ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 5.54
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.54.1
एवमेतन्महाराज यथावदसि भारत ।
युद्धे विनाशः क्षत्रस्य गाण्डीवेन प्रदृश्यते ॥ ५.५४.१ ॥
ಮಹಾರಾಜನೇ, ಭರತವಂಶಜನೇ, ನೀನು ಹೇಳಿದ್ದು ಸರಿಯೇ. ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಕ್ಷತ್ರಿಯರ ನಾಶವು ಗಾಂಡೀವದಿಂದ ಕಾಣಿಸುವುದು.
5.54.2
इदं तु नाभिजानामि तव धीरस्य नित्यशः ।
यत्पुत्रवशमागच्छेस्तत्त्वज्ञः सव्यसाचिनः ॥ ५.५४.२ ॥
ಆದರೆ ಯಾವಾಗಲೂ ಧೀರನೂ ತತ್ತ್ವಜ್ಞನೂ ಆದ ನೀನು ಸವ್ಯಸಾಚಿಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಪುತ್ರರ ವಶಕ್ಕೆ ಹೇಗೆ ಬಂದೆಯೋ ನನಗೆ ತಿಳಿಯುತ್ತಿಲ್ಲ.
5.54.3
नैष कालो महाराज तव शश्वत्कृतागसः ।
त्वया ह्येवादितः पार्था निकृता भरतर्षभ ॥ ५.५४.३ ॥
ಮಹಾರಾಜನೇ, ಸದಾ ಅಪರಾಧ ಮಾಡಿದ ನಿನಗೆ ಇದು ಸೂಕ್ತ ಸಮಯವಲ್ಲ. ಭರತಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಆರಂಭದಿಂದಲೇ ನೀನೇ ಪೃಥೆಯ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ವಂಚಿಸಿದೆ.
5.54.4
पिता श्रेष्ठः सुहृद्यश्च सम्यक्प्रणिहितात्मवान् ।
आस्थेयं हि हितं तेन न द्रोग्धा गुरुरुच्यते ॥ ५.५४.४ ॥
ತಂದೆ ಶ್ರೇಷ್ಠನೂ ಹಿತೈಷಿಯೂ ಚೆನ್ನಾಗಿ ನಿಯಂತ್ರಿತ ಆತ್ಮವುಳ್ಳವನೂ ಆಗಿದ್ದಾನೆ. ಅವನ ಹಿತವಚನವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಬೇಕು; ದ್ರೋಹ ಮಾಡದವನೇ ಗುರು ಎನಿಸುತ್ತಾನೆ.
5.54.5
इदं जितमिदं लब्धमिति श्रुत्वा पराजितान् ।
द्यूतकाले महाराज स्मरसे स्म कुमारवत् ॥ ५.५४.५ ॥
'ಇದನ್ನು ಗೆದ್ದೆವು, ಇದನ್ನು ಪಡೆದೆವು' ಎಂದು ಸೋತವರ ಮಾತು ಕೇಳಿ, ಮಹಾರಾಜನೇ, ದ್ಯೂತಕಾಲದಲ್ಲಿ ನೀನು ಬಾಲಕನಂತೆ ಸಂತೋಷಿಸಿದ್ದು ನಿನಗೆ ನೆನಪಿದೆಯೇ.
5.54.6
परुषाण्युच्यमानांश्च पुरा पार्थानुपेक्षसे ।
कृत्स्नं राज्यं जयन्तीति प्रपातं नानुपश्यसि ॥ ५.५४.६ ॥
ಹಿಂದೆ ಪಾರ್ಥರಿಗೆ ಕಠಿಣ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತಿದ್ದಾಗ ನೀನು ಅವರನ್ನು ಉಪೇಕ್ಷಿಸಿದೆ. 'ಅವರು ಇಡೀ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಗೆಲ್ಲುತ್ತಾರೆ' ಎಂಬ ಪತನವನ್ನು ನೀನು ಕಾಣುತ್ತಿಲ್ಲ.
5.54.7
पित्र्यं राज्यं महाराज कुरवस्ते सजाङ्गलाः ।
अथ वीरैर्जितामुर्वीमखिलां प्रत्यपद्यथाः ॥ ५.५४.७ ॥
ಮಹಾರಾಜನೇ, ಕುರುಗಳಿಗೆ ಜಾಂಗಲ ದೇಶಗಳ ಸಹಿತ ಪಿತೃರಾಜ್ಯವಿತ್ತು. ನಂತರ ವೀರರು ಗೆದ್ದ ಸಮಸ್ತ ಭೂಮಿಯನ್ನು ನೀನು ಪಡೆದೆ.
5.54.8
बाहुवीर्यार्जिता भूमिस्तव पार्थैर्निवेदिता ।
मयेदं कृतमित्येव मन्यसे राजसत्तम ॥ ५.५४.८ ॥
ನಿನ್ನ ಭೂಮಿ ಬಾಹುವೀರ್ಯದಿಂದ ಗೆದ್ದದ್ದು; ಪಾಂಡವರು ಅದನ್ನು ನಿನಗೆ ಒಪ್ಪಿಸಿದರು. ರಾಜಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, 'ಇದು ನನ್ನಿಂದಲೇ ಆಯಿತು' ಎಂದು ನೀನು ಭಾವಿಸುತ್ತೀ.
5.54.9
ग्रस्तान्गन्धर्वराजेन मज्जतो ह्यप्लवेऽम्भसि ।
आनिनाय पुनः पार्थः पुत्रांस्ते राजसत्तम ॥ ५.५४.९ ॥
ಗಂಧರ್ವರಾಜನಿಂದ ಹಿಡಿಯಲ್ಪಟ್ಟು, ತೆಪ್ಪವಿಲ್ಲದ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಮುಳುಗುತ್ತಿದ್ದ ನಿನ್ನ ಮಕ್ಕಳನ್ನು, ರಾಜಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಪಾರ್ಥನು ಮತ್ತೆ ತಂದನು.
5.54.10
कुमारवच्च स्मयसे द्यूते विनिकृतेषु यत् ।
पाण्डवेषु वने राजन्प्रव्रजत्सु पुनःपुनः ॥ ५.५४.१० ॥
ರಾಜನೇ, ಜೂಜಿನಲ್ಲಿ ಮೋಸಹೋಗಿ ಕಾಡಿಗೆ ಪದೇಪದೇ ಹೋದ ಪಾಂಡವರನ್ನು ನೋಡಿ ನೀನು ಮಗುವಿನಂತೆ ನಗುತ್ತೀಯೆ.
5.54.11
प्रवर्षतः शरव्रातानर्जुनस्य शितान्बहून् ।
अप्यर्णवा विशुष्येयुः किं पुनर्मासयोनयः ॥ ५.५४.११ ॥
ಅರ್ಜುನನ ತೀಕ್ಷ್ಣ ಬಾಣಗಳ ಅನೇಕ ಮಳೆ ಸುರಿಯುವಾಗ ಸಮುದ್ರಗಳೂ ಒಣಗಿಬಿಡಬಹುದು; ಮೇಘಜಲವಂತೂ ಎಷ್ಟು ಮಾತು.
5.54.12
अस्यतां फाल्गुनः श्रेष्ठो गाण्डीवं धनुषां वरम् ।
केशवः सर्वभूतानामायुधानां सुदर्शनम् ।
वानरो रोचमानश्च केतुः केतुमतां वरः ॥ ५.५४.१२ ॥
ಬಾಣ ಪ್ರಯೋಗಿಸುವವರಲ್ಲಿ ಫಾಲ್ಗುನನೇ ಶ್ರೇಷ್ಠ; ಧನುಸ್ಸುಗಳಲ್ಲಿ ಗಾಂಡೀವ ಶ್ರೇಷ್ಠ. ಸರ್ವಭೂತಗಳಲ್ಲಿ ಕೇಶವ, ಆಯುಧಗಳಲ್ಲಿ ಸುದರ್ಶನ, ಧ್ವಜಧಾರಿಗಳಲ್ಲಿ ಹೊಳೆಯುವ ವಾನರಧ್ವಜ ಶ್ರೇಷ್ಠ.
5.54.13
एवमेतानि स रथो वहते सह यो रणे ।
क्षपयिष्यति नो राजन्कालचक्रमिवोद्यतम् ॥ ५.५४.१३ ॥
ರಾಜನೇ, ಇವೆಲ್ಲವನ್ನು ಹೊತ್ತು ರಣದಲ್ಲಿ ಸಾಗುವ ಆ ರಥಿಕನು ಮೇಲೆತ್ತಿದ ಕಾಲಚಕ್ರದಂತೆ ನಮ್ಮನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವನು.
5.54.14
तस्याद्य वसुधा राजन्निखिला भरतर्षभ ।
यस्य भीमार्जिनौ योधौ स राजा राजसत्तम ॥ ५.५४.१४ ॥
ರಾಜನೇ, ಭರತರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಇಂದು ಸಮಸ್ತ ಭೂಮಿ ಅವನದೇ; ಭೀಮಾರ್ಜುನರು ಯಾರ ಯೋಧರೋ ಅವನೇ ರಾಜ, ರಾಜಶ್ರೇಷ್ಠನೇ.
5.54.15
तथा भीमहतप्रायां मञ्जन्तीं तव वाहिनीम् ।
दुर्योधनमुखा दृष्ट्वा क्षयं यास्यन्ति कौरवाः ॥ ५.५४.१५ ॥
ಹೀಗೆ ಭೀಮನ ಪ್ರಹಾರಗಳಿಂದ ಬಹುತೇಕ ಹತವಾಗಿ ಮುಳುಗುತ್ತಿರುವ ನಿನ್ನ ಸೇನೆಯನ್ನು ನೋಡಿ, ದುರ್ಯೋಧನ ಮುಖ್ಯನಾದ ಕೌರವರು ನಾಶವನ್ನು ಹೊಂದುವರು.
5.54.16
न भीमार्जुनयोर्भीता लप्स्यन्ते विजयं विभो ।
तव पुत्रा महाराज राजानश्चानुसारिणः ॥ ५.५४.१६ ॥
ಪ್ರಭುವೇ, ಭೀಮಾರ್ಜುನರಿಗೆ ಹೆದರಿದ ನಿನ್ನ ಪುತ್ರರು ಮತ್ತು ಅನುಯಾಯಿ ರಾಜರು ವಿಜಯವನ್ನು ಪಡೆಯರು, ಮಹಾರಾಜನೇ.
5.54.17
मत्स्यास्त्वामद्य नार्चन्ति पञ्चालाश्च सकेकयाः ।
साल्वेयाः शूरसेनाश्च सर्वे त्वामवजानते ॥ ५.५४.१७ ॥
ಮತ್ಸ್ಯರು, ಪಾಂಚಾಲರು, ಕೇಕಯರೊಂದಿಗೆ ಇರುವವರು, ಸಾಲ್ವೇಯರು, ಶೂರಸೇನರು — ಇಂದು ಇವರು ನಿನ್ನನ್ನು ಗೌರವಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ಎಲ್ಲರೂ ನಿನ್ನನ್ನು ಅವಮಾನಿಸುತ್ತಾರೆ.
5.54.18
पार्थं ह्येते गताः सर्वे वीर्यज्ञास्तस्य धीमतः ।
भक्त्या ह्यस्य विरुध्यन्ते तव पुत्रैः सदैव ते ॥ ५.५४.१८ ॥
ಇವರೆಲ್ಲರೂ ಪಾರ್ಥನ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಿದ್ದಾರೆ; ಆ ಬುದ್ಧಿವಂತನ ಪರಾಕ್ರಮವನ್ನು ಅವರು ಬಲ್ಲರು. ಭಕ್ತಿಯಿಂದಲೇ ಅವರು ನಿನ್ನ ಪುತ್ರರ ವಿರುದ್ಧ ನಿಲ್ಲುತ್ತಾರೆ.
5.54.19
अनर्हानेव तु वधे धर्मयुक्तान्विकर्मणा ।
योऽक्लेशयत्पाण्डुपुत्रान्यो विद्वेष्ट्यधुनापि वै ॥ ५.५४.१९ ॥
ಧರ್ಮಯುಕ್ತರೂ ವಧೆಗೆ ಅರ್ಹರಲ್ಲದವರೂ ಆದ ಪಾಂಡುಪುತ್ರರನ್ನು ತನ್ನ ದುಷ್ಕರ್ಮದಿಂದ ಪೀಡಿಸಿದವನು, ಈಗಲೂ ಅವರನ್ನು ದ್ವೇಷಿಸುತ್ತಿರುವವನು.
5.54.20
सर्वोपायैर्नियन्तव्यः सानुगः पापपुरुषः ।
तव पुत्रो महाराज नानुशोचितुमर्हसि ॥ ५.५४.२० ॥
ಮಹಾರಾಜ, ಆ ಪಾಪಿಯನ್ನು ಅವನ ಅನುಯಾಯಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಎಲ್ಲ ಉಪಾಯಗಳಿಂದ ನಿಯಂತ್ರಿಸಬೇಕು; ನಿಮ್ಮ ಮಗನಿಗಾಗಿ ನೀವು ಶೋಕಿಸಬಾರದು.
5.54.21
अपरोहं महाराज साक्षाच्चैनं ब्रवीम्यहम् ।
द्यूतकाले मया चोक्तं विदुरेण च धीमता ॥ ५.५४.२१ ॥
ಮಹಾರಾಜ, ಮರೆಮಾಚದೆ ನಾನು ನೇರವಾಗಿ ಅವನಿಗೇ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ; ಜೂಜಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ನಾನೂ, ಬುದ್ಧಿವಂತ ವಿದುರನೂ ಹೇಳಿದ್ದೆವು.
5.54.22
यदिदं ते विलपितं पाण्डवान्प्रति भारत ।
अनीशेनैव राजेन्द्र सर्वमेतन्निरर्थकम् ॥ ५.५४.२२ ॥
ಭಾರತ, ಪಾಂಡವರ ಕುರಿತು ನಿಮ್ಮ ಈ ಪ್ರಲಾಪವೆಲ್ಲವೂ ನಿರರ್ಥಕ; ರಾಜೇಂದ್ರ, ಅಧಿಕಾರವಿಲ್ಲದವನ ಈ ಪ್ರಲಾಪ ಇದು.