ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 5.2
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.2.1
श्रुतं भवद्भिर्गदपूर्वजस्य ।
वाक्यं यथा धर्मवदर्थवच्च।
अजातशत्रोश्च हितं च युक्तं ।
दुर्योधनस्यापि तथैव राज्ञः ॥ ५.२.१ ॥
ଗଦଙ୍କ ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ଭ୍ରାତାଙ୍କ ବାକ୍ୟ ଆପଣମାନେ ଶୁଣିଛନ୍ତି; ତାହା ଧର୍ମସଙ୍ଗତ ଓ ଅର୍ଥପୂର୍ଣ୍ଣ। ଅଜାତଶତ୍ରୁ (ଯୁଧିଷ୍ଠିର) ଏବଂ ରାଜା ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନଙ୍କ ବାକ୍ୟ ମଧ୍ୟ ସେହିପରି ହିତକର ଓ ଉଚିତ।
5.2.2
अर्धं हि राज्यस्य विसृज्य वीराः ।
कुन्तीसुतास्तस्य कृते यतन्ते।
प्रदाय चार्धं धृतराष्ट्रपुत्रः ।
सुखी सहास्माभिरतीव मोदेत् ॥ ५.२.२ ॥
ବୀର କୁନ୍ତୀପୁତ୍ରମାନେ ରାଜ୍ୟର ଅଧା ଭାଗ ଛାଡ଼ି ତାହା ପାଇଁ ଯତ୍ନ କରୁଛନ୍ତି। ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ପୁତ୍ର ଅଧା ଭାଗ ପାଇ ଆମ ସହିତ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୁଖୀ ହେଉ।
5.2.3
लब्ध्वा हि राज्यं पूरुषप्रवीराः ।
सम्यक्प्रवृत्तेषु परेषु चैव ।
ध्रुवं प्रशान्ताः सुखमाविशेयु-
स्तेषां प्रशान्तिश्च हितं प्रजानाम् ॥ ५.२.३ ॥
ରାଜ୍ୟ ପାଇ ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠ ବୀରମାନେ, ଅନ୍ୟମାନେ ମଧ୍ୟ ସଠିକ ଭାବେ ଆଚରଣ କଲେ, ନିଶ୍ଚୟ ଶାନ୍ତ ହୋଇ ସୁଖରେ ପ୍ରବେଶ କରିବେ; ସେମାନଙ୍କ ଶାନ୍ତି ପ୍ରଜାମାନଙ୍କ ପାଇଁ ହିତକର।
5.2.4
दुर्योधनस्यापि मतं च वेत्तुं ।
वक्तुं च वाक्यानि युधिष्ठिरस्य।
प्रियं च मे स्याद्यदि तत्र कश्चि-
द्व्रजेच्छमार्थं कुरुपाण्डवानाम् ॥ ५.२.४ ॥
ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନଙ୍କ ମତ ଜାଣିବାକୁ ଏବଂ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ବାକ୍ୟ କହିବାକୁ, ସେଠାକୁ କୌରବ-ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ଶାନ୍ତି ପାଇଁ କେହି ଗଲେ ତାହା ମୋ ପାଇଁ ପ୍ରିୟ ହେବ।
5.2.5
स भीष्ममामन्त्र्य कुरुप्रवीरं ।
वैचित्रवीर्यं च महानुभावम् ।
द्रोणं सपुत्रं विदुरं कृपं च ।
गान्धारराजं च समूतपुत्रम् ॥ ५.२.५ ॥
ସେ ଭୀଷ୍ମଙ୍କୁ, କୁରୁବୀରଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କୁ, ବୈଚିତ୍ରବୀର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ଓ ମହାନୁଭାବଙ୍କୁ ସମ୍ବୋଧନ କରି, ପୁତ୍ର ସହିତ ଦ୍ରୋଣଙ୍କୁ, ବିଦୁରଙ୍କୁ, କୃପଙ୍କୁ, ଗାନ୍ଧାରରାଜଙ୍କୁ ଓ ସୂତପୁତ୍ରଙ୍କୁ (କର୍ଣ୍ଣଙ୍କୁ) ମଧ୍ୟ ସମ୍ବୋଧନ କଲେ।
5.2.6
सवे च येऽन्ये धृतराष्ट्रपुत्रा ।
बलप्रधाना निगमप्रधानाः ।
स्थिताश्च धर्मेषु यथा स्वकेषु ।
लोकप्रवीराः श्रुतशीलवृद्धाः ॥ ५.२.६ ॥
ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କର ଅନ୍ୟ ପୁତ୍ରମାନେ, ଯେଉଁମାନେ ବଳରେ ପ୍ରଧାନ, ମନ୍ତ୍ରଣାରେ ପ୍ରଧାନ, ନିଜ ନିଜ ଧର୍ମରେ ସ୍ଥିତ, ଲୋକବୀର ଏବଂ ଶାସ୍ତ୍ର ଓ ଶୀଳରେ ବୃଦ୍ଧ, ସେମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ (ସମ୍ବୋଧନ କରି)।
5.2.7
एतेषु सर्वेषु समागतेषु ।
पौरेषु वृद्धेषु च संगतेषु।
ब्रवीतु वाक्यं प्रणिपातयुक्तं ।
कुन्तीसुतस्यार्थकरं यथा स्यात् ॥ ५.२.७ ॥
ଏମାନେ ସମସ୍ତେ, ନଗରବାସୀ ଓ ବୃଦ୍ଧମାନେ ଏକତ୍ର ହେଲେ, ସେ ବିନୟଯୁକ୍ତ ବାକ୍ୟ କହୁ, ଯାହା କୁନ୍ତୀପୁତ୍ରଙ୍କର ହିତକର ହେବ।
5.2.8
सर्वास्ववस्थासु च ते न कोप्या ।
ग्रस्तो हि सोऽर्थो बलमाश्रितैस्तैः।
प्रियाभ्युपेतस्य युधिष्ठिरस्य ।
द्यूते प्रसक्तस्य हृतं च राज्यम् ॥ ५.२.८ ॥
ସବୁ ଅବସ୍ଥାରେ ତୁମେ କ୍ରୋଧ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ; ସେ ଧନ ବଳର ଆଶ୍ରୟ ନେଇଥିବା ଲୋକମାନେ ଗ୍ରାସ କରିଛନ୍ତି। ଦ୍ୟୂତରେ ଆସକ୍ତ ପ୍ରିୟ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ରାଜ୍ୟ ହରଣ କରାଯାଇଛି।
5.2.9
निवार्यमाणश्च कुरुप्रवीरः ।
सर्वैः सुहृद्भिर्ह्यमप्यतञ्झः।
स दीव्यमानः प्रतिदीव्य चैनं ।
गान्धारराजस्य सुतं मताक्षम् ॥ ५.२.९ ॥
କୁରୁବୀର ସମସ୍ତ ହିତୈଷୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିବାରିତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ଅସଂଯତ ରହିଲେ। ସେ ଖେଳୁଥିବା ସମୟରେ, ବିପରୀତ ପଣ ରଖି, ଗାନ୍ଧାରରାଜଙ୍କ ପୁତ୍ର ମତାକ୍ଷଙ୍କ ସହିତ ଖେଳିଲେ।
5.2.10
हित्वा हि कर्णं च सुयोधनं च ।
समाह्वयद्देवितुमाजमीढः।
दुरोदरास्तत्र सहस्रशोऽन्ये ।
युधिष्ठिरो यान्विषहेत जेतुम् ॥ ५.२.१० ॥
କର୍ଣ୍ଣ ଓ ସୁଯୋଧନଙ୍କୁ ଛାଡ଼ି ଅଜମୀଢ ବଂଶଧର ପାଶା ଖେଳିବାକୁ ଆହ୍ୱାନ ଦେଲେ। ସେଠାରେ ହଜାର ହଜାର ଅନ୍ୟ ଜୁଆଳି ଥିଲେ, ଯୁଧିଷ୍ଠିର ସେମାନଙ୍କୁ ଜିଣିପାରନ୍ତେ।
5.2.11
उत्सृज्य तान्सौबलमेव चायं ।
समाह्वयत्तेन जितोऽक्षवत्याम्।
स दीव्यमानः प्रतिदेवनेन ।
अक्षेषु नित्यं स्वपराङ्भुखेषु ॥ ५.२.११ ॥
ସେମାନଙ୍କୁ ଛାଡ଼ି ଏ ସୌବଳଙ୍କୁ ହିଁ ଆହ୍ୱାନ ଦେଲେ। ଅକ୍ଷବତୀରେ ତାଙ୍କଠାରୁ ପରାଜିତ ହେଲେ। ପ୍ରତିଦାନ ଖେଳରେ ପାଶା ସର୍ବଦା ତାଙ୍କ ବିରୁଦ୍ଧରେ ପଡ଼ୁଥିଲା…
5.2.12
संरम्भमाणो विजितः प्रसह्य ।
तत्रापराधः शकुनेर्न कश्चित्।
तस्मात्प्रणम्यैव वचो ब्रवीतु ।
वैचित्रवीर्यं बहुसामयुक्तम् ॥ ५.२.१२ ॥
କ୍ରୋଧରେ ବଳପୂର୍ବକ ପରାଜିତ ହେଲେ; ସେଥିରେ ଶକୁନିଙ୍କର କୌଣସି ଦୋଷ ନଥିଲା। ତେଣୁ ପ୍ରଣାମ କରି ବିଚିତ୍ରବୀର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ପୁତ୍ରଙ୍କୁ ନମ୍ର ବାକ୍ୟ କହନ୍ତୁ।
5.2.13
तथा हि शक्यो धृतराष्ट्रपुत्रः ।
स्वार्थें नियोक्तुं पुरुषेण तेन।
अयुद्धमाकाङ्क्षत कौरवाणां ।
साम्नैव दुर्योधनमाश्वसध्वम् ॥ ५.२.१३ ॥
ସେହିପରି ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ପୁତ୍ରଙ୍କୁ ନିଜ ହିତ ପାଇଁ ସେ ପୁରୁଷ ବୁଝାଇ ପାରିବେ। କୌରବମାନଙ୍କ ପାଇଁ ସେ ଯୁଦ୍ଧ ବିନା ଶାନ୍ତି ଚାହୁଁଛନ୍ତି। ସାମରେ ହିଁ ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନଙ୍କୁ ଆଶ୍ୱସ୍ତ କର।
5.2.14
साम्ना जितोऽर्थोऽर्थकरो भवेत ।
युद्धेऽनयो भविता नेह सोऽर्थः ॥ ५.२.१४ ॥
ସାମରେ ଲାଭ ହିଁ ହିତକର ହେବ। ଯୁଦ୍ଧରେ ବିନାଶ ଘଟିବ; ସେଠାରେ ସେ ହିତ ରହିବ ନାହିଁ।
5.2.15
एवं ध्रुवत्येव मधुप्रवीरे ।
शिनिप्रवीरः सहसोत्पपात
तच्चापि वाक्यं परिनिन्द्य तस्य ।
समाददे वाक्यमिदं समुन्युः ॥ ५.२.१५ ॥
ମଧୁବୀର (କୃଷ୍ଣ) ଏପରି କହୁଥିବା ସମୟରେ ଶିନିବୀର (ସାତ୍ୟକି) ହଠାତ୍ ଉଠି ଠିଆ ହେଲେ। ତାଙ୍କ ସେହି ବାକ୍ୟକୁ ନିନ୍ଦା କରି ସେ କ୍ରୋଧରେ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।