మహాభారతం · అధ్యాయం 5.7
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.7.1
पुरोहितं ते प्रस्थाप्य नगरं नागसाह्वयम् ।
दूतान्प्रस्थापयामासुः पार्थिवेभ्यस्ततस्ततः ॥ ५.७.१ ॥
మీ పురోహితుడిని నాగసాహ్వయ నగరానికి పంపి, వారు అక్కడక్కడి రాజుల వద్దకు దూతలను పంపారు.
5.7.2
प्रस्थाप्य दूतानन्यत्र द्वारकां पुरुषर्षभः ।
स्वयं जगाम कौरव्यः कुन्तीपुत्रो धनञ्जयः ॥ ५.७.२ ॥
దూతలను ఇతర చోట్లకు పంపి, కురువంశీయుడు, నరులలో శ్రేష్ఠుడైన కుంతీపుత్రుడు ధనంజయుడు స్వయంగా ద్వారకకు వెళ్లాడు.
5.7.3
गते द्वारवतीं कृष्ण बलदेवे च माधवे ।
सह वृष्ण्यन्धकैः सर्वैर्भोजैश्च शतशस्तदा ॥ ५.७.३ ॥
కృష్ణుడు, బలదేవుడు, మాధవుడు ద్వారావతికి వెళ్లినప్పుడు, అప్పుడు వృష్ణులు, అంధకులు, భోజులు అందరూ వందల సంఖ్యలో వారితో కలిసి.
5.7.4
सर्वमागमयामास पाण्डवानां विचेष्टितम् ।
धृतराष्ट्रात्मजो राजा गूढैः प्रणिहितैश्चरैः ॥ ५.७.४ ॥
ధృతరాష్ట్రుని కుమారుడైన రాజు, రహస్యంగా నియమించిన చారుల ద్వారా పాండవుల కార్యకలాపాలన్నిటినీ తెలుసుకునేలా చేశాడు.
5.7.5
स श्रुत्वा माधवं यान्तं सदश्वैरनिलोपमैः ।
बलेन नातिमहता द्वारकामभ्ययात्पुरीम् ॥ ५.७.५ ॥
మాధవుడు వెళ్తున్నాడని విని, గాలివంటి మంచి గుర్రాలతో, అతి పెద్ద సైన్యం లేకుండా, అతడు ద్వారకా నగరానికి వెళ్ళాడు.
5.7.6
तमेव दिवसं चापि कौन्तेयः पाण्डुनन्दनः ।
आनन्रतनगरीं रम्यां जगामाशु धनञ्जयः ॥ ५.७.६ ॥
అదే రోజు పాండుపుత్రుడు కౌంతేయుడు ధనంజయుడు కూడా వేగంగా అందమైన ఆనర్త నగరానికి వెళ్ళాడు.
5.7.7
तौ यात्वा पुरुषव्याघ्रौ द्वारकां कुरुनन्दनौ ।
सुप्तं ददृशतुः कृष्णं शयानं चाभिजग्मतुः ॥ ५.७.७ ॥
ఆ ఇద్దరు పురుషవ్యాఘ్రులు, కురువంశానందులు, ద్వారకకు వెళ్లి, నిద్రిస్తున్న కృష్ణుని చూసి అతని వద్దకు చేరారు.
5.7.8
दुर्योधनस्तु प्रथमं वासुदेवमुपाश्रयत् ।
उच्छीर्षतश्च कृष्णस्य निषसाद वरासने ॥ ५.७.८ ॥
దుర్యోధనుడు ముందుగా వాసుదేవుని సమీపించి, కృష్ణుని తలవైపు శ్రేష్ఠమైన ఆసనంపై కూర్చున్నాడు.
5.7.9
ततः किरीटी तस्यानु प्रविवेश महामनाः ।
पश्चार्धे तु स कृष्णस्य प्रह्वोऽतिष्ठत्कृताञ्जलिः ॥ ५.७.९ ॥
అప్పుడు మహామనస్కుడైన కిరీటి (అర్జునుడు) అతని వెనుక ప్రవేశించి, కృష్ణుని పాదాల వైపు వినయంగా చేతులు జోడించి నిలిచాడు.
5.7.10
प्रतिबुद्धः स वार्ष्णेयो ददर्शाग्रे किरीटिनाम् ।
सिंहासनगतं पश्चात्परिवृत्य च दृष्टवान् ॥ ५.७.१० ॥
మేల్కొన్న ఆ వార్ష్ణేయుడు (కృష్ణుడు) ముందు కిరీటులను చూశాడు; సింహాసనంపై ఉన్నవారిని, తరువాత వెనుకకు తిరిగి కూడా చూశాడు.
5.7.11
स तयोः स्वागतं कृत्वा यथावत्प्रतिपूज्य तौ ।
तदागमनजं हेतुं पप्रच्छ मधुसूदनः ॥ ५.७.११ ॥
అతడు వారిద్దరికీ యథావిధిగా స్వాగతం పలికి, సత్కరించి, వారి రాకకు కారణమేమిటని మధుసూదనుడు అడిగాడు.
5.7.12
ततो दुर्योधनः कृष्णामुवाच प्रहसन्निव ।
विग्रहेऽस्मिन्भवान्साह्यं मम दातुमिहार्हति ॥ ५.७.१२ ॥
అప్పుడు దుర్యోధనుడు నవ్వుతున్నట్లుగా కృష్ణునితో ఇలా అన్నాడు: "ఈ యుద్ధంలో మీరు ఇక్కడ నాకు సహాయం చేయడం తగినది."
5.7.13
समं हि भवतः सख्यं मम चैवार्जुनेऽपि च ।
तथा संबन्धकं तुल्यमस्माकं त्वयि माधव ॥ ५.७.१३ ॥
మీ స్నేహం నాకూ అర్జునుడికీ సమానమే. అలాగే మీతో మా బంధమూ సమానమే, ఓ మాధవా.
5.7.14
अहं चाभिगतं सन्तो भजन्ते पूर्वसारिणः ।
त्वं च श्रेष्ठतमो लोके सतामद्य जनार्दन । ॥ ५.७.१४ ॥
నేనూ వచ్చాను; సజ్జనులు ముందుగా వచ్చినవారినే ఆశ్రయిస్తారు. ఓ జనార్దనా, ఈ రోజు లోకంలో సజ్జనులలో మీరే అత్యుత్తములు.
5.7.15
सततं संमतश्चैव सद्वृत्तमनुपालय ॥ ५.७.१५ ॥
ఎల్లప్పుడూ గౌరవింపబడుతూ, సదాచారాన్ని పాటించండి.
5.7.16
भवानभिगतः पूर्वमत्र मे नास्ति संशयः ।
दृष्टस्तु प्रथमं राजन्मया पार्थो धनञ्जयः ॥ ५.७.१६ ॥
మీరు ముందుగా వచ్చారన్నది నాకు సందేహం లేదు. కానీ ఓ రాజా, నేను మొదట చూసింది పార్థుడు ధనంజయుడినే.
5.7.17
तव पूर्वाभिगमनात्पूर्वं चाप्यस्य दर्शनात् ।
साहाय्यमुभयोरेव करिष्यामि सुयोधन ॥ ५.७.१७ ॥
మీరు ముందుగా వచ్చినందువల్లా, నేను అతన్ని ముందుగా చూసినందువల్లా, ఓ సుయోధనా, ఇద్దరికీ నేను సహాయం చేస్తాను.
5.7.18
प्रवारणं तु बालानां पूर्वं कार्यमिति श्रुतिः ।
तस्मात्प्रवारणं पूर्वमर्हः पार्थो धनञ्जयः ॥ ५.७.१८ ॥
కానీ పిల్లలకు ముందుగా ఎంపిక ఇవ్వాలని శ్రుతి చెబుతోంది. కాబట్టి మొదటి ఎంపికకు అర్హుడు పార్థుడు ధనంజయుడే.
5.7.19
मत्संहननतुल्यानां गोपानामर्बुदं महत् ।
नारायणा इति ख्याताः सर्वे संग्रामयोधिनः ॥ ५.७.१९ ॥
నాతో సమానమైన శరీరబలం కలిగిన గోపాలుర మహా అర్బుదం ఉంది; వారు 'నారాయణులు' అని ప్రసిద్ధులు, అందరూ యుద్ధ వీరులు.
5.7.20
ते वा युधि दुराधर्षा भवन्त्वेकस्य सैनिकाः ।
अयुध्यमानः संग्रामे न्यस्तशस्त्रोऽहमेकतः ॥ ५.७.२० ॥
వారు యుద్ధంలో అజేయులైన సైనికులుగా ఒకరి పక్షాన ఉండనీ; లేదా నేను యుద్ధం చేయక, ఆయుధాలు వదిలి మరోవైపు ఉంటాను.
5.7.21
आभ्यामन्यतरं पार्थ यत्ते हृद्यतरं मतम् ।
तद्वृणीतां भवानग्रे प्रवार्यस्त्वं हि धर्मतः ॥ ५.७.२१ ॥
పార్థా, వీటిలో ఏది నీ మనసుకు మరింత ఇష్టమో దానిని ఎంచుకో; ధర్మం ప్రకారం మొదట వరించడానికి నువ్వే అర్హుడివి.
5.7.22
एतद्विदित्वा कौन्तेय विचार्य च पुनः पुनः ।
तान्वा वरय साहाय्ये मां साचिव्येऽथवा पुनः ॥ ५.७.२२ ॥
కౌంతేయా, దీనిని తెలుసుకుని మళ్లీ మళ్లీ ఆలోచించి, సహాయం కోసం వారిని వరించు; లేదా మంత్రాంగం కోసం నన్ను వరించు.
5.7.23
एवमुक्तस्तु कृष्णेन कुन्तीपुत्रे धनञ्जयः ।
अयुध्यमानं संग्रामे वरयामास केशवम् ॥ ५.७.२३ ॥
కృష్ణుడు ఇలా చెప్పగా, కుంతీపుత్రుడు ధనంజయుడు యుద్ధం చేయని కేశవుడిని వరించాడు.
5.7.24
नारायणममिघ्नं कामाज्जातमजं नृषु ।
सर्वक्षत्रस्य पुरतो देवदानवयोरपि ॥ ५.७.२४ ॥
నారాయణుడు — అవధ్యుడు, సంకల్పంతో మనుషుల్లో జన్మించిన అజుడు; క్షత్రియులందరి ఎదుట, దేవదానవుల ఎదుట కూడా.
5.7.25
दुर्योधनस्तु तत्सैन्यं सर्वमावरयत्तदा ।
सहस्राणां महस्रं तु योधानां प्राप्य भारत ॥ ५.७.२५ ॥
అప్పుడు దుర్యోధనుడు ఆ సైన్యం మొత్తాన్ని చుట్టుముట్టాడు; యోధుల వేలాది వేలమందిని పొంది, ఓ భారతా.
5.7.26
कृष्णं चापहृतं ज्ञात्वा संप्राप परमां मुदम् ।
दुर्योधनस्तु तत्सैन्यं सर्वमादाय पार्थिवः ॥ ५.७.२६ ॥
కృష్ణుడు అపహరించబడ్డాడని తెలిసి అతడు మిక్కిలి ఆనందం పొందాడు; రాజైన దుర్యోధనుడు ఆ సైన్యం మొత్తాన్ని తీసుకున్నాడు.
5.7.27
ततोऽभ्ययाद्भीमबलो रौहिणेयं महाबलम् ।
सर्वं चागमने हेतुं स तस्मै संन्यवेदयत्।
प्रत्युवाच ततः शौरिर्धार्तराष्ट्रमिदं वचः ॥ ५.७.२७ ॥
అప్పుడు భీమబలుడు మహాబలుడైన రౌహిణేయుడిని (బలరాముడిని) సమీపించి, వచ్చిన కారణం అంతా అతనికి తెలిపాడు. తరువాత శౌరి, ధృతరాష్ట్రుని కుమారునితో ఈ మాటలు పలికాడు.
5.7.28
विदितं ते नरव्याघ्र सर्वं भवितुमर्हति ।
यन्मयोक्तं विराटस्य पुरा वैवाहिके तदा ॥ ५.७.२८ ॥
ఓ నరవ్యాఘ్రా, నేను పూర్వం విరాటుని వివాహ సమయంలో చెప్పినదంతా నీకు తెలిసి ఉండాలి.
5.7.29
निगृह्योक्तो हृषीकेशस्त्वदर्थं कुरुनन्दन ।
मया संबन्धकं तुल्यमिति राजन्पुनःपुनः ॥ ५.७.२९ ॥
ఓ కురునందనా, నీ కోసం హృషీకేశుడు (కృష్ణుడు) నిగ్రహించబడి, నేను పదే పదే చెప్పాను: ఓ రాజా, బంధుత్వం సమానమని.
5.7.30
न च तद्वाक्यमुक्तं वै केशवं प्रत्यपद्यत ।
न चाहमुत्सहे कृष्णं विना स्थातुमपि क्षणम् ॥ ५.७.३० ॥
కానీ ఆ మాట కేశవుని వద్ద అంగీకరించబడలేదు; కృష్ణుడు లేకుండా ఒక్క క్షణం కూడా ఉండలేను.
5.7.31
नाहं सहायः पार्थस्य नापि दुर्योधनस्य वै ।
इति मे निश्चिता बुद्धिर्वासुदेवमवेक्ष्य ह ॥ ५.७.३१ ॥
నేను పార్థునికి సహాయకుడను కాను, దుర్యోధనునికి కూడా కాను. వాసుదేవుని దృష్టిలో ఉంచుకొని ఇదే నా నిశ్చయమైన అభిప్రాయం.
5.7.32
जातोऽसि भारते वंशे सर्वपार्थिवपूजिते ।
गच्छ युध्यस्व धर्मेण क्षात्रेण पुरुषर्षभ ॥ ५.७.३२ ॥
సర్వరాజులచే పూజింపబడే భారత వంశంలో నీవు జన్మించావు. పురుషోత్తమా, వెళ్ళు; ధర్మానుసారం క్షత్రియ ధర్మంతో యుద్ధం చేయు.
5.7.33
इत्येवमुक्तस्तु तदा परिष्वज्य हलायुधम् ।
कृष्णं चापि महाबाहुमामन्त्र्य भरतर्षभ ॥ ५.७.३३ ॥
ఈ విధంగా చెప్పబడినవాడై, అప్పుడు హలాయుధుడిని (బలరాముని) కౌగిలించుకొని, మహాబాహువైన కృష్ణుని వద్ద కూడా సెలవు తీసుకొని, భరతశ్రేష్ఠా.
5.7.34
सोऽभ्ययात्कृतवर्माणं धृतराष्ट्रसुतो नृपः ।
कृतवर्मा ददौ तस्य सेनामक्षौहिणीं तदा ॥ ५.७.३४ ॥
అతడు, ధృతరాష్ట్రుని కుమారుడైన రాజు, కృతవర్మ వద్దకు వెళ్ళాడు; అప్పుడు కృతవర్మ అతనికి ఒక అక్షౌహిణీ సేనను ఇచ్చాడు.
5.7.35
स तेन सर्वसैन्येन भीमेन कुरुनन्दनः ।
वृतः परिययौ हृष्टः सुहृदः संप्रहर्षयन् ॥ ५.७.३५ ॥
ఆ కురునందనుడు ఆ సర్వసేనతో, భీముని చుట్టూ ఆవరింపబడి, సంతోషంగా బయలుదేరాడు; మిత్రులను ఎంతో సంతోషపెడుతూ.
5.7.36
ततः पीताम्बरधरो जगत्स्रष्टा जनार्दनः ।
गते दुर्योधने कृष्णः किरीटिनमथाब्रवीत् ॥ ५.७.३६ ॥
అప్పుడు పీతాంబరధారియైన, జగత్ సృష్టికర్త జనార్దనుడు కృష్ణుడు, దుర్యోధనుడు వెళ్ళిపోయాక, కిరీటధారి అర్జునునితో ఇలా అన్నాడు.
5.7.37
अयुध्यमानः कां बृद्धिमास्थायाहं वृतस्त्वया ।
भवान्समर्थस्तान्सर्वान्निहन्तुं नात्र संशयः ।
निहन्तुमहमष्येकः समर्थः पुरुषर्षभः ॥ ५.७.३७ ॥
"యుద్ధం చేయని నన్ను ఏ బుద్ధితో నీవు ఎన్నుకున్నావు? నీవు వారందరినీ చంపగలవు, ఇందులో సందేహం లేదు. ఓ పురుషశ్రేష్ఠా, నేను ఒంటరిగానే వారిని చంపగలను."
5.7.38
भवांस्तु कीर्तिमाँल्लोके तद्यशस्त्वां गमिष्यति ।
यशसां चाहमप्यर्थी तस्मादसि मया वृतः ॥ ५.७.३८ ॥
"నీవు లోకంలో కీర్తిమంతుడవు; ఆ యశస్సు నిన్ను చేరుతుంది. నేను కూడా యశస్సును కోరేవాడిని; అందువల్ల నిన్ను ఎన్నుకున్నాను."
5.7.39
सारथ्यं तु त्वया कार्यमिति मे मानसं सदा ।
चिररात्रेप्सितं कामं तद्भवान्कर्तुमर्हति ॥ ५.७.३९ ॥
"నీవు సారథ్యం చేయాలని నా మనసులో ఎప్పుడూ ఉంది. చిరకాలంగా కోరిన ఆ కోరికను నీవు తీర్చడం తగును."
5.7.40
उपपन्नमिदं पार्थ यत्स्पर्धसि मया सह ।
सारथ्यं ते करिष्यामि कामः संपद्यतां तव ॥ ५.७.४० ॥
"ఓ పార్థా, నీవు నాతో స్పర్ధించడం తగినదే. నీకు నేను సారథ్యం చేస్తాను; నీ కోరిక నెరవేరుగాక."
5.7.41
एवं प्रमुदितः पार्थः कुष्णेन सहितस्तदा ।
वृतो दाशार्हप्रवरैः पुनरायाद्युधिष्ठिरम् ॥ ५.७.४१ ॥
"ఈ విధంగా సంతోషించిన పార్థుడు, అప్పుడు కృష్ణునితో కలిసి, దాశార్హులలో ఉత్తములతో చుట్టుముట్టబడి, మళ్లీ యుధిష్ఠిరుని వద్దకు వచ్చాడు."