Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 5.58

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

5.58.1

क्षत्रतेजा ब्रह्मचारी कौमारादपि पाण्डवः ।
तेन संयुगमेष्यन्ति मन्दा विलपतो मम ॥ ५.५८.१ ॥

କ୍ଷାତ୍ରତେଜ ଥିବା, ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ ପାଣ୍ଡବ ଶୈଶବରୁ ଅଛନ୍ତି। ତାଙ୍କ ସହ ମୂର୍ଖମାନେ ଯୁଦ୍ଧକୁ ଯିବେ, ଏବଂ ମୁଁ ବିଳାପ କରିବି।

5.58.2

दुर्योधन निवर्तस्व युद्धाद्भरतसत्तम ।
न हि युद्धं प्रशंसन्ति सर्वावस्थमरिन्दम ॥ ५.५८.२ ॥

ହେ ଦୁର୍ଯୋଧନ, ଯୁଦ୍ଧରୁ ଫେରିଯାଅ, ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ। ହେ ଅରିନ୍ଦମ, କୌଣସି ଅବସ୍ଥାରେ ଲୋକେ ଯୁଦ୍ଧର ପ୍ରଶଂସା କରନ୍ତି ନାହିଁ।

5.58.3

अलमर्धं पृथिव्यास्ते सहामात्यस्य जीवितुम् ।
प्रयच्छ पाण्डुपुत्राणां यथोचितमरिन्दम ॥ ५.५८.३ ॥

ତୁମ ଓ ତୁମ ଅମାତ୍ୟଙ୍କ ବଞ୍ଚିବା ପାଇଁ ପୃଥିବୀର ଅଧା ଅଂଶ ହିଁ ଯଥେଷ୍ଟ। ହେ ଅରିନ୍ଦମ, ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ରମାନଙ୍କୁ ସେମାନଙ୍କର ଉଚିତ ଅଂଶ ଦିଅ।

5.58.4

एतद्धि कुरवः सर्वे मन्यन्ते धर्मसंहितम् ।
यत्त्वं प्रशान्तिं मन्येथाः पाण्डुपुत्रैर्महात्मभिः ॥ ५.५८.४ ॥

ମହାତ୍ମା ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ସହ ତୁମେ ଶାନ୍ତିକୁ ମାନିବା ଉଚିତ, ଏହା ଧର୍ମସଙ୍ଗତ ବୋଲି ସମସ୍ତ କୌରବ ମନ୍ତେ।

5.58.5

अङ्गेमां समवेक्षस्व पुत्र स्वामेव वाहिनीम् ।
जात एष तवाभावस्त्वं तु मोहान्न बुद्ध्यसे ॥ ५.५८.५ ॥

ପୁଅ, ତୁମ ନିଜ ଏହି ସେନାକୁ ଭଲରେ ଦେଖ। ତୁମ ବିନାଶ ଏଠାରେ ଉପୁଜିଛି, କିନ୍ତୁ ମୋହରେ ତୁମେ ବୁଝୁନାହଁ।

5.58.6

न त्वहं युद्धमिच्छामि नैतदिच्छति बाह्लिकः ।
न च भीष्मो न च द्रोणो नाश्वत्थामा न सञ्जयः ॥ ५.५८.६ ॥

ମୁଁ ଯୁଦ୍ଧ ଚାହେଁ ନାହିଁ; ବାହ୍ଲିକ ମଧ୍ୟ ଏହା ଚାହେଁ ନାହିଁ। ଭୀଷ୍ମ, ଦ୍ରୋଣ, ଅଶ୍ୱତ୍ଥାମା କିମ୍ବା ସଞ୍ଜୟ ମଧ୍ୟ ଚାହାଁନ୍ତି ନାହିଁ।

5.58.7

न सोमदत्तो न शलो न कृपो युद्धमिच्छति ।
सत्यव्रतः पुरुमित्रो जयो भूरिश्रवास्तथा ॥ ५.५८.७ ॥

ସୋମଦତ୍ତ, ଶଲ୍ଯ ଓ କୃପ ଯୁଦ୍ଧ ଚାହାଁନ୍ତି ନାହିଁ। ସତ୍ୟବ୍ରତ, ପୁରୁମିତ୍ର, ଜୟ ଓ ଭୂରିଶ୍ରବା ମଧ୍ୟ ସେହିପରି।

5.58.8

येषु संप्रतितिष्ठेयुः कुरवः पीडिताः परैः ।
ते युद्धं नाभिनन्दन्ति तत्तुभ्यं तात रोचताम् ॥ ५.५८.८ ॥

ଶତ୍ରୁ ଦ୍ୱାରା ପୀଡ଼ିତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ କୌରବମାନେ ଯାହାଙ୍କ ଆଶ୍ରୟରେ ଠିଆ ହୋଇ ପାରିବେ, ସେମାନେ ଯୁଦ୍ଧକୁ ଅଭିନନ୍ଦନ କରନ୍ତି ନାହିଁ। ହେ ପୁତ୍ର, ତାହା ତୁମକୁ ରୁଚୁ।

5.58.9

न त्वं करोषि कामेन कर्णः कारयिता तव ।
दुःशासनश्च पापात्मा शकुनिश्चापि सौबलः ॥ ५.५८.९ ॥

ତୁମେ ଇଚ୍ଛାରେ କିଛି କର ନାହିଁ; କର୍ଣ୍ଣ ତୁମକୁ କରାଉଥିବା ଲୋକ। ପାପାତ୍ମା ଦୁଃଶାସନ ଓ ସୁବଳପୁତ୍ର ଶକୁନି ମଧ୍ୟ ସେହିପରି।

5.58.10

नाहं भवति न द्रोणे नाश्वत्थाम्नि न सञ्जये ।
न भीष्मे न काम्भोजे न कृपे न च बाह्लिके ॥ ५.५८.१० ॥

ମୁଁ ନୁହେଁ; ଦ୍ରୋଣ, ଅଶ୍ୱତ୍ଥାମା, ସଞ୍ଜୟ, ଭୀଷ୍ମ, କାମ୍ବୋଜ, କୃପ କିମ୍ବା ବାହ୍ଲିକଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ।

5.58.11

सत्यव्रते पुरुमित्रे भूरिश्रवसि वा पुनः ।
अन्येषु वा तावकेषु भारं कुत्वा समाह्वयम् ॥ ५.५८.११ ॥

ସତ୍ୟବ୍ରତ, ପୁରୁମିତ୍ର, ଭୂରିଶ୍ରବା କିମ୍ବା ତୁମ ଅନ୍ୟ ଲୋକଙ୍କ ଉପରେ ଭାର ଦେଇ ମୁଁ ଆହ୍ୱାନ କରିବି।

5.58.12

अहं च तात कर्णश्च रणयज्ञं वितत्य वै ।
युधिष्ठिरं पशुं कृत्वा दीक्षितौ भरतर्षभ ॥ ५.५८.१२ ॥

ହେ ପିତା, ମୁଁ ଓ କର୍ଣ୍ଣ ଯୁଦ୍ଧଯଜ୍ଞ ବିସ୍ତାର କରି, ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ ପଶୁ କରି ଦୀକ୍ଷିତ ହୋଇଛୁ, ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ।

5.58.13

रथो वेदी स्रुवः खङ्गो गदा स्रुक् कवचोऽजिनम् ।
चातुर्होत्रं च धुर्या मे शरा दर्भा हविर्यशः ॥ ५.५८.१३ ॥

ରଥ ବେଦୀ, ଖଡ୍ଗ ସ୍ରୁବ, ଗଦା ସ୍ରୁକ୍, କବଚ ମୃଗଚର୍ମ; ମୋ ଧୁରା ଚାତୁର୍ହୋତ୍ର, ଶର ଦର୍ଭ, ଯଶ ହିଁ ହବି।

5.58.14

आत्मयज्ञेन नृपते इष्ट्वा वैवस्वतं रणे ।
विजित्य च समेष्यावो हतामित्रौ श्रिया वृतौ ॥ ५.५८.१४ ॥

ହେ ନୃପତି, ରଣରେ ଆତ୍ମଯଜ୍ଞରେ ବୈବସ୍ୱତଙ୍କୁ ଇଷ୍ଟ କରି, ବିଜୟ ପାଇ, ଶତ୍ରୁ ବଧ କରି, ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ହୋଇ ଆମେ ଦୁଇଜଣ ମିଳିବା।

5.58.15

अहं च तात कर्णश्च भ्राता दुःशासनश्च मे ।
एते वयं हनिष्यामः पाण्डवान्समरे त्रयः ॥ ५.५८.१५ ॥

ମୁଁ, ହେ ପ୍ରିୟ, କର୍ଣ୍ଣ ଓ ମୋ ଭାଇ ଦୁଃଶାସନ — ଆମେ ତିନିଜଣ ଯୁଦ୍ଧରେ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କୁ ବଧ କରିବୁ।

5.58.16

अहं हि पाण्डवान्हत्वा प्रशास्ता पृथिवीमिमाम् ।
मां वा हत्वा पाण्डुपुत्रा भोक्तारः पृथिवीमिमां ॥ ५.५८.१६ ॥

ମୁଁ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କୁ ବଧ କରି ଏହି ପୃଥିବୀ ଶାସନ କରିବି; ଅଥବା ମୋତେ ବଧ କରି ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ରମାନେ ଏହି ପୃଥିବୀ ଭୋଗିବେ।

5.58.17

त्यक्तं मे जीवितं राज्यं धनं सर्वं च पार्थिव ।
न जातु पाण्डवैः सार्धं वसेयमहमच्युत ॥ ५.५८.१७ ॥

ହେ ପାର୍ଥିବ, ମୋ ଜୀବନ, ରାଜ୍ୟ ଓ ସମସ୍ତ ଧନ ମୁଁ ତ୍ୟାଗ କରିଛି; ହେ ଅଚ୍ୟୁତ, ମୁଁ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ସହ କେବେ ବି ବାସ କରିବି ନାହିଁ।

5.58.18

यावद्धि सूच्यास्तीक्ष्णाया विध्येदग्रेण मारिष ।
तावदप्यपरित्याज्यं भूमेर्नः पाण्डवान्प्रति ॥ ५.५८.१८ ॥

ହେ ମାରିଷ, ତୀକ୍ଷ୍ଣ ସୂଚର ଅଗ୍ର ଯେତେ ଭୂମି ଭେଦିପାରେ, ସେତେ ମଧ୍ୟ ଆମେ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କୁ ଛାଡ଼ିବୁ ନାହିଁ।

5.58.19

सर्वान्वस्तात शोचामि त्यक्तो दुर्योधनो मया ।
ये मन्दमनुयास्यध्वं यान्तं वैवस्वतक्षयम् ॥ ५.५८.१९ ॥

ପୁଅ, ମୁଁ ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ଶୋକ କରୁଛି। ମୁଁ ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନକୁ ତ୍ୟାଗ କରିଛି। ବୈବସ୍ୱତଙ୍କ ଲୋକକୁ ଯାଉଥିବା ତାହାର ପଛେ ଧୀରେ ଧୀରେ ଅନୁସରଣ କରୁଥିବା ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ମୁଁ ଶୋକ କରୁଛି।

5.58.20

रुरूणामिव यूथेषु व्याघ्राः प्रहरतां वराः ।
वरान्वरान्हनिष्यन्ति समेता युधि पाण्डवाः ॥ ५.५८.२० ॥

ରୁରୁ ହରିଣର ଦଳ ମଧ୍ୟରେ ବାଘ ଯେପରି ଝାସି ପଡ଼ନ୍ତି, ସେହିପରି ପ୍ରହାରକାରୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପାଣ୍ଡବମାନେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଏକତ୍ର ହୋଇ ଏକ ଏକ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଯୋଦ୍ଧାକୁ ବଧ କରିବେ।

5.58.21

प्रतीपमिव मे भाति युयुधानेन भारती ।
व्यस्ता सीमन्तिनी ग्रस्ता प्रमृष्टा दीर्घबाहुना ॥ ५.५८.२१ ॥

ଯୁଯୁଧାନ (ସାତ୍ୟକି) ଭାରତ ବଂଶର ସେହି ସ୍ତ୍ରୀ (ଦ୍ରୌପଦୀ)କୁ ବିସ୍ରସ୍ତ କେଶରେ ଧରିଲେ, ଏବଂ ସେହି ଦୀର୍ଘବାହୁ ତାହାକୁ ପୋଛିଦେଲେ — ଏହା ମୋ ପାଇଁ ବିପରୀତ ଲାଗେ।

5.58.22

संपूर्मं पूरयन्भूयो धनं पार्थस्य माधवः ।
शैनेयः समरे स्थाता बीजवत्प्रवपञ्शरान् ॥ ५.५८.२२ ॥

ମାଧବ (କୃଷ୍ଣ) ପାର୍ଥଙ୍କ (ଅର୍ଜୁନଙ୍କ) ସେନାକୁ ପୁଣି ପୂରଣ କରନ୍ତି, ଏବଂ ଶୈନେୟ (ସାତ୍ୟକି) ଯୁଦ୍ଧରେ ଠିଆ ହୋଇ ବୀଜ ପରି ବାଣ ବୁଣିବେ।

5.58.23

सेनामुखे प्रयुद्धानां भीमसेनो भविष्यति ।
तं सर्वे संश्रयिष्यन्ति प्राकारमकुतोभयम् ॥ ५.५८.२३ ॥

ଯୁଦ୍ଧକାରୀମାନଙ୍କ ସେନାମୁଖରେ ଭୀମସେନ ରହିବେ; ସମସ୍ତେ ତାହାଙ୍କୁ ଆଶ୍ରୟ କରିବେ, ଯେପରି କୌଣସି ଦିଗରୁ ଭୟହୀନ ଏକ ପ୍ରାକାର।

5.58.24

यदा द्रक्ष्यसि भीमेन कुञ्जरान्विनिपातितान् ।
विशीर्णदन्तान्गिर्याभान्भिन्नकुम्भान्सशोणितान् ॥ ५.५८.२४ ॥

ଭୀମଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପଡ଼ିଥିବା ହାତୀମାନଙ୍କୁ ତୁମେ କେବେ ଦେଖିବ — ଭାଙ୍ଗି ଯାଇଥିବା ଦାନ୍ତ, ପର୍ବତ ପରି, ଫାଟିଥିବା କପାଳ, ରକ୍ତରେ ଲିପ୍ତ।

5.58.25

तानभिप्रेक्ष्य सङ्ग्रामे विशीर्णानिव पर्वतान् ।
भीतो भीमस्य संस्पर्शात्स्मर्तासि वचनस्य मे ॥ ५.५८.२५ ॥

ଯୁଦ୍ଧରେ ସେମାନଙ୍କୁ ଭଗ୍ନ ପର୍ବତ ପରି ଦେଖି, ଭୀମଙ୍କ ସ୍ପର୍ଶରେ ଭୀତ ହୋଇ ତୁମେ ମୋ ବାଣୀ ସ୍ମରଣ କରିବ।

5.58.26

निर्दग्धं भीमसेनेन सैन्यं रथहयद्विपम् ।
गतिमग्नेरिव प्रेक्ष्य स्मर्तासि वचनस्य मे ॥ ५.५८.२६ ॥

ଭୀମସେନ ରଥ, ଘୋଡା, ହାତୀ ସହିତ ସେନାକୁ ଅଗ୍ନି ଗତି ପରି ଦଗ୍ଧ କରିଛନ୍ତି ଦେଖି ତୁମେ ମୋ ବାଣୀ ସ୍ମରଣ କରିବ।

5.58.27

महद्वो भयमागामि न चेच्छाम्यथ पाण्डवैः ।
गदया भीमसेनेन हताः शममुपैष्यथ ॥ ५.५८.२७ ॥

ଯଦି ତୁମେ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ସହ ଶାନ୍ତି ଇଚ୍ଛା ନ କର, ତୁମ ଉପରେ ମହାଭୟ ଆସିବ; ଭୀମସେନଙ୍କ ଗଦାରେ ହତ ହୋଇ ତୁମେ ଶାନ୍ତି ପାଇବ।

5.58.28

महावनमिव च्छिन्नं यदा द्रक्ष्यसि पातितम् ।
बलं कुरूणां भीमेन तदा स्मर्तासि मे वचः ॥ ५.५८.२८ ॥

ଭୀମ କୁରୁସେନାକୁ ମହାବନ ଭଳି କଟା ହୋଇ ପଡ଼ିଥିବା ଦେଖିବ ସେତେବେଳେ ତୁମେ ମୋ ବଚନ ସ୍ମରଣ କରିବ।

5.58.29

एतावदुक्त्वा राजा तु सर्वांस्तान्पृथिवीपतीन् ।
अनुभाष्य महाराज पुनः पप्रच्छ सञ्जयम् ॥ ५.५८.२९ ॥

ରାଜା ଏତିକି କହି, ସେହି ସମସ୍ତ ଭୂପତିମାନଙ୍କୁ ପୁନଃ ସମ୍ବୋଧି, ହେ ମହାରାଜ, ପୁଣି ସଞ୍ଜୟଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ।