ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 5.3
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.3.1
यादृशः पुरुषस्यात्मा तादृशं संप्रभाषते ।
यथारूपोऽन्तरात्मा ते तथारूपं प्रभाषते ॥ ५.३.१ ॥
ଯେପରି ପୁରୁଷର ଆତ୍ମା, ସେପରି ସେ କହେ। ତୁମ ଅନ୍ତରାତ୍ମା ଯେପରି, ତୁମେ ସେପରି କହୁଛ।
5.3.2
सन्ति वै पुरुषाः शूराः सन्ति कापुरुषास्तथा ।
उभावेतौ दृढौ पक्षौ दृश्येते पुरुषान्प्रति ॥ ५.३.२ ॥
ପୁରୁଷମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶୂରମାନେ ମଧ୍ୟ ଅଛନ୍ତି, କାପୁରୁଷମାନେ ମଧ୍ୟ ଅଛନ୍ତି। ଏହି ଦୁଇ ପକ୍ଷ ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କଠାରେ ଦୃଢ଼ ଭାବରେ ଦେଖାଯାଏ।
5.3.3
एकस्मिन्नेव जायेते कुले क्लीबमहाबलौ ।
फलाफलवती शाखे यथैकस्मिन्वनस्पतौ ॥ ५.३.३ ॥
ଏକା କୁଳରେ ଦୁର୍ବଳ ଓ ମହାବଳୀ ଦୁହେଁ ଜନ୍ମନ୍ତି, ଯେପରି ଏକା ବୃକ୍ଷରେ ଫଳଭରା ଡାଳ ଥାଏ।
5.3.4
नाभ्यसूयामि ते वाक्यं ब्रुवतो लाङ्गलध्वज ।
ये तु शृण्वन्ति ते वाक्यं तानसूयामि माधव ॥ ५.३.४ ॥
ହେ ଲାଙ୍ଗଳଧ୍ବଜ, ତୁମେ କହୁଥିବା ବାକ୍ୟରେ ମୁଁ ଅସୂୟା କରେ ନାହିଁ; କିନ୍ତୁ ହେ ମାଧବ, ଯେଉଁମାନେ ତୁମର ସେ ବାକ୍ୟ ଶୁଣନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ମୁଁ ଅସୂୟା କରେ।
5.3.5
कथं हि धर्मराजस्य दोषमल्पमपि ब्रुवन् ।
लभते परिषन्मध्ये व्याहर्तुमकुतोभयः ॥ ५.३.५ ॥
ଧର୍ମରାଜଙ୍କର ଅଳ୍ପ ଦୋଷ କହିଲେ ମଧ୍ୟ ସଭା ମଧ୍ୟରେ ନିର୍ଭୟ ହୋଇ କିପରି କହି ପାରିବ?
5.3.6
समाहूय महात्मानं जितवन्तोऽक्षकोविदाः ।
अनक्षज्ञं यथाऽश्रद्धं तेषु धर्मजयः कुतः। ॥ ५.३.६ ॥
ପାଶା ଖେଳରେ ନିପୁଣ ଲୋକେ, ପାଶା ନ ଜାଣୁଥିବା ମହାତ୍ମାଙ୍କୁ ଡାକି ଜିତିଲେ; ଶ୍ରଦ୍ଧାହୀନ ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଧର୍ମର ଜୟ କେଉଁଠାରୁ?
5.3.7
यदि कुन्तीसुतं गेहे क्रीडन्तं भ्रातृभिः सह ।
अभिगम्य जयेयुस्ते तत्तेषां धर्मतो भवेत् ॥ ५.३.७ ॥
କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର ଘରେ ଭାଇମାନଙ୍କ ସହ ଖେଳୁଥିବା ସମୟରେ ସେମାନେ ନିକଟକୁ ଯାଇ ତାଙ୍କୁ ଜିତିଥିଲେ, ତେବେ ତାହା ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଧର୍ମାନୁସାରେ ହୋଇଥାନ୍ତା।
5.3.8
समाहूय तु राजानं क्षत्रधर्मरतं सदा ।
निकृत्या जितवन्तस्ते किं नु तेषां परं शुभम् ॥ ५.३.८ ॥
ସର୍ବଦା କ୍ଷାତ୍ରଧର୍ମରେ ରତ ରାଜାଙ୍କୁ ଡାକି ପ୍ରତାରଣାରେ ସେମାନେ ତାଙ୍କୁ ଜିତିଲେ; ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଏଥିରୁ ଅଧିକ ଶୁଭ କ'ଣ ହେବ?
5.3.9
कथं प्रणिपतेच्चायमिह कृत्वा पणं परम् ।
वनवासाद्विमुक्तरतु प्राप्तः पैतामहं पदम् ॥ ५.३.९ ॥
ଏଠାରେ ଏହି ମହାପଣ ରଖି ସେ କିପରି ପ୍ରଣାମ କରିବ? ବନବାସରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ ସେ ପିତାମହଙ୍କ ପଦ ପାଇସାରିଛି।
5.3.10
यद्ययं परवित्तानि कामयेत युधिष्ठिरः ।
एवमप्ययमत्यन्तं परान्नार्हति याचितुम् ॥ ५.३.१० ॥
ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଯଦି ଅନ୍ୟର ଧନ ଇଚ୍ଛା କରନ୍ତି, ତଥାପି ସେ ଅନ୍ୟର ଅନ୍ନ ଯାଚିବାର ସର୍ବଥା ଯୋଗ୍ୟ ନୁହନ୍ତି।
5.3.11
कथं च धर्मयुक्तास्ते न च राज्यं जिहीर्षवः ।
निवृत्तवनवासांस्तान्य आहुर्विदिता इति ॥ ५.३.११ ॥
ସେମାନେ ଧର୍ମଯୁକ୍ତ, ରାଜ୍ୟ ହରଣ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ ନୁହନ୍ତି; ବନବାସରୁ ଫେରିଥିବା ସେମାନଙ୍କୁ ଲୋକେ 'ବିଦିତ' କିପରି କହନ୍ତି?
5.3.12
अनुनीता हि भीष्मेण द्रोणेन विदुरेण च ।
न व्यवस्यन्ति पाण्डूनां प्रदातुं पैतृकं वसु ॥ ५.३.१२ ॥
ଭୀଷ୍ମ, ଦ୍ରୋଣ ଓ ବିଦୁର ଅନୁନୟ କରିଥିଲେ ସୁଦ୍ଧା, ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କୁ ପୈତୃକ ଧନ ଦେବାକୁ ସେମାନେ ସ୍ଥିର କରୁନାହାଁନ୍ତି।
5.3.13
अहं तु ताञ्छितैर्बाणैरनुनीय रणे बलात् ।
पादयोः पातयिष्यामि कौन्तेयस्य महात्मनः ॥ ५.३.१३ ॥
ମୁଁ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣରେ ରଣରେ ବଳପୂର୍ବକ ସେମାନଙ୍କୁ ବଶ କରି ମହାତ୍ମା କୌନ୍ତେୟଙ୍କ ପାଦରେ ପକାଇବି।
5.3.14
अथ ते न व्यवस्यन्ति प्रणिपाताय धीमतः ।
गमिष्यन्ति सहामात्या यमस्य सदनं प्रति ॥ ५.३.१४ ॥
ସେମାନେ ସେହି ବୁଦ୍ଧିମାନଙ୍କ ପାଦରେ ପ୍ରଣାମ କରିବାକୁ ସ୍ଥିର ନ କଲେ ଅମାତ୍ୟଙ୍କ ସହ ଯମଲୋକକୁ ଯିବେ।
5.3.15
न हि ते युयुधानस्य संरब्धस्य युयुत्सतः ।
वेगं समर्थाः संसोद्धुं वज्रस्येव महीधराः ॥ ५.३.१५ ॥
କ୍ରୋଧିତ ଓ ଯୁଦ୍ଧେଚ୍ଛୁ ଯୁଯୁଧାନଙ୍କ ବେଗକୁ ସେମାନେ ସହିପାରିବେ ନାହିଁ, ଯେପରି ପର୍ବତ ବଜ୍ରର ବେଗ ସହିପାରେ ନାହିଁ।
5.3.16
को हि गाण्डीवधन्वानं कश्च चक्रायुधं युधि ।
मां चापि विषहेत्क्रुद्धं कश्च भीमं दुरासदम् ॥ ५.३.१६ ॥
ଯୁଦ୍ଧରେ ଗାଣ୍ଡୀବଧାରୀଙ୍କୁ କିଏ ସହିପାରିବ? ଚକ୍ରାୟୁଧଙ୍କୁ କିଏ? କ୍ରୋଧିତ ମୋତେ ମଧ୍ୟ କିଏ ସହିବ? ଏବଂ ଦୁର୍ଦ୍ଧର୍ଷ ଭୀମଙ୍କୁ କିଏ?
5.3.17
यमौ च दृढधन्वानौ यमकल्पौ महाद्युती ।
विराटद्रुपदौ वीरौ यमकालोपमद्युती ॥ ५.३.१७ ॥
ଦୃଢ଼ ଧନୁର୍ଧାରୀ, ଯମତୁଲ୍ୟ, ମହାତେଜସ୍ୱୀ ଯମଜ ଭ୍ରାତା; ବୀର ବିରାଟ ଓ ଦ୍ରୁପଦ, ଯେଉଁମାନେ ଯମ ଓ କାଳ ପରି ତେଜସ୍ୱୀ।
5.3.18
को जिजीविषुरासादेद्धृष्टद्युम्नं च पार्षतम् ।
पञ्चैतान्पाण्डवेयांस्तु द्रौपद्याः कीर्तिवर्धनान् ॥ ५.३.१८ ॥
ବଞ୍ଚିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଥିବା କିଏ ପୃଷତ-ପୁତ୍ର ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯିବ? ଏବଂ ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କ ଯଶ ବଢ଼ାଉଥିବା ଏହି ପଞ୍ଚ ପାଣ୍ଡବ ପୁତ୍ରଙ୍କ ନିକଟକୁ କିଏ ଯିବ?
5.3.19
समप्रमाणान्पाण्डूनां समवीर्यान्मदोत्कटान् ।
सौभद्रं च महेष्वासममरैरपि दुःसहम् ॥ ५.३.१९ ॥
ପାଣ୍ଡବମାନେ ସମାନ ଶରୀରବଳ ଓ ସମାନ ବୀର୍ଯ୍ୟବାନ, ମଦୋନ୍ମତ୍ତ; ଏବଂ ସୁଭଦ୍ରାପୁତ୍ର ମହାଧନୁର୍ଧର ଅଭିମନ୍ୟୁ ଦେବତାମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଦୁଃସହ।
5.3.20
गदप्रद्युम्नसाम्बांश्च कालसूर्यानलोपमान् ।
ते वयं धृतराष्ट्रस्य पुत्रं शकुनिना सह ॥ ५.३.२० ॥
କାଳ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଅଗ୍ନି ସମାନ ଗଦ, ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ଓ ସାମ୍ବ; ଆମେ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ପୁତ୍ରକୁ ଶକୁନି ସହିତ (ବିନାଶ କରିବୁ)।
5.3.21
कर्णं चैव निहत्याजावभिषेक्ष्याम पाण्डवम् ।
नाधर्मो विद्यते कश्चिच्छत्रून्हत्वाऽऽततायिनः ॥ ५.३.२१ ॥
ଯୁଦ୍ଧରେ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କୁ ବଧ କରି ପାଣ୍ଡବ (ଯୁଧିଷ୍ଠିର)ଙ୍କୁ ଅଭିଷେକ କରିବୁ। ଆତତାୟୀ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କୁ ବଧ କରିବାରେ କୌଣସି ଅଧର୍ମ ନାହିଁ।
5.3.22
अधर्म्यमयशस्यं च शात्रवाणां प्रयाचनम् ।
हृद्भतस्तस्य यः कामस्तं कुरुध्वमतन्द्रिताः ॥ ५.३.२२ ॥
ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କ ନିକଟରେ ଯାଚନା କରିବା ଅଧର୍ମ ଓ ଅପଯଶ। ସେମାନଙ୍କ ହୃଦୟରେ ଯାହା ଇଚ୍ଛା, ତାହା ଆଳସ୍ୟ ବିନା ପୂରଣ କର।
5.3.23
धार्तराष्ट्रो ह्ययुद्धेन न राज्यं दातुमिच्छति ।
अद्य पाण्डुसुतो राज्यं लभतां वा युधिष्ठिरः।
निहता वा रणे सर्वे स्वप्स्यन्ति वसुधातले ॥ ५.३.२३ ॥
ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ପୁତ୍ର ଯୁଦ୍ଧ ବିନା ରାଜ୍ୟ ଦେବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରନ୍ତି ନାହିଁ। ଆଜି ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ର ଯୁଧିଷ୍ଠିର ରାଜ୍ୟ ଲାଭ କରନ୍ତୁ; ନଚେତ୍ ରଣରେ ସମସ୍ତେ ହତ ହୋଇ ପୃଥିବୀ ଉପରେ ଶୟନ କରିବେ।