Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 5.20

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

5.20.1

स च कौरव्यमासाद्य द्रुपदस्य पुरोहितः ।
सत्कृतो धृतराष्ट्रेण भीष्मेण विदुरेण च ॥ ५.२०.१ ॥

ସେ କୌରବମାନଙ୍କ ପାଖରେ ପହଞ୍ଚି, ଦ୍ରୁପଦଙ୍କ ପୁରୋହିତ ଭାବେ, ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର, ଭୀଷ୍ମ ଓ ବିଦୁରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ ହେଲେ।

5.20.2

सर्वकौशल्यमुक्त्वाऽऽदौ पृष्ट्वा चैवमनामयम् ।
सर्वसेनाप्रणेतॄणां मध्ये वाक्यमुवाच ह ॥ ५.२०.२ ॥

ପ୍ରଥମେ ସମସ୍ତଙ୍କ କୁଶଳ କହି ଓ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ପଚାରି, ସେ ସମସ୍ତ ସେନାପତିଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।

5.20.3

सर्वैर्भवद्भिर्विदितो राजधर्मः सनातनः ।
वाक्योपादानहेतोस्तु वक्ष्यामि विदिते सति ॥ ५.२०.३ ॥

ଆପଣମାନେ ସମସ୍ତେ ସନାତନ ରାଜଧର୍ମ ଜାଣନ୍ତି; ତଥାପି ଏକ କଥା ଉଠାଇବା ପାଇଁ, ତାହା ଜଣା ଥିବାବେଳେ, ମୁଁ କହିବି।

5.20.4

धृतराष्ट्रश्च पाण्डुश्च सुतावेकस्य विश्रुतौ ।
तयोः समानं द्रविणं पैतृकं नात्र संशयः ॥ ५.२०.४ ॥

ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ଏବଂ ପାଣ୍ଡୁ ଏକ ପୁରୁଷଙ୍କ ଦୁଇ ବିଖ୍ୟାତ ପୁତ୍ର; ସେମାନଙ୍କ ପୈତୃକ ଧନ ସମାନ ଥିଲା, ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।

5.20.5

धृतराष्ट्रस्य ये पुत्राः प्राप्तं तैः पैतृकं वसु ।
पाण्डुपुत्राः कथं नाम न प्राप्ताः पैतृकं वसु ॥ ५.२०.५ ॥

ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ଯେଉଁ ପୁତ୍ରମାନେ ପୈତୃକ ଧନ ପାଇଛନ୍ତି; ପାଣ୍ଡୁଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନେ କାହିଁକି ପୈତୃକ ଧନ ପାଇନାହାନ୍ତି?

5.20.6

वनं गतैः पाण्डवेयैर्विदितं वः पुरा यथा ।
न प्राप्तं पैतृकं द्रव्यं धृतराष्ट्रेण यद्धृतम् ॥ ५.२०.६ ॥

ବନକୁ ଯାଇଥିବା ପାଣ୍ଡବମାନେ ପୂର୍ବରୁ ଆପଣଙ୍କୁ ଜଣାଇଥିବା ପରି, ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ନିଜ ପାଖରେ ରଖିଥିବା ପୈତୃକ ଧନ ପାଣ୍ଡବମାନେ ପାଇନାହାନ୍ତି।

5.20.7

प्राणान्तिकैरप्युपायैः प्रयतद्भिरनेकशः ।
शेषवन्तो न शकिता नेतुं वै यमसादनम् ॥ ५.२०.७ ॥

ପ୍ରାଣନାଶକ ଉପାୟରେ ଅନେକ ଥର ଚେଷ୍ଟା କଲେ ମଧ୍ୟ, ଅବଶିଷ୍ଟ ଆୟୁଷ ଥିବା (ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କୁ) ସେମାନେ ଯମସଦନକୁ ନେଇ ଯାଇ ନ ପାରିଲେ।

5.20.8

पुनश्च वर्धितं राज्यं स्वबलेन महात्मभिः ।
छद्मनाऽपहृतं क्षुद्रैर्धार्तराष्ट्रैः ससौबलैः ॥ ५.२०.८ ॥

ମହାତ୍ମାମାନେ ନିଜ ବଳରେ ପୁନର୍ବାର ରାଜ୍ୟ ବଢ଼ାଇଥିଲେ; ତାହା କ୍ଷୁଦ୍ର ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରପୁତ୍ରମାନେ ସୌବଳ ସହିତ ଛଳରେ ହରଣ କଲେ।

5.20.9

तदप्यनुमतं कर्म यथा युक्तमनेन वै ।
वासिताश्च महारण्ये वर्षाणीह त्रयोदश ॥ ५.२०.९ ॥

ସେହି କର୍ମକୁ ମଧ୍ୟ ଏ ଅନୁମୋଦନ କଲା, ଯେପରି ଏହା ପାଇଁ ଉଚିତ ଥିଲା; ଏଠାରେ ସେମାନେ ମହାରଣ୍ୟରେ ତେର ବର୍ଷ ବାସ କରିବାକୁ ବାଧ୍ୟ କରାଯାଇଥିଲେ।

5.20.10

सभायां क्लेशितैर्वीरैः सहभार्यैस्तथा भृशम् ।
अरण्ये विविधाः क्लेशाः संप्राप्तास्तैः सुदारुणाः ॥ ५.२०.१० ॥

ସଭାରେ ପୀଡ଼ିତ ବୀରମାନେ ପତ୍ନୀ ସହିତ ଅତ୍ୟଧିକ କ୍ଲେଶ ଭୋଗିଲେ; ବନରେ ସେମାନେ ବିବିଧ ଅତି ଭୟଙ୍କର ଦୁଃଖ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ।

5.20.11

तथा विराटनगरे योन्यन्तरगतैरिव ।
प्राप्तः परमसंक्लेशो यथा पापैर्महात्मभिः ॥ ५.२०.११ ॥

ସେହିପରି ବିରାଟ ନଗରରେ, ଯେପରି ଅନ୍ୟ ଗର୍ଭଯୋନିରେ ଗଲାପରି, ସେମାନେ ପରମ କ୍ଲେଶ ପାଇଲେ; ପାପୀମାନେ ମହାତ୍ମାମାନଙ୍କ ଉପରେ ଯେପରି ଘଟାନ୍ତି।

5.20.12

ते सर्वं पृष्ठतः कृत्वा तत्पूर्वं कर्म किल्विषम् ।
साम्नैव कुरुभिः सन्धिमिच्छन्ति कुरुपुङ्गवाः ॥ ५.२०.१२ ॥

ସେମାନେ ସେହି ପୂର୍ବ ପାପକର୍ମ ସବୁ ପଛରେ ଛାଡ଼ି, କୁରୁଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ କେବଳ ସାମନୀତିରେ କୌରବମାନଙ୍କ ସହିତ ସନ୍ଧି ଚାହାନ୍ତି।

5.20.13

तेषां च वृत्तमाज्ञाय वृत्तं दुर्योधनस्य च ।
अनुनेतुमिहार्हन्ति धार्तराष्ट्रं सुहृज्जनाः ॥ ५.२०.१३ ॥

ସେମାନଙ୍କ ଆଚରଣ ଓ ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନଙ୍କ ଆଚରଣ ଜାଣି, ହିତକାମୀମାନେ ଏଠାରେ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ପୁତ୍ରଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରିବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ।

5.20.14

न हि ते विग्रहं वीराः कुर्वन्ति कुरुभिः सह ।
अविनाशेन लोकस्य काङ्क्षन्ते पाण्डवाः स्वकम् ॥ ५.२०.१४ ॥

ସେହି ବୀରମାନେ କୁରୁମାନଙ୍କ ସହିତ ବିବାଦ କରନ୍ତି ନାହିଁ; ଜଗତର ବିନାଶ ବିନା ପାଣ୍ଡବମାନେ ନିଜର ପ୍ରାପ୍ୟ ଇଚ୍ଛା କରନ୍ତି।

5.20.15

यश्चापि धार्तराष्ट्रस्य हेतुः स्याद्विग्रहं प्रति ।
स च हेतुर्न मन्तव्यो बलीयांसस्तथा हि ते ॥ ५.२०.१५ ॥

ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ପୁତ୍ରଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ବିବାଦର ଯାହା କାରଣ ହୁଏ, ତାହାକୁ କାରଣ ବୋଲି ଗଣିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ; କାରଣ ସେମାନେ ବଳବାନ।

5.20.16

अक्षौहिण्यश्च सप्तैव धर्मपुत्रस्य सङ्गताः ।
युयुत्समानाः कुरुभिः प्रतीक्षन्तेऽस्य शासनम् ॥ ५.२०.१६ ॥

ଧର୍ମପୁତ୍ରଙ୍କ ନିକଟରେ ସାତ ଅକ୍ଷୌହିଣୀ ସେନା ଏକତ୍ର ହୋଇଛନ୍ତି; କୁରୁମାନଙ୍କ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ ହୋଇ ସେମାନେ ତାଙ୍କ ଆଦେଶ ଅପେକ୍ଷା କରୁଛନ୍ତି।

5.20.17

अपरे पुरुषव्याघ्राः सहस्राक्षौहिणीसमाः ।
सात्यकिर्भीमसेनश्च यमौ च सुमहाबलौ ॥ ५.२०.१७ ॥

ଅନ୍ୟ ପୁରୁଷବ୍ୟାଘ୍ରମାନେ—ସାତ୍ୟକି, ଭୀମସେନ ଏବଂ ଯମଜ ଦୁଇ ଭାଇ—ହଜାର ଅକ୍ଷୌହିଣୀ ସମାନ; ଅତି ବଳବାନ।

5.20.18

एकादशैताः पृतना एकतश्च समागताः ।
एकतश्च महाबाहुर्बहुरूपी धनञ्जयः ॥ ५.२०.१८ ॥

ଏହି ଏଗାର ସେନା ଗୋଟିଏ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଏକତ୍ର; ଅନ୍ୟ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ମହାବାହୁ, ବହୁରୂପୀ ଧନଞ୍ଜୟ।

5.20.19

यथा किरीटी सर्वाभ्यः सेनाभ्यो व्यतिरिच्यते ।
एवमेव महाबाहुर्वासुदेवो महाद्युतिः ॥ ५.२०.१९ ॥

ଯେପରି କିରୀଟୀ ଅର୍ଜୁନ ସମସ୍ତ ସେନାଠାରୁ ପୃଥକ ଭାବେ ଶୋଭା ପାନ୍ତି, ସେହିପରି ମହାବାହୁ ମହାଦ୍ୟୁତି ବାସୁଦେବ ମଧ୍ୟ।

5.20.20

बहुलत्वं च सेनानां विक्रमं च किरीटिनः ।
बुद्धिमत्त्वं च कृष्णस्य बुद्ध्वा युध्येत को नरः ॥ ५.२०.२० ॥

ସେନାମାନଙ୍କର ବହୁଳତା, କିରୀଟୀଙ୍କର ବିକ୍ରମ ଓ କୃଷ୍ଣଙ୍କର ବୁଦ୍ଧିମତ୍ତା ଜାଣିସାରି କେଉଁ ମନୁଷ୍ୟ ଯୁଦ୍ଧ କରିବ?

5.20.21

ते भवन्तो यथाधर्मं यथासमयमेव च ।
प्रयच्छन्तु प्रदातव्यं मा वः कालोऽत्यगादयम् ॥ ५.२०.२१ ॥

ଆପଣମାନେ ଧର୍ମାନୁସାରେ ଓ ଯଥାସମୟରେ ଯାହା ଦେବା ଉଚିତ ତାହା ଦିଅନ୍ତୁ; ଏହି ସମୟ ଆପଣଙ୍କୁ ଅତିକ୍ରମ ନ କରୁ।