マハーバーラタ · 章 5.185
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.185.1
ततो हलहलाशब्दो दिवि राजन्महानभूत् ।
प्रस्वापं भीष्म मा स्राक्षीरिति कौरवनन्दन ॥ ५.१८५.१ ॥
そのとき天空に大きな叫び声が起こった、王よ。「ビーシュマよ、眠りの武器を放ってはならない」と、クル族の喜びよ。
5.185.2
अयुञ्जमेव चैवाहं तदस्त्रं भृगुनन्दने ।
प्रस्वापं मां प्रयुज्जानं नारदो वाकयमब्रवीत् ॥ ५.१८५.२ ॥
バルグの子よ、私はまだその武器を放っていなかった。眠りの武器を用いようとしていた私に、ナーラダがこの言葉を告げた。
5.185.3
एते वियति करव्य दिवि देवगणाः स्थिताः ।
ते त्वां निवारयन्त्यद्य प्रस्वापं मा प्रयोजय ॥ ५.१८५.३ ॥
クルの子よ、天空にはこれら神々の群れが立っている。今日、彼らはお前を制止している。眠りの武器を用いてはならない。
5.185.4
रामस्तपस्वी ब्रह्मण्यो ब्राह्मणश्च गुरुश्च ते ।
तस्यवमानं कौरव्य मास्म कार्षीः कथञ्चन ॥ ५.१८५.४ ॥
ラーマは苦行者であり、バラモンを敬う者、バラモンであり、そしてお前の師でもある。クルの子よ、いかなる形でも彼を侮辱してはならない。
5.185.5
ततोऽपश्यं दिविष्ठान्वै तानष्टौ ब्रह्मवादिनः ।
ते मां स्मयन्तो राजेन्द्र शनकैरिदमब्रुवन् ॥ ५.१८५.५ ॥
そのとき私は天空に立つ、あのブラフマンを語る八人を見た。王の中の王よ、彼らは微笑みながら、静かに私にこう言った。
5.185.6
यथाऽऽह भरतश्रेष्ठ नारदस्तत्तथा कुरु ।
एतद्धि परमं श्रेयो लोकानां भरतर्षभ ॥ ५.१८५.६ ॥
バラタの最良の者よ、ナーラダが言ったとおりにせよ。バラタの牡牛よ、これこそ諸世界にとっての最高の善である。
5.185.7
ततश्च प्रतिसंहृत्य तदस्त्रं स्वापनं महत् ।
ब्रह्मास्त्रं दीपयाञ्चक्रे तस्मिन्युधि यथाविधि ॥ ५.१८५.७ ॥
そして彼はその大いなる睡眠の武器を引き戻し、その戦いで規定どおりにブラフマーストラを燃え上がらせた。
5.185.8
ततो रामो हृषितो राजसिंह ।
दृष्ट्वा तदस्त्रं विनिवर्तितं वै।
जितोऽस्मि भीष्मेण सुमन्दबुद्धि-
रित्येव वाक्यं सहसा व्यमुञ्चत् ॥ ५.१८५.८ ॥
するとラーマは、王者の中の獅子よ、その武器が引き戻されたのを見て喜び、突然こう言った。「私はビーシュマに負けた。私は愚かな心を持つ者だ」と。
5.185.9
ततोऽपश्यत्पितरं जामदग्न्यः ।
पितुस्तथा पितरं चास्य मान्यम्।
ते तत्र चैनं परिवार्य तस्थु-
रूचुश्चैनं सान्त्वपूर्वं तदनीम् ॥ ५.१८५.९ ॥
するとジャマダグニの息子は、父を、そして父の尊敬すべき父をも見た。彼らはそこで彼を取り囲んで立ち、その軍勢の前で慰めの言葉を彼にかけた。
5.185.10
मा स्मैवं साहसं तात पुनः कार्षीः कथञ्चन ।
भीष्मेण संयुगं गन्तुं क्षत्रियेण विशेषतः ॥ ५.१८५.१० ॥
「わが子よ、二度とそのような無謀なことを決してするな——特に刹帝利として、ビーシュマと戦いに行ってはならない。」
5.185.11
क्षत्रियस्य तु धर्मोऽयं यद्युद्धं भृगुनन्दन ।
स्वाध्यायो व्रतचर्याऽथ ब्राह्मणानां परं धनम् ॥ ५.१८५.११ ॥
「ブリグの喜びよ、戦うことこそ刹帝利の義務である。ヴェーダの学習と誓戒の実践こそ、バラモンの最上の富である。」
5.185.12
इदं निमित्ते कस्मिंश्चिदस्माभिः प्रागुदाहृतम् ।
शस्त्रधारणमत्युग्रं तच्चाकार्यं कृतं त्वया ॥ ५.१८५.१२ ॥
「ある機会に、我々は以前こう宣言した。武器を執ることは極めて苛烈である、と。それなのに、おまえはなすべきでないことをしてしまった。」
5.185.13
वत्स पर्याप्तमेतावद्भीष्मेण सह संयुगे ।
विमर्दस्ते महाबाहो व्यपयाहि रणादितः ॥ ५.१८५.१३ ॥
わが子よ、戦いでビーシュマと争うのはこれで十分だ。大いなる腕の者よ、お前の争いはもう足りる。ここから戦場を去れ。
5.185.14
पर्याप्तमेतद्भद्रं ते तव कार्मुकधारणम् ।
विसर्जयैतद्दुर्धर्ष तपस्तप्यस्व भार्गव ॥ ५.१८५.१४ ॥
これで十分だ。お前に幸いあれ。弓を持つことはもう足りる。打ち負かしがたき者よ、それを下ろせ。バルグの末裔よ、苦行をせよ。
5.185.15
एष भीष्मः शान्तनवो देवैः सर्वैर्निवारितः ।
निवर्तस्व रणादस्मादिति चैव प्रसादितः ॥ ५.१८५.१५ ॥
このシャンタヌの子ビーシュマは、すべての神々によって引き止められ、このように懇願された。この戦いから引き返せ。
5.185.16
रामेण सह मायोत्सीर्गुरुणेति पुनः पुनः ।
न हि रामो रणे जेतुं त्वया न्याय्यः कुरूद्वह ॥ ५.१८५.१६ ॥
師であるラーマと争ってはならない——このことは何度も言われた。クル族の最良の者よ、戦場でラーマに勝つことはお前にふさわしくない。
5.185.17
मानं कुरुष्व गाङ्गेय ब्राह्मणस्य रणाजिरे ।
वयं तु गुरवस्तुभ्यं तस्मात्त्वां वारयामहे ॥ ५.१८५.१७ ॥
ガンガーの子よ、戦場でバラモンに敬意を示せ。我々はお前の年長者であるゆえ、お前を止める。
5.185.18
भीष्मो वसूनामन्यतमो दिष्ट्या जीवसि पुत्रक ।
गाङ्गेयः शन्तनोः पुत्रो वसुरेष महायशाः ॥ ५.१८५.१८ ॥
ビーシュマはヴァスの一人である。わが子よ、幸いにもお前は生きている。このガンガーの子、シャンタヌの子は、大いに名高いヴァスである。
5.185.19
कथं शक्यस्त्वया जेतुं निवर्तस्वेह भार्गव ।
अर्जुनः पाण्डवश्रेष्ठः पुरन्दरसुतो बली ॥ ५.१८५.१९ ॥
バールガヴァよ、お前はどうして彼に勝てようか。ここから引き返せ。パーンダヴァの中で最も優れたアルジュナは、プランダラの力強い息子だ。
5.185.20
नरः प्रजापतिर्वीरः पूर्वदेवः सनातनः ।
सव्यसाचीति विख्यातस्त्रिषु लोकेषु वीर्यवान्।
भीष्ममृत्युर्यथाकालं विहितो वै स्वयंभुवा ॥ ५.१८५.२० ॥
ナラ、万物の主、英雄、太古の神、永遠なる者。三界に「サヴィヤサーチン」として名高く、勢力ある者。スヴァヤンブーによって、時至ればビーシュマの死として定められた。
5.185.21
एवमुक्तः स पितृभिः पितॄन्रामोऽब्रवीदिदम् ।
नाहं युधि निवर्तेयमिति मे व्रतमाहितम्।
न निवर्तितपूर्वश्च कदाचिद्रणमूर्धनि ॥ ५.१८५.२१ ॥
祖霊たちがこのように言うと、ラーマは祖霊たちにこう言った。「私は戦いから退かない。これは固く守る誓いだ。戦場の最前線で、私は一度も退いたことがない。」
5.185.22
निवर्त्यतामापगेयः कामं युद्धात्पितामहाः ।
न त्वहं विनिवर्तिष्ये युद्धादस्मात्कथंचन ॥ ५.१८५.२२ ॥
祖父たちよ、アーパゲーヤ（ビーシュマ）を好きなように戦いから退かせるがよい。しかし私は、どのようにしても、この戦いから退きはしない。
5.185.23
ततस्ते मुनयो राजन्नृचीकप्रमुखास्तदा ।
नारदेनैव सहिताः समागम्येदमब्रुवन् ॥ ५.१८५.२३ ॥
その時、王よ、リチーカを筆頭とする聖仙たちはナーラダと共に集まり、このように言った。
5.185.24
निवर्तस्व रणात्तात मानयस्व द्विजोत्तमम् ।
इत्यवोचमहं तांश्च क्षत्रधर्मव्यपेक्षया ॥ ५.१८५.२४ ॥
「わが子よ、戦いから退き、最も優れたバラモンを敬え。」私は戦士の義務を顧みつつ、彼らにこのように言った。
5.185.25
मम व्रतमिदं लोके नाहं युद्धात्कदाचन ।
विमुखो विनिवर्तेयं पृष्ठतोऽभ्याहतः शरैः ॥ ५.१८५.२५ ॥
これが世における私の誓いである。たとえ背後から矢に射られても、私は決して戦いから顔を背けて引き返すことはない。
5.185.26
नाहं लोभान्न कार्पण्यान्न भयान्नार्थकारणात् ।
त्यजेयं शाश्वतं धर्ममिति मे निश्चिता मतिः ॥ ५.१८५.२६ ॥
貪欲からでも、卑しさからでも、恐れからでも、何らかの利得のためでも、私は永遠のダルマを捨てることはない——これが私の揺るぎない決意である。
5.185.27
ततस्ते मुनयः सर्वे नारदप्रमुखा नृप ।
भागीरथी च मे माता रणमध्यं प्रपेदिरे ॥ ५.१८५.२७ ॥
そのとき、王よ、ナーラダを筆頭とする全ての聖者たちと、私の母バーギーラティー（ガンガー）が戦場の中央に現れた。
5.185.28
तथैवात्तशरो धन्वी तथैव दृढनिश्चयः ।
स्थितोऽहमाहवे योद्धुं ततस्ते राममब्रुवन् ॥ ५.१८५.२८ ॥
同様に、弓を手にし矢を取り、固い決意で私は戦いのために立った。すると彼らはラーマに語りかけた。
5.185.29
समेत्य सहिता भूयः समरे भृगुनन्दनम् ।
नावनीतं हि हृदयं विप्राणां शाम्य भार्गव ॥ ५.१८५.२९ ॥
再び皆が集まり、戦場でブリグの息子に言った——「バラモンの心は柔らかくはない。ヴァールガヴァよ、鎮まれ。」
5.185.30
राम राम निवर्तस्व युद्धादस्माद्द्विजोत्तम ।
अवध्यो वै त्वया भीष्मस्त्वं च भीष्मस्य भार्गव ॥ ५.१८५.३० ॥
「ラーマよ、ラーマよ！バラモンの中で最も優れた者よ、この戦いから引き返せ。ヴァールガヴァよ、ビーシュマはお前に殺されることはなく、お前もビーシュマに殺されることはない。」
5.185.31
एवं ब्रुवन्तस्ते सर्वे प्रतिरुद्ध्य रणाजिरम् ।
न्यासयाञ्चक्रिरे शस्त्रं पितरो भृगुनन्दनम् ॥ ५.१८५.३१ ॥
そう言って彼らは皆、戦場を押しとどめ、ブリグの子に武器を置かせた。
5.185.32
ततोऽहं पुनरेवाथ तानष्टौ ब्रह्मवादिनः ।
अद्राक्षं दीप्यमानान्वै ग्रहानष्टाविवोदितान् ॥ ५.१८५.३२ ॥
そして私は再び、昇った八つの惑星のように輝く、あの八人のヴェーダの語り手を見た。
5.185.33
ते मां सप्रणयं वाक्यमब्रुवन्समरे स्थितम् ।
प्रैहि रामं महाबाहो गुरुं लोकहितं कुरु ॥ ५.१८५.३३ ॥
戦場に立っていた私に、彼らは慈しみをもってこう言った。「大腕の者よ、ラーマのもとへ行け。師のため、世界の利益のために行え。」
5.185.34
दृष्ट्वा निवर्तितं रामं सुहृद्वाक्येन तेन वै ।
लोकानां च हितं कुर्वन्नहमप्याददे वचः ॥ ५.१८५.३४ ॥
その友の言葉によってラーマが引き返すのを見て、私も世界の利益のためにその言葉を受け入れた。
5.185.35
ततोऽहं राममासाद्य ववन्दे भृशविक्षतः ।
रामश्चाभ्युत्स्मयन्प्रेम्णा मामुवाच महातपाः ॥ ५.१८५.३५ ॥
そして私はラーマのもとに近づき、ひどく傷ついて、彼に礼拝した。大苦行者ラーマは微笑み、慈しみをもって私に語った。
5.185.36
त्वत्समो नास्ति लोकेऽस्मिन्क्षत्रियः पृथिवीचरः ।
गम्यतां भीष्म युद्धेऽस्मिंस्तोषितोऽहं भृशं त्वया ॥ ५.१८५.३६ ॥
この世界には、大地を歩む者の中で君に並ぶ武士はいない。ビーシュマよ、この戦いから去れ。私は君にとても満足している。
5.185.37
मम चैव समक्षं तां कन्यामाहूय भार्गवः ।
उक्तवान्दीनया वाचा मध्ये तेषां महात्मनाम् ॥ ५.१८५.३७ ॥
私の目の前で、バールガヴァはその乙女を呼び、あの偉大な魂の者たちの中で、哀れな声で語った。