब्रुव ॥ ५.१७८.६१ ॥
ಓ ರಾಮನೇ, ಯುದ್ಧಮದದಿಂದ ಉನ್ಮತ್ತನಾದವನೇ, ಅಲ್ಲಿಗೆ ಬೇಗನೆ ಬಾ. ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೆಂದು ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುವ ನಿನ್ನ ಹಳೆಯ ಅಹಂಕಾರವನ್ನು ನಾನು ಹೋಗಲಾಡಿಸುತ್ತೇನೆ.
5.178.62
यच्चापि कत्थसे राम बहुशः परिवत्सरे ।
निर्जिताः क्षत्रिया लोके मयैकेनेति तच्छ्रुणु ॥ ५.१७८.६२ ॥
ಓ ರಾಮನೇ, ವರ್ಷದಿಂದ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಹಲವಾರು ಬಾರಿ ನೀನು ಹೆಮ್ಮೆಯಿಂದ ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುತ್ತೀಯ, ಲೋಕದಲ್ಲಿ ನಾನೊಬ್ಬನೇ ಕ್ಷತ್ರಿಯರನ್ನು ಗೆದ್ದೆ ಎಂದು. ಅದನ್ನು ಕೇಳು.
5.178.63
न तदा जातवान्भीष्मः क्षत्रियो वापि मद्विधः ।
पञ्चाञ्चातानि तेजांसि तृणेषु ज्वलितं त्वया ॥ ५.१७८.६३ ॥
ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಭೀಷ್ಮನಾಗಲೀ ನನ್ನಂತಹ ಕ್ಷತ್ರಿಯನಾಗಲೀ ಹುಟ್ಟಿರಲಿಲ್ಲ. ನೀನು ಹುಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಐದು ತೇಜಸ್ಸುಗಳನ್ನು ಉರಿಸಿದೆ.
5.178.64
यस्ते युद्धमयं दर्पं कामं च व्यपनाशयेत् ।
सोऽहं जातो महाबाहो भीष्मः परपुरंजयः।
व्यपनेष्यामि ते दर्पं युद्धे राम न संशयः ॥ ५.१७८.६४ ॥
ನಿನ್ನ ಯುದ್ಧಜನ್ಯ ಅಹಂಕಾರವನ್ನು ಮತ್ತು ಆಸೆಯನ್ನು ನಾಶಮಾಡಬಲ್ಲವನಾಗಿ, ಮಹಾಬಾಹು ಭೀಷ್ಮನಾಗಿ, ಶತ್ರುನಗರಗಳನ್ನು ಗೆಲ್ಲುವವನಾಗಿ ನಾನು ಹುಟ್ಟಿದ್ದೇನೆ. ಓ ರಾಮನೇ, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ನಿನ್ನ ಅಹಂಕಾರವನ್ನು ನಾನು ಖಂಡಿತ ಹೋಗಲಾಡಿಸುತ್ತೇನೆ, ಸಂದೇಹವಿಲ್ಲ.
5.178.65
ततो मामब्रवीद्रामः प्रहसन्निव भारत ।
दिष्ट्या भीष्म मया सार्धं योद्धुमिच्छसि संगरे ॥ ५.१७८.६५ ॥
ಆಗ ರಾಮನು ನಗುತ್ತಿರುವಂತೆ ನನಗೆ ಹೇಳಿದನು: ಓ ಭಾರತನೇ, ಭೀಷ್ಮನೇ, ಅದೃಷ್ಟವಶಾತ್ ನೀನು ನನ್ನೊಂದಿಗೆ ಯುದ್ಧ ಮಾಡಲು ಬಯಸುತ್ತಿದ್ದೀಯ.
5.178.66
अयं गच्छामि कौरव्य कुरुक्षेत्रं त्वया सह ।
भाषितं ते करिष्यामि तत्रागच्छ परंतप ॥ ५.१७८.६६ ॥
ಓ ಕೌರವ್ಯನೇ, ನಾನು ನಿನ್ನೊಂದಿಗೆ ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತೇನೆ. ನೀನು ಹೇಳಿದಂತೆ ನಾನು ಮಾಡುತ್ತೇನೆ. ಓ ಪರಂತಪನೇ, ಅಲ್ಲಿಗೆ ಬಾ.
5.178.67
तत्र त्वां निहतं माता मया शरशताचितम् ।
जाह्नवी पश्यतां भीष्म गृध्रकङ्कबलाशनम् ॥ ५.१७८.६७ ॥
ಅಲ್ಲಿ ನೂರಾರು ಬಾಣಗಳಿಂದ ಮುಚ್ಚಲ್ಪಟ್ಟು, ನನ್ನಿಂದ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟ ನಿನ್ನನ್ನು, ಭೀಷ್ಮ, ಜಾಹ್ನವಿ ತಾಯಿ ನೋಡುವಳು; ನೀನು ರಣಹದ್ದುಗಳಿಗೂ ಕಂಕಪಕ್ಷಿಗಳಿಗೂ ಆಹಾರವಾಗುವೆ.
5.178.68
कृपणं त्वामभिप्रेक्ष्य सिद्धचारणसेविता ।
मया विनिहतं देवी रोदतामद्य पार्थिव ॥ ५.१७८.६८ ॥
ಓ ರಾಜನೇ, ದೀನಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿರುವ ನಿನ್ನನ್ನು ನೋಡಿ, ಸಿದ್ಧರು ಚಾರಣರು ಸೇವಿಸುವ ಆ ದೇವಿ, ನನ್ನಿಂದ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟ ನಿನ್ನನ್ನು ನೋಡಿ ಇಂದು ಅಳುವಳು.
5.178.69
अतदर्हा महाभागा भगीरथसुताऽनघा ।
या त्वामजीजनन्मन्दं युद्धकामुकमातुरम् ॥ ५.१७८.६९ ॥
ಆ ಮಹಾಭಾಗ್ಯವತಿ, ನಿಷ್ಪಾಪ ಭಗೀರಥನ ಮಗಳು, ಯುದ್ಧಾಸೆಯಿಂದ ಕಷ್ಟಪಡುವ ಮೂಢನಾದ ನಿನ್ನನ್ನು ಹೆತ್ತವಳು, ಅದಕ್ಕೆ ಅರ್ಹಳಲ್ಲ.
5.178.70
एहि गच्छ मया भीष्म युद्धकामुक दुर्मद ।
गृहाण सर्वं कौरव्य रथादि भरतर्षभ ॥ ५.१७८.७० ॥
ಬಾ, ನನ್ನೊಂದಿಗೆ ಬಾ, ಭೀಷ್ಮ, ಯುದ್ಧಾಸೆಯ ದುರ್ಮದನೇ! ಓ ಕೌರವ, ಓ ಭರತಶ್ರೇಷ್ಠ, ರಥ ಮೊದಲಾದ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತೆಗೆದುಕೋ.
5.178.71
इति ब्रुवाणं तमहं रामं परपुरंजयमक् ।
प्रणम्यक शिरसा राममेवमस्त्वित्यथाब्रवम् ॥ ५.१७८.७१ ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದ ಆ ಶತ್ರುನಗರ ಜಯಿಸಿದ ರಾಮನಿಗೆ ನಾನು ತಲೆ ಬಾಗಿ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, 'ಹಾಗೆಯೇ ಆಗಲಿ' ಎಂದೆ.
5.178.72
एवमुक्त्वा ययौ रामः कुरुक्षेत्रं युयुत्सया ।
प्रविश्य नगरं चाहं सत्यवत्यै न्यवेदयम् ॥ ५.१७८.७२ ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ ರಾಮನು ಯುದ್ಧಾಸೆಯಿಂದ ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಹೋದನು. ನಾನು ನಗರ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ ಸತ್ಯವತಿಗೆ ಅದನ್ನು ತಿಳಿಸಿದೆ.
5.178.73
ततः कृतस्वस्त्ययनो मात्रा च प्रतिनन्दितः ।
द्विजातीन्वाच्य पुण्याहं स्वस्ति चैव महाद्युते ॥ ५.१७८.७३ ॥
ನಂತರ ಸ್ವಸ್ತ್ಯಯನವನ್ನು ಮಾಡಿಸಿ, ತಾಯಿಯಿಂದ ಆಶೀರ್ವದಿಸಲ್ಪಟ್ಟು, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಂದ ಪುಣ್ಯಾಹ ಮತ್ತು ಸ್ವಸ್ತಿಯನ್ನು ಪಠಿಸಿಸಿ, ಓ ಮಹಾದ್ಯುತಿಯೇ,
5.178.74
रथमास्थाय रुचिरं राजतं पाण्डुरैर्हयैः ।
सूपस्करं स्वधिष्ठानं वैयाघ्रपरिवारणम् ॥ ५.१७८.७४ ॥
ಬಿಳಿಯ ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿದ, ಬೆಳ್ಳಿಯಂತೆ ಸುಂದರವಾದ ರಥವನ್ನೇರಿ, ಸುಸಜ್ಜಿತವಾದ, ತನ್ನ ಆಸನವಿರುವ, ಹುಲಿಚರ್ಮದಿಂದ ಮುಚ್ಚಿದ,
5.178.75
उपपन्नं महाशस्त्रैः सर्वोपकरणान्वितम् ।
तत्कुलीनेन वीरेण हयशास्त्रविदा रणे ॥ ५.१७८.७५ ॥
ಮಹಾ ಆಯುಧಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ, ಎಲ್ಲ ಉಪಕರಣಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ, ಆ ಕುಲೀನ ವೀರನಿಂದ, ಅಶ್ವಶಾಸ್ತ್ರ ಬಲ್ಲ, ರಣದಲ್ಲಿ,
5.178.76
यत्तं सूतेन शिष्टेन बहुशो दृष्टकर्मणा ।
दंशितः पाण्डुरेणाहं कवचेन वपुष्मता ॥ ५.१७८.७६ ॥
ಹಲವು ಬಾರಿ ಪರೀಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕಾರ್ಯವುಳ್ಳ, ಶಿಕ್ಷಿತ ಸಾರಥಿಯಿಂದ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟು, ಬಿಳಿಯ, ದೇಹಕಾಂತಿಯ ಕವಚದಿಂದ ನಾನು ಸಜ್ಜಾದೆ,
5.178.77
पाण्डुरं कार्मुकं गृह्य प्रायां भरतसत्तम ।
पाण्डुरेणातपत्रेण ध्रियमाणेन मूर्धनि ॥ ५.१७८.७७ ॥
ಬಿಳಿಯ ಬಿಲ್ಲನ್ನು ಹಿಡಿದು ನಾನು ಹೊರಟೆ, ಓ ಭರತಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ನನ್ನ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಬಿಳಿಯ ಕೊಡೆ ಹಿಡಿಯಲ್ಪಟ್ಟಿತ್ತು,
5.178.78
पाण्डुरैश्चापि व्यजनैर्वीज्यमानो नराधिप ।
शुक्लवासाः सितोष्णीषः सर्वशुक्लविभूषणः ॥ ५.१७८.७८ ॥
ಬಿಳಿಯ ಚಾಮರಗಳಿಂದ ಬೀಸಲ್ಪಡುತ್ತಾ, ಓ ನರಾಧಿಪ, ಬಿಳಿಯ ವಸ್ತ್ರ ಧರಿಸಿ, ಬಿಳಿಯ ಪೇಟ ಧರಿಸಿ, ಸಂಪೂರ್ಣ ಬಿಳಿಯ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತನಾಗಿ.
5.178.79
स्तूयमानो जयाशीर्भिर्निष्क्रम्य गजसाह्वयात् ।
कुरुक्षेत्रं रणक्षेत्रमुपायां भरतर्षभ ॥ ५.१७८.७९ ॥
ಜಯಾಶೀರ್ವಾದಗಳಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟವನಾಗಿ, ಗಜಸಾಹ್ವಯದಿಂದ ಹೊರಟು ನಾನು ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರ ಎಂಬ ಆ ರಣಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಹೋದೆನು, ಭರತರ್ಷಭ.
5.178.80
ते हयाश्चोदितास्तेन सूतेन परमाहवे ।
अवहन्मां भृशं राजन्मनोमारुतरंहसः ॥ ५.१७८.८० ॥
ಆ ಸಾರಥಿಯಿಂದ ಪ್ರೇರಿತವಾದ ಆ ಕುದುರೆಗಳು ಆ ಮಹಾಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ, ರಾಜನೇ, ಮನಸ್ಸು ಮತ್ತು ಗಾಳಿಯ ವೇಗದಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ಬಹಳ ವೇಗವಾಗಿ ಒಯ್ದವು.
5.178.81
गत्वाऽहं तत्कुरुक्षेत्रं स च रामः प्रतापवान् ।
युद्धाय सहसा राजन्पराक्रान्तौ परस्परम् ॥ ५.१७८.८१ ॥
ನಾನು ಆ ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಹೋದೆನು; ಪ್ರತಾಪಶಾಲಿಯಾದ ಆ ರಾಮನೂ, ರಾಜನೇ, ಯುದ್ಧಕ್ಕಾಗಿ ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ಪರಸ್ಪರ ಎದುರಾಗಿ ಮುನ್ನುಗ್ಗಿದೆವು.
5.178.82
ततः सदर्शनेऽतिष्ठं रामस्यातितपस्विनः ।
प्रगृह्य शङ्खप्रवरंक ततः प्राधममुत्तमम् ॥ ५.१७८.८२ ॥
ಆಗ ಅತಿತಪಸ್ವಿಯಾದ ರಾಮನ ದೃಷ್ಟಿಯ ಮುಂದೆ ನಾನು ನಿಂತೆನು; ನಂತರ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಶಂಖವನ್ನು ಎತ್ತಿಕೊಂಡು ಅದನ್ನು ಉತ್ತಮವಾಗಿ ಊದಿದೆನು.
5.178.83
ततस्तत्र द्विजा राजंस्तापसाश्च वनौकसः ।
अपश्यन्त रणं दिव्यं देवाः सेन्द्रगणास्तदा ॥ ५.१७८.८३ ॥
ಅಲ್ಲಿ, ರಾಜನೇ, ದ್ವಿಜರು, ತಾಪಸರು, ವನವಾಸಿಗಳು ಮತ್ತು ಇಂದ್ರಗಣಗಳೊಂದಿಗೆ ದೇವತೆಗಳು ಆ ದಿವ್ಯ ಯುದ್ಧವನ್ನು ನೋಡಿದರು.
5.178.84
ततो दिव्यानि माल्यानि प्रादुरासंस्ततस्ततः ।
वादित्राणि च दिव्यानि मेघवृन्दानि चैव ह ॥ ५.१७८.८४ ॥
ನಂತರ ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ದಿವ್ಯ ಮಾಲೆಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು; ದಿವ್ಯ ವಾದ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಮೇಘಸಮೂಹಗಳೂ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು.
5.178.85
ततस्ते तापसाः सर्वे भार्गवस्यानुयायिनः ।
प्रेक्षकाः समपद्यन्त परिवार्य रणाजिरम् ॥ ५.१७८.८५ ॥
ಆಗ ಭಾರ್ಗವನ ಅನುಯಾಯಿಗಳಾದ ಆ ತಪಸ್ವಿಗಳೆಲ್ಲರೂ ರಣಭೂಮಿಯನ್ನು ಸುತ್ತುವರಿದು ವೀಕ್ಷಕರಾದರು.
5.178.86
ततो मामब्रवीद्देवी सर्वभूतहितैषिणी ।
माता स्वरूपिणी राजन्किमिदं ते चिकीर्षितम् ॥ ५.१७८.८६ ॥
ಆಗ ಸರ್ವಭೂತಗಳ ಹಿತವನ್ನು ಬಯಸುವ ಆ ದೇವಿ, ತಾಯಿಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ನನಗೆ ಹೇಳಿದಳು: "ರಾಜನೇ, ನೀನು ಇದನ್ನು ಏನು ಮಾಡಲು ಬಯಸುತ್ತಿರುವೆ?"
5.178.87
गत्वाऽहं जामदग्न्यं तु प्रयाचिष्ये कुरूद्वह ।
भूष्मेण सह मा योत्सीः शिष्येणेति पुनः पुनः ॥ ५.१७८.८७ ॥
ಕುರುಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ನಾನು ಜಾಮದಗ್ನ್ಯನ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಿ, 'ಶಿಷ್ಯನಾದ ಭೀಷ್ಮನೊಡನೆ ಹೋರಾಡಬೇಡ' ಎಂದು ಪದೇ ಪದೇ ಬೇಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತೇನೆ.
5.178.88
मा मैवं पुत्र निर्बन्धं कुरु विप्रेण पार्थिव ।
जामदग्न्येन समरे योद्धुमित्येव भर्त्सयत् ॥ ५.१७८.८८ ॥
ಮಗನೇ, ಹೀಗೆ ಹಟ ಮಾಡಬೇಡ. ರಾಜನೇ, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಾದ ಜಾಮದಗ್ನ್ಯನೊಡನೆ ಹೋರಾಡಲು — ಎಂದು ಅವಳು ನನ್ನನ್ನು ಗದರಿಸಿದಳು.
5.178.89
किं न वै क्षत्रियहणो हरतुल्यपराक्रमः ।
विदितः पुत्र रामस्ते यतस्तं योद्धुमिच्छसि ॥ ५.१७८.८९ ॥
ಮಗನೇ, ಕ್ಷತ್ರಿಯರನ್ನು ಸಂಹರಿಸುವ, ಹರನ ಸಮಾನ ಪರಾಕ್ರಮಿಯಾದ ರಾಮನು ನಿನಗೆ ತಿಳಿದಿಲ್ಲವೇ? ನೀನು ಅವನೊಡನೆ ಯುದ್ಧ ಮಾಡಲು ಬಯಸುತ್ತಿರುವೆ?
5.178.90
ततोऽहमब्रवं देवीमभिवाद्य कृताञ्जलिः ।
सर्वं तद्भरतश्रेष्ठ यथावृत्तं स्वयंवरे ॥ ५.१७८.९० ॥
ಆಗ ನಾನು ಕೈಮುಗಿದು, ದೇವಿಗೆ ವಂದಿಸಿ, ಭರತಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಸ್ವಯಂವರದಲ್ಲಿ ನಡೆದದ್ದೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಯಥಾವತ್ತಾಗಿ ಹೇಳಿದೆನು.
5.178.91
यथा च रामो राजेन्द्र मया पूर्वं प्रचोदितः ।
काशिराजसुतायाश्च यथा कर्म पुरातनम् ॥ ५.१७८.९१ ॥
ರಾಜೇಂದ್ರ, ಹಿಂದೆ ನನ್ನಿಂದ ಪ್ರೇರಿತನಾದ ರಾಮನು ಮಾಡಿದಂತೆ, ಕಾಶಿರಾಜನ ಪುತ್ರಿಯೊಂದಿಗೆ ನಡೆದ ಪುರಾತನ ಕರ್ಮವೂ ಹಾಗೆಯೇ.
5.178.92
ततः सा राममभ्येत्य जननी मे महानदी ।
मदर्थं तमृषिं वीक्ष्य क्षमयामास भार्गवम् ॥ ५.१७८.९२ ॥
ಆಗ ನನ್ನ ತಾಯಿ ಆ ಮಹಾನದಿ ರಾಮನ ಬಳಿಗೆ ಬಂದು, ನನ್ನ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ಆ ಋಷಿಯನ್ನು ನೋಡಿ ಭಾರ್ಗವನನ್ನು ಕ್ಷಮೆ ಕೇಳಿದಳು.
5.178.93
भीष्मेण सह मा योत्सीः शिष्येणेति वचो।़ब्रवीत् ।
स च तामाह याचन्तीं भीष्ममेव निवर्तय।
न च मे कुरुते काममित्यहं तमुपागमम् ॥ ५.१७८.९३ ॥
"ಭೀಷ್ಮನ ಸಂಗಡ ಯುದ್ಧ ಮಾಡಬೇಡ, ಶಿಷ್ಯನೇ" ಎಂದು ಆತ ಮಾತನ್ನಾಡಿದನು. ಬೇಡುತ್ತಿದ್ದ ಆಕೆಗೆ ಅವನು ಹೇಳಿದನು: "ಭೀಷ್ಮನನ್ನೇ ಹಿಂದಿರುಗಿಸು; ಅವನು ನನ್ನ ಇಷ್ಟವನ್ನು ಈಡೇರಿಸುವುದಿಲ್ಲ." ಆಗ ನಾನು ಅವನ ಬಳಿಗೆ ಹೋದೆ.
5.178.94
ततो गङ्गा सुतस्नोहान्मां सा पुनरुपागमत् ।
नास्या अकरवं वाक्यं क्रोधपर्याकुलेक्षणः ॥ ५.१७८.९४ ॥
ಆಗ ಮಗನ ಮೇಲಿನ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಗಂಗೆ ಮತ್ತೆ ನನ್ನ ಬಳಿಗೆ ಬಂದಳು. ಕೋಪದಿಂದ ಕಲಕಿದ ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದ ನಾನು ಅವಳ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಲಿಲ್ಲ.
5.178.95
अथादृश्यत धर्मात्मा भृगुश्रेष्ठो महातपाः ।
आह्वयामास च तदा युद्धाय द्विजसत्तमः ॥ ५.१७८.९५ ॥
ಆಗ ಧರ್ಮಾತ್ಮನೂ, ಭೃಗುವಂಶದ ಶ್ರೇಷ್ಠನೂ, ಮಹಾತಪಸ್ವಿಯೂ ಆದವನು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡನು. ಅದೇ ವೇಳೆ ಆ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮನು ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ನನ್ನನ್ನು ಕರೆದನು.