Mahābhārata · Adhyāya 5.63
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.63.1
सदृशानां मनुष्येषु सर्वेषां तुल्यजन्मनाम् ।
कथमेकान्ततस्तेषां पार्थानां मन्यसे जयम् ॥ ५.६३.१ ॥
Entre los hombres semejantes y de igual nacimiento, ¿cómo crees que la victoria será ciertamente de los hijos de Pṛthā?
5.63.2
वयं च तेऽपि तुल्या वै वीर्येण च पराक्रमैः ।
समेन वयसा चैव प्रातिभेन श्रुतेन च ॥ ५.६३.२ ॥
Nosotros y ellos somos iguales en valor y proeza, en igual edad, en ingenio y en saber.
5.63.3
अस्त्रेण योधयुग्या च शीघ्रत्वे कौशले तथा ।
सर्वे स्म समजातीयाः सर्वे मानुषयोनयः ॥ ५.६३.३ ॥
En el arte de las armas, en aptitud para la batalla, en rapidez y destreza, todos son de la misma clase; todos son de origen humano.
5.63.4
पितामह विजानीषे पार्थेषु विजयं कथम् ।
नाहं भवति न द्रोणे न कृपे न च बाह्लिके ॥ ५.६३.४ ॥
Abuelo, ¿cómo sabes que la victoria es de los hijos de Pṛthā? No está en mí, ni en Droṇa, ni en Kṛpa, ni en Bāhlīka.
5.63.5
अन्येषु च नरेन्द्रेषु पराक्रम्य समारभे ।
अहं वैकर्तनः कर्णो भ्राता दुःशासनश्च मे ॥ ५.६३.५ ॥
Entre los demás reyes comenzaré mostrando mi valor: yo, Karṇa hijo de Vikartana, y mi hermano Duḥśāsana.
5.63.6
पाण्डवान्समरे पञ्च हनिष्यामः शितैः शरैः ।
ततो राजन्महायज्ञैर्विविधैर्भूरिदक्षिणैः ॥ ५.६३.६ ॥
En la batalla mataremos a los cinco Pāṇḍavas con flechas afiladas; luego, oh rey, celebraremos diversos grandes sacrificios con abundantes ofrendas.
5.63.7
ब्राह्मणांस्तर्पयिष्यामि गोभिरश्वैर्धनेन च ।
यदा परिकरिष्यन्ति ऐणेयानिव तन्तुना ।
अतरित्रानिव जले बाहुभिर्मामका रणे ॥ ५.६३.७ ॥
Cuando mis hombres rodeen a los Pāṇḍavas en la batalla como se cerca a los ciervos con una cuerda, y los sujeten con sus brazos como a quienes no pueden cruzar el agua, entonces saciaré a los brahmanes con vacas, caballos y riquezas.
5.63.8
पश्यन्तस्ते परांस्तत्र रथनागसमाकुलान् ।
तदा दर्पं विमोक्ष्यन्ति पाण्डवाः स च केशवः ॥ ५.६३.८ ॥
Al ver allí a los enemigos, repletos de carros y elefantes, entonces los Pāṇḍavas y aquel Keśava abandonarán su orgullo.
5.63.9
सुखान्यवाप्य सहिताः कृत्वा कर्म सुदुस्तरम् ।
विस्रब्धास्तु भविष्यामः प्राप्ते काले गतज्वराः ॥ ५.६३.९ ॥
Habiendo obtenido comodidades juntos y cumplido una hazaña muy difícil, estaremos tranquilos y libres de inquietud cuando llegue el momento.
5.63.10
अथाब्रवीन्महाराजो धृतराष्ट्रः सुदुर्मनाः ।
विदुरं विदुषां श्रेष्ठं सर्वपार्थिवसंनिधौ ॥ ५.६३.१० ॥
Entonces el gran rey Dhṛtarāṣṭra, muy turbado en su ánimo, habló a Vidura, el mejor de los sabios, en presencia de todos los reyes.
5.63.11
मोहितो मृत्युपाशेन कालस्य वशमागतः ।
तात कर्णेन सहितः पुत्रो दुर्योधनो मम ॥ ५.६३.११ ॥
Ofuscado por el lazo de la muerte, ha caído bajo el poder del tiempo. Querido, mi hijo Duryodhana, junto con Karṇa.
5.63.12
इह निःश्रेयसं प्राहुर्वृद्धा निश्चितदर्शिनः ।
ब्राह्मणस्य विशेषेण दमो धर्मः सनातनः ॥ ५.६३.१२ ॥
Aquí, los ancianos que ven con certeza dicen que el bien supremo está en el dominio de sí; para el brahmán, en particular, el dominio propio es el dharma eterno.
5.63.13
तस्य दानं क्षमा सिद्धिर्यथावदुपपद्यते ।
दमो दानं तपो ज्ञानमधीतं चानुवर्तते ॥ ५.६३.१३ ॥
Para él, la generosidad, la paciencia y el éxito llegan como corresponde; el dominio de sí, la generosidad, la austeridad, el conocimiento y el estudio de los Vedas también le siguen.
5.63.14
दमस्तेजो वर्धयति पवित्रं दम उत्तमम् ।
विपाप्मा वृद्धतेजास्तु पुरुषो विन्दते महत् ॥ ५.६३.१४ ॥
El dominio de sí aumenta el esplendor; el dominio de sí es supremo y purificador. El hombre sin pecado y de esplendor creciente alcanza algo grande.
5.63.15
क्रव्याद्भ्य इव भूतानामदान्तेभ्यः सदा भयम् ।
येषां च प्रतिषेधार्थं क्षत्रं सृष्टं स्वयंभुवा ॥ ५.६३.१५ ॥
Como los seres siempre temen a las bestias carnívoras, así temen a los indomados. El Autoexistente creó la casta guerrera para contenerlos.
5.63.16
आश्रमेषु चतुर्ष्वाहुर्दममेवोत्तमं व्रतम् ।
तस्य लिङ्गं प्रवक्ष्यामि येषां समुदयो दमः ॥ ५.६३.१६ ॥
En las cuatro etapas de la vida dicen que el dominio de sí es el voto supremo. Declararé sus señales, en quienes surge el dominio de sí.
5.63.17
क्षमा धृतिरहिंसा च समता सत्यमार्जवम् ।
इन्द्रियाभिजयो धैर्यं मार्दवं ह्रीरचापलम् ॥ ५.६३.१७ ॥
Paciencia, firmeza, no violencia, ecuanimidad, veracidad, rectitud, dominio de los sentidos, valor, mansedumbre, modestia y ausencia de inconstancia.
5.63.18
अकार्पण्यमसंरम्भः सन्तोषं श्रद्दधानता ।
एतानि यस्य राजेन्द्र स दान्तः पुरुषः स्मृतः ॥ ५.६३.१८ ॥
Ausencia de mezquindad, ausencia de ira, contentamiento y fe: oh rey de reyes, el hombre en quien están estos es recordado como disciplinado.
5.63.19
कामो लोभश्च दर्पश्च मन्युर्निद्रा विकत्थनम् ।
मान ईर्ष्यां च शोकश्च नैतद्दान्तो निषेवते।
अजिह्ममशठं शुद्धमेतद्दान्तस्य लक्षणम् ॥ ५.६३.१९ ॥
El deseo, la codicia, el orgullo, la ira, el sueño, la jactancia, la vanidad, la envidia y la aflicción: el hombre dominado de sí no se entrega a ellos. La rectitud, la ausencia de engaño y la pureza: esta es la marca del hombre dueño de sí.
5.63.20
अलोलुपस्तथाऽल्पेप्सुः कामानामविचिन्तिता ।
समुद्रकल्पः परुषः स दान्तः परिकीर्तितः ॥ ५.६३.२० ॥
Quien está libre de codicia, desea poco, no se detiene en los deseos y es firme como el océano, ese es llamado dueño de sí.
5.63.21
सुवृत्तः शीलसंपन्नः प्रसन्नात्माऽत्मविद्बुधः ।
प्राप्येह लोके संमानं सुगतिं प्रेत्य गच्छति ॥ ५.६३.२१ ॥
Quien tiene buena conducta, está dotado de virtud, tiene el ánimo sereno, conoce el yo y es sabio, obtiene honor en este mundo y tras la muerte va a un buen destino.
5.63.22
अभयं यस्य भूतेभ्यः सर्वेषामभयं यतः ।
स वै परिणतप्रज्ञः प्रख्यातो मनुजोत्तमः ॥ ५.६३.२२ ॥
Aquel del que los seres reciben seguridad, y por quien todos encuentran refugio, ese es de sabiduría madura y renombrado como el mejor de los hombres.
5.63.23
सर्वभूतहितो मैत्रस्तस्मान्नोद्विजते जनः ।
समुद्र इव गम्भीरः प्रज्ञातृप्तः प्रशाम्यति ॥ ५.६३.२३ ॥
Quien es benefactor y amigo de todos los seres, por lo que las gentes no le temen; profundo como el océano, satisfecho con la sabiduría, se sosiega.
5.63.24
कर्मणाऽचरितं पूर्वं सद्भिराचरितं च यत् ।
तदेवास्थाय मोदन्ते दान्ताः शमपरायणाः ॥ ५.६३.२४ ॥
Acogiéndose a lo que en otro tiempo se hizo por la acción y a lo que practicaron los buenos, los dueños de sí, entregados a la calma, se alegran.
5.63.25
नैष्कर्म्यं वा समास्थाय ज्ञानतृप्तो जितेन्द्रियः ।
कालाकाङ्क्षी चरँल्लोके ब्रह्मभूयाय कल्पते ॥ ५.६३.२५ ॥
Quien, habiéndose refugiado en la no acción, satisfecho con el conocimiento y con los sentidos dominados, camina por el mundo aguardando su tiempo, se vuelve apto para llegar a ser Brahman.
5.63.26
शकुनीनामिवाकाशे पदं नैवोपलभ्यते ।
एवं प्रज्ञानतृप्तस्य मुनेर्वर्त्म न दृश्यते ॥ ५.६३.२६ ॥
Como la huella de las aves no se encuentra en el cielo, así tampoco se ve el camino del sabio saciado de sabiduría.
5.63.27
उत्सृज्यैव गृहान्यस्तु मोक्षमेवाभिमन्यते ।
लोकास्तेजोमयास्तस्य कल्पन्ते शाश्वता दिवि ॥ ५.६३.२७ ॥
Para quien, habiendo abandonado sus casas, considera la liberación como única meta, se forman en el cielo mundos radiantes y eternos.