Mahābhārata · Adhyāya 5.50
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.50.1
किमसौ पाण्डवो राजा धर्मपुत्रोऽभ्यभाषत ।
श्रुत्वेह बहुलाः सेनाः प्रीत्यर्थं नः समागताः ॥ ५.५०.१ ॥
¿Qué dijo aquel rey pāṇḍava, el hijo de Dharma? Habiendo oído que aquí se han reunido numerosos ejércitos para nuestro deleite.
5.50.2
किमसौ चेष्टते सूत योत्स्यमानो युधिष्ठिरः ।
के वास्य भ्रातृपुत्राणां पश्यन्त्याज्ञेप्सवो सुखम् ॥ ५.५०.२ ॥
Oh auriga, ¿qué está haciendo ese Yudhiṣṭhira que está a punto de luchar? ¿Y cuál de los hijos de sus hermanos, deseando su mandato, lo mira con placer?
5.50.3
के स्विदेनं वारयन्ति युद्धाच्छाम्येति वा पुनः ।
निकृत्या कोपितं मन्दैर्धर्मज्ञं धर्मचारिणम् ॥ ५.५०.३ ॥
¿Quién lo disuade de la guerra, o quién lo disuade de nuevo diciendo «que haya paz»? A él, que conoce el dharma y sigue el dharma, provocado por necios mediante engaño.
5.50.4
राज्ञो मुखमुदीक्षन्ते पाञ्चालाः पाण्डवैः सह ।
युधिष्ठिरस्य भद्रं ते स सर्वाननुशास्ति च ॥ ५.५०.४ ॥
Los Pāñcāla, junto con los Pāṇḍava, miran el rostro del rey. Que Yudhiṣṭhira prospere; él instruye a todos.
5.50.5
पृथग्भूताः पाण्डवानां पाञ्चालानां रथव्रजाः ।
आयान्तमभिनन्दन्ति कुन्तीपुत्रं युधिष्ठिरम् ॥ ५.५०.५ ॥
Las huestes de carros separadas de los Pāṇḍava y los Pāñcāla dan la bienvenida a Yudhiṣṭhira, hijo de Kuntī, que se acerca.
5.50.6
नभः सूर्यमिवोद्यन्तं कौन्तेयं दीप्ततेजसम् ।
पाञ्चालाः प्रतिनन्दन्ति तेजोराशिमिवोदितम् ॥ ५.५०.६ ॥
Como el sol que se alza en el cielo, los Pāñcāla dan la bienvenida a su vez al hijo de Kuntī, de resplandor ardiente, como si una masa de luz se hubiera elevado.
5.50.7
आगोपालाविपालाश्च नन्दमाना युधिष्ठिरम् ।
पाञ्चालाः केकया मत्स्याः प्रतिनन्दति पाण्डवम् ॥ ५.५०.७ ॥
Pastores y boyeros, regocijándose, daban la bienvenida a Yudhiṣṭhira; los Pāñcālas, los Kekayas y los Matsyas recibían al Pāṇḍava.
5.50.8
ब्राह्मण्यो राजपुत्र्यश्च विशां दुहितरश्च याः ।
क्रीडन्त्योभिसमायान्ति पार्थं सन्नद्धमीक्षितुम् ॥ ५.५०.८ ॥
Las mujeres brahmanas, las princesas y las hijas del pueblo llano salían jugando a ver al Pārtha, ya armado.
5.50.9
सञ्जयाचक्ष्व येनास्मान्पाडवा अभ्ययुञ्जत ।
धृष्टद्युम्नस्य सैन्येन सोमकानां बलेन च ॥ ५.५०.९ ॥
Sañjaya, dime cómo los Pāṇḍavas nos atacaron con el ejército de Dhṛṣṭadyumna y la fuerza de los Somakas.
5.50.10
गवल्गणिस्तु तत्पुष्टः सभायां कुरुसंसदि ।
निःश्वस्य सुभृशं दीर्घं मुहुः सञ्चिन्तयन्निव ॥ ५.५०.१० ॥
Pero Sañjaya, hijo de Gavalgaṇi, turbado por aquello, suspiró largamente una y otra vez en la asamblea de los Kuru, como sumido en pensamientos.
5.50.11
तत्रानिमित्ततो वैवात्सुतं कश्मलमाविशत् ।
तदाचचक्षे विदुरः सभायां राजसंसदि ॥ ५.५०.११ ॥
Allí, sin causa alguna, el hijo de Vātsya fue presa de un desmayo; Vidura lo anunció en la asamblea real.
5.50.12
सञ्जयोऽयं महाराज मूर्छितः पतितो भुवि ।
वाचं न सृजते कांचिद्धीनप्रज्ञोऽल्पचेतनः ॥ ५.५०.१२ ॥
Gran rey, este Sañjaya ha caído inconsciente al suelo; privado de juicio y con escasa conciencia, no logra pronunciar palabra.
5.50.13
अपश्यत्सञ्जयो नूनं कुन्तीपुत्रान्महारथान् ।
तैरस्य पुरुषव्याघ्रैर्भृशमुद्वेजितं मनः ॥ ५.५०.१३ ॥
Sañjaya ciertamente vio a los hijos de Kuntī, aquellos grandes guerreros en carros; por aquellos tigres entre los hombres, su mente ha quedado profundamente agitada.
5.50.14
सञ्जयश्चेतनां लब्ध्वा प्रत्याश्वस्येदभब्रवीत् ।
धृतराष्ट्रं महाराज सभायां कुरुसंसदि ॥ ५.५०.१४ ॥
Sañjaya, habiendo recobrado el sentido y reanimado, dijo esto al gran rey Dhṛtarāṣṭra en la asamblea, en el consejo de los Kurus.
5.50.15
दृष्टवानस्मि राजेन्द्र कुन्तीपुत्रान्महारथान् ।
मत्स्यराजगृहावासनिरोधेनावकर्शितान् ॥ ५.५०.१५ ॥
Oh señor de reyes, he visto a los hijos de Kuntī, aquellos grandes guerreros en carros, consumidos por la reclusión en la morada del rey de Matsya.
5.50.16
श्रृणु र्यैर्हि महाराज पाण्डवा अभ्ययुञ्जत ।
धृष्टद्युम्नेन वीरेण युद्धे वस्तेऽभ्ययुञ्जत ॥ ५.५०.१६ ॥
Escucha, gran rey: los Pāṇḍavas se unieron en batalla con aquellos con quienes se alinearon, con el héroe Dhṛṣṭadyumna. Vaste … se unieron en el combate.
5.50.17
यो नैव रोपान्न भयान्न लोभान्नार्थकारणात् ।
न हेतुवादाद्धर्मात्मा सत्यं जाह्यात्कदाचन ॥ ५.५०.१७ ॥
Aquel que, de alma justa, nunca abandona la verdad: ni por ira, ni por miedo, ni por codicia, ni por riquezas, ni por argumentos sofísticos.
5.50.18
यः प्रमाणं महाराज धर्मे धर्मभृतां वरः ।
अजातशत्रुणा तेन पाण्डवा अभ्ययुञ्जत ॥ ५.५०.१८ ॥
Aquel que es la medida misma del dharma, el mejor de los que sostienen el dharma, oh gran rey — con Ajātaśatru se unieron los Pāṇḍava.
5.50.19
यस्य बाहुबले तुल्यः पृथिव्यां नास्ति कश्चन ।
यो वै सर्वान्महीपालान्वशे चक्रे धनुर्धरः ।
यः काशीनङ्गमगधान्कलिङ्गांश्च युधाजयत् ॥ ५.५०.१९ ॥
Nadie en la tierra iguala su fuerza en los brazos. Aquel arquero puso bajo su dominio a todos los reyes y en la batalla conquistó Kāśī, Aṅga, Magadha y Kaliṅga.
5.50.20
तेन वो भीमसेनेन पाण्डवा अभ्ययुञ्जत ।
यस्य वीर्येण सहसा चत्वारो भुवि पाण्डवाः ॥ ५.५०.२० ॥
Los vuestros lucharon contra aquel Bhīmasena, por cuyo valor los cuatro Pāṇḍavas de la tierra fueron de pronto (salvados).
5.50.21
निःसृत्य जतुगेहाद्वै हिडिम्बात्पुरुषादकात् ।
यश्चैपामभवद्द्वीपः कुन्तीपुत्रो वृकोदरः ॥ ५.५०.२१ ॥
Tras salir de la casa de laca y del devorador de hombres Hiḍimba, fue él quien se convirtió en su isla de refugio: el hijo de Kuntī, Vṛkodara.
5.50.22
याज्ञसेनीमथो यत्र सिन्धुराजोपकृष्टवान् ।
तत्रैषामभवद्द्वीपः कुन्तीपुत्रो वृकोदरः ॥ ५.५०.२२ ॥
Y allí donde el rey de Sindh arrastró a Yājñasenī (Draupadī), también su isla de refugio fue el hijo de Kuntī, Vṛkodara.
5.50.23
यश्च तान्सङ्गतान्सर्वान्पाण्डवान्वारणावते ।
दह्यतो मोचयामास तेन वस्तेऽभ्ययुञ्जत ॥ ५.५०.२३ ॥
Aquel que libró a todos los Pāṇḍavas, reunidos, que ardían en Vāraṇāvata — con él lucharon los vuestros.
5.50.24
कृष्णायां चरता प्रीतिं येन क्रोधवशा हताः ।
प्रविश्य विषयं घोरं पर्वतं गन्धमादनम् ॥ ५.५०.२४ ॥
Vagando por amor a Kṛṣṇā (Draupadī), aquel que dio muerte a los dominados por la ira, al entrar en la terrible región del monte Gandhamādana.
5.50.25
यस्य नागायुतैर्वीर्यं भुजयोः सारमर्पितम् ।
तेन वो भीमसेनेन पाण्डवा अभ्ययुञ्जत ॥ ५.५०.२५ ॥
Con Bhīmasena, en cuyos brazos se ha depositado la fuerza de diez mil elefantes, fuisteis unidos en batalla, oh Pāṇḍavas.
5.50.26
कृष्णद्वितीयो विक्रम्य तुष्ट्यर्थं जातवेदसः ।
अजयद्यः पुरा वीरो युध्यमानं पुरन्दरम् ॥ ५.५०.२६ ॥
El héroe que, en otro tiempo, con Kṛṣṇa como segundo y para complacer a Agni, venció a Purandara (Indra) mientras combatía.
5.50.27
यः स साक्षान्महादेवं गिरिशं शृलपाणिनम् ।
तोपयामास युद्धेन देवदेवमुपामपिम् ॥ ५.५०.२७ ॥
Aquel que en persona complació al gran dios Śiva, señor de las montañas, portador del tridente, en combate: el dios de los dioses, esposo de Umā.
5.50.28
यश्च सर्वान्वशे चक्रे लोकपालान्धनुर्धरः ।
तेन वो विजयेनाजौ पाण्डवा अभ्ययुञ्जत ॥ ५.५०.२८ ॥
Por la victoria de aquel arquero que sometió a todos los guardianes del mundo, fuisteis unidos en batalla, oh Pāṇḍavas.
5.50.29
यः प्रतीचीं दिशं चक्रे वशे म्लेच्छगणायुताम् ।
स तत्र नकुलो योद्धा चित्रयोधी व्यवस्थितः ॥ ५.५०.२९ ॥
Aquel que sometió la dirección occidental, llena de decenas de miles de huestes bárbaras: el guerrero Nakula, luchador maravilloso, se encuentra allí dispuesto.
5.50.30
तेन वो दर्शनीयेन वीरेणातिधनुर्भृता ।
माद्रीपुत्रेण कौरव्य पाण्डवा अभ्ययुञ्जत ॥ ५.५०.३० ॥
Con aquel apuesto héroe, el hijo de Mādrī, portador de un gran arco, oh descendiente de Kuru, fuisteis unidos, oh Pāṇḍavas.
5.50.31
यः काशीनङ्गमगधान्कलिङ्गांश्च युधाजयत् ।
तेन वः सहदेवेन पाण्डवा अभ्ययुञ्जत ॥ ५.५०.३१ ॥
Por aquel Sahadeva, que conquistó en batalla a los kāśis, aṅgas, magadhas y kaliṅgas, los Pāṇḍavas marcharon contra vosotros.
5.50.32
यस्य वीर्येण सदृशाश्चत्वारो भुवि मानवाः ।
अश्वत्थामा धृष्टकेतू रुक्मी प्रद्युम्न एव च ॥ ५.५०.३२ ॥
Cuyo valor igualan en la tierra solo cuatro hombres: Aśvatthāman, Dhṛṣṭaketu, Rukmin y Pradyumna.
5.50.33
तेन वः सहदेवेन युद्धं राजन्महात्ययमअ ।
यवीयसा नृवीरेण माद्रीनन्दिकरेण च ॥ ५.५०.३३ ॥
Oh rey, tu batalla con aquel Sahadeva se ha vuelto un gran peligro: el joven héroe entre los hombres, deleite de los hijos de Mādrī.
5.50.34
तपश्चचार या घोरं काशिकन्या पुरा सती ।
भीष्मस्य वधमिच्छन्ती प्रेत्यापि भरतर्षभ ॥ ५.५०.३४ ॥
La princesa de Kāśi, aquella mujer casta, que hace tiempo practicó una terrible austeridad deseando la muerte de Bhīṣma, incluso después de la muerte, oh toro de los Bharatas.
5.50.35
पाञ्चालस्य सुता जज्ञे दैवाच्च स पुनः पुमान् ।
स्त्रीपुंसीः पुरुषव्याघ्र यः स वेद गुणागुणान् ॥ ५.५०.३५ ॥
Nació una hija del rey de Pāñcāla, y por el destino volvió a ser hombre, oh tigre entre los hombres; quien conoce las virtudes y defectos de la mujer y del hombre lo sabe.
5.50.36
कलिङ्गान्समापेदे पाञ्चाल्यो युद्धदुर्मदः ।
शिखण्डिना वः कुरवः कृतास्त्रेणाभ्ययुञ्जत ॥ ५.५०.३६ ॥
El príncipe pāñcāla, orgulloso en la batalla, alcanzó a los kaliṅgas; oh kurus, Śikhaṇḍin, diestro en las armas, os atacó.
5.50.37
यं यक्षः पुरुषं चक्रे भीष्मस्य निधनेच्छया ।
महेष्वासेन रौद्रेण पाण्डवा अभ्ययुञ्जत ॥ ५.५०.३७ ॥
Al hombre que el yaksha creó con el deseo de la muerte de Bhīṣma, los Pāṇḍavas lo enfrentaron con el gran arquero, el feroz.
5.50.38
महेष्वासा राजपुत्रा भ्रातरः पञ्च केकयाः ।
आमुक्तवचाः शूरास्तैश्च वस्तेऽभ्ययुञ्जत ॥ ५.५०.३८ ॥
Los grandes arqueros, príncipes, los cinco hermanos Kekaya, héroes firmes en su palabra; con ellos y con Vaste lo enfrentaron.
5.50.39
यो दीर्घबाहुः क्षिप्रास्त्रो धृतिमान्सत्यविक्रमः ।
तेन वो वृष्णिवीरेण युयुधानेन सङ्गरः ॥ ५.५०.३९ ॥
El de brazos largos, veloz con las armas, firme, verdadero en valor: con él, el héroe Vṛṣṇi Yuyudhāna, será vuestro encuentro.
5.50.40
य आसीच्छरणं काले पाण्डवानां महात्मनाम् ।
रणे तेन विराटेन भविता वः समागमः ॥ ५.५०.४० ॥
Aquel que fue refugio de los magnánimos Pāṇḍavas en tiempo de necesidad: con Virāṭa, en la batalla, será vuestro encuentro.
5.50.41
यः स काशिपती राजा वाराणस्यां महारथः ।
स तेषामभवद्योद्धा तेन वस्तेऽभ्ययुञ्जत ॥ ५.५०.४१ ॥
Ese rey de Kāśi, gran auriga de Vārāṇasī, se convirtió en su guerrero; con él y con Vaste fue enfrentado.
5.50.42
शिशुभिर्दुर्जयैः सङ्ख्ये द्रौपदेयैर्महात्मभिः ।
आशीविषसमस्पर्शैः पाण्डवा अभ्ययञ्जत ॥ ५.५०.४२ ॥
Con los jóvenes invencibles en batalla, los magnánimos hijos de Draupadī, cuyo tacto es como el de una serpiente venenosa: con ellos los Pāṇḍavas lo enfrentaron.
5.50.43
यः कृष्णासदृशो वीर्ये युधिष्ठिरसमो दमे ।
तेनाभिमन्युना सङ्ख्ये पाण्डवा अभ्ययुञ्जत ॥ ५.५०.४३ ॥
Con Abhimanyu, igual a Kṛṣṇa en valor y a Yudhiṣṭhira en dominio de sí, los Pāṇḍavas se unieron en la batalla.
5.50.44
यश्चैवाप्रतिमो वीर्ये धृष्टकेतुर्महायशाः ।
दुःसहः समरे क्रुद्धः शैशुपालिर्महारथः ॥ ५.५०.४४ ॥
Y Dhṛṣṭaketu, incomparable en valor y de gran renombre, y el hijo de Śiśupāla, gran auriga, insoportable en batalla y airado.
5.50.45
तेन वश्चेदिराजेन पाण्डवा अभ्ययुञ्जत ।
अक्षौहिण्या परिवृतः पाण्डवान्योभिसंश्रितः ॥ ५.५०.४५ ॥
Junto con aquel rey de los Cedi, rodeado de un ejército de una akṣauhiṇī y que se acogió a los Pāṇḍavas, estos se unieron en la batalla.
5.50.46
यः संश्रयः पाण्डवानां देवानामिव वासवः ।
तेन वो वासुदेवेन पाण्डवा अभ्ययुञ्जत ॥ ५.५०.४६ ॥
Con Vāsudeva, quien era el apoyo de los Pāṇḍavas como Indra lo es de los dioses, los Pāṇḍavas se unieron en la batalla.
5.50.47
यथा चेदिपतेर्भ्राता शरभो भरतर्षभ ।
करकर्षेण सहितस्ताभ्यां वस्तेऽभ्ययुञ्जत ॥ ५.५०.४७ ॥
¡Oh toro de los Bharata!, así como Śarabha, hermano del señor de los Cedi, estaba con Kara-karṣa, así se unió en batalla con esos dos.
5.50.48
तारासन्धिः सहदेवो जयत्सेनश्च तावुभौ ।
युद्धे प्रतिरथे वीरौ पाण्डवार्थे व्यवस्थितौ ॥ ५.५०.४८ ॥
Tārāsandhi, Sahadeva y Jayatsena, aquellos dos héroes, se mantenían firmes como adversarios de carro en la batalla por los Pāṇḍavas.
5.50.49
द्रुपदश्च महातेजा बलेन महता वृतः ।
त्यक्तात्मा पाण्डवार्थाय सोत्स्यमानो व्यवस्थितः ॥ ५.५०.४९ ॥
Y Drupada, de gran esplendor, rodeado de un ejército poderoso, se mantiene dispuesto para la batalla, listo para entregar su vida por los Pāṇḍavas.
5.50.50
एते चान्ये च बहवः प्राच्योदीच्या महीक्षितः ।
शतशो यानुपाश्रिता धर्मराजो व्यवस्थितः ॥ ५.५०.५० ॥
Estos, y muchos otros reyes del este y del norte, cientos de ellos que se han aliado con él, se mantienen dispuestos con el rey Dharma para la batalla.