ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 5.81
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.81.1
राज्ञस्तु वचनं श्रुत्वा धर्मार्थसहितं हितम् ।
कृष्णा दाशार्हमासीनमब्रवीच्छोककर्शिता ॥ ५.८१.१ ॥
ରାଜାଙ୍କ ଧର୍ମ ଓ ଅର୍ଥସହିତ ହିତବାକ୍ୟ ଶୁଣି, ଶୋକରେ କ୍ଷୀଣା କୃଷ୍ଣା ବସିଥିବା ଦାଶାର୍ହଙ୍କୁ କହିଲେ।
5.81.2
सुता द्रुपदराजस्य स्वसितायतमूर्धजा ।
संपूज्य सहदेवं च सात्यकिं च महारथम् ॥ ५.८१.२ ॥
ଦ୍ରୁପଦ ରାଜାଙ୍କ କନ୍ୟା, ଧଳା ଓ ଲମ୍ବା କେଶବିଶିଷ୍ଟା, ସହଦେବ ଓ ମହାରଥୀ ସାତ୍ୟକିଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଦେଇ।
5.81.3
भीमसेनं च संशान्तं दृष्ट्वा परमदुर्मनाः ।
अश्रुपूर्णेक्षणा वाक्यमुवाचेदं मनस्विनी ॥ ५.८१.३ ॥
ଶାନ୍ତ ଭୀମସେନଙ୍କୁ ଦେଖି ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁଃଖିତା, ଅଶ୍ରୁପୂର୍ଣ୍ଣ ନୟନା ମନସ୍ୱିନୀ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।
5.81.4
विदितं ते महाबाहो धर्मज्ञ मधुसूदन ।
यथा निकृतिमास्थाय भ्रंशिताः पाण्डवाः सुखात् ॥ ५.८१.४ ॥
ହେ ମହାବାହୁ, ଧର୍ମଜ୍ଞ, ମଧୁସୂଦନ! ପ୍ରବଞ୍ଚନା ଆଶ୍ରୟ କରି ପାଣ୍ଡବମାନେ କିପରି ସୁଖରୁ ଭ୍ରଷ୍ଟ ହେଲେ, ତାହା ଆପଣ ଜାଣନ୍ତି।
5.81.5
धृतराष्ट्रस्य पुत्रेण सामात्येन जनार्दन ।
यथा च सञ्जयो राज्ञा मन्त्रं रहसि श्रावितः ॥ ५.८१.५ ॥
ହେ ଜନାର୍ଦ୍ଦନ! ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ପୁତ୍ର ଅମାତ୍ୟମାନଙ୍କ ସହିତ, ଏବଂ ରାଜା ସଞ୍ଜୟଙ୍କୁ ନିର୍ଜନରେ ଗୁପ୍ତ ମନ୍ତ୍ରଣା କିପରି ଶୁଣାଇଥିଲେ।
5.81.6
युधिष्ठिरस्य दाशार्ह तच्चापि विदितं तव ।
यथोक्तः सञ्जयश्चैव तच्च सर्वं श्रुतं त्वया ॥ ५.८१.६ ॥
ହେ ଦାଶାର୍ହ! ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କର ତାହା ମଧ୍ୟ ଆପଣ ଜାଣନ୍ତି; ସଞ୍ଜୟଙ୍କୁ ଯାହା କୁହାଯାଇଥିଲା, ସବୁ ଆପଣ ଶୁଣିଛନ୍ତି।
5.81.7
पञ्च नस्तात दीयन्तां ग्रामा इति महाद्युते ।
अविस्थलं वृकस्थलं माकन्दीं वारणावतम् ॥ ५.८१.७ ॥
ହେ ମହାଦ୍ୟୁତି, ତାତ, ଆମକୁ ପାଞ୍ଚଟି ଗ୍ରାମ ଦିଆଯାଉ: ଅବିସ୍ଥଳ, ବୃକସ୍ଥଳ, ମାକନ୍ଦୀ ଏବଂ ବାରଣାବତ।
5.81.8
अवसानं महाबाहो कंचिदेकं च पञ्चमम् ।
इति दुर्योधनो वाच्यः सुहृदश्चास्य केशव ॥ ५.८१.८ ॥
ହେ ମହାବାହୁ, ଗୋଟିଏ ଓ ପଞ୍ଚମଟି ବାସ; ଏପରି ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନଙ୍କୁ କହିବା ଉଚିତ, ଏବଂ ତାଙ୍କ ସୁହୃଦମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ, ହେ କେଶବ।
5.81.9
न चापि ह्यकरोद्वाक्यं श्रुत्वा कृष्ण सुयोधनः ।
युधिष्ठिरस्य दाशार्ह श्रीमतः सन्धिमिच्छतः ॥ ५.८१.९ ॥
ହେ କୃଷ୍ଣ, ସୁଯୋଧନ ଶୁଣି ମଧ୍ୟ ବାକ୍ୟ ମାନିଲେ ନାହିଁ; ହେ ଦାଶାର୍ହ, ଶ୍ରୀମାନ ଯୁଧିଷ୍ଠିର ସନ୍ଧି ଇଚ୍ଛାକରିଥିବା ବାକ୍ୟ।
5.81.10
अप्रदानेन राज्यस्य यदि कृष्ण सुयोधनः ।
सन्धिमिच्छेन्न कर्तव्यं तत्र गत्वा कथंचन ॥ ५.८१.१० ॥
ହେ କୃଷ୍ଣ, ରାଜ୍ୟ ନ ଦେଇ ସୁଯୋଧନ ସନ୍ଧି ଇଚ୍ଛା କଲେ, ସେଠାକୁ ଯାଇ କୌଣସି ପ୍ରକାରେ ସନ୍ଧି କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ।
5.81.11
शक्ष्यन्ति हि महाबाहो पाण्डवाः सृञ्जयैः सह ।
धार्तराष्ट्रबलं घोरं क्रुद्धं प्रतिसमासितुम् ॥ ५.८१.११ ॥
ହେ ମହାବାହୁ, ପାଣ୍ଡବମାନେ ସୃଞ୍ଜୟମାନଙ୍କ ସହିତ ମିଶି ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ଭୟଙ୍କର, କ୍ରୁଦ୍ଧ ସେନାକୁ ମୁକାବିଲା କରିବାରେ ସକ୍ଷମ ହେବେ।
5.81.12
न हि साम्ना न दानेन शक्योऽर्थस्तेषु कश्चन ।
तस्मात्तेषु न कर्तव्या कृपा ते मधुसूदन ॥ ५.८१.१२ ॥
ସାମ କିମ୍ବା ଦାନ ଦ୍ୱାରା ସେମାନଙ୍କଠାରୁ କୌଣସି ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ସାଧ୍ୟ ନୁହେଁ; ଅତଏବ, ହେ ମଧୁସୂଦନ, ସେମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ତୁମ୍ଭର କୃପା କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ।
5.81.13
साम्ना दानेन वा कृष्ण ये न शाम्यन्ति शत्रवः ।
योक्तव्यस्तेषु दण्डः स्याज्जीवितं परिरक्षता ॥ ५.८१.१३ ॥
ହେ କୃଷ୍ଣ, ସାମ ବା ଦାନ ଦ୍ୱାରା ଯେଉଁ ଶତ୍ରୁମାନେ ଶାନ୍ତ ହୁଅନ୍ତି ନାହିଁ, ସେମାନଙ୍କ ଉପରେ ଦଣ୍ଡ ପ୍ରୟୋଗ କରିବା ଉଚିତ, ଯେ ନିଜ ଜୀବନ ରକ୍ଷା କରିବାକୁ ଚାହେଁ ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା।
5.81.14
तस्मात्तेषु महादण्डः क्षेप्तव्यः क्षिप्रमच्युत ।
त्वया चैव महाबाहो पाण्डवैः सह सृञ्जयैः ॥ ५.८१.१४ ॥
ତେଣୁ, ହେ ଅଚ୍ୟୁତ, ହେ ମହାବାହୁ, ତୁମେ ପାଣ୍ଡବ ଓ ସୃଞ୍ଜୟମାନଙ୍କ ସହିତ ମିଶି ସେମାନଙ୍କ ଉପରେ ମହାଦଣ୍ଡ ଶୀଘ୍ର ନିକ୍ଷେପ କରିବା ଉଚିତ।
5.81.15
एतत्समर्थं पार्थानां तव चैव यशस्करम् ।
क्रियमाणं भवेत्कृष्ण क्षत्रस्य च सुखावहम् ॥ ५.८१.१५ ॥
ଏହା ପାର୍ଥମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ ଏବଂ ତୁମ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଯଶ ଆଣିବା ଭଳି। ହେ କୃଷ୍ଣ, ଏହା କଲେ କ୍ଷତ୍ରିୟମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ସୁଖ ହେବ।
5.81.16
क्षत्रियेण हि हन्तव्यः क्षत्रियो लोभमास्थितः ।
अक्षत्रियो वा दाशार्ह स्वधर्ममनुतिष्ठता ॥ ५.८१.१६ ॥
କ୍ଷତ୍ରିୟ ଦ୍ୱାରା ଲୋଭରେ ଅବସ୍ଥିତ କ୍ଷତ୍ରିୟ ହତ୍ୟାଯୋଗ୍ୟ; କିମ୍ବା ହେ ଦାଶାର୍ହ, ଅକ୍ଷତ୍ରିୟ ମଧ୍ୟ ସ୍ୱଧର୍ମ ପାଳନକାରୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା।
5.81.17
अन्यत्र ब्राह्मणात्तात सर्वपापेष्ववस्थितात् ।
गुरुर्हि सर्ववर्णानां ब्राह्मणः प्रसृताग्रभुक् ॥ ५.८१.१७ ॥
ହେ ତାତ, ସର୍ବପାପରେ ଲିପ୍ତ ବ୍ରାହ୍ମଣ ବ୍ୟତୀତ; କାରଣ ବ୍ରାହ୍ମଣ ସମସ୍ତ ବର୍ଣ୍ଣର ଗୁରୁ, ଯିଏ ସର୍ବାଗ୍ରେ ଓ ସର୍ବାଧିକ ଭୋଜନ କରେ।
5.81.18
यथाऽवध्ये वध्यमाने भवेद्दोषो जनार्दन ।
स वध्यस्यावधे दृष्ट इति धर्मविदो विदुः ॥ ५.८१.१८ ॥
ହେ ଜନାର୍ଦ୍ଦନ, ଯାହାକୁ ବଧ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ ତାକୁ ବଧ କଲେ ଦୋଷ ହୁଏ, ସେହିପରି ଯାହାକୁ ବଧ କରିବା ଉଚିତ ତାକୁ ବଧ ନ କଲେ ମଧ୍ୟ ଦୋଷ ଦେଖାଯାଏ, ଏହା ଧର୍ମଜ୍ଞମାନେ ଜାଣନ୍ତି।
5.81.19
यथा त्वां न स्पृशेदेष दोषः कृष्ण तथा कुरु ।
पाण्डवैः सह दाशर्हैः सृञ्जयैश्च ससैनिकैः ॥ ५.८१.१९ ॥
ହେ କୃଷ୍ଣ, ଏହି ଦୋଷ ତୁମକୁ ଯେପରି ସ୍ପର୍ଶ ନ କରେ, ସେପରି କର — ପାଣ୍ଡବ, ଦାଶାର୍ହ, ସୃଞ୍ଜୟ ଓ ସେମାନଙ୍କ ସୈନ୍ୟ ସହିତ।
5.81.20
पुनरुक्तं च वक्ष्यामि विश्रम्भेण जनार्दन ।
का तु सीमन्तिनी मादृकं पृथिव्यामस्ति केशव ॥ ५.८१.२० ॥
ହେ ଜନାର୍ଦନ, ବିଶ୍ୱାସ ସହିତ ମୁଁ ପୁଣି କହିବି — ହେ କେଶବ, ପୃଥିବୀରେ ମୋ ପରି ନାରୀ କିଏ ଅଛି?
5.81.21
सुता द्रुपदराजस्य वेदिमध्यात्समुत्थिता ।
धृष्टद्युम्नस्य भगिनी तव कृष्ण प्रिया सखी ॥ ५.८१.२१ ॥
ଯଜ୍ଞବେଦି ମଧ୍ୟରୁ ଉଦିତ ଦ୍ରୁପଦ ରାଜାଙ୍କ କନ୍ୟା, ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କ ଭଉଣୀ, ହେ କୃଷ୍ଣ, ତୁମର ପ୍ରିୟ ସଖୀ।
5.81.22
आजमूढकुलं प्राप्त स्नुषा पाण्डोर्महात्मनः ।
महिषी पाण्डुपुत्राणां पञ्चेन्द्रसमवर्चसाम् ॥ ५.८१.२२ ॥
ଅଜମୀଢ଼ ବଂଶରେ ଆସିଥିବା, ମହାତ୍ମା ପାଣ୍ଡୁଙ୍କ ପୁତ୍ରବଧୂ, ପାଞ୍ଚ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସମ ତେଜସ୍ୱୀ ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ରଙ୍କ ପ୍ରଧାନା ମହିଷୀ।
5.81.23
सुता मे पञ्चभिर्वीरैः पञ्च जाता महारथाः ।
अभिमन्युर्यथा कृष्ण तथा ते तव धर्मतः ॥ ५.८१.२३ ॥
ପଞ୍ଚ ବୀରଙ୍କଠାରୁ ମୋର ପାଞ୍ଚ ପୁତ୍ର ଜନ୍ମିଲେ, ସେମାନେ ମହାରଥୀ; ହେ କୃଷ୍ଣ, ଅଭିମନ୍ୟୁ ଯେପରି ତୁମର, ସେପରି ଧର୍ମତଃ ସେମାନେ ବି ତୁମର।
5.81.24
साऽहं केशग्रहं प्राप्ता परिक्लिष्टा सभां गता ।
पश्यतां पाण्डुपुत्राणां त्वयि जीवति केशव ॥ ५.८१.२४ ॥
ମୁଁ ସେହି, ଯାହାର କେଶ ଧରାଯାଇ, ସଭାକୁ ଟାଣି ଆଣାଯାଇ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପୀଡ଼ିତ ହୋଇଥିଲି — ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ରମାନେ ଦେଖୁଥିବା ବେଳେ — ହେ କେଶବ, ତୁମେ ଜୀବିତ ଥିବା ବେଳେ।
5.81.25
जीवस्तु पाण्डुपुत्रेषु पञ्चालेष्वथ वृष्णिषु ।
दासीभाताऽस्मि पापानां सभामध्ये व्यवस्थिता ॥ ५.८१.२५ ॥
ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ର, ପାଞ୍ଚାଳ ଏବଂ ବୃଷ୍ଣିମାନେ ଜୀବିତ ଥାଉ ଥାଉ, ମୁଁ ପାପୀମାନଙ୍କର ଦାସୀ-ବଧୂ ହୋଇ ସଭା ମଧ୍ୟରେ ଠିଆ କରାଯାଇଛି।
5.81.26
निरमर्षेष्वचेष्टेषु प्रेक्ष्यमाणेषु पाण्डुषु ।
पाहि मामिति गोविन्द मनसा चिन्तितोसि मे ॥ ५.८१.२६ ॥
କ୍ରୋଧହୀନ ଓ ନିଶ୍ଚେଷ୍ଟ ପାଣ୍ଡବମାନେ ଚାହିଁ ରହିଥିବା ବେଳେ, 'ହେ ଗୋବିନ୍ଦ, ମୋତେ ରକ୍ଷା କର' ବୋଲି ମନରେ ମୁଁ ତୁମକୁ ହିଁ ସ୍ମରଣ କଲି।
5.81.27
यत्र मां भगवान्राजा श्वशुरो वाक्यमब्रवीत् ।
वरं वृणीष्व पाञ्चालि वरार्हाऽसि मता मम ॥ ५.८१.२७ ॥
ସେତେବେଳେ ଭଗବାନ ରାଜା, ମୋ ଶ୍ୱଶୁର, ମୋତେ କହିଲେ: 'ହେ ପାଞ୍ଚାଳୀ, ବର ମାଗ; ତୁମେ ବରର ଯୋଗ୍ୟ ବୋଲି ମୁଁ ମନେ କରେ।'
5.81.28
अदासाः पाण्डवाः सन्तु सरथाः सायुधा इति ।
मयोक्ते यत्र निर्मुक्ता वनवासाय केशव ॥ ५.८१.२८ ॥
'ପାଣ୍ଡବମାନେ ଦାସ ନ ହେଉନ୍ତୁ, ରଥ ଓ ଆୟୁଧ ସହିତ ରହନ୍ତୁ' ବୋଲି ମୁଁ କହିବାରୁ, ହେ କେଶବ, ସେମାନେ ବନବାସ ପାଇଁ ମୁକ୍ତ କରାଯାଇଥିଲେ।
5.81.29
एवंविधानां दुःखानामभिज्ञोऽसि जनार्दन ।
त्रायस्व पुण्डरीकाक्ष सभर्तृज्ञातिबान्धवान् ॥ ५.८१.२९ ॥
ଏପରି ଦୁଃଖ ତୁମେ ଜାଣ, ହେ ଜନାର୍ଦ୍ଦନ। ହେ ପୁଣ୍ଡରୀକାକ୍ଷ, ସ୍ୱାମୀ, ଜ୍ଞାତି ଓ ବନ୍ଧୁମାନଙ୍କ ସହିତ ଆମକୁ ରକ୍ଷା କର।
5.81.30
नन्वहं कृष्ण भीष्मस्य धृतराष्ट्रस्य चोभयोः ।
श्नुषा भवामि धर्मेण साऽहं दासीकृता बलात् ॥ ५.८१.३० ॥
ହେ କୃଷ୍ଣ, ମୁଁ କ'ଣ ଧର୍ମତଃ ଭୀଷ୍ମ ଓ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ଉଭୟଙ୍କ ପୁତ୍ରବଧୂ ନୁହେଁ? ତଥାପି ମୋତେ ବଳ ଦ୍ୱାରା ଦାସୀ କରାଯାଇଛି।
5.81.31
धिक्पार्थस्य धनुष्मत्तां भीमसेनस्य धिग्बलम् ।
यत्र दुर्योधनः कृष्ण मुहूर्तमपि जीवति ॥ ५.८१.३१ ॥
ପାର୍ଥଙ୍କ ଧନୁର୍ବିଦ୍ୟାକୁ ଧିକ୍, ଭୀମସେନଙ୍କ ବଳକୁ ମଧ୍ୟ ଧିକ୍; କୃଷ୍ଣ, ଯେଉଁଠି ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ଗୋଟିଏ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ମଧ୍ୟ ବଞ୍ଚିଛି।
5.81.32
यदि तेऽहमनुग्राह्या यदि तेऽस्ति कृपा मयि ।
धार्तराष्ट्रेषु वै कोपः सर्वः कृष्ण विधीयताम् ॥ ५.८१.३२ ॥
ଯଦି ମୁଁ ତୁମ ଅନୁଗ୍ରହର ଯୋଗ୍ୟ, ଯଦି ମୋ ପ୍ରତି ତୁମ କୃପା ଅଛି, ତେବେ ହେ କୃଷ୍ଣ, ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ଉପରେ ତୁମ ସମସ୍ତ କ୍ରୋଧ ପ୍ରକାଶ କର।
5.81.33
इत्युक्त्वा मृदुसंहारं वृजिनाग्रं सुदर्शनम् ।
सुनीलमसितापाङ्गी सर्वगन्धादिवासितम् ॥ ५.८१.३३ ॥
ଏହା କହି, ମୃଦୁଭାବେ ଧରାଯାଉଥିବା, ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଧାରଯୁକ୍ତ ସୁଦର୍ଶନ ଚକ୍ରକୁ ସେ ଉଠାଇଲା; ତାହା ଅତ୍ୟନ୍ତ ନୀଳ ଓ ସବୁ ସୁଗନ୍ଧରେ ସୁବାସିତ ଥିଲା।
5.81.34
सर्वलक्षणसंपन्नं महाभुजगवर्चसम् ।
केशपक्षं वरारोहा गृह्व वामेन पाणिना ॥ ५.८१.३४ ॥
ସର୍ବଲକ୍ଷଣସଂପନ୍ନ, ମହାସର୍ପର ତେଜ ଥିବା, କେଶ-ପକ୍ଷଯୁକ୍ତ ସେହି ଚକ୍ରକୁ ସୁନ୍ଦର କଟିଦେଶୀ ନାରୀ ବାମ ହାତରେ ଧରିଲା।
5.81.35
पद्माक्षी पुण्डरीकाक्षमुपेत्य गजगामिनी ।
अश्रुपूर्णेक्षणा कृष्णा कृष्णं वचनमब्रवीत् ॥ ५.८१.३५ ॥
ପଦ୍ମନୟନା, ଗଜଗାମିନୀ କୃଷ୍ଣା ପୁଣ୍ଡରୀକାକ୍ଷ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇ, ଲୁହଭରା ଆଖିରେ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲା।
5.81.36
अयं ते पुण्डरीकाक्ष दुःशासनकरोद्धृतः ।
स्मर्तव्यः सर्वकार्येषु परेषां सन्धिमिच्छताम् ॥ ५.८१.३६ ॥
ହେ ପୁଣ୍ଡରୀକାକ୍ଷ, ଏହା ତୁମର (କେଶ) — ଦୁଃଶାସନର ହାତରେ ଟଣାଯାଇଥିବା। ଶତ୍ରୁମାନେ ସନ୍ଧି ଚାହିଁଲେ ମଧ୍ୟ, ସବୁ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଏହାକୁ ସ୍ମରଣ କରିବା ଉଚିତ।
5.81.37
यदि भीमार्जुनौ कृष्ण कृपणौ सन्धिकामुकौ ।
पिता मे योत्स्यते वृद्धः सह पुत्रैर्महारथैः ॥ ५.८१.३७ ॥
ହେ କୃଷ୍ଣ, ଯଦି ଭୀମ ଓ ଅର୍ଜୁନ ଦୀନ ଓ ସନ୍ଧିକାମୀ ହୁଅନ୍ତି, ତେବେ ମୋ ବୃଦ୍ଧ ପିତା ତାଙ୍କ ମହାରଥୀ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କରିବେ।
5.81.38
पञ्च चैव महावीर्याः पुत्रा मे मधुसूदन ।
अभिमन्युं पुरस्कृत्य योत्स्यन्ते कुरुभिः सह ॥ ५.८१.३८ ॥
ହେ ମଧୁସୂଦନ, ମୋ ପାଞ୍ଚ ମହାବୀର୍ଯ୍ୟ ପୁତ୍ର ଅଭିମନ୍ୟୁଙ୍କୁ ଆଗରେ ରଖି କୌରବଙ୍କ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କରିବେ।
5.81.39
दुःशासनभुजं श्यामं संछिन्नं पांसुकुण्ठितम् ।
यद्यहं तु न पश्यामि का शान्तिर्हृदयस्य मे ॥ ५.८१.३९ ॥
ଦୁଃଶାସନଙ୍କ ସେହି କଳା, କଟା, ଧୂଳିରେ ମଳିନ ବାହୁ ଯଦି ମୁଁ ନ ଦେଖେ, ତେବେ ମୋ ହୃଦୟକୁ ଶାନ୍ତି କେଉଁଠୁ?
5.81.40
त्रयोदश हि वर्षाणि प्रतीक्षन्त्या गतानि मे ।
विधाय हृदये मन्युं प्रदीप्तमिव पावकम् ॥ ५.८१.४० ॥
ହୃଦୟରେ ଜଳୁଥିବା ଅଗ୍ନି ପରି କ୍ରୋଧ ଧାରଣ କରି ପ୍ରତୀକ୍ଷା କରି ମୋ ତେର ବର୍ଷ ବିତିଗଲା।
5.81.41
विदीर्यते मे हृदयं भीमवाक्शल्यपीडितम् ।
योऽयमद्य महाबाहुर्धर्ममेवानुपश्यति ॥ ५.८१.४१ ॥
ଭୀମଙ୍କ ବାଣ ପରି ବାକ୍ୟରେ ପୀଡ଼ିତ ମୋ ହୃଦୟ ବିଦୀର୍ଣ୍ଣ ହେଉଛି; ଏହି ମହାବାହୁ ଆଜି କେବଳ ଧର୍ମକୁ ଚାହୁଁଛନ୍ତି।
5.81.42
इत्युक्त्वा बाष्परुद्धेन कण्ठेनायतलोचना ।
रुरोद कृष्णा सोत्कम्पं सस्वरं बाष्पगद्गदम् ॥ ५.८१.४२ ॥
ଏପରି କହି, ଲୁହରେ ଗଳା ରୁଦ୍ଧ, ଦୀର୍ଘନୟନା କୃଷ୍ଣା କମ୍ପି କମ୍ପି, ଗଦ୍ଗଦ ସ୍ୱରରେ ଲୁହ ଢାଳି କାନ୍ଦିଲେ।
5.81.43
स्तनौ पीनायतश्रोणी सहितावभिवर्षती ।
द्रवीभूतमिवात्युष्णं मुञ्चन्ती वारि नेत्रजम् ॥ ५.८१.४३ ॥
ପୁଷ୍ଟ ଓ ବିସ୍ତୃତ ସ୍ତନ ଏବଂ ବଡ଼ ନିତମ୍ବ କମ୍ପୁଥିବା ବେଳେ, ଗଳିଯାଇଥିବା ପରି ଅତି ଉଷ୍ଣ ଲୁହ ସେ ଆଖିରୁ ବର୍ଷାଉଥିଲେ।
5.81.44
तामुवाच महाबाहुः केशवः परिसान्त्वयन् ।
अचिराद्द्रक्ष्यसे कृष्णे रुदतीर्भरतस्त्रियः ॥ ५.८१.४४ ॥
ତେବେ ମହାବାହୁ କେଶବ ତାଙ୍କୁ ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦେଇ କହିଲେ: 'ହେ କୃଷ୍ଣେ, ଶୀଘ୍ର ତୁମେ ଭରତବଂଶର କାନ୍ଦୁଥିବା ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ଦେଖିବ।'
5.81.45
एवं ता भीरु रोस्त्यन्ति निहतज्ञातिबान्धवाः ।
हतमित्रा हतबला येषां क्रुद्धाऽसि भामिनी ॥ ५.८१.४५ ॥
ହେ ଭୀରୁ, ହେ ଭାମିନୀ, ଯାହାଙ୍କର ଆତ୍ମୀୟ ଓ ବନ୍ଧୁମାନେ ନିହତ, ବଳ ନଷ୍ଟ ହୋଇଛି, ଯାହାଙ୍କ ଉପରେ ତୁମେ କ୍ରୁଦ୍ଧ, ସେମାନେ ଏହିପରି କାନ୍ଦୁଛନ୍ତି।
5.81.46
अहं च तत्करिष्यामि भीमार्जुनयमैः सह ।
युधिष्ठिरनियोगेन दैवाच्च विधिनिर्मितात् ॥ ५.८१.४६ ॥
ମୁଁ ମଧ୍ୟ ତାହା କରିବି, ଭୀମ, ଅର୍ଜୁନ ଓ ଯମଜ ଭ୍ରାତାମାନଙ୍କ ସହିତ, ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ଆଦେଶରେ ଏବଂ ବିଧାତାଙ୍କ ନିର୍ମିତ ଦୈବରେ।
5.81.47
धार्तराष्ट्राः कालपक्वा न चेच्छृण्वन्ति मे वचः ।
शेष्यन्ते निहता भूमौ श्वसृगालादनीकृताः ॥ ५.८१.४७ ॥
କାଳରେ ପାଚିଥିବା ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନେ ଯଦି ମୋ କଥା ଶୁଣନ୍ତି ନାହିଁ, ତେବେ ସେମାନେ ନିହତ ହୋଇ କୁକୁର ଓ ଶିଆଳର ଖାଦ୍ୟ ହୋଇ ଭୂମିରେ ପଡ଼ି ରହିବେ।
5.81.48
चलेद्धि हिमवाञ्शैलो मेदिनी शतधा भवेत् ।
द्यौः पतेच्च सनक्षत्रा न मे मोघं वचो भवेत् ॥ ५.८१.४८ ॥
ହିମାଳୟ ପର୍ବତ ଟଳିଗଲେ, ପୃଥିବୀ ଶହେ ଖଣ୍ଡ ହେଲେ, ନକ୍ଷତ୍ର ସହିତ ଆକାଶ ପଡ଼ିଗଲେ ମଧ୍ୟ ମୋ କଥା ବ୍ୟର୍ଥ ହେବ ନାହିଁ।
5.81.49
शुष्येत्तोयनिधिः कृष्णे न मे मोघं वचो भवेत् ।
सत्यं ते प्रतिजानामि कृष्णे बाष्पो निगृह्यताम् ।
हतामित्राञ्श्रिया युक्तानचिदाद्द्रक्ष्यसे पतीन् ॥ ५.८१.४९ ॥
ସମୁଦ୍ର ଶୁଖି ଗଲେ ମଧ୍ୟ, ହେ କୃଷ୍ଣେ, ମୋ ବାକ୍ୟ ବ୍ୟର୍ଥ ହେବ ନାହିଁ। ସତ୍ୟରେ ତୁମକୁ ପ୍ରତିଜ୍ଞା କରୁଛି; ହେ କୃଷ୍ଣେ, ତୁମ ଲୁହ ରୋକ। ଶତ୍ରୁ ହତ ହୋଇ ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟଯୁକ୍ତ ତୁମ ସ୍ୱାମୀମାନଙ୍କୁ ଶୀଘ୍ର ଦେଖିବ।