摩诃婆罗多 · 章 5.51
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.51.1
सर्व एते महोत्साहा ये त्वया परिकीर्तिताः ।
एकतस्त्वेव ते सर्वे समेता भीम एकतः ॥ ५.५१.१ ॥
桑闍耶啊，你所列举的这些极具勇气的人都聚集在一边，而怖军却在另一边。
5.51.2
भीमसेनाद्धि मे भूयो भयं सञ्जायते महत् ।
क्रुद्धादमर्षणात्तात व्याघ्रादिव महारुरोः ॥ ५.५१.२ ॥
孩子，我对愤怒而不能容忍的怖军感到更大的恐惧，正如大鹿在老虎面前恐惧一样。
5.51.3
जागर्मि रात्रयः सर्वा दीर्घमुष्णं च निःश्वसन् ।
भीतो वृकोदरात्तात सिंहात्पशुरिवापरः ॥ ५.५१.३ ॥
孩子，因害怕狼腹（怖军），我整夜不眠，长长地热热地叹息，如同另一只被狮子惊吓的动物。
5.51.4
न हि तस्य महाबाहोः शक्रप्रतिमतेजसः ।
सैन्येऽस्मिन्प्रतिपश्यामि य एनं विषहेद्युधि ॥ ५.५१.४ ॥
在这支军队中，我看不到谁能在战场上抵挡那位臂膀强大、光辉如因陀罗的人。
5.51.5
अमर्षणश्च कौन्तेयो दृढवैरश्च पाण्डवः ।
अनर्महासी सोन्मादस्तिर्यक्प्रेक्षी महास्वनः ॥ ५.५१.५ ॥
不能容忍的昆蒂之子，怀有坚定仇恨的般度之子，玩笑时也不笑，癫狂，斜视，声音洪亮。
5.51.6
महावेगो महोत्साहो महाबाहुर्महाबलः ।
मन्दानां मम पुत्राणां युद्धेनान्तं करिष्यति ॥ ५.५१.६ ॥
他速度极快、勇气极大、臂膀强大、力量极大，他将以战斗终结我那些愚昧的儿子。
5.51.7
उरुग्राहगृहीतानां गदां बिभ्रद्वृकोदरः ।
कुरूणामृषभो युद्धे दण्डपाणिरिवान्तकः ॥ ५.५१.७ ॥
对于被大腿擒住的人，持杖的狼腹（怖军）在战场上是俱卢族中的公牛，如手持杖的死神。
5.51.8
अष्टाश्रिमायसीं घोरां गदां काञ्चनभूषणाम् ।
मनसाहं प्रपश्यामि ब्रह्मदण्डमिवोद्यतम् ॥ ५.५१.८ ॥
我心中看见那八棱、铁制、可怖、饰以黄金的铁杵，仿佛高举的梵杖。
5.51.9
यथा मृगाणां यूथेषु सिंहो जातबलश्चरेत् ।
मामकेषु तथा भीमो बलेषु विचरिष्यति ॥ ५.५१.९ ॥
如同强壮的狮子在鹿群中游走，怖军也将在我方的军队中纵横。
5.51.10
सर्वेषां मम पुत्राणां स एकः क्रूरविक्रमः ।
बह्वाशी विप्रतीपश्च बाल्येपि रभसः सदा ॥ ५.५१.१० ॥
在我所有的儿子中，唯有他有残酷的勇武：食量大，怀有敌意，从幼年起便总是冲动暴烈。
5.51.11
उद्वेपते मे हृदयं ये मे दुर्योधनादयः ।
बाल्येऽपि तेन युद्ध्यन्तो वारणेनेव मर्दिताः ॥ ५.५१.११ ॥
我的心在颤抖：我的儿子，难敌等人，即使在童年与他争斗，也被他如被象群践踏般碾碎。
5.51.12
तस्य वीर्येण संक्लिष्टा नित्यमेव सुता मम ।
स एव हेतुर्भेदस्य भीमो भीमपराक्रमः ॥ ५.५१.१२ ॥
我的儿子们始终因他的勇武而痛苦。分裂的根源正是他——怖军，武勇可畏。
5.51.13
ग्रसमानमनीकानि नरवारणवाजिनाम् ।
पश्यामीवाग्रतो भीमं क्रोधमूर्छितमाहवे ॥ ५.५१.१३ ॥
我仿佛看见Bhīma就在眼前，在战场上吞噬人、象、马的军队，因愤怒而昏厥。
5.51.14
अस्त्रे द्रोणार्जुनसमं वायुवेगसमं जवे ।
महेश्वरसमं क्रोधे को हन्याद्भीममाहवे ॥ ५.५१.१४ ॥
谁能在战场上杀死Bhīma呢？他在武器上与Droṇa和Arjuna相当，在速度上与风相当，在愤怒上与Maheśvara相当。
5.51.15
सञ्जयाचक्ष्व मे शूरं भीमसेनममर्षणम् ।
… येऽहं यत्तेन रिपुघातिना ।
… सर्वे पुत्राः मम मनस्विना ॥ ५.५१.१५ ॥
Sañjaya，请向我描述英雄Bhīmasena，那个不能忍耐的人……被那位奋勉、杀敌的人，我……我所有的儿子……被那位高尚的人。
5.51.16
येन भीमबला यक्षा राक्षसाश्च पुरा हताः ।
कथं तस्य रणे वेगं मानुषः प्रसहिष्यति ॥ ५.५१.१६ ॥
往昔被他所杀的那些力大无穷的夜叉与罗刹，凡人如何能在战场上抵挡他的冲击？
5.51.17
न स जातु वशे तस्थौ मम बाल्येऽपि सञ्जय ।
किं पुनर्मम दुष्पुत्रैः क्लिष्टः संप्रति पाण्डवः ॥ ५.५१.१७ ॥
Sañjaya，他即便在我童年时也从未受我控制；何况现在，被我那些恶劣的儿子所困扰的般度之子呢？
5.51.18
निष्ठुरो रोषणोऽत्यर्थं भज्येतापि न संनमेत् ।
तिर्यक्प्रेक्षीं संहतभ्रूः कथं शाम्येद्वृकोदरः ॥ ५.५१.१८ ॥
他残酷而极其易怒，宁折不弯。那皱着眉头斜视的狼腹（Vṛkodara）怎能平息？
5.51.19
शूरस्तथाऽप्रतिबलो गौरस्ताल इवोन्नतः ।
प्रमाणतो भीमसेनः प्रादेशेनाधिकोऽर्जुनात् ॥ ५.५१.१९ ॥
他勇猛无比，力量无人能及，肤色白皙，高如棕榈。论身材，毗摩娑那比阿周那高出一扎。
5.51.20
जवेन वाजिनोऽत्येति बलेनान्त्येति कुञ्जरान् ।
अव्यक्तजल्पी मध्वक्षो मध्यमः पाण्डवो बली ॥ ५.५१.२० ॥
他速度超过骏马，力量胜过象群。说话含糊，目如蜜色，中间的般度之子强大有力。
5.51.21
इति बाल्ये श्रुतः पूर्वं मया व्यासमुखात्पुरा ।
रूपतो वीर्यतश्चैव याथातथ्येन पाण्डवः ॥ ५.५१.२१ ॥
这是我幼时从毗耶娑口中所闻。论容貌与勇力，般度之子确实如此。
5.51.22
आयसेन स दण्डेन रथन्नागान्नरान्हयान् ।
हनिष्यति रणे क्रुद्धो रौद्रः क्रूरपराक्रमः ॥ ५.५१.२२ ॥
他在战场上愤怒，将以铁杖杀死战车、象、人和马。他凶猛，武勇残酷。
5.51.23
अमर्षी नित्यसंरब्धो भीमः प्रहरतां वरः ।
मया तात प्रतीपानि कुर्वन्पूर्वं विमानितः ॥ ५.५१.२३ ॥
毗摩不能忍耐，常怀怒火，是攻击者中的最强者。孩子啊，从前正是我自己与他作对，羞辱了他。
5.51.24
निष्कर्णामायसीं स्थूलां सुपार्श्वां काञ्चनीं गदाम् ।
शतघ्नीं शतनिर्हादां कथं शक्ष्यन्ति मे सुताः ॥ ५.५१.२४ ॥
无耳的铁制沉重金杖，侧面华美，以及可杀百人、发出百声巨响的百杀器——我的儿子们如何能抵挡它们？
5.51.25
अपारमप्लवागाधं समुद्रं शरवेधनम् ।
भीमसेनमयं दुर्गं तात मन्दास्तितीर्षवः ॥ ५.५१.२५ ॥
孩子啊，那由毗摩森那构成的海洋无边无际，无舟可渡，深不可测，能射穿箭矢；想要渡过它的，都是愚人。
5.51.26
क्रोशतो मे न श्रृण्वन्ति बालाः पण्डितमानिनः ।
विषमं न हि मन्यन्ते प्रापतं मधुदर्शिनः ॥ ५.५१.२६ ॥
我哭喊，那些自以为聪明的孩子也不听；他们不把逼近的灾难看作凶险，只看见蜜。
5.51.27
संयुगे ये गमिष्यन्ति नररूपेण मृत्युना ।
नियतं चोदिता धात्रा सिंहेनेव महामृगाः ॥ ५.५१.२७ ॥
那些在战场上以人形走向死亡的人，必定被造物主驱使，如同大鹿被狮子追逐。
5.51.28
शैक्यां तात चतुष्किष्कुं षडश्रिममितौजसम् ।
प्रहितां दुःखसंस्पर्शां कथं शक्ष्यन्ति मे सुताः ॥ ५.५१.२८ ॥
孩子啊，那用石头做成、四肘长、六棱、威力无量、投掷而来、触之即痛的铁棍，我的儿子们怎能承受？
5.51.29
गदां भ्रामयतस्तस्य भिन्दतो हस्तिमस्तकान् ।
सृक्किणी लेलिहानस्य बाष्पमुत्सृजतो मुहुः ॥ ५.५१.२९ ॥
他挥舞铁棍，击碎象头，舔着嘴唇，一次又一次地流出泪水（血）。
5.51.30
उद्दिश्य नागान्पततः कुर्वतो भैरवान्रवान् ।
प्रतीपं पततो मत्तान्कुञ्जरान्प्रति गर्जतः ॥ ५.५१.३० ॥
扑向象群，发出可怕的吼声，迎面冲向发狂的象群，对它们怒吼：他的铁棍。
5.51.31
विगाह्य रथमार्गेषु वरानुद्दिश्य निघ्नतः ।
अग्नेः प्रज्वलितस्येव अपि मुच्येत मे प्रजा ॥ ५.५१.३१ ॥
他冲入战车的道路，向着最优秀的战士猛击，如同燃烧的烈火——我的臣民（子嗣）难道还能从他手中幸免吗？
5.51.32
वीथीं कुर्वन्महाबाहुर्द्रावयन्मम वाहिनीम् ।
नृत्यन्निव गदापाणिर्युगान्तं दर्शयिष्यति ॥ ५.५१.३२ ॥
大臂者开辟道路，驱散我的军队，手持铁锤如同舞蹈，将展现世界末日的景象。
5.51.33
प्रभिन्न इव मातङ्गः प्रभञ्जन्पुष्पितान्द्रुमान् ।
प्रवेक्ष्यति रणे सेनां पुत्राणां मे वृकोदरः ॥ ५.५१.३३ ॥
如同发情的大象折断盛开的树木，狼腹（婆罗多）将在战场上冲入我儿子们的军队。
5.51.34
कुर्वन्रथान्विपुरुषान्विसारथिहयध्वजान् ।
आरुजन्पुरुषव्याघ्रो रथिनः सादिनस्तथा ॥ ५.५१.३४ ॥
摧毁战车——车上的战士与御者皆已死，连同马匹与旗帜——人中虎也将击碎车战士与骑兵。
5.51.35
गङ्गावेग इवानूपांस्तीरजान्विविधान्द्रुमान् ।
प्रभङ्क्ष्यति रणे सेनां पुत्राणां मम सञ्जय ॥ ५.५१.३५ ॥
如同恒河的激流，冲倒岸边的低地与岸上生长的各种树木，sañjaya啊，他将在战场上摧毁我儿子们的军队。
5.51.36
वधं नूनं गमिष्यन्ति भीमसेनभयार्दिताः ।
मम पुत्राश्च भृत्याश्च राजानश्चैव सञ्जय ॥ ५.५१.३६ ॥
受怖于婆罗多（Bhīmasena）的恐惧所折磨，我的儿子们、仆从们和国王们必定走向死亡，sañjaya啊。
5.51.37
येन राजा महावीर्यः प्रविश्यान्तःपुरं पुरा ।
वासुदेवसहायेन जरासन्धो निपातितः ॥ ५.५१.३७ ॥
往昔，他与婆薮提婆为伴，进入内宫，击倒了大力王支罗山陀。
5.51.38
कृत्स्नेयं पृथिवी देवी जरासन्धेन धीमता ।
मागधेन्द्रेण बलिना वशे कृत्वा प्रतापिता ॥ ५.५१.३८ ॥
这整个大地女神被智慧而强大的摩揭陀王支罗山陀所制服，遭受了煎熬。
5.51.39
भीष्मप्रतापात्कुरवो नयेनान्धकवृष्णयः ।
यन्न तस्य वशे जग्मुः केवलं दैवमेव तत् ॥ ५.५१.३९ ॥
库卢族与安陀迦—伐栗湿尼族未曾屈服于他，是因为毗湿摩的威力与谋略；那只是命运而已。
5.51.40
स गत्वा पाण्डुपुत्रेण तरसा बाहुशालिना ।
अनायुधेन वीरेण निहतः किं ततोऽधिकम् ॥ ५.५१.४० ॥
他前往般度之子那里，竟被那位臂力强大的英雄以力量杀死，即便手无寸铁；还有什么比这更甚的呢？
5.51.41
दीर्घकालसमासक्तं विशमाशीविषो यथा ।
स मोक्ष्यति रणे तेजः पुत्रेषु मम सञ्जय ॥ ५.५१.४१ ॥
犹如毒蛇释放久藏之毒，桑闪耶啊，他将在战场上把他的怒火倾泻到我的儿子们身上。
5.51.42
महेन्द्र इव वज्रेण दानवान्देवसत्तमः ।
भीमसेनो गदापाणिः सूदयिष्यति मे सुतान् ॥ ५.५१.४२ ॥
如同众神之中最优者大因陀罗以金刚杵摧毁檀那婆，手持铁杵的毗摩森那也将杀灭我的儿子们。
5.51.43
अविषह्यमनावार्यं तीव्रवेगपराक्रमम् ।
पश्यामीवातिताम्राक्षमापतन्तं वृकोदरम् ॥ ५.५१.४३ ॥
我看见狼腹（怖军）势不可挡、无人能遏，速度与勇力猛烈，双目赤红，正向我们扑来。
5.51.44
अगदस्याप्यधनुषो विरथस्य विवर्मणः ।
बाहुभ्यां युध्यमानस्य कस्तिष्ठेदग्रतः पुमान् ॥ ५.५१.४४ ॥
面对只凭双臂作战、无弓、无车、无甲的他，即使他自己未受伤，又有何人能立于其前？
5.51.45
भीष्मो द्रोणश्च विप्रोऽयं कृपः शारद्वतस्तथा ।
जान्त्येते यथैवहं वीर्यज्ञस्तस्य धीमतः ॥ ५.५१.४५ ॥
毗湿摩、德罗纳，这位婆罗门克里帕，以及沙罗特瓦塔，和我一样，都知道那位智者的勇力。
5.51.46
आर्यव्रतं तु जानन्तः सङ्गरान्तं विधित्सवः ।
सेनामुखेषु स्थास्यन्ति मामकानां नरर्षभाः ॥ ५.५१.४६ ॥
知晓高贵的誓愿，想要结束这场战斗，我方的人中雄牛们将立于军阵的最前列。
5.51.47
बलीयः सर्वतो दिष्टं पुरुषस्य विशेषतः ।
पश्यन्नपि जयं तेषां न नियच्छामि यत्सुतान् ॥ ५.५१.४७ ॥
命运在各方面都更强大，对人尤其如此；即便看见他们的胜利，我也不阻止我的儿子们。
5.51.48
ते पुराणं महेष्वासा मार्गमैन्द्रं समास्थिताः ।
त्यक्ष्यन्ति तुमुले प्राणान्रक्षन्तः पार्थिवं यशः ॥ ५.५१.४८ ॥
那些大弓箭手踏上古老的因陀罗之道，守护王家的荣誉，将在这场惨烈的混战中舍弃性命。
5.51.49
यथैषां मामकास्तात तथैषां पाण्डवा अपि ।
पौत्रा भीष्मस्य शिष्याश्च द्रोणस्य च कृपस्य च ॥ ५.५१.४९ ॥
孩子啊，正如他们有我的人，他们也有般度之子：毗湿摩的孙子，以及德罗纳和克里帕的弟子。
5.51.50
ये त्वस्मदाश्रयं किञ्चिद्दत्तमिष्टं च सञ्जय ।
तस्यापचितिमार्यत्वात्कर्तारः स्थविरास्त्रयः ॥ ५.५१.५० ॥
桑闍耶啊，凡依托于我们而曾行布施或善事者，因高贵之故，将有三位长者予以报偿。
5.51.51
आददानस्य शस्त्रं हि क्षत्रधर्मं परीप्सतः ।
निधनं क्षत्रियस्याजौ वरमेवाद्दुरुत्तमम् ॥ ५.५१.५१ ॥
执兵而欲守护刹帝利之法的武士，战死沙场实为至高无上。
5.51.52
स वै शोचामि सर्वान्वै ये युयुत्सन्ति पाण्डवैः ।
विक्रुष्टं विदुरोणादौ तदेतद्भयमागतम् ॥ ५.५१.५२ ॥
凡欲与般度之子交战者，我为他们全都悲伤。当初在维杜罗、德罗纳等人之间响起的哀号，那恐惧如今已经降临。
5.51.53
न तु मन्ये विघाताय ज्ञानं दुःखस्य सञ्जय ।
भवत्यतिबलं ह्येतज्ज्ञानस्याप्युपघातकम् ॥ ५.५१.५३ ॥
桑闍耶啊，我不认为智慧足以消除痛苦。这痛苦极其强大，甚至会摧毁智慧本身。
5.51.54
ऋषयो ह्यपि निर्मुक्ताः पश्यन्तो लोकसङ्ग्रहान् ।
सुखैर्भवन्ति सुखिनस्तथा दुःखेन दुःखिताः ॥ ५.५१.५४ ॥
即便是已解脱的圣贤，观照世间之利益，也会因喜悦而欢喜，因悲伤而悲痛。
5.51.55
किं पुनर्मोहमासक्तस्तत्र तत्र सहस्रधा ।
पुत्रेषु राज्यदारेषु पौत्रेष्वपि च बन्धुषु ॥ ५.५१.५५ ॥
那么，在迷惑中以千般方式执着于儿子、王国和妻子、孙子乃至亲族的人又会怎样呢？
5.51.56
संशये तु महत्यस्मिन्किं नु मे क्षममुत्तरम् ।
विनाशं ह्येव पश्यामि कुरूणामनुचिन्ततयन् ॥ ५.५१.५६ ॥
在这巨大的疑惑中，什么样的回答对我是合适的？我只看到俱卢族的毁灭在我心中浮现。
5.51.57
द्यूतप्रमुखमाभाति कुरूणां व्यसनं महत् ।
मन्देनैश्वर्यकामेन लोभात्पापमिदं कृतम् ॥ ५.५१.५७ ॥
俱卢族所遭的大灾难，似乎以赌博为首因。那个渴求权势的愚人出于贪婪，犯下了这罪过。
5.51.58
मन्ये पर्यायधर्मोऽयं कालस्यात्यन्तगामिनः ।
चक्रे प्रधिरिवासक्तो नास्य शक्यं पलायितुम् ॥ ५.५१.५८ ॥
我想，这是永远前行的时间轮转之法。如同紧附车轮的轮圈，无法从中逃脱。
5.51.59
किं नु कुर्यां कथं कुर्यां क्व नु गच्छामि सञ्जय ।
एते नश्यन्ति कुरवो मन्दाः कालवशं गताः ॥ ५.५१.५९ ॥
桑闍耶啊！现在我该怎么办，如何行事，该往何处去？这些愚昧的俱卢人落入时间的掌控，正在灭亡。
5.51.60
अवशोऽहं तदा तात पुत्राणां निहते शते ।
श्रोष्यामि निनदं स्त्रीणां कथं मां मरणं स्पृशेत् ॥ ५.५१.६० ॥
亲爱的，当我的一百个儿子被杀之时，我将无能为力，只能听到妇女们的哭号。那时，死亡怎会不降临到我身上？
5.51.61
यथा निदाघे ज्वलनः समद्धो ।
दहेत्कक्षं वायुना चोद्यमानः ।
गदाहस्तः पाण्डवो वै तथैव ।
हन्ता मदीयान्सहितोऽर्जुनेन ॥ ५.५१.६१ ॥
正如夏日炎炎之中，被风吹动的熊熊烈火焚烧林丛，手持金刚杵的般度之子怖军与阿周那一道，必将杀尽我的人马。