મહાભારત · અધ્યાય 5.20
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.20.1
स च कौरव्यमासाद्य द्रुपदस्य पुरोहितः ।
सत्कृतो धृतराष्ट्रेण भीष्मेण विदुरेण च ॥ ५.२०.१ ॥
તેઓ કૌરવો પાસે પહોંચ્યા, દ્રુપદના પુરોહિત, ધૃતરાષ્ટ્ર, ભીષ્મ અને વિદુર દ્વારા સન્માનિત થયા.
5.20.2
सर्वकौशल्यमुक्त्वाऽऽदौ पृष्ट्वा चैवमनामयम् ।
सर्वसेनाप्रणेतॄणां मध्ये वाक्यमुवाच ह ॥ ५.२०.२ ॥
પહેલાં સૌનું કુશળ કહીને અને આરોગ્ય પૂછીને, તેમણે સર્વ સેનાપતિઓની વચ્ચે આ વાત કહી.
5.20.3
सर्वैर्भवद्भिर्विदितो राजधर्मः सनातनः ।
वाक्योपादानहेतोस्तु वक्ष्यामि विदिते सति ॥ ५.२०.३ ॥
તમે સૌ સનાતન રાજધર્મ જાણો છો; છતાં એક વાત ઉઠાવવા માટે, તે તમને જાણીતો હોવા છતાં, હું કહીશ.
5.20.4
धृतराष्ट्रश्च पाण्डुश्च सुतावेकस्य विश्रुतौ ।
तयोः समानं द्रविणं पैतृकं नात्र संशयः ॥ ५.२०.४ ॥
ધૃતરાષ્ટ્ર અને પાંડુ એક જ પુરુષના બે વિખ્યાત પુત્રો હતા; તેમની પૈતૃક સંપત્તિ સમાન હતી, એમાં સંદેહ નથી.
5.20.5
धृतराष्ट्रस्य ये पुत्राः प्राप्तं तैः पैतृकं वसु ।
पाण्डुपुत्राः कथं नाम न प्राप्ताः पैतृकं वसु ॥ ५.२०.५ ॥
ધૃતરાષ્ટ્રના જે પુત્રોએ પૈતૃક ધન મેળવ્યું છે; પાંડુના પુત્રોએ પૈતૃક ધન કેમ ન મેળવ્યું?
5.20.6
वनं गतैः पाण्डवेयैर्विदितं वः पुरा यथा ।
न प्राप्तं पैतृकं द्रव्यं धृतराष्ट्रेण यद्धृतम् ॥ ५.२०.६ ॥
વનમાં ગયેલા પાંડવોએ પહેલાં તમને જણાવ્યું હતું તેમ, ધૃતરાષ્ટ્રે પોતાની પાસે રાખેલું પૈતૃક ધન પાંડવોને મળ્યું નથી.
5.20.7
प्राणान्तिकैरप्युपायैः प्रयतद्भिरनेकशः ।
शेषवन्तो न शकिता नेतुं वै यमसादनम् ॥ ५.२०.७ ॥
પ્રાણ હરનારા ઉપાયોથી અનેક વાર પ્રયત્ન કરવા છતાં, બાકી આયુષ્ય ધરાવતા (પાંડવોને) તેઓ યમસદન લઈ જઈ શક્યા નહીં.
5.20.8
पुनश्च वर्धितं राज्यं स्वबलेन महात्मभिः ।
छद्मनाऽपहृतं क्षुद्रैर्धार्तराष्ट्रैः ससौबलैः ॥ ५.२०.८ ॥
મહાત્માઓએ પોતાના બળથી ફરી રાજ્ય વધાર્યું; તે રાજ્ય ક્ષુદ્ર ધૃતરાષ્ટ્રપુત્રોએ સૌબલ સહિત છળથી હરી લીધું.
5.20.9
तदप्यनुमतं कर्म यथा युक्तमनेन वै ।
वासिताश्च महारण्ये वर्षाणीह त्रयोदश ॥ ५.२०.९ ॥
તે કર્મ પણ આના દ્વારા અનુમોદિત થયું, જેમ તેને યોગ્ય હતું; અહીં તેમને મહારણ્યમાં તેર વર્ષ રહેવા મજબૂર કરવામાં આવ્યા.
5.20.10
सभायां क्लेशितैर्वीरैः सहभार्यैस्तथा भृशम् ।
अरण्ये विविधाः क्लेशाः संप्राप्तास्तैः सुदारुणाः ॥ ५.२०.१० ॥
સભામાં પીડિત વીરોએ પત્ની સહિત અત્યંત કષ્ટ સહ્યું; વનમાં તેમણે વિવિધ અતિ ભયંકર દુઃખો ભોગવ્યાં.
5.20.11
तथा विराटनगरे योन्यन्तरगतैरिव ।
प्राप्तः परमसंक्लेशो यथा पापैर्महात्मभिः ॥ ५.२०.११ ॥
તેમજ વિરાટ નગરમાં, જાણે બીજી ગર્ભયોનિમાં ગયેલા હોય તેમ, તેમણે પરમ ક્લેશ પ્રાપ્ત કર્યો; જેમ પાપીઓ મહાત્માઓ પર લાવે છે.
5.20.12
ते सर्वं पृष्ठतः कृत्वा तत्पूर्वं कर्म किल्विषम् ।
साम्नैव कुरुभिः सन्धिमिच्छन्ति कुरुपुङ्गवाः ॥ ५.२०.१२ ॥
તેઓ તે પૂર્વેનું પાપકર્મ બધું પાછળ મૂકીને, કુરુશ્રેષ્ઠો કેવળ સામનીતિથી કૌરવો સાથે સંધિ ઇચ્છે છે.
5.20.13
तेषां च वृत्तमाज्ञाय वृत्तं दुर्योधनस्य च ।
अनुनेतुमिहार्हन्ति धार्तराष्ट्रं सुहृज्जनाः ॥ ५.२०.१३ ॥
તેમનું વર્તન અને દુર્યોધનનું વર્તન જાણીને, હિતેચ્છુઓ અહીં ધૃતરાષ્ટ્રના પુત્રને સમજાવવા યોગ્ય છે.
5.20.14
न हि ते विग्रहं वीराः कुर्वन्ति कुरुभिः सह ।
अविनाशेन लोकस्य काङ्क्षन्ते पाण्डवाः स्वकम् ॥ ५.२०.१४ ॥
તે વીરો કુરુઓ સાથે વિગ્રહ કરતા નથી; જગતના વિનાશ વિના પાંડવો પોતાનું જ ઇચ્છે છે.
5.20.15
यश्चापि धार्तराष्ट्रस्य हेतुः स्याद्विग्रहं प्रति ।
स च हेतुर्न मन्तव्यो बलीयांसस्तथा हि ते ॥ ५.२०.१५ ॥
ધૃતરાષ્ટ્રના પુત્ર તરફથી વિગ્રહનું જે કારણ હોય, તે કારણ ન ગણવું; કારણ કે તેઓ બળવાન છે.
5.20.16
अक्षौहिण्यश्च सप्तैव धर्मपुत्रस्य सङ्गताः ।
युयुत्समानाः कुरुभिः प्रतीक्षन्तेऽस्य शासनम् ॥ ५.२०.१६ ॥
ધર્મપુત્ર પાસે સાત અક્ષૌહિણી સેનાઓ એકત્ર થઈ છે; કુરુઓ સાથે યુદ્ધ કરવા ઇચ્છુક તે તેમના આદેશની રાહ જુએ છે.
5.20.17
अपरे पुरुषव्याघ्राः सहस्राक्षौहिणीसमाः ।
सात्यकिर्भीमसेनश्च यमौ च सुमहाबलौ ॥ ५.२०.१७ ॥
બીજા પુરુષવ્યાઘ્ર—સાત્યકિ, ભીમસેન અને બંને યમજ—હજાર અક્ષૌહિણી જેટલા છે; અત્યંત બળવાન.
5.20.18
एकादशैताः पृतना एकतश्च समागताः ।
एकतश्च महाबाहुर्बहुरूपी धनञ्जयः ॥ ५.२०.१८ ॥
આ અગિયાર સેનાઓ એક બાજુ એકત્ર છે; બીજી બાજુ મહાબાહુ, બહુરૂપી ધનંજય છે.
5.20.19
यथा किरीटी सर्वाभ्यः सेनाभ्यो व्यतिरिच्यते ।
एवमेव महाबाहुर्वासुदेवो महाद्युतिः ॥ ५.२०.१९ ॥
જેમ કિરીટી અર્જુન બધી સેનાઓથી અલગ તરી આવે છે, તેમ જ મહાબાહુ, મહાદ્યુતિ વાસુદેવ પણ.
5.20.20
बहुलत्वं च सेनानां विक्रमं च किरीटिनः ।
बुद्धिमत्त्वं च कृष्णस्य बुद्ध्वा युध्येत को नरः ॥ ५.२०.२० ॥
સેનાઓની વિશાળતા, કિરીટીનો પરાક્રમ અને કૃષ્ણની બુદ્ધિમત્તા જાણીને કયો માણસ યુદ્ધ કરે?
5.20.21
ते भवन्तो यथाधर्मं यथासमयमेव च ।
प्रयच्छन्तु प्रदातव्यं मा वः कालोऽत्यगादयम् ॥ ५.२०.२१ ॥
તમે ધર્મ પ્રમાણે અને યોગ્ય સમયે જે આપવા યોગ્ય હોય તે આપો; આ સમય તમારી પાસેથી વીતી ન જાય.