महाभारत · अध्याय 5.187
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.187.1
ततस्ते तापसाः सर्वे तपसे धृतनिश्चयाम् ।
दृष्ट्वा न्यवर्तयंस्तात किं कार्यमिति चाब्रुवन् ॥ ५.१८७.१ ॥
तेव्हा ते सर्व तपस्वी तपासाठी दृढनिश्चय केलेल्या त्या कन्येला पाहून तिला परत वळवू लागले आणि म्हणाले, 'अरे बाळा, आता काय करायचे?'
5.187.2
तानुवाच ततः कन्या तपोवृद्धानृषींस्तदा ।
निराकृतास्मि भीष्मेण भ्रंशिता पतिधर्मतः ॥ ५.१८७.२ ॥
तेव्हा ती कन्या तपाने वृद्ध झालेल्या त्या ऋषींना म्हणाली, 'भीष्माने मला नाकारले आहे आणि पतिधर्मापासून मला भ्रष्ट केले आहे.'
5.187.3
वधार्थं तस्य दीक्षा मे न लोकार्थं तपोधनाः ।
निहत्य भीष्मं गच्छेयं शान्तिमित्येव निश्चयः ॥ ५.१८७.३ ॥
'हे तपोधनांनो, माझी ही दीक्षा त्याच्या वधासाठी आहे, लोकांसाठी नाही. भीष्माला मारूनच मी शांती मिळवीन, हाच माझा निश्चय.'
5.187.4
यत्कृते दुःखवसतिमिमां प्राप्तऽस्मि शाश्वतीम् ।
पतिलोकाद्विहीना च नैव स्त्री न पुमानिह ॥ ५.१८७.४ ॥
'ज्याच्यामुळे मी हा शाश्वत दुःखाचा निवास मिळवला आहे, पतिलोकापासून वंचित होऊन, येथे मी स्त्रीही नाही व पुरुषही नाही.'
5.187.5
नाहत्वा युधि गाङ्गेयं निवर्तिष्ये तपोधनाः ।
एष मे हृदि संकल्पो यदिदं कथितं मया ॥ ५.१८७.५ ॥
'हे तपोधनांनो, युद्धात गाङ्गेयाला (भीष्माला) मारल्याशिवाय मी परत फिरणार नाही. मी आत्ताच जे सांगितले, हाच माझ्या हृदयाचा संकल्प आहे.'
5.187.6
स्त्रीभावे परिनिर्विण्णा पुंस्त्वार्थे कृतनिश्चया ।
भीष्मे प्रतिचिकीर्षामि नास्मि वार्येति वै पुनः ॥ ५.१८७.६ ॥
'स्त्रीत्वाबद्दल पूर्ण विटलेली, पुरुषत्वासाठी दृढनिश्चय केलेली मी भीष्मावर सूड घेऊ इच्छिते; मला अडवता येणार नाही, हेच पुन्हा सांगते.'
5.187.7
तां देवो दर्शयामास शूलपाणिरुमापतिः ।
मध्ये तेषां महार्षीणां स्वेन रूपेण तापसीम् ॥ ५.१८७.७ ॥
शूलपाणी उमापती देवाने त्या तापसीला, त्या महर्षींच्या मध्ये आपले स्वतःचे रूप दाखवले.
5.187.8
छन्द्यमाना वरेणाथ सा वव्रे मत्पराजयम् ।
हनिष्यसीति तां देवः प्रत्युवाच मनस्विनीम् ॥ ५.१८७.८ ॥
वर मागण्यास सांगितल्यावर तिने माझा पराजय निवडला. तेव्हा देवाने त्या मनस्विनीला म्हटले, 'तू (त्याला) मारशील.'
5.187.9
ततः सा पुनरेवाथ कन्या रुद्रमुवाच ह ।
उपपद्येत्कथं देव स्त्रिया युधि जयो मम ॥ ५.१८७.९ ॥
मग ती कन्या पुन्हा रुद्राला म्हणाली, 'हे देवा, युद्धात स्त्रीला माझा विजय कसा शक्य होईल?'
5.187.10
स्त्रीभावेन च मे गाढं मनः शान्तमुमापते ।
प्रतिश्रुतश्च भूतेश त्वया भीष्मपराजयः ॥ ५.१८७.१० ॥
हे उमापती, स्त्रीभावामुळे माझे मन खोलवर शांत झाले आहे. हे भूतेशा, तुम्ही भीष्माच्या पराजयाचे वचन दिले होते.
5.187.11
यथा स सत्यो भवति तथा कुरु वृषध्वज ।
यथा हन्यां समागम्य भीष्मं शान्तनवं युधि ॥ ५.१८७.११ ॥
हे वृषध्वजा, ते खरे व्हावे असे करा, म्हणजे मी युद्धात शंतनूपुत्र भीष्माला गाठून त्याचा वध करू शकेन.
5.187.12
तामुवाच महादेवः कन्यां किल वृषध्वजः ।
न मे वागमृतं प्राह सत्यं भद्रे भविष्यसि ॥ ५.१८७.१२ ॥
त्या कन्येला वृषध्वज महादेव म्हणाले, 'माझे वचन अमृतासारखे आहे; ते खोटे होत नाही. हे भद्रे, तू सत्य ठरशील.'
5.187.13
हनिष्यसि रणे भीष्मं पुरुषत्वं च लप्स्यति ।
स्मरिष्यसि च तत्सर्वं देहमन्यं गता सती ॥ ५.१८७.१३ ॥
युद्धात तू भीष्माला मारशील, पुरुषत्व प्राप्त करशील; दुसरे शरीर धारण करून हे सर्व तुला स्मरेल, हे सती.
5.187.14
द्रुपदस्य कुले जाता भविष्यसि महारथः ।
शीघ्रास्त्रश्चित्रयोधी च भविष्यसि सुसंमतः ॥ ५.१८७.१४ ॥
तू द्रुपदाच्या कुळात जन्म घेऊन महारथी होशील; शीघ्रास्त्र, विचित्र योद्धा आणि अत्यंत सन्मानित होशील.
5.187.15
यथोक्तमेव कल्याणि सर्वमेतद्भविष्यति ।
भविष्यसि पुमान्पश्चात्कस्माच्चित्कालपर्ययात् ॥ ५.१८७.१५ ॥
हे कल्याणी, सांगितल्याप्रमाणेच हे सर्व घडेल; काही काळानंतर तू पुरुष होशील.
5.187.16
एवमुक्त्वा महादेवः कपर्दी वृषभध्वजः ।
पश्यतामेव विप्राणां तत्रैवान्तरधीयत ॥ ५.१८७.१६ ॥
असे बोलून जटाधारी, वृषभध्वज महादेव ब्राह्मणांच्या देखत तेथेच अंतर्धान पावले.
5.187.17
ततः सा पश्यतां तेषां महर्षीणामनिन्दिता ।
समाहृत्य वनात्तस्मात्काष्ठानि वरवर्णिनी ॥ ५.१८७.१७ ॥
मग त्या महर्षींच्या देखत ती निर्दोष, सुंदर वर्णाची स्त्री त्या अरण्यातून लाकडे गोळा करू लागली.
5.187.18
चितां कृत्वा सुमहतीं प्रदाय च हुताशनम् ।
प्रदीप्तेऽग्नौ महाराज रोषदीप्तेन चेतसा ॥ ५.१८७.१८ ॥
तिने एक मोठी चिता रचून अग्नी प्रज्वलित केला. हे महाराजा, क्रोधाने पेटलेल्या मनाने ती त्या प्रज्वलित अग्नीत शिरली.
5.187.19
उक्त्वा भीष्मवधायेति प्रविवेश हुताशनम् ।
ज्येष्ठा काशिसुता राजन्यमुनामभितो नदीम् ॥ ५.१८७.१९ ॥
भीष्मवधासाठी असे म्हणून, काशिराजाची कन्या ज्येष्ठा, हे राजा, यमुना नदीच्या दोन्ही बाजूंच्या त्या अग्नीत प्रविष्ट झाली.