มหาภารตะ · อัธยายะ 5.80

5.80.1

यदेतत्कथितं राज्ञा धर्म एष सनातनः ।
यथा च युद्धमेव स्यात्तथा कार्यमरिन्दम ॥ ५.८०.१ ॥

สิ่งที่พระราชาตรัสนี้คือธรรมอันเป็นนิรันดร์ และหากต้องมีสงคราม ก็ต้องดำเนินการเช่นนั้น ข้าแต่ผู้ปราบศัตรู

यदि प्रसममिच्छेयुः कुरवः पाण्डवैः सह ।
तथापि युद्धं दाशार्ह योजयेथाः सहैव तैः ॥ ५.८०.२ ॥

แม้ชาวกุรุจะปรารถนาสันติกับปาณฑพ ท่านก็ยังต้องก่อให้เกิดสงครามกับพวกเขาอยู่นั่นเอง ข้าแต่ทาศารหะ

कथं नु दृष्ट्वा पाञ्चालीं तथा कृष्ण सभागताम् ।
अवधेन प्रशाम्येत मम मन्युः सुयोधने ॥ ५.८०.३ ॥

ข้าแต่พระกฤษณะ เมื่อได้เห็นเทราปทีถูกนำเข้ามาในท้องพระโรงเช่นนั้น ความโกรธของข้าต่อสุยโยธนะจะสงบลงได้อย่างไรโดยไม่ฆ่าเขา

यदि भीमार्जुनौ कृष्ण धर्मराजश्च धार्मिकः ।
धर्ममुत्सृज्य तेनाहं योद्धुमिच्छामि संयुगे ॥ ५.८०.४ ॥

ข้าแต่พระกฤษณะ หากภีมะ อรชุน และพระยุธิษฐิระผู้เป็นราชาแห่งธรรม ผู้เที่ยงธรรม ละทิ้งธรรมเสีย ข้าก็ปรารถนาจะต่อสู้กับพวกเขาในการรบ

ब्रूहि मद्वचनं कृष्ण सुयोधनमपण्डितम् ।
कृच्छ्रे वने वा वस्तव्यं पुरे वा नागसाह्वये ॥ ५.८०.५ ॥

กฤษณะเอ๋ย ขอให้ท่านกล่าวถ้อยคำของข้าแก่สุยโยธนะผู้ไม่รู้จักคิดว่า เขาจะต้องอยู่อย่างยากลำบากในป่า หรือไม่ก็ในนครนาคสาหวัย

सत्यमाह महाबाहो सहदेवो महामतिः ।
दुर्योधनवधे शान्तिस्तस्य कोपस्य मे भवेत् ॥ ५.८०.६ ॥

ข้าแต่ผู้มีแขนทรงพลัง สหเทพผู้มีปัญญายิ่งได้กล่าวความจริงแล้ว ความสงบของความโกรธนั้นของเขาและของข้าจะเกิดขึ้นได้ก็ต่อเมื่อทุรโยธนะถูกสังหารเท่านั้น

न जानासि यथा दृष्ट्वा चीराजिनधरान्वने ।
तवापि मन्युरुद्धूतो दुःखितान्प्रेक्ष्य पाण्डवान् ॥ ५.८०.७ ॥

ท่านไม่รู้ว่า เมื่อได้เห็นปาณฑพที่ถูกทำให้ต้องอยู่ในป่า สวมเปลือกไม้และหนังกวาง และโศกเศร้า ความโกรธก็ได้ปะทุขึ้นในใจท่านด้วยเช่นกัน

तस्मान्माद्रीसुतः शूरो यदाह रणकर्कशः ।
वचनं सर्वयोधानां तन्मतं पुरुषोत्तम ॥ ५.८०.८ ॥

เหตุฉะนั้น สิ่งที่บุตรแห่งมาทรีผู้กล้าหาญ ผู้แข็งกร้าวในการรบ ได้กล่าวไว้ จึงเป็นความเห็นของนักรบทั้งปวง ข้าแต่บุรุษผู้ประเสริฐ

एवं वदि वाक्यं तु युयुधाने महामतौ ।
सुभीमः सिंहनादोऽभूद्योधानां तत्र सर्वशः ॥ ५.८०.९ ॥

เมื่อยุยุธานผู้มีปัญญายิ่งได้กล่าวถ้อยคำเหล่านั้นแล้ว ก็มีเสียงคำรามอันดังน่าสะพรึงกลัวของเหล่านักรบดังขึ้นทั่วทุกด้านในที่นั้น

सर्वे हि सर्वशो वीरास्तद्वचः प्रत्यपूजयन् ।
साधुसाध्विति शैनेयं हर्षयन्तो युयुत्सवः ॥ ५.८०.१० ॥

บรรดาวีรบุรุษผู้กระหายการรบทั้งหมดต่างยกย่องถ้อยคำเหล่านั้นโดยทั่วกัน พร้อมกับร้องว่า ดีแล้ว ดีแล้ว ทำให้ผู้สืบเชื้อสายของศินีปีติยินดี