マハーバーラタ · 章 5.49
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.49.1
समवेतेषु सर्वेषु तेषु राजसु भारत ।
दुर्योधनमिदं वाक्यं भीष्मः शान्तनवोऽब्रवीत् ॥ ५.४९.१ ॥
バーラタよ、集まったそれらの王たちの中で、シャンタヌの子ビーシュマはドゥルヨーダナにこの言葉を告げた。
5.49.2
बृहस्पतिश्चोशना च ब्रह्माणं पर्युपस्थितौ ।
मरुतश्च सहेन्द्रेण वसवश्चाग्रिना सह ॥ ५.४९.२ ॥
ブリハスパティとウシャナスはブラフマーのそばに侍っていた。インドラと共にマルトたち、アグニと共にヴァスたちも。
5.49.3
आदित्याश्चैव साध्याश्च ये च सप्तर्पयो दिवि ।
विश्वावसुश्च गन्धर्वः शुभाश्चाप्सरसां गणाः ॥ ५.४९.३ ॥
アーディティヤ神群とサーディヤ神群、天の七仙人、ガンダルヴァのヴィシュヴァーヴァス、そして吉祥なアプサラスたちの群れ。
5.49.4
नमस्कृत्योपजग्मुस्ते लोकवृद्धं पितामहम् ।
परिवार्य च विश्वेशं पर्यासत दिवौकसः ॥ ५.४९.४ ॥
礼拝してから、彼らは世界最古の祖父のもとに近づき、全世界の主を取り囲んで天界の住人たちは座した。
5.49.5
तेषां मनश्च तेजश्चाप्याददानाविवौजसा ।
पूर्वदेवौ व्यतिक्रान्तौ नरनारायणावृषी ॥ ५.४९.५ ॥
彼らの心と輝きを自らの力で奪い去るかのように、先の神である二人の聖仙ナラとナーラーヤナは通り過ぎていた。
5.49.6
बृहस्पतिस्तु पप्रच्छ ब्रह्माणं काविमाविति ।
भवन्तं नोपतिष्ठेते तौ नः शंस पितामह ॥ ५.४९.६ ॥
するとブリハスパティはブラフマーに問うた。「あなたに仕えないこの二人は誰なのですか。祖父よ、われらに教えてください。」
5.49.7
यावेतौ पृथिवीं द्यां च भासयन्तौ तपस्विनौ ।
ज्वलन्तौ रोचमानौ च व्याप्यातीतौ महाबलौ ॥ ५.४९.७ ॥
大地と天を照らすこの二人の苦行者は、燃え輝き、万物に遍満してそれを超越する、大いなる力の持ち主である。
5.49.8
नरनारायणावेतौ लोकाल्लोकं समास्थितौ ।
ऊर्जितौ स्वेन तपसा महासत्वपराक्रमौ ॥ ५.४९.८ ॥
ナラとナーラーヤナのこの二人は、世界から世界へと移り住み、自らの苦行によって力を得て、大いなる勇気と武勇を備えている。
5.49.9
एतौ हि कर्मणा लोकं नन्दयामासतुर्ध्रुवम् ।
द्विधाभूतौ महाप्राज्ञौ विद्धि ब्रह्मन्परन्तपौ ।
असुराणां विनाशाय देवगन्धर्वपूजितौ ॥ ५.४९.९ ॥
この二人は、その行いによって確かに世界を喜ばせた。ブラフマンよ、知れ。二つに分かれたこの大賢者たちは敵を焼く者であり、阿修羅を滅ぼすために神々と乾闥婆に崇められている。
5.49.10
जगाम शक्रस्तच्छ्रत्वा यत्र तौ तेपतुस्तपः ।
सार्धं देवगणैः सर्वैर्बृहस्पतिपुरोगमैः ॥ ५.४९.१० ॥
それを聞いてシャクラは、二人が苦行している所へ向かった。ブリハスパティを先頭に、神々の全軍と共に。
5.49.11
तदा देवासुरे युद्धे भये जाते दिवौकसाम् ।
अयाचत महात्मानौ नरनारायणौ वरम् ॥ ५.४९.११ ॥
そのとき、神々と阿修羅の戦いで天界の住人たちに恐れが生じ、彼らは偉大なる魂のナラとナーラーヤナに恩寵を求めた。
5.49.12
तावब्रूतां वृणीष्वेति तदा भरतसत्तम ।
अथैतावब्रवीच्छकः साह्यं नः क्रियतामिति ॥ ५.४९.१२ ॥
すると二人は言った、「恩寵を選べ」と。バーラタの最良の者よ、そこでシャクラはこの二人に言った、「我らに助けを与えられんことを」と。
5.49.13
ततस्तौ शक्रमब्रूतां करिष्यावो यदिच्छसि ।
ताभ्यां च सहितः शक्रो विजिग्ये दैत्यदानवान् ॥ ५.४९.१३ ॥
そこで二人はインドラに言った。「あなたが望むことを私たちは行いましょう。」彼らと共にいたインドラは、ダイティヤとダーナヴァを征服した。
5.49.14
नर इन्द्रस्य संग्रामे हत्वा शत्रून्परन्तपः ।
पौलोमान्कालखञ्जांश्च सहस्राणि शतानि च ॥ ५.४९.१४ ॥
インドラのための戦いで、敵を焼き尽くすナラは、パウローマとカーラカンジャを、数千と数百を殺した。
5.49.15
एष भ्रान्ते रथे तिष्ठन्भल्लेनापाहरच्छिरः ।
जम्भस्य ग्रसमानस्य तदा ह्यर्जुन आहवे ॥ ५.४९.१५ ॥
旋回する戦車の上に立ち、彼はバッラ矢でジャンバの首を断ち切った。ジャンバが彼を呑み込もうとしていたその時、アルジュナが戦いでそうしたのである。
5.49.16
एष पारे समुद्रस्य हिरण्यपुरमारुजत् ।
हत्वा षष्टिं सहस्राणि निवातकवचान्रणे ॥ ५.४९.१६ ॥
彼は大海の彼方の黄金の都ヒラニヤプラに攻め入り、戦いで六万のニヴァータカヴァチャを殺した。
5.49.17
एष देवान्सहेन्द्रेण जित्वा परपुरञ्जयः ।
अतर्पयन्महाबाहुरर्जुनो जातवेदसम् ॥ ५.४९.१७ ॥
敵の都を征服するこの大腕のアルジュナは、インドラと共に神々を征服し、ジャータヴェーダス（アグニ）を満足させた。
5.49.18
नारायणस्तथैवात्र भूयसोऽन्याञ्जघान ह ।
एवमेतौ महावीर्यौ तौ पश्यत समागतौ ॥ ५.४९.१८ ॥
ナーラーヤナもまた、ここで他の多くの者を同じように殺した。このように、この二人は大いなる力を持つ。ここに集まったあの二人を見よ。
5.49.19
वासुदेवार्जुनौ वीरौ समवेतौ महारथौ ।
नरनारायणौ देवौ पूर्वदेवाविति श्रुतिः ॥ ५.४९.१९ ॥
ヴァースデーヴァとアルジュナ、並び立つ二人の英雄、大戦車の勇士。ナラとナーラーヤナ、二柱の神、太古の神々であると、聖典は伝える。
5.49.20
अजेयौ मानुषे लोके सेन्द्रैरपि सुरासुरैः ।
एष नारायणः कृष्णः फाल्गुनश्च नरः स्मृतः।
नारायणो नरश्चैव सत्त्वमेकं द्विधा कृतम् ॥ ५.४९.२० ॥
人の世界では、この二人は因陀羅を含む神々とアスラたちでさえ征服できない。この方はナーラーヤナ、クリシュナであり、パールグナは那羅として記憶される。ナーラーヤナとナラは実は一つの本質が二つに分かれたものである。
5.49.21
एतौ हि कर्मणा लोकानश्रुवातेऽक्षयान्ध्रुवान् ।
तत्रतत्रैव जायेते युद्धकाले पुनःपुनः ॥ ५.४९.२१ ॥
この二人は行為によって、不滅で揺るぎない世界を得る。戦いの時には、幾度となくあちこちに生まれる。
5.49.22
तस्मात्कर्मैव कर्तव्यमिति होवाच नारदः ।
एतद्धि सर्वमाचष्ट वृष्णिचक्रस्य वेदवित् ॥ ५.४९.२२ ॥
ゆえに行為をなすべきである、とナーラダは言った。ヴェーダに通じた彼は、ヴリシュニ族にこれらすべてを語った。
5.49.23
शङ्खचक्रगदाहस्तं यदा द्रक्ष्यसि केशवम् ।
पर्याददानं चास्त्राणि भीमधन्वानमर्जुनम् ॥ ५.४९.२३ ॥
ほら貝、円盤、棍棒を手にしたケーシャヴァと、武器を取る恐ろしい弓の名手アルジュナを見るとき、
5.49.24
सनातनौ महात्मानौ कृष्णावेकरथे स्थितौ ।
दुर्योधन तदा तात स्मर्तासि वचनं मम ॥ ५.४९.२४ ॥
永遠にして偉大な魂の二人のクリシュナが一つの戦車に立っている。その時、愛しいドゥルヨーダナよ、お前は私の言葉を思い出すだろう。
5.49.25
नोचेदयमभावः स्यात्कुरूणां प्रत्युपस्थितः ।
अर्थाच्च तात धर्माच्च तव बुद्धिरुपप्लुता ॥ ५.४९.२५ ॥
さもなくば、この破滅がクル族に降りかかるだろう。愛しい子よ、お前の知性は利益と法の両面で濁ってしまった。
5.49.26
न चेद्ग्रहीष्यसे वाक्यं श्रोतामि सुबहून्हतान् ।
तवैव हि मतं सर्वे कुरवः पर्युपासते ॥ ५.४९.२६ ॥
もしお前が私の言葉を受け入れないなら、多くの者が殺されたと聞くことになるだろう。クル族は皆、ただお前の考えを待っている。
5.49.27
त्रयाणामेव च मतं तत्त्वमेकोऽनुमन्यसे ।
रामेण चैव शप्तस्य कर्णस्य भरतर्षभ ॥ ५.४९.२७ ॥
三人の意見をお前一人だけが認めている。バラタの牡牛よ、ラーマに呪われたカルナの意見もまた、お前一人だけが認めているのだ。
5.49.28
दुर्जातेः सूतपुत्रस्य शकुनेः सौबलस्य च ।
तथा क्षुद्रस्य पापस्य भ्रातुर्दुःशासनस्य च ॥ ५.४९.२८ ॥
卑しい生まれの御者の子、スバラの子シャクニ、そして同じく卑劣で邪悪な弟ドゥッシャーサナの意見をも。
5.49.29
नैवमायुष्मता वाच्यं यन्मामात्थ पितामह ।
क्षत्रधर्मे स्थितो ह्यस्मि स्वधर्मादनपेयिवान् ॥ ५.४९.२९ ॥
祖父よ、長寿のあなたがそのように私に言うべきではない。私はクシャトリヤの義務に堅く立ち、自らの法から離れてはいない。
5.49.30
किञ्चान्यन्मयि दुर्वृत्तं येन मां परिगर्हसे ।
न हि मे वृजिनं किञ्चिद्धार्तराष्ट्रा विदुः क्वचित् ॥ ५.४९.३० ॥
私に他の不正行為があって、そのためにあなたは私を非難するのか。私に何の罪があるのか、ドゥリタラーシュトラの息子たちは決して知ったことがない。
5.49.31
नाचरं वृजिनं किञ्चिद्धार्तराष्ट्रस्य नित्यशः ।
अहं हि पाण्डवान्सर्वान्हनिष्यामि रणे स्थितान् ॥ ५.४९.३१ ॥
私は持国の子に対して一度も不正を行ったことがない。戦場に立つパーンダヴァたちを、私は必ずすべて殺すであろう。
5.49.32
प्राग्विरुद्धैः शमं सद्भिः कथं वा क्रियते पुनः ।
राज्ञो हि धृतराष्ट्रस्य सर्वं कार्यं प्रियं मया।
तथा दुर्योधनस्यापि स हि राज्ये समाहितः ॥ ५.४९.३२ ॥
以前敵対した者たちと、善人がどうして再び和平を結べるでしょうか。王ドリタラーシュトラのすべての務めは私にとって喜ばしく、ドゥルヨーダナのそれも同じです。彼は王国にしっかりと据えられています。
5.49.33
कर्णस्य तु वचः श्रुत्वा भीष्मः शान्तनवः पुनः ।
धृतराष्ट्रं महाराजमाभाष्येदं वचोऽब्रवीत् ॥ ५.४९.३३ ॥
カルナの言葉を聞いたシャンタヌの子ビーシュマは、再び偉大な王ドリタラーシュトラに語りかけ、この言葉を述べた。
5.49.34
यदयं कत्थते नित्यं हन्ताहं पाण्डवानिति ।
नायं कलापि संपूर्णा पाण्डवानां महात्मनाम् ॥ ५.४९.३४ ॥
「私はパーンダヴァを殺す」と常に自慢するこの男は、偉大な魂のパーンダヴァたちの完全な十六分の一にさえ及ばない。
5.49.35
अनयो योयमागन्ता पुत्राणां ते दुरात्मनाम् ।
तदस्य कर्म जानीहि सूतपुत्रस्य दुर्मतेः ॥ ५.४९.३५ ॥
お前の邪悪な息子たちに降りかかろうとしている災いは、この者から来るのだ。ゆえに、この愚かな御者の子の行いをよく知るがよい。
5.49.36
एतमाश्रित्य पुत्रस्ते मन्दबुद्धिः सुयोधनः ।
अवामन्यत तान्वीरान्देवपुत्रानरिन्दमान् ॥ ५.४९.३६ ॥
この男を頼みとして、お前の愚かな息子スヨーダナは、神々の子であり敵を制する英雄たちを侮った。
5.49.37
किञ्चाप्येतेन तत्कर्म कृतपूर्वं सुदुष्करम् ।
तैर्यथा पाण्डवैः सर्वैरेकैकेन कृतं पुरा ॥ ५.४९.३७ ॥
彼がかの極めて困難な行為を成し遂げたとしても、以前にそれはパーンダヴァの兄弟たち一人一人によって成し遂げられていた。
5.49.38
दृष्ट्वा विराटनगरे भ्रातरं निहतं प्रियम् ।
धनञ्जयेन विक्रम्य किमनेन तदा कृतम् ॥ ५.४९.३८ ॥
ヴィラータの町で、勇敢に戦ったダナンジャヤ（アルジュナ）によって愛する兄が殺されたのを見た時、彼はその時何をしたのか？
5.49.39
सर्वे ह्यस्त्रिविदः शूराः सर्वे प्राप्ता महद्यशः ।
अपि सर्वामरैश्वर्यं त्यजेयुर्न पुनर्जयम् ॥ ५.४९.३९ ॥
彼らは皆、武器に通じた勇士であり、皆が大いなる名声を得ている。全ての神々の支配権は捨てることがあっても、再び勝利を捨てることはないであろう。
5.49.40
सहितान्हि कुरून्सर्वानभियातो धनञ्जयः ।
प्रमथ्य चाच्छिनद्वासः किमयं प्रोषितस्तदा ॥ ५.४९.४० ॥
ダナンジャヤは集まった全てのクル族を襲い、彼らを打ち破り、その衣服さえ奪い去った。その時、この者はどこへ去って行っていたのか？
5.49.41
गन्धर्वैर्घोषयात्रायां ह्रियते यत्सुतस्तव ।
क्व तदा सूतपुत्रोऽभूद्य इदानीं वृषायते ॥ ५.४९.४१ ॥
牛囲いの巡行の折、ガンダルヴァたちに君の息子が連れ去られていた時、今や牡牛のように吠えるあの御者の子はどこにいたのか？
5.49.42
ननु तत्रापि भीमेन पार्थेन च महात्मना ।
यमाभ्यामेव संगम्य गन्धर्वास्ते पराजिताः ॥ ५.४९.४२ ॥
あそこでもビーマと大いなる心のパールタ（アルジュナ）が、二人のヤマ（双子）と共に、あのガンダルヴァたちを打ち破ったではないか？
5.49.43
एतान्यस्य मृषोक्तानि बहूनि भरतर्षभ ।
विकत्थनस्य भद्रं ते सदा धर्मार्थलोपिनः ॥ ५.४९.४३ ॥
バラタの牡牛よ、彼のこれらの多くの言葉は偽りである。自慢する者に幸いあれ。彼は常に法と利を損なう者だ。
5.49.44
भीष्मस्य तु वचः श्रुत्वा भारद्वाजो महामताः ।
धृतराष्ट्रमुवाचेदं राजमध्येऽभिपूजयन् ॥ ५.४९.४४ ॥
ビーシュマの言葉を聞いたバーラドヴァージャ（ドローナ）の大智者は、王たちの中でそれを敬いつつ、ドリタラーシュトラにこう言った。
5.49.45
यदाह भरतश्रेष्ठो भीष्मस्तत्क्रियतां नृप ।
न काममवलिप्तानां वचनं कर्तुमर्हसि ॥ ५.४९.४५ ॥
バラタの最良者ビーシュマが言ったことを、王よ、なすべきである。傲慢な者たちの望みどおりに言葉を叶えるのは、あなたにふさわしくない。
5.49.46
पुरा युद्धात्साधु मन्ये पाण्डवैः सह सङ्गतम् ।
यद्वाक्यमर्जुनेनोक्तं सञ्जयेन निवेदितम् ॥ ५.४९.४६ ॥
戦争の前にパーンダヴァと和解するのが良いと私は思う。アルジュナが言い、サンジャヤが伝えた言葉である。
5.49.47
सर्वं तदभिजानामि करिष्यति च पाण्डवः ।
न ह्यस्य त्रिषु लोकेषु सदृशोऽस्ति धनुर्धरः ॥ ५.४९.४७ ॥
そのことはすべて私も知っている。パーンダヴァはそれを成し遂げるだろう。三界に彼に並ぶ弓の射手はいない。
5.49.48
अनादृत्य तु तद्वाक्यमर्थवद्द्रोणभीष्मयोः ।
ततः स सञ्जयं राजा पर्यपृच्छत पाण्डवान् ॥ ५.४९.४८ ॥
ドローナとビーシュマのその道理にかなった言葉を無視して、王はサンジャヤにパーンダヴァについて尋ねた。
5.49.49
तदैव कुरवः सर्वे निराशा जीवितेऽभवन् ।
भीष्मद्रोणौ यदा राजा न सम्यगनुभाषते ॥ ५.४९.४९ ॥
その時、王がビーシュマとドローナに適切に応じなかったので、クル族の者はみな生きる望みを失った。