มหาภารตะ · อัธยายะ 5.196
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.196.1
तथैव राजा कौन्तेयो धर्मपुत्रो युधिष्ठिरः ।
धृष्टद्युम्नमुखान्वीरांश्चोदयामास भारत ॥ ५.१९६.१ ॥
ฝ่ายพระเจ้ายุธิษฐิระ โอ้ ลูกของพระนางกุนตี ผู้เป็นโอรสของพระธรรม ได้กระตุ้นให้วีรบุรุษที่มีธฤษฏทยุมน์เป็นผู้นำ โอ้ทายาทแห่งภรตวงศ์ ทรงเร่งให้ยกทัพไปเช่นกัน
5.196.2
चेदिकाशिकरूशानां नेतारं दृढविक्रमम् ।
सेनापतिममित्रघ्नं धृष्टकेतुमथादिशत् ॥ ५.१९६.२ ॥
ต่อมาทรงแต่งตั้งธฤษฏเกตุ ผู้นำของชาวเจทิ กาศิ และกุรุ ผู้มีวิกรมมั่นคงและเป็นผู้สังหารศัตรู ให้เป็นแม่ทัพ
5.196.3
विराटं द्रुपदं चैव युयुधानं शिखण्डिनम् ।
पाञ्चाल्यौ च महेष्वासौ युधामन्यूत्तमौजसौ ॥ ५.१९६.३ ॥
วิราฏ ทรุปทะ ยุยุธาน ศิขัณฑิน และนักธนูผู้ยิ่งใหญ่สองคนแห่งปาญจาละ คือยุธามันยุและอุตตมเหาชัส
5.196.4
ते शूराश्चित्रवर्माणस्तप्तकुण्डलधारिणः ।
आज्यावसिक्ता ज्वलिता धिष्ण्येष्विव हुताशनाः ॥ ५.१९६.४ ॥
วีรบุรุษเหล่านั้นสวมเกราะลวดลายงดงามและตุ้มหูทองบริสุทธิ์ ถูกรดด้วยเนยใส ลุกโชนดุจไฟบูชายัญบนแท่นบูชา
5.196.5
अशोभन्त महेष्वासा ग्रहाः प्रज्वलिता इव ।
अथ सैन्यं यथायोगं पूजयित्वा नरर्षभः ॥ ५.१९६.५ ॥
นักธนูผู้ยิ่งใหญ่เหล่านั้นส่องประกายดุจดาวเคราะห์ที่ลุกโพลง ครั้นแล้ว บุรุษผู้ประเสริฐดุจวัวหนุ่มนั้น หลังจากให้เกียรติแก่กองทัพตามสมควรแล้ว
5.196.6
दिदेश तान्यनीकानि प्रयाणाय महीपतिः ।
तेषां युधिष्ठिरो राजा ससैन्यानां महात्मनाम् ॥ ५.१९६.६ ॥
จอมปฐพีทรงสั่งให้กองทหารเหล่านั้นออกเดินทัพ เหนือบรรดาบุรุษผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่และกองทัพของพวกเขา พระเจ้ายุธิษฐิระทรงเป็นผู้บังคับบัญชา
5.196.7
व्यादिदेश सबाह्यानां भक्ष्यभोज्यमनुत्तमम् ।
स गजाश्वमनुष्याणां ये च शिल्पोपजीविनः ॥ ५.१९६.७ ॥
พระองค์ทรงสั่งให้จัดอาหารและเครื่องดื่มชั้นเลิศแก่ผู้อยู่นอกค่าย แก่ช้าง ม้า และทหาร และแก่ผู้ดำรงชีพด้วยงานฝีมือ
5.196.8
अभिमन्युं बृहन्तं च द्रौपदेयांश्च सर्वशः ।
धृष्टद्युम्नमुखानेतान्प्राहिणोत्पाण्डुनन्दनः ॥ ५.१९६.८ ॥
บุตรของปาณฑุส่งอภิมันยุ พฤหันตะ และบรรดาโอรสของเทราปทีทั้งหมดออกไป พร้อมด้วยเหล่านี้ที่มีธฤษฏทยุมน์เป็นผู้นำ
5.196.9
भीमं च युयुधानं च पाण्डवं च धनंजयम् ।
द्वितीयं प्रेषयामास बलस्कन्धं युधिष्टिरः ॥ ५.१९६.९ ॥
ยุธิษฐิระส่งภีมะ ยุยุธาน และปาณฑพธนัญชัยไปเป็นกองทัพกองที่สอง
5.196.10
भाण्डं समारोपयतां चरतां संप्रधावताम् ।
हृष्टानां तत्र योधानां शब्दो दिवमिवास्पशत् ॥ ५.१९६.१० ॥
เสียงของนักรบผู้ปีติยินดีที่บรรทุกสัมภาระ เคลื่อนไปมา และวิ่งไปวิ่งมา ดูเหมือนจะแตะถึงท้องฟ้า
5.196.11
स्वयमेव ततः पश्चाद्विराटद्रपदान्वितः ।
अथापरैर्महीपालैः सह प्रायान्महीपतिः ॥ ५.१९६.११ ॥
จากนั้น จอมปฐพีเองได้ยกทัพออกไปจากด้านหลัง พร้อมด้วยวิราฏและทรุปทะ และกษัตริย์องค์อื่นๆ
5.196.12
भीमधन्वायती सेना धृष्टद्युम्नेन पालिता ।
गङ्गेव पूर्णा स्तिमिता स्यन्दमाना व्यदृश्यत ॥ ५.१९६.१२ ॥
กองทัพนั้นที่ขยายออกด้วยธนูของภีมะ และได้รับการคุ้มกันโดยธฤษฏทยุมน์ ปรากฏเต็มเปี่ยม สงบนิ่ง และไหลเอ่อดุจแม่น้ำคงคา
5.196.13
ततः पुनरनीकानि न्ययोजयत बुद्धिमान् ।
मोहयन्धृतराष्ट्रस्य पुत्राणां बुद्धिनिश्चयम् ॥ ५.१९६.१३ ॥
ต่อมา ผู้มีปัญญาได้จัดกองทัพใหม่อีกครั้ง ทำให้ความตั้งใจและการตัดสินใจของบรรดาโอรสของพระเจ้าธฤตราษฎร์สับสน
5.196.14
द्रौपदेयान्महेष्वासानभिमन्युं च पाण्डवः ।
नकुलं सहदेवं च सर्वांश्चैव प्रभद्रकान् ॥ ५.१९६.१४ ॥
ปาณฑพจัดทัพนักธนูผู้ยิ่งใหญ่ คือโอรสของเทราปที อภิมันยุ นกุละ สหเทวะ และนักรบปรภัทรกะทั้งหมด
5.196.15
दश चाश्वसहस्राणि द्विसहस्त्राणि दन्तिनाम् ।
अयुतं च पदातीनां रथाः पञ्चशतं तथा ॥ ५.१९६.१५ ॥
ม้าหนึ่งหมื่นตัว ช้างสองพันเชือก พลเดินเท้าหนึ่งหมื่นนาย และรถศึกห้าร้อยคัน
5.196.16
भीमसेनस्य दुर्धर्षं प्रथमं प्रादिशद्बलम् ।
मध्यमे च विराटं च जयत्सेनं च पाण्डवः ॥ ५.१९६.१६ ॥
ปาณฑพจัดกำลังพลของภีมเสนที่ไม่อาจต้านทานได้ไว้เป็นกองแรก และในกลางกระบวนทัพ ทรงวางวิราฏและชยัตเสนะ
5.196.17
महारथौ च पाञ्चाल्यौ युधामन्यूत्तमौजसौ ।
वीर्यवन्तौ महात्मानौ युधामन्यूत्तमौजसौ ॥ ५.१९६.१७ ॥
นักรบรถศึกผู้ยิ่งใหญ่สองคนแห่งปาญจาละ คือยุธามันยุและอุตตมเหาชัส ผู้กล้าหาญและมีจิตใจสูงส่ง
5.196.18
अन्वयातां तदा मध्ये वासुदेवधनञ्जयौ ।
तौ दृष्ट्वा पृथिवीपाला नष्टमित्येव मेनिरे।
अन्तरिक्षगताः सर्वे देवाः सेन्द्रपुरोगमाः ॥ ५.१९६.१८ ॥
ขณะนั้น วาสุเทพและธนัญชัยเคลื่อนตามมาในกลางกระบวนทัพ เมื่อเห็นทั้งสองแล้ว บรรดากษัตริย์แห่งปฐพีคิดว่าทุกอย่างสิ้นสุดแล้ว และเหล่าเทพบนท้องฟ้า มีพระอินทร์เป็นผู้นำ ก็คิดเช่นนั้นเช่นกัน
5.196.19
बभूवुरतिसंरब्धाः कृतप्रहरणा नराः ।
तेषां विंशतिसाहस्रा हयाः शूरैरधिष्ठिताः ।
पञ्च नागसहस्राणि रथवंशाश्च सर्वशः ॥ ५.१९६.१९ ॥
บุรุษทั้งหลายที่ถืออาวุธไว้พร้อมแล้วต่างโกรธจัดยิ่งนัก ในหมู่นั้นมีม้ายี่สิบหมื่นตัวที่มีวีรบุรุษขี่ ช้างห้าพันเชือก และแถวรถศึกรอบด้านทั้งหมด
5.196.20
पदातयश्च ये शूराः कार्मुकासिगदाधराः ।
सहस्रशोऽन्वयुः पश्चादग्रतश्च सहस्रशः ॥ ५.१९६.२० ॥
พลเดินเท้าผู้กล้าหาญที่ถือธนู ดาบ และตะบอง เดินตามเป็นพันๆ อยู่ข้างหลัง และเดินนำหน้าเป็นพันๆ เช่นกัน
5.196.21
युधिष्ठिरो यत्र सैन्ये स्वयमेव बलार्णवे ।
तत्र ते पृथिवीपाला भूयिष्ठं पर्यवस्थिताः ॥ ५.१९६.२१ ॥
ที่ซึ่งพระยุธิษฐิระทรงอยู่เองกลางมหาสมุทรแห่งกองทัพ ที่นั่นเหล่าผู้ปกครองแผ่นดินยืนรวมกันอยู่เป็นจำนวนมาก
5.196.22
तत्र नागसहस्राणि हयानामयुतानि च ।
तथा रथसहस्राणि पदातीनां च भारत ॥ ५.१९६.२२ ॥
ที่นั่นมีช้างนับพัน ม้านับหมื่น รถนับพัน และทหารราบด้วย ข้าแต่ภารตะ
5.196.23
चेकितानः स्वसैन्येन महता पार्थिवर्षभ ।
धृष्टकेतुश्च चेदीनां प्रणेता पार्थिवो ययौ ॥ ५.१९६.२३ ॥
เจกิตานยกไปพร้อมกองทัพอันยิ่งใหญ่ของตน ข้าแต่ผู้เป็นยอดแห่งกษัตริย์ และธฤษฏเกตุ ผู้นำแห่งเจทิ ก็ยกไปด้วยเช่นกัน
5.196.24
सात्यकिश्च महेष्वासो वृष्णीनां प्रवरो रथः ।
वृतः शतसहस्रेण रथानां प्रमुदन्बली ॥ ५.१९६.२४ ॥
สาตยกิผู้เป็นนักธนูผู้ยิ่งใหญ่ และเป็นผู้ขับรถศึกที่เลิศที่สุดของวฤษณิ ล้อมรอบด้วยรถนับแสน ก็เคลื่อนไปด้วยความปีติ ผู้มีกำลังยิ่ง
5.196.25
क्षत्रदेवब्रह्मदेवौ रथस्थौ पुरुषर्षभौ ।
जघनं पालयन्तौ च पृष्ठतोऽनुप्रजग्मतुः ॥ ५.१९६.२५ ॥
กษัตรเทวะและพรหมเทวะ ผู้เป็นยอดแห่งบุรุษ ประทับอยู่บนรถ คอยคุ้มกันด้านหลังของกองทัพ ได้ติดตามไปข้างหลัง
5.196.26
शकटापणवेशाश्च यानं युग्यं च सर्वशः ।
तत्र नागसहस्राणि हयानामयुतानि च ।
फल्गु सर्वं कलत्रं च यत्किंचित्कृशदुर्बलम् ॥ ५.१९६.२६ ॥
เกวียน ตลาด และบริวาร ยานพาหนะทุกชนิดและสัตว์ลากจูง ที่นั่นมีช้างนับพัน ม้านับหมื่น และสิ่งของเล็กน้อยทั้งหมด ทั้งภรรยา และทุกสิ่งที่ผอมและอ่อนแอ
5.196.27
कोशसञ्चयवाहांश्च कोष्ठागारं तथैव च ।
गजानीकेन संगृह्य शनैः प्रायाद्युधिष्ठिरः ॥ ५.१९६.२७ ॥
พระยุธิษฐิระเสด็จไปอย่างช้า ๆ โดยล้อมผู้แบกทรัพย์สมบัติและเสบียง กับยุ้งฉางไว้ภายในกองช้า
5.196.28
तमन्वयात्सत्यधृतिः सौचित्तिर्युद्धदुर्मदः ।
श्रेणिमान्वसुदानश्च पुत्रः काश्यस्य वा विभुः ॥ ५.१९६.२८ ॥
สัตยธฤติ เสาจิติผู้คลั่งความภาคภูมิในการรบ เศรณิมานและวสุทานะ หรือโอรสผู้ทรงอำนาจของกษัตริย์แห่งกาศี ได้ติดตามพระองค์ไป
5.196.29
रथा विंशतिसाहस्रा ये तेषामनुयायिनः ।
हयानां दश कोट्यश्च महतां किंकिणीकिनाम् ॥ ५.१९६.२९ ॥
มีรถนับสองหมื่นคันที่ติดตามพวกเขาไป และมีม้าศึกชั้นเยี่ยมที่ประดับด้วยกระดิ่งเล็ก ๆ สิบโกฏิ
5.196.30
गजा विंशतिसाहस्रा ईषादन्ताः प्रहारिणः ।
कुलीना भिन्नकरटा मेघा इव विसर्पिणः ॥ ५.१९६.३० ॥
ช้างสองหมื่นเชือก มีงาเหมือนคันไถ ทำการโจมตีในสนามรบ เป็นพันธุ์ชั้นสูง มีขมับแตกด้วยน้ำมัน เคลื่อนไปเหมือนเมฆ
5.196.31
षष्टिर्नागसहस्राणि दशान्यानि च भारत ।
युधिष्ठिरस्य यान्यासन्युधि सेना महात्मनः ॥ ५.१९६.३१ ॥
ข้าแต่ภารตะ ช้างที่อยู่ในสนามรบของกองทัพแห่งพระยุธิษฐิระผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่ มีจำนวนหกหมื่นเชือกและอีกหนึ่งหมื่นเชือก
5.196.32
क्षरन्त इव जीमूताः प्रभिन्नकरटामुखाः ।
राजानमन्वयुः पश्चाच्चलन्त इव पर्वताः ॥ ५.१९६.३२ ॥
เหมือนเมฆที่หลั่งฝน มีใบหน้าเปียกด้วยน้ำมันที่ไหลจากขมับ ช้างเหล่านั้นตามพระราชาไปจากข้างหลัง เคลื่อนไปดุจภูเขาที่เคลื่อนที่ได้
5.196.33
एवं तस्य बलं भीमं कुन्तीपुत्रस्य धीमतः ।
यदाश्रित्याथ युयुधे धार्तराष्ट्रं सुयोधनम् ॥ ५.१९६.३३ ॥
เมื่อพึ่งพากองทัพอันน่าเกรงขามของโอรสแห่งกุนตีผู้มีปัญญา เช่นนี้ ทรงรบกับสุโยธน์ โอรสของธฤตราษฎร์
5.196.34
ततोऽन्ये शतशः पश्चात्सहस्रायुतशो नराः ।
नर्दन्तः प्रययुस्तेषाणनीकानि सहस्रशः ॥ ५.१९६.३४ ॥
จากนั้น มนุษย์อีกหลายร้อย หลายพัน และหลายหมื่นคนที่อยู่ข้างหลัง ร้องคำรามและเคลื่อนไปพร้อมกองทัพนับพันกอง
5.196.35
तत्र भेरीसहस्राणि शङ्खानामयुतानि च ।
न्यवादयन्त संहृष्टाः सहस्रायुतशो नराः ॥ ५.१९६.३५ ॥
ที่นั่น มนุษย์นับพันและนับหมื่นด้วยความยินดี ได้ตีกลองใหญ่นับพันใบและหอยสังข์นับหมื่นตัว