ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 5.82
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.82.1
कुरूणामद्य सर्वेषां भवान्सुहृदनुत्तमः ।
संबन्धी दयितो नित्यमुभयोः पक्षयोरपि ॥ ५.८२.१ ॥
ଆଜି ଆପଣ ସମସ୍ତ କୁରୁଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହିତୈଷୀ; ଉଭୟ ପକ୍ଷର ସଦା ପ୍ରିୟ ସମ୍ପର୍କୀୟ ମଧ୍ୟ।
5.82.2
पाण्डवैर्धार्तराष्ट्राणां प्रतिपाद्यमनामयम् ।
समर्थः प्रशमं चैव कर्तुमर्हसि केशव ॥ ५.८२.२ ॥
ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କୁ ମଙ୍ଗଳକାରୀ ଶାନ୍ତି ପ୍ରସ୍ତାବ ଦିଆଯିବା ଉଚିତ; ହେ କେଶବ, ଆପଣ ସମର୍ଥ, ଶାନ୍ତି ସ୍ଥାପନ କରିବା ଆପଣଙ୍କର କର୍ତ୍ତବ୍ୟ।
5.82.3
त्वमित्तः पुण्डरीकाक्ष सुयोधनममर्षणम् ।
शान्त्यर्थं भ्रातरं ब्रूया यत्तद्वाच्यममित्रहन् ॥ ५.८२.३ ॥
ହେ ପୁଣ୍ଡରୀକାକ୍ଷ, ଏଠାରୁ ଆପଣ ଶାନ୍ତି ପାଇଁ କ୍ରୋଧୀ ସୁଯୋଧନ ଭାଇଙ୍କୁ ଯାହା କହିବା ଉଚିତ ତାହା କୁହନ୍ତୁ; ହେ ଶତ୍ରୁହନ୍ତା।
5.82.4
त्वया धर्मार्थयुक्तं चेदुक्तं शिवमनामयम् ।
हितं नादास्यते बालो दिष्टस्य वशमेष्यति ॥ ५.८२.४ ॥
ଆପଣ ଧର୍ମ ଓ ଅର୍ଥଯୁକ୍ତ, ମଙ୍ଗଳକାରୀ ଓ ହିତକର କଥା କହିଲେ ମଧ୍ୟ ମୂର୍ଖ ତାହା ଗ୍ରହଣ କରିବ ନାହିଁ; ସେ ଦୈବର ବଶ ହେବ।
5.82.5
धर्म्यमस्मद्धितं चैव कुरूणां यदनामयम् ।
एष यास्यामि राजानं धृतराष्ट्रमभीप्सया ॥ ५.८२.५ ॥
ଯାହା ଧର୍ମସମ୍ମତ, ଆମ ପାଇଁ ହିତକର ଓ କୁରୁମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଙ୍ଗଳକାରୀ, ସେହି ଇଚ୍ଛାରେ ମୁଁ ଏହି ରାଜା ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯିବି।
5.82.6
ततो व्यपेते तमसि सूर्ये विमल उद्गते ।
मैत्रे मुहूर्ते संप्राप्ते मद्वर्चिषि दिवाकरे ॥ ५.८२.६ ॥
ତା'ପରେ ଅନ୍ଧକାର ଦୂର ହେଲେ, ନିର୍ମଳ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଉଦିତ ହେଲେ, ମୈତ୍ର ମୁହୂର୍ତ୍ତ ଆସିଲେ, ନିଜ ଆଲୋକରେ ଦିବାକର ଉଦିତ ହେଲେ।
5.82.7
कौमुदे मासि रेवत्यां शरदन्ते हिमागमे ।
स्फीतसस्यसुखे काले कल्यः सत्ववतां वरः ॥ ५.८२.७ ॥
କୌମୁଦ ମାସରେ, ରେବତୀ ନକ୍ଷତ୍ରରେ, ଶରତର ଶେଷରେ ଓ ହେମନ୍ତର ଆଗମନରେ, ଫସଲ ଭରପୂର ଓ ସୁଖକର ସମୟରେ, ବଳବାନମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ (କୃଷ୍ଣ) ମଙ୍ଗଳମୟ ଥିଲେ।
5.82.8
मङ्गल्याः पुण्यनिर्घोषा वाचः श्रृण्वंश्च सूनृताः ।
ब्राह्मणानां प्रतीतानामृषीणामिव वासवः ॥ ५.८२.८ ॥
ମଙ୍ଗଳମୟ, ପୁଣ୍ୟଧ୍ୱନିଯୁକ୍ତ, ସତ୍ୟ ଓ ମଧୁର ବାକ୍ୟ ଶୁଣି, ଯେପରି ଇନ୍ଦ୍ର ପ୍ରସିଦ୍ଧ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ଋଷିମାନଙ୍କ ବାକ୍ୟ ଶୁଣନ୍ତି।
5.82.9
कृत्वा पौर्वाह्णिकं कृत्यं स्नातः शुचिरलङ्कृतः ।
उपतस्थे विवस्वन्तं पावकं च जनार्दनः ॥ ५.८२.९ ॥
ପୂର୍ବାହ୍ନର କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ସାରି, ସ୍ନାନ କରି, ଶୁଚି ଓ ଅଳଙ୍କୃତ ହୋଇ ଜନାର୍ଦନ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ଉପାସନା କଲେ।
5.82.10
ऋषभं पृष्ठ आलभ्य ब्राह्मणानभिवाद्य च ।
अग्निं प्रदक्षिणं कृत्वा पश्यन्कल्याणमग्रतः ॥ ५.८२.१० ॥
ବୃଷଭର ପିଠି ସ୍ପର୍ଶ କରି, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି, ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣା କରି, ଆଗରେ ଶୁଭ ଲକ୍ଷଣ ଦେଖି।
5.82.11
तत्प्रतिज्ञाय वचनं पाण्डवस्य जनार्दनः ।
शिनेर्नप्तारमासीनमभ्यभाषत सात्यकिम् ॥ ५.८२.११ ॥
ପାଣ୍ଡବଙ୍କର ସେହି ବାକ୍ୟ ସ୍ୱୀକାର କରି, ଜନାର୍ଦନ ବସିଥିବା ଶିନିଙ୍କ ନାତି ସାତ୍ୟକିଙ୍କୁ କହିଲେ।
5.82.12
रथ आरोप्यतां शङ्खश्चक्रं च गदया सह ।
उपासङ्गाश्च शक्त्यश्च सर्वप्रहरणानि च ॥ ५.८२.१२ ॥
ରଥରେ ଶଙ୍ଖ, ଚକ୍ର ଓ ଗଦା ସହିତ, ତୂଣୀର, ଶକ୍ତି ଓ ସମସ୍ତ ଅସ୍ତ୍ର ମଧ୍ୟ ଚଢ଼ାଯାଉ।
5.82.13
दुर्योधनश्च दुष्टात्मा कर्णश्च सहसौबलः ।
न च शत्रुरवज्ञेयो दुर्बलोऽपि बलीयसा ॥ ५.८२.१३ ॥
ଦୁଷ୍ଟାତ୍ମା ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ଓ ସୌବଳ ସହିତ କର୍ଣ୍ଣ; ଶତ୍ରୁ ଦୁର୍ବଳ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ବଳବାନ ଦ୍ୱାରା ଅବଜ୍ଞେୟ ନୁହେଁ।
5.82.14
ततस्तन्मतमाज्ञाय केशवस्य पुनःसराः ।
प्रसस्त्नुर्योजयिष्यन्तो रथं चक्रगदाभृतः ॥ ५.८२.१४ ॥
ତେବେ କେଶବଙ୍କ ସେହି ମତ ଜାଣି, ଚକ୍ର ଓ ଗଦା ଧାରଣ କରିଥିବା ସମସ୍ତେ ରଥ ଯୋଡ଼ିବାକୁ ଆଗକୁ ବଢ଼ିଲେ।
5.82.15
तं दीप्तमिव कालाग्निमाकाशगमिवाशुगम् ।
सूर्यचन्द्रप्रकाशाभ्यां चक्राभ्यां समलङ्कृतम् ॥ ५.८२.१५ ॥
ତାହା ଜଳୁଥିବା କାଳାଗ୍ନି ପରି, ଆକାଶରେ ଚାଲୁଥିବା ଦ୍ରୁତଗାମୀ ଯାନ ପରି ଥିଲା; ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଚନ୍ଦ୍ରର ଆଲୋକଭଳି ଦୁଇ ଚକ୍ରରେ ଅଳଙ୍କୃତ।
5.82.16
अर्धचन्द्रैश्च चन्द्रैश्च मत्स्यैः समृगपक्षिभिः ।
पुष्पैश्च विविधैश्चित्रं मणिरत्नैश्च सर्वशः ॥ ५.८२.१६ ॥
ଅର୍ଦ୍ଧଚନ୍ଦ୍ର, ଚନ୍ଦ୍ର, ମାଛ, ହରିଣ ଓ ପକ୍ଷୀ, ବିଭିନ୍ନ ଫୁଲ ଏବଂ ମଣିରତ୍ନରେ ସର୍ବତ୍ର ବିଚିତ୍ର।
5.82.17
तरुणादित्यसङ्काशं बृहन्तं चारुदर्शनम् ।
मणिहेमविचित्राङ्गं सुध्वजं सुपताकिनम् ॥ ५.८२.१७ ॥
ନୂତନ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି, ବିଶାଳ, ଦେଖିବାକୁ ସୁନ୍ଦର; ମଣି ଓ ସୁନାରେ ବିଚିତ୍ର ଅଙ୍ଗବିଶିଷ୍ଟ; ସୁନ୍ଦର ଧ୍ୱଜା ଓ ସୁନ୍ଦର ପତାକାଯୁକ୍ତ।
5.82.18
सूपस्करमनाधृष्यं वैयाघ्रपरिवारणम् ।
यशोघ्नं प्रत्यमित्राणां यदूनां नन्दिवर्धनम् ॥ ५.८२.१८ ॥
ଭଲରେ ସଜ୍ଜିତ, ଅଜେୟ, ବାଘଛାଲରେ ଆବୃତ; ଶତ୍ରୁଙ୍କ ଯଶ ବିନାଶକାରୀ; ଯଦୁବଂଶୀୟଙ୍କ ଆନନ୍ଦ ବଢ଼ାଉଥିବା।
5.82.19
वाजिभिः शैब्यसुग्रीवमेधपुष्पबलाहकैः ।
स्नातैः संपादयामासुः संपन्नैः सर्वसंपदा ॥ ५.८२.१९ ॥
ଶୈବ୍ୟ, ସୁଗ୍ରୀବ, ମେଘପୁଷ୍ପ ଓ ବଲାହକ ନାମକ ଅଶ୍ୱମାନଙ୍କୁ ସ୍ନାନ କରାଇ, ସର୍ବ ସମ୍ପଦରେ ସଜାଇ ସେମାନେ ପ୍ରସ୍ତୁତ କଲେ।
5.82.20
महिमानं तु कृष्णस्य भूय एवाभिवर्धयन् ।
सुघोषः पतगेन्द्रेण ध्वजेन युयुजे रथः ॥ ५.८२.२० ॥
କୃଷ୍ଣଙ୍କ ମହିମାକୁ ଆହୁରି ବଢ଼ାଇ, ସୁଘୋଷ ରଥରେ ପକ୍ଷୀରାଜ ଗରୁଡ଼ଙ୍କ ଧ୍ୱଜା ଯୋଡ଼ାଗଲା।
5.82.21
तं मेरुशिखरप्रख्यं मेघदुन्दुभिनिस्वनम् ।
आरुरोह रथं सौरिर्विमानमिव कामगम् ॥ ५.८२.२१ ॥
ମେରୁ ଶିଖର ସମ, ମେଘ ଓ ଦୁନ୍ଦୁଭି ସ୍ୱରଯୁକ୍ତ ସେହି ରଥରେ ଶୂରପୁତ୍ର କୃଷ୍ଣ କାମଗାମୀ ବିମାନ ପରି ଚଢ଼ିଲେ।
5.82.22
ततः सात्यकिमारोप्य प्रययौ पुरुषोत्तमः ।
पृथिवीं चान्तरिक्षं च रथघोषेण नादयन् ॥ ५.८२.२२ ॥
ତା'ପରେ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ ସାତ୍ୟକିଙ୍କୁ ଚଢ଼ାଇ ପ୍ରସ୍ଥାନ କଲେ; ରଥର ଘୋଷରେ ପୃଥିବୀ ଓ ଆକାଶ ପ୍ରତିଧ୍ୱନିତ କରି।
5.82.23
व्यपोढाभ्रस्ततः कालः क्षणेन समपद्यत ।
शिवश्चानुववौ वायुः प्रशान्तमभवद्रजः ॥ ५.८२.२३ ॥
ଏଥିରେ ମେଘସବୁ ଦୂର ହେଲେ; କ୍ଷଣକରେ ପବନ ଅନୁକୂଳ ହେଲା; ଶୁଭ ପବନ ପଛରୁ ବହିଲା ଏବଂ ଧୂଳି ଶାନ୍ତ ହେଲା।
5.82.24
प्रदक्षिणानुलोमाश्च मङ्गल्या मृगपक्षिणः ।
प्रयाणे वासुदेवस्य बभूवुरनुयायिनः ॥ ५.८२.२४ ॥
ବାସୁଦେବଙ୍କ ପ୍ରସ୍ଥାନରେ ଡାହାଣ ପାଖେ ଘୂରୁଥିବା, ଅନୁକୂଳ ଓ ମଙ୍ଗଳକାରୀ ମୃଗ ଓ ପକ୍ଷୀମାନେ ତାଙ୍କ ଅନୁଗାମୀ ହେଲେ।
5.82.25
मङ्गल्यार्थप्रदैः शब्दैरन्ववर्तन्त सर्वशः ।
सारसाः शतपत्राश्च हंसाश्च मधुसूदनम् ॥ ५.८२.२५ ॥
ମଙ୍ଗଳମୟ ଅର୍ଥ ଦେଉଥିବା ଶବ୍ଦ ସହ ସାରସ, ଶତପତ୍ର ପକ୍ଷୀ ଓ ହଂସମାନେ ସବୁ ପଟରୁ ମଧୁସୂଦନଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କଲେ।
5.82.26
मन्त्राहुतिमहाहोमैर्हूयमानश्च पावकः ।
प्रदक्षिणशिखो भूत्वा विधूमः समपद्यत ॥ ५.८२.२६ ॥
ମନ୍ତ୍ରାହୁତି ମହାହୋମରେ ହୋମିତ ହେଉଥିବା ଅଗ୍ନି ଡାହାଣକୁ ଘୂରୁଥିବା ଶିଖା ସହ ଧୂଆଁହୀନ ହୋଇଗଲା।
5.82.27
वसिष्ठो वामदेवश्च भूरिद्युम्नो गयः क्रथः ।
शुकनारदवाल्मीका मरुत्तः कुशिको भृगुः ॥ ५.८२.२७ ॥
ବସିଷ୍ଠ, ବାମଦେବ, ଭୂରିଦ୍ୟୁମ୍ନ, ଗୟ, କ୍ରଥ, ଶୁକ, ନାରଦ, ବାଲ୍ମୀକି, ମରୁତ୍ତ, କୁଶିକ ଓ ଭୃଗୁ।
5.82.28
देवब्रह्मर्षयश्चैव कृष्णं यदुसुखावहम् ।
प्रदक्षिणमवर्तन्त सहिता वासवानुजम् ॥ ५.८२.२८ ॥
ଦେବତା ଓ ବ୍ରହ୍ମର୍ଷିମାନେ ଯଦୁଙ୍କୁ ସୁଖ ଦେଉଥିବା ବାସବାନୁଜ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଏକତ୍ର ପ୍ରଦକ୍ଷିଣା କଲେ।
5.82.29
एवमेतैर्महाभागैर्महर्षिगणसाधुभिः ।
पूजितः प्रययौ कृष्णः कुरूणां सदनं प्रति ॥ ५.८२.२९ ॥
ଏହିପରି ଏହି ମହାଭାଗ୍ୟବାନ, ସାଧୁ ମହର୍ଷିଗଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ ହୋଇ କୃଷ୍ଣ କୁରୁମାନଙ୍କ ଭବନ ଅଭିମୁଖେ ଗଲେ।
5.82.30
देवताभ्यो नमस्कृत्य ब्राह्मणान्स्वस्ति वाच्य च ।
प्रययौ पुण्डरीकाक्षः सात्यकेन सहाच्युतः ॥ ५.८२.३० ॥
ଦେବତାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ସ୍ୱସ୍ତି କହି ପଦ୍ମନୟନ ଅଚ୍ୟୁତ ସାତ୍ୟକି ସହିତ ଗଲେ।
5.82.31
तं प्रयान्तमनुप्रायात्कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः ।
भीमसेनार्जुनौ चोभौ माद्रीपुत्रौ च पाण्डवौ ॥ ५.८२.३१ ॥
ଚାଲିଯାଉଥିବା ତାଙ୍କ ପଛେ କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଅନୁସରଣ କଲେ; ଭୀମସେନ ଓ ଅର୍ଜୁନ ଉଭୟ, ଏବଂ ମାଦ୍ରୀର ଦୁଇ ପୁତ୍ର ପାଣ୍ଡବମାନେ ମଧ୍ୟ।
5.82.32
चेकितानश्च विक्रान्तो धृष्टकेतुश्च चेदिपः ।
द्रुपदः काशिराजश्च शिखण्डी च महारथः ॥ ५.८२.३२ ॥
ପରାକ୍ରମୀ ଚେକିତାନ, ଚେଦିରାଜ ଧୃଷ୍ଟକେତୁ, ଦ୍ରୁପଦ, କାଶୀରାଜ ଏବଂ ମହାରଥୀ ଶିଖଣ୍ଡୀ ମଧ୍ୟ;
5.82.33
धृष्टद्युम्नः सपुत्रश्च विराटः केकयैः सह ।
संसाधनार्थं प्रययुः क्षत्रियाः क्षत्रियर्षभम् ॥ ५.८२.३३ ॥
ପୁତ୍ର ସହିତ ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନ ଏବଂ କେକୟମାନଙ୍କ ସହିତ ବିରାଟ, କ୍ଷତ୍ରିୟଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କ ନିକଟକୁ ସେନା ଏକତ୍ର କରିବାକୁ ଗଲେ।
5.82.34
ततोऽनुव्रज्य गोविन्दं धर्मराजो युधिष्ठिरः ।
राज्ञां सकाशे द्युतिमानुवाचेदं वचस्तदा ॥ ५.८२.३४ ॥
ତା'ପରେ ଗୋବିନ୍ଦଙ୍କ ପଛେ ଯାଇ, ଧର୍ମରାଜ ଯୁଧିଷ୍ଠିର ରାଜାମାନଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ, ତେଜସ୍ୱୀ ହୋଇ ସେତେବେଳେ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।
5.82.35
यो वै न कामान्न भयान्न लोभान्नार्थकारणात् ।
अन्यायमनुवर्तेत स्थिरबुद्धिरलोलुपः ॥ ५.८२.३५ ॥
ଯେ କାମନାରୁ, ଭୟରୁ, ଲୋଭରୁ କିମ୍ବା ଧନ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଅନ୍ୟାୟର ଅନୁସରଣ କରେ ନାହିଁ — ସେ ହିଁ ସ୍ଥିରବୁଦ୍ଧି ଓ ଲୋଭରହିତ।
5.82.36
धर्मज्ञो धृतिमान्प्राज्ञः सर्वभूतेषु केशवः ।
ईश्वरः सर्वभूतानां देवदेवः सनातनः ॥ ५.८२.३६ ॥
ଧର୍ମଜ୍ଞ, ଧୃତିମାନ, ପ୍ରାଜ୍ଞ କେଶବ ସର୍ବଭୂତରେ ଅଛନ୍ତି; ସେ ସର୍ବଭୂତଙ୍କର ଈଶ୍ୱର, ଦେବଦେବ, ସନାତନ।
5.82.37
तं सर्वगुणसंपन्नं श्रीवत्सकृतलक्षणम् ।
संरिष्वज्य कौन्तेयः सन्देष्टुमुपचक्रमे ॥ ५.८२.३७ ॥
ସର୍ବଗୁଣସମ୍ପନ୍ନ, ଶ୍ରୀବତ୍ସ ଚିହ୍ନରେ ଅଙ୍କିତ ସେହି ଜଣକୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି କୌନ୍ତେୟ (ଅର୍ଜୁନ) କଥା କହିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ।