มหาภารตะ · อัธยายะ 5.192
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.192.1
शिखण्डिवाक्यं श्रुत्वाऽथ स यक्षो भरतर्षभ ।
प्रोवाच मनसा चिन्त्य दैवेनोपनिपीडितः ॥ ५.१९२.१ ॥
ครั้นได้ยินคำของศิขัณฑินแล้ว ยักษ์นั้น โอ้ผู้ประเสริฐแห่งภรตะ ถูกโชคชะตาบีบคั้น จึงครุ่นคิดในใจแล้วกล่าวว่า
5.192.2
भवितव्यं तथा तद्धि मम दुःखाय कौरव ।
भद्रे कामं करिष्यामि समयं तु निबोध मे ॥ ५.१९२.२ ॥
สิ่งนั้นย่อมต้องเกิดขึ้นเช่นนั้น โอ้กุรุผู้เป็นนักรบ มันจะเป็นความทุกข์ของข้า โอ้หญิงผู้งดงาม ข้าจะทำตามที่เจ้าปรารถนา แต่จงฟังเงื่อนไขของข้า
5.192.3
स्वं ते पुंस्त्वं प्रदास्यामि स्त्रीत्वं धारयिताऽस्मि ते ।
किंचित्कालं तु ते दास्ये पुल्लिङ्गं स्वमिदं तव।
आगन्तव्यं त्वया काले सत्यं चैव वदस्व मे ॥ ५.१९२.३ ॥
ข้าจะคืนความเป็นชายของเจ้าให้ และข้าจะรับเอาความเป็นหญิงไว้เอง ชั่วระยะหนึ่งข้าจะคืนร่างชายนี้ให้เจ้า เจ้าต้องกลับมาตามเวลาที่กำหนด จงพูดความจริงกับข้า
5.192.4
प्रभुः संकल्पसिद्धोऽस्मि कामचारी विहंगमः ।
मत्प्रसादात्पुरं चैव त्राहि बन्धूंश्च केवलम् ॥ ५.१९२.४ ॥
ข้าเป็นผู้มีอำนาจ สำเร็จได้ด้วยเจตนา เป็นนกที่บินไปตามใจปรารถนา ด้วยความโปรดปรานของข้า ขอเจ้าจงคุ้มครองเพียงนครและญาติพี่น้องของเจ้าเท่านั้น
5.192.5
स्त्रीलिङ्गं धारयिष्यामि तवेदं पार्थिवात्मजे ।
सत्यं मे प्रतिजानीहि करिष्यामि प्रियं तव ॥ ५.१९२.५ ॥
โอ้โอรสของกษัตริย์ เพื่อเจ้า ข้าจะรับร่างหญิงนี้ไว้ จงให้คำสัตย์แก่ข้า ข้าจะทำสิ่งที่เจ้าพอใจ
5.192.6
प्रतिदास्यामि भगवन्पुलिङ्गं तव सुव्रत ।
किंचित्कालान्तरं स्त्रीत्वं धारयस्व निशाचर ॥ ५.१९२.६ ॥
โอ้ผู้เป็นที่เคารพ โอ้ผู้มีวัตรอันดี ข้าจะคืนร่างชายของเจ้าให้ โอ้ยักษ์ผู้เที่ยวไปในราตรี ขอเจ้ารับความเป็นหญิงไว้ชั่วระยะหนึ่ง
5.192.7
प्रतियाते दशार्णे तु पार्थिवे हेमवर्मणि ।
कन्यैव हि भविष्यामि पुरुषस्त्वं भविष्यसि ॥ ५.१९२.७ ॥
เมื่อกษัตริย์แห่งทศารณะผู้สวมเกราะทองกลับไปแล้ว ข้าจะกลับเป็นสาวพรหมจารีอีกครั้ง และเจ้าจะกลายเป็นชาย
5.192.8
इत्युक्त्वा समयं तत्र चक्राते तावुभौ नृप ।
अन्योन्यस्यानभिद्रोहे तौ संक्रामयतां ततः ॥ ५.१९२.८ ॥
เมื่อกล่าวดังนี้แล้ว โอ้กษัตริย์ ทั้งสองได้ทำข้อตกลงกันที่นั่น โดยมีเงื่อนไขว่าอย่าหลอกลวงกัน แล้วทั้งสองก็สลับร่างกัน
5.192.9
स्त्रीलिङ्गं धारयामास स्थूणो यक्षोऽथ भारत ।
यक्षरूपं च तद्दीप्तं शिखण्डी प्रत्यपद्यत ॥ ५.१९२.९ ॥
ยักษ์สถูณะจึงรับเพศหญิง โอ้ภารตะ ส่วนศิขัณฑินก็ได้รับรูปยักษ์อันรุ่งโรจน์นั้น
5.192.10
ततः शिखण्डी पाञ्चाल्यः पुंस्त्वमासाद्य पार्थिव ।
विवेश नगरं हृष्टः पितरं च समासदत् ॥ ५.१९२.१० ॥
ครั้นแล้ว ศิขัณฑินแห่งปาญจาละ โอ้กษัตริย์ ได้รับความเป็นชาย ก็เข้าสู่นครด้วยความยินดี แล้วไปพบบิดาของตน
5.192.11
यथावृत्तं तु तत्सर्वमाचख्यौ द्रुपदस्य तत् ।
मातुश्च रहिते राजन्प्रसादं यक्षजं तदा।
द्रुपदस्तस्य तच्छ्रुत्वा हर्षमाहारयत्परम् ॥ ५.१९२.११ ॥
เขาเล่าเรื่องทั้งหมดที่เกิดขึ้นตามลำดับให้ท้าวทรุปทะฟัง และโอ้กษัตริย์ เขายังเล่าเรื่องพรที่ได้รับจากยักษ์ให้ฟังเป็นการส่วนตัวกับมารดาด้วย ทรุปทะเมื่อได้ฟังแล้วก็เปี่ยมด้วยความยินดียิ่งนัก
5.192.12
सभार्यस्तच्च सस्मार महेश्वरवचस्तदा ।
ततः संप्रेषयामास दशार्णाधिपतेर्नृपः ॥ ५.१९२.१२ ॥
พร้อมกับภรรยา ท้าวทรุปทะจึงระลึกถึงพระดำรัสของพระมเหศวร แล้วกษัตริย์ก็ส่งทูตไปยังเจ้าผู้ครองทศารณะ
5.192.13
पुरुषोऽयं मम सुतः श्रद्धत्तां मे भवानिति ।
अथ दाशार्णको राजा सहसाभ्यागमत्तदा ॥ ५.१९२.१३ ॥
"ผู้นี้คือบุตรของเรา ขอท่านจงเชื่อเราเถิด" ครั้นแล้ว กษัตริย์แห่งทศารณะก็เสด็จมาที่นั่นโดยฉับพลัน
5.192.14
पाञ्चालराजं द्रुपदं दुःखशोकसमन्वितः ।
ततः काम्पिल्यमासाद्य दशार्णाधिपतिस्ततः ॥ ५.१९२.१४ ॥
ท้าวทรุปทะแห่งปาญจาละเต็มไปด้วยความทุกข์และความโศก ครั้นแล้ว เจ้าผู้ครองทศารณะมาถึงกัมปิลยะ จึงส่งทูตไป
5.192.15
प्रेषयामास सत्कृत्य दूतं ब्रह्मविदां वरम् ।
ब्रूहि मद्वचनाद्दूत पाञ्चाल्यं तं नृपाधमम् ॥ ५.१९२.१५ ॥
เขาส่งทูตผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่ผู้รู้พรหมันไปด้วยความเคารพ โดยกล่าวว่า "ทูตเอ๋ย ตามคำของเรา จงบอกกษัตริย์ปาญจาละผู้ชั่วช้านั้นว่า—
5.192.16
यन्मे कन्यां स्वकन्यार्थे वृतवानसि दुर्मते ।
फलं तस्यावलेपस्य द्रक्ष्यस्यद्य न संशयः ॥ ५.१९२.१६ ॥
"เพราะเจ้าเลือกลูกสาวของข้าให้เป็นลูกสาวของเจ้า โอ้ผู้มีใจชั่ว วันนี้เจ้าจะได้เห็นผลของความหยิ่งผยองนั้น ไม่ต้องสงสัยเลย"
5.192.17
एवमुक्तश्च तेनासौ ब्राह्मणो राजसत्तम ।
दूतः प्रयातो नगरं दाशार्णनृपचोदितः ॥ ५.१९२.१७ ॥
เมื่อถูกกล่าวเช่นนั้น โอ้ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่กษัตริย์ พราหมณ์ผู้เป็นทูตนั้นก็ออกเดินทางไปยังนคร ตามคำสั่งของกษัตริย์แห่งทศารณะ
5.192.18
ततः आसादयामास पुरोधा द्रुपदं पुरे ।
तस्मै पाञ्चालको राजा गामर्घ्यं च सुसत्कृतम् ॥ ५.१९२.१८ ॥
ครั้นแล้ว ปุโรหิตก็มาถึงท้าวทรุปทะในนคร กษัตริย์แห่งปาญจาละได้ต้อนรับเขาอย่างดี และถวายโคกับเครื่องบูชาต้อนรับ
5.192.19
प्रापयामास राजेन्द्र सह तेन शिखण्डिना । ॥ ५.१९२.१९ ॥
โอ้เจ้าแห่งกษัตริย์ ท่านได้ส่งเขาไปที่นั่นพร้อมกับศิขัณฑิน
5.192.20
यदुक्तं तेन वीरेण राज्ञा काञ्चनवर्मणा ।
यत्तेऽहमधमाचार दुहित्राऽस्म्यभिवञ्चितः ॥ ५.१९२.२० ॥
สิ่งที่วีรบุรุษ คือกษัตริย์กาญจนวรมัน กล่าวไว้ว่า "โอ้ผู้มีความประพฤติต่ำช้า ข้าถูกลูกสาวของเจ้าหลอกลวง"
5.192.21
तस्य पापस्य करणात्फलं प्राप्नुहि दुर्मते ।
देहि युद्धं नरपते ममाद्य रणमूर्धनि ॥ ५.१९२.२१ ॥
จงรับผลของกรรมชั่วนั้นเถิด โอ ผู้มีใจชั่วร้าย โอ เจ้าแห่งมนุษย์ วันนี้จงมาสู้รบกับข้าที่หน้าสนามรบ
5.192.22
उद्धरिष्यामि ते सद्यः सामात्यसुतबान्धवम् ।
तदुपालम्भसंयुक्तं श्रावितः किल पार्थिवः ॥ ५.१९२.२२ ॥
ข้าจะถอนรากเจ้าเสียในทันที พร้อมทั้งเหล่าอำมาตย์ บุตร และญาติพี่น้องของเจ้า กษัตริย์นั้นได้ฟังถ้อยคำเหล่านั้นจริง ๆ พร้อมกับคำตำหนิติเตียนนั้น
5.192.23
दशार्णपतिना चोक्तो मन्त्रिमध्ये पुरोधसा ।
अभवद्भरतश्रेष्ठ द्रुपदः प्रणयानतः ॥ ५.१९२.२३ ॥
เมื่อถูกเจ้าแห่งทศารณะและปุโรหิตกล่าวต่อหน้าเหล่าอำมาตย์ โอ ผู้ประเสริฐที่สุดแห่งภรตะ ทรุปทะก็โน้มกายลงด้วยความนอบน้อมเคารพ
5.192.24
यदाह मां भवान्ब्रह्मन्संबन्धिवचनाद्वचः ।
अस्योत्तरं प्रतिवचो दूतो राज्ञे वदिष्यति ॥ ५.१९२.२४ ॥
โอ พราหมณ์ ทูตจะกล่าวแก่พระราชาถึงคำตอบต่อสิ่งที่ท่านกล่าวแก่ข้าด้วยถ้อยคำของญาติผู้หนึ่ง
5.192.25
ततः संप्रेषयामास द्रुपदोऽपि महात्मने ।
हिरण्यवर्मणे दूतं ब्राह्मणं वेदपारगम् ॥ ५.१९२.२५ ॥
ลำดับนั้น ทรุปทะก็ส่งพราหมณ์ผู้เป็นทูต ผู้รอบรู้พระเวท ไปยังหิรัณยวรมัน ผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่
5.192.26
तमागम्य तु राजानं दशार्णाधिपतिं तदा ।
तद्वाक्यमाददे राजन्यदुक्तं द्रुपदेन ह ॥ ५.१९२.२६ ॥
เมื่อทูตนั้นเข้าเฝ้าพระราชาเจ้าแห่งทศารณะ โอ พระราชา เขาจึงกล่าวถ้อยคำที่ทรุปทะกล่าวไว้
5.192.27
आगमः क्रियतां व्यक्तः कुमारोऽयं सुतो मम ।
मिथ्यैतदुक्तं केनापि तदश्रद्धेयमित्युत ॥ ५.१९२.२७ ॥
ขอให้จัดการเสด็จมาให้ชัดเจน กุมารผู้นี้เป็นบุตรของข้า คำที่ว่านี้ผู้ใดกล่าวเท็จ ไม่ควรเชื่อถือ เขาว่าเช่นนั้น
5.192.28
ततः स राजा द्रुपदस्य श्रुत्वा ।
विमर्शयुक्तो युवतीर्वरिष्ठाः।
संप्रेषयामास सुचारुरूपाः ।
शिखण्डिनं स्त्रीपुमान्वेति वेत्तुम् ॥ ५.१९२.२८ ॥
ลำดับนั้น พระราชาพระองค์นั้นเมื่อได้ฟังคำของทรุปทะแล้ว ทรงใคร่ครวญ จึงส่งหญิงสาวที่งามที่สุดและมีรูปโฉมงดงามไป เพื่อรู้ว่าศิขัณฑินเป็นหญิงหรือชาย
5.192.29
तां पूजां नाभ्यनन्दत्स वाक्यं चेदमुवाच ह ।
ताः प्रेषितास्तत्त्वभावं विदित्वा
प्रीत्या राज्ञे तच्छशंसुर्हि सर्वम् ।
शिखण्डिनं पुरुषं कौरवेन्द्र
दाशार्णराजाय महानुभावम् ॥ ५.१९२.२९ ॥
พระองค์มิได้ทรงยินดีในการต้อนรับนั้น และตรัสถ้อยคำนี้ หญิงเหล่านั้นครั้นรู้ภาวะที่แท้จริงแล้ว ก็ด้วยความรักใคร่กราบทูลพระราชาทุกประการ โอ เจ้าแห่งเการพ ศิขัณฑินเป็นชายผู้มีอานุภาพยิ่งใหญ่ ดังนี้ได้ทูลแก่พระราชาแห่งทศารณะ
5.192.30
ततः कृत्वा तु राजा स आगमं प्रीतिमानथ ।
संबन्धिना समागम्य हृष्टो वासमुवास ह ॥ ५.१९२.३० ॥
ลำดับนั้น พระราชาผู้ทรงยินดีจึงจัดการเสด็จมา แล้วเข้าพบกับญาติของพระองค์ ทรงปีติยินดีและพำนักอยู่ที่นั่น
5.192.31
शिखण्डिने च मुदितः प्रादाद्वित्तं जनेश्वरः ।
हस्तिनोऽश्वांश्च गाश्चैव दासीर्बहुशतास्तथा ।
पूजितश्च प्रतिययौ निर्भर्त्स्य तनयां किल ॥ ५.१९२.३१ ॥
เจ้าแห่งชนทรงปีติ จึงประทานทรัพย์แก่ศิขัณฑิน ทั้งช้าง ม้า โค และทาสีนับร้อย ครั้นได้รับการต้อนรับแล้ว พระองค์ก็เสด็จกลับ หลังจากตำหนิพระธิดาแล้ว
5.192.32
विनीतकिल्विषे प्रीते हेमवर्मणि पार्थिवे ।
प्रतियाते दशार्णे तु हृष्टरूपा शिखण्डिनी ॥ ५.१९२.३२ ॥
เมื่อพระราชาผู้สวมเกราะทองคำ ผู้ชดใช้ความผิดแล้วและทรงพอพระทัย เสด็จกลับไปยังทศารณะแล้ว ศิขัณฑินี ผู้มีสีหน้าเบิกบาน ก็ประทับอยู่ที่นั่น
5.192.33
कस्यचित्त्वथ कालस्य कुबेरो नरवाहनः ।
लोकयात्रां प्रकुर्वाणः स्थूणस्यागान्निवेशनम् ॥ ५.१९२.३३ ॥
ต่อมาอีกระยะหนึ่ง กุเวระ ผู้มีนรวาหนะ ขณะเสด็จท่องไปในโลก ก็เสด็จมาถึงที่พำนักของสถูณะ
5.192.34
स नद्गृहस्योपरि वतमान ।
आलोकयामास धनाधिगोप्ता।
स्थूणस्य यक्षस्य विवेश वेश्म ।
स्वलंकृतं माल्यगुणैर्विचित्रैः ॥ ५.१९२.३४ ॥
ท่านยืนอยู่เหนือเรือนนาทะ แล้วมองไปรอบ ผู้พิทักษ์ทรัพย์ก็เสด็จเข้าไปในเรือนของยักษ์สถูณะ ซึ่งประดับด้วยมาลัยหลากสีอย่างงดงาม
5.192.35
लाचैश्च गन्धैश्च तथा वितानै-
रभ्यर्चितं धृनधृपितं च।
ध्वजैः पताकाभिरलंकृतं च ।
भक्ष्यान्नपेयामिपदत्तमोदम् ॥ ५.१९२.३५ ॥
ได้รับการบูชาด้วยข้าวตอก เครื่องหอม และเพดานผ้า หอมกรุ่นด้วยธูป ประดับด้วยธงและทิวปฏาก อิ่มเอมด้วยเครื่องบูชาคืออาหาร เครื่องดื่ม และเนื้อสัตว์
5.192.36
तत्स्थानं तस्य दृष्ट्वा तु सर्वतः समलंकृतम् ।
मणिरत्नसुवर्णानां मालाभिः परिपूरितम् ॥ ५.१९२.३६ ॥
เมื่อเห็นที่ของสถูณะซึ่งประดับทั่วทุกด้าน เต็มไปด้วยมาลัยแห่งอัญมณี รัตนะ และทองคำ
5.192.37
नानाकुसूमगन्धाढ्यं सिक्तसंमृष्टशोभितम् ।
अथाब्रवीद्यक्षपतिस्तान्यक्षाननुगांस्तदा ॥ ५.१९२.३७ ॥
เต็มไปด้วยกลิ่นหอมของดอกไม้นานาชนิด ทั้งพรมน้ำ กวาดเรียบ และงดงาม ลำดับนั้น เจ้าแห่งยักษ์ก็ตรัสแก่บรรดายักษ์ผู้ตามเสด็จ
5.192.38
स्वलंकृतमिदं वेश्म स्थूणस्यामितविक्रमाः ।
नोपसर्पति मां चैव कस्मादद्य स मन्दधीः ॥ ५.१९२.३८ ॥
เรือนนี้ประดับไว้งดงาม โอ ท่านผู้มีวิกรมหาที่สุดมิได้ เหตุใดสถูณะจึงไม่เข้ามาหาข้าวันนี้ เหตุใดผู้มีปัญญาทึบนั้นจึงไม่เข้าเฝ้าข้า
5.192.39
यस्माज्जानन्स मन्दात्मा मामसौ नोपसर्पति ।
तस्मात्तस्मै महादण्डो धार्यः स्यादिति मे मतिः ॥ ५.१९२.३९ ॥
เพราะเขารู้แล้ว แต่ผู้มีจิตใจทึบนั้นก็ยังไม่เข้ามาหาข้า ฉะนั้น ตามความเห็นของข้า ควรลงโทษเขาด้วยอาญาอันหนัก
5.192.40
द्रुपदस्य सुता राजन्राज्ञो जाता शिखण्डिनी ।
तस्या निमित्ते कस्मिंश्चित्प्रादात्पुरुषलक्षणम् ॥ ५.१९२.४० ॥
โอ พระราชา ศิขัณฑินี ธิดาของพระราชาทรุปทะ ได้ประสูติแล้ว เพื่อนางนั้น ผู้หนึ่งได้ประทานลักษณะของบุรุษให้
5.192.41
अग्रहील्लक्षणं स्त्रीणां स्त्रीभूता तिष्ठते गृहे ।
नोपसर्पति तेनासौ सव्रीडः स्त्रीसरूपवान् ॥ ५.१९२.४१ ॥
นางได้รับลักษณะของหญิง เป็นหญิงอยู่ในเรือน นางละอายและมีรูปร่างเป็นหญิง จึงไม่เข้ามาใกล้เรา
5.192.42
एतस्मात्कारणाद्राजन्स्थूणो न त्वाऽद्य सर्पति ।
श्रुत्वा कुरु यथान्यायं विमानमिह तिष्ठताम् ॥ ५.१९२.४२ ॥
ด้วยเหตุนี้ ข้าแต่พระราชา วันนี้สถูณจึงไม่มาหาท่าน ขอท่านจงฟังและพิจารณาโดยธรรมถึงวิมานของผู้ที่อาศัยอยู่ที่นี่
5.192.43
आनीयतां स्थूण इति ततो यक्षाधिपोऽब्रवीत् ।
कर्तास्मि निग्रहं तस्य प्रत्युवाच पुनः पुनः ॥ ५.१९२.४३ ॥
จงนำสถูณมาที่นี่ ท้าวยักษาธิปติตรัสขึ้น แล้วกล่าวซ้ำแล้วซ้ำเล่าว่า เราจะลงโทษเขา
5.192.44
सोऽभ्यगच्छत यक्षेन्द्रमाहूतः पृथिवीपते ।
स्त्रीमरूपो महाराज तस्थौ व्रीडासमन्वितः ॥ ५.१९२.४४ ॥
ข้าแต่จอมปฐพี ถูกเรียกมาแล้ว เขาก็เข้าเฝ้าท้าวยักษาธิปติ ข้าแต่มหาราชา เขายืนอยู่ในรูปของหญิง เต็มไปด้วยความละอาย
5.192.45
तं शशापाथ संक्रुद्धो धनदः कुरूनन्दन ।
एवमेव भवत्वद्य स्त्रीत्वं पापस्य गुह्यकाः ॥ ५.१९२.४५ ॥
ข้าแต่ผู้เป็นที่รักของกุรุ ครั้งนั้นท้าวธนทะผู้โกรธจัดได้สาปเขาว่า ดังนั้นแหละ ขอให้เป็นเช่นนั้นตั้งแต่วันนี้ ข้าแต่คุหยกทั้งหลาย ขอให้คนบาปนี้มีความเป็นหญิง
5.192.46
ततोऽब्रवीद्यक्षपतिर्महात्मा ।
यस्माददास्त्ववमन्येह यक्षान्।
शिखण्डिनो लक्षणं पापबुद्धे ।
स्त्रीलक्षणं चाग्रहीः पापकर्मन् ॥ ५.१९२.४६ ॥
ครั้งนั้น ท้าวยักษาธิปติผู้มีจิตใจสูงส่งตรัสว่า เพราะเจ้าดูหมิ่นยักษ์ทั้งหลายที่นี่ ข้าแต่ผู้มีจิตชั่ว เจ้าจึงได้รับลักษณะของศิขัณฑินและลักษณะของหญิง ข้าแต่ผู้กระทำบาป
5.192.47
अप्रवृत्तं सुदुर्बुद्धे यस्मादेतत्त्वया कृतम् ।
तस्मादद्य प्रभृत्येव स्त्री त्वं सा पुरुषस्तथा ॥ ५.१९२.४७ ॥
ข้าแต่ผู้มีจิตทรามยิ่ง เพราะเจ้าได้กระทำสิ่งที่ยังไม่ควรเกิดขึ้น ตั้งแต่วันนี้เป็นต้นไป เจ้าจงเป็นหญิง และเขาก็จงเป็นชายเช่นกัน
5.192.48
ततः प्रसादयामासुर्यक्षा वैश्रवणं किल ।
स्थूणस्यार्थे कुरुष्वान्तं शापस्येति पुनः पुनः ॥ ५.१९२.४८ ॥
ครั้งนั้น พวกยักษ์จึงพากันวิงวอนท้าวไวศรวณะ กล่าวซ้ำแล้วซ้ำเล่าว่า ขอโปรดยุติคำสาปเพื่อประโยชน์แก่สถูณเถิด
5.192.49
ततो महात्मा यक्षेन्द्रः प्रत्युवाचानुगामिनः ।
सर्वान्यक्षगणांस्तात शापस्यान्तचिकीर्षया ॥ ५.१९२.४९ ॥
ครั้งนั้น ท้าวยักษาธิปติผู้มีจิตใจสูงส่ง ตรัสตอบบรรดายักษ์ผู้ติดตามทั้งปวง ข้าแต่สหาย ด้วยความปรารถนาจะให้คำสาปสิ้นสุดลง
5.192.50
शिखण्डिनि हते यक्षाः स्वं रूपं प्रतिपत्स्यते ।
स्थूणो यक्षो निरुद्वेगो भवत्विति महामनाः ॥ ५.१९२.५० ॥
เมื่อศิขัณฑินถูกฆ่าแล้ว ข้าแต่ยักษาทั้งหลาย เขาจะกลับได้รูปเดิมของตน ขอให้ยักษ์สถูณปราศจากความวิตกกังวลเถิด ผู้มีจิตใจสูงส่งตรัสดังนี้
5.192.51
इत्युक्त्वा भगवान्देवो यक्षराजः सुपूजितः ।
प्रययौ सहितः सर्वैर्निमेषान्तरचारिभिः ॥ ५.१९२.५१ ॥
เมื่อตรัสดังนี้แล้ว พระผู้เป็นเจ้า ท้าวยักษาธิราชผู้อันมหาชนบูชาแล้ว ได้เสด็จไปพร้อมกับบรรดาผู้เคลื่อนไหวในชั่วกระพริบตาทั้งหมด
5.192.52
स्थूणस्तु शापं संप्राप्य तत्रैव न्यवसत्तदा ।
समये चागमूत्तूर्णं शिखण्डी तं क्षपाचरम् ॥ ५.१९२.५२ ॥
ส่วนสถูณเมื่อได้รับคำสาปแล้ว ก็อาศัยอยู่ที่นั่นนั่นเอง ครั้นถึงเวลา ศิขัณฑินก็มาถึงโดยเร็ว หาผู้เที่ยวไปในราตรีนั้น
5.192.53
सोऽभिगम्याब्रवीद्वाक्यं प्राप्तोऽस्मि भगवन्निति ।
तमब्रवीत्ततः स्थूणः प्रीतोऽस्मीति पुनः पुनः ॥ ५.१९२.५३ ॥
เข้าไปหาแล้วกล่าวคำนี้ว่า ข้าแต่พระผู้เป็นเจ้า ข้าพเจ้ามาถึงแล้ว ครั้งนั้น สถูณกล่าวกับเขาซ้ำแล้วซ้ำเล่าว่า เราพอใจแล้ว
5.192.54
आर्जवेनागतं दृष्ट्वा राजपुत्रं शिखण्डिनम् ।
सर्वमेव यथावृत्तमाचचक्षे शिखण्डिने ॥ ५.१९२.५४ ॥
เมื่อเห็นราชโอรสศิขัณฑินมาด้วยความซื่อตรง เขาก็เล่าเรื่องทั้งหมดให้ศิขัณฑินฟัง ตามที่เป็นมาจริงทุกประการ
5.192.55
शप्तो वैश्रवणेनाहं त्वत्कृते पार्थिवात्मज ।
गच्छेदानीं यथाकामं चर लोकान्यथासुखम् ॥ ५.१९२.५५ ॥
ข้าแต่ราชโอรส เพราะเจ้า ข้าจึงถูกท้าวไวศรวณะสาป บัดนี้จงไปตามที่ปรารถนา และท่องเที่ยวไปในโลกทั้งหลายตามความสุขเถิด
5.192.56
दिष्टमेतत्पुरा मन्ये न शक्यमतिवर्तितुम् ।
गमनं तव चेतो हि पौलस्त्यस्य च दर्शनम् ॥ ५.१९२.५६ ॥
ข้าพเจ้าคิดว่า เรื่องนี้ถูกกำหนดไว้แต่ก่อนแล้ว หลีกเลี่ยงไม่ได้ การที่เจ้าไปและได้พบกับโอรสของปุลัสตยะ (กุเวร) นั้นแหละคือความประสงค์ของใจเจ้า
5.192.57
एवमुक्तः शिखण्डी तु स्थूणयक्षेण भारत ।
प्रत्याजगाम नगरं हर्वेण महतावृतः ॥ ५.१९२.५७ ॥
ข้าแต่ภารตะ เมื่อศิขัณฑินได้รับคำกล่าวเช่นนี้จากยักษ์สถูณแล้ว ก็กลับไปยังนคร ท่ามกลางความปีติยินดีอย่างยิ่ง
5.192.58
पूजयामास विविधैर्गन्धमाल्यैर्महाधनैः ।
द्विजातीन्देवताश्चैव चैत्यानथ चतुष्पथान् ॥ ५.१९२.५८ ॥
เขาได้บูชาด้วยพวงมาลัยและเครื่องหอมต่าง ๆ อันมีค่ามาก ทั้งแก่ผู้เกิดสองครั้ง เทพเจ้า ศาลเจ้า และทางสี่แพร่ง
5.192.59
द्रुपदः सह पुत्रेण सिद्धार्थेन शिखण्डिना ।
मुदं च परमां लेभे पाञ्चाल्यः सह बान्धवैः ॥ ५.१९२.५९ ॥
ท้าวทรุปทะแห่งปัญจาละ พร้อมด้วยบุตรชายศิขัณฑินผู้สำเร็จประโยชน์แล้ว ได้รับความยินดีอย่างยิ่งพร้อมกับญาติทั้งหลาย
5.192.60
शिष्यार्थं प्रददौ चाथ द्रोणाय कुरुपुङ्गव ।
शिखण्डिनं महाराज पुत्रं स्त्रीपूर्विणं तथा ॥ ५.१९२.६० ॥
ข้าแต่มหาราชา ข้าแต่ยอดแห่งกุรุ ครั้นแล้วก็ได้ถวายศิขัณฑิน บุตรผู้เคยเป็นหญิงมาก่อนนั้น แก่โทรณะ เพื่อเป็นศิษย์
5.192.61
प्रतिपेदे चतुष्पादं धनुर्वेदं नृपात्मजः ।
शिखण्डी सह युष्माभिर्धृष्टद्युम्नश्च पार्षतः ॥ ५.१९२.६१ ॥
พระโอรสของกษัตริย์ คือศิขัณฑี ได้ศึกษาธนุรเวทสี่ส่วนร่วมกับพวกท่าน และร่วมกับธฤษฏทยุมนะ บุตรของปฤษต
5.192.62
मम त्वेतच्चरास्तात यथावत्प्रत्यवेदयन् ।
जडान्धबधिराकारा ये मुक्ता द्रपदे मया ॥ ५.१९२.६२ ॥
พ่อเอ๋ย เหล่าสายลับของข้า ซึ่งข้าส่งเข้าไปในแคว้นของท้าวทรุปทะโดยปลอมตัวเป็นคนโง่ ตาบอด และหูหนวก ได้รายงานเรื่องทั้งหมดนี้แก่ข้าตามที่เป็นจริงทุกประการ
5.192.63
एवमेष महाराज स्त्री पुमान्द्रुपदात्मजः ।
स संभूतः कुरुश्रेष्ठ शिखण्डी रथसत्तमः ॥ ५.१९२.६३ ॥
มหาราช โอ ผู้ประเสริฐที่สุดแห่งกุรุ บุตรของทรุปทะผู้นี้ คือศิขัณฑี เป็นผู้หญิงมาก่อนแล้วจึงกลายเป็นชาย เขาเกิดมาเป็นนักรบรถศึกผู้เลิศ
5.192.64
ज्येष्ठा काशिपतेः कन्या अम्बा नामेति विश्रुता ।
द्रुपदस्य कुले जाता शिखण्डी भरतर्षभ ॥ ५.१९२.६४ ॥
โอ ผู้เป็นดั่งวัวจ่าฝูงแห่งภรตะ ธิดาคนโตของกษัตริย์แห่งกาศี มีชื่อเสียงในนามอัมพา ได้เกิดในตระกูลของทรุปทะในนามศิขัณฑี
5.192.65
नाहमेनं धनुष्पाणिं युयुत्सुं समुपस्थितम् ।
मुहूर्तमपि पश्येयं प्रहरेयं न चाप्युत ॥ ५.१९२.६५ ॥
ข้าจะไม่มองเขาแม้เพียงชั่วครู่ เมื่อเขายืนอยู่ตรงหน้าข้า ถือธนูในมือ กระหายจะรบ และข้าก็จะไม่ฟาดฟันเขาเช่นกัน
5.192.66
व्रतमेतन्मम सदा पृथिव्यामपि विश्रुतम् ।
स्त्रियां स्त्रीपूर्वके चैव स्त्रीनाम्नि स्त्रीसरूपिणि ॥ ५.१९२.६६ ॥
นี่คือคำปฏิญาณของข้า ซึ่งเป็นที่รู้จักกันดีแม้ในโลกนี้เสมอมา คือ ต่อผู้หญิง ต่อผู้ที่เคยเป็นผู้หญิงมาก่อน และต่อผู้ที่มีชื่อและรูปลักษณ์เป็นผู้หญิง ข้าจะไม่ยกอาวุธขึ้นต่อสู้
5.192.67
न मुञ्चेयमहं बाणमिति कौरवनन्दन ।
न हन्यामहमेतेन कारणेन शिखण्डिनम् ॥ ५.१९२.६७ ॥
โอ ผู้เป็นที่รักของชาวกุรุ ข้าจะไม่ปล่อยลูกศรออกไป และด้วยเหตุนี้ ข้าจะไม่ฆ่าศิขัณฑี
5.192.68
एतत्तत्त्वमहं वेद जन्म तात शिखण्डिनः ।
ततो नैनं हनिष्यामि समरेष्वाततायिनम् ॥ ५.१९२.६८ ॥
พ่อเอ๋ย ข้ารู้ความจริงนี้เกี่ยวกับการเกิดของศิขัณฑี ดังนั้น แม้เขาจะเข้าโจมตีในสนามรบ ข้าก็จะไม่ฆ่าเขา
5.192.69
यदि भीष्मः स्त्रियं हन्यात्सन्तः कुर्युर्विगर्हणम् ।
नैनं तस्माद्धनिष्यामि दृष्ट्वापि समरे स्थितम् ॥ ५.१९२.६९ ॥
หากภีษมะจะสังหารผู้หญิง คนดีทั้งหลายก็จะตำหนิเขา ดังนั้น แม้จะเห็นเขายืนอยู่ในสนามรบ ข้าก็จะไม่ฆ่าเขา
5.192.70
एतच्छ्रुत्वा तु करव्यो राजा दुर्योधनस्तदा ।
मुहूर्तमिव स ध्यात्वा भीष्मे युक्तममन्यत ॥ ५.१९२.७० ॥
เมื่อได้ฟังดังนั้น พระเจ้าทุรโยธน์ ผู้เป็นกษัตริย์ จึงครุ่นคิดอยู่ชั่วครู่ แล้วเห็นว่าคำของภีษมะนั้นสมควรแล้ว