マハーバーラタ · 章 5.91
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.91.1
पृथामामन्त्र्य गोविन्दः कृत्वा चाभिप्रदक्षिणम् ।
दुर्योधनगृहं शौरिरभ्यगच्छदरिन्दमः ॥ ५.९१.१ ॥
プリター(クンティー)に別れを告げ、右回りに礼拝して、敵を制圧するゴーヴィンダは、ドゥルヨーダナの館へ向かった。
5.91.2
लक्ष्म्या परमया युक्तं पुरन्दरगृहोपमम् ।
विचित्रैरासनैर्युक्तं प्रविवेश जनार्दनः ॥ ५.९१.२ ॥
ジャナールダナは、至上の栄華に満ち、プランダラ(インドラ)の館のようで、さまざまな座席で飾られたその館に入った。
5.91.3
तस्य कक्ष्या व्यतिक्रम्य तिस्रो द्वाःस्थैरवारितः ।
ततोऽभ्रघनसङ्काशं गिरिकूटमिवोच्छ्रितम् ॥ ५.९१.३ ॥
その三つの中庭を通り抜け、門番に妨げられることなく、彼は濃い雲や高くそびえる山頂のような、その高殿へと至った。
5.91.4
श्रिया ज्वलन्तं प्रासादमारुरोह महायशाः ।
तत्र राजसहस्रैश्च कुरुभिश्चाभिसंवृतम् ॥ ५.९१.४ ॥
その大いなる名声の人は、輝きに満ちた宮殿に登った。そこには幾千もの王と、クル族の人々が取り囲んでいた。
5.91.5
धार्तराष्ट्रं महाबाहुं ददर्शासीनमासने ।
दुःशासनं च कर्णं च शकुनिं चापि सौबलम् ॥ ५.९१.५ ॥
そこで彼は、座に坐すマハーバーフ(強腕)のドリタラーシュトラの息子を見た。またドゥフシャーサナ、カルナ、スバラの子シャクニも見た。
5.91.6
दुर्योधनसमीपे तानासनस्थान्ददर्श सः ।
अभ्यागच्छति दाशार्हे धार्तराष्ट्रो महायशाः ॥ ५.९१.६ ॥
彼はドゥルヨーダナの近くの座に坐る彼らすべてを見た。ダーシャールハ(クリシュナ)が近づいてくると、大いなる名声のドリタラーシュトラの息子はそれを見た。
5.91.7
उदतिष्ठत्सहामात्यः पूजयन्मधुसूदनम् ।
समेत्य धार्तराष्ट्रेण महामात्येन केशवः ॥ ५.९१.७ ॥
大臣たちとともに立ち上がり、マドゥスーダナを敬った。ドリタラーシュトラの息子と大臣と会った後、ケーシャヴァはそれを受けた。
5.91.8
राजभिस्तत्र वार्ष्णेयः समागच्छद्यथावयः ।
तत्र जाम्बूनदमयं पर्यङ्कं सुपरिष्कृतम् ॥ ५.९१.८ ॥
そこで王たちは年齢順にヴァールシュネーヤ（クリシュナ）と会った。そこには金製の、美しく飾られた寝台があった。
5.91.9
विविधास्तरणास्तीर्णमभ्युपाविशदच्युतः ।
तस्मिन्गां मधुपर्कं चाप्युदकं च जनार्दने ॥ ५.९१.९ ॥
多くの敷物で覆われたその寝台に不滅のお方（クリシュナ）は座った。そしてジャナールダナのために、牛、蜂蜜の混合物、水が運ばれた。
5.91.10
निवेदयामास तदा गृहान्राज्यं च कौरवः ।
आसनं सर्वतोभद्रं सर्वरत्नविभूषितम् ॥ ५.९१.१० ॥
その時、カウラヴァは家と王国を（クリシュナに）捧げた。また、あらゆる宝玉で飾られたサルヴァトーバドラと呼ばれる座席も（与えた）。
5.91.11
कृष्णार्थमेवं संसिद्धं धार्तराष्ट्रस्य शासनात् ।
तत्र गोविन्दमासीनं प्रसन्नादित्यवर्चसम् ॥ ५.९१.११ ॥
このようにクリシュナのために、ドリタラーシュトラの息子の命令ですべてが整えられた。そこには、穏やかな太陽のように輝くゴーヴィンダが座っていた。
5.91.12
उपासाञ्चक्रिरे सर्वे कुरवो राजभिः सह ।
ततो दुर्योधनो राजा वार्ष्णेयं जयतां वरम् ॥ ५.९१.१२ ॥
王たちとともに、すべてのクルの人々が彼に仕えた。そこで王ドゥルヨーダナは、勝者の中で最も優れたヴァールシュネーヤに……
5.91.13
न्यमन्त्रयद्भोजनेन नाभ्यनन्दच्च केशवः ।
ततो दुर्योधनः कृष्णमब्रवीत्कुरुसंसदि ॥ ५.९१.१३ ॥
彼はケーシャヴァを食事に招いたが、ケーシャヴァは同意しなかった。そこでドゥルヨーダナはクル族の集会でクリシュナに語った。
5.91.14
मृदुपूर्वं शठोदर्कं कर्णमाभाष्य कौरवः ।
कस्मादन्नानि पापानि वासांसि शयनानि च ॥ ५.९१.१४ ॥
クルの子は、まず穏やかにカルナに呼びかけて言った。「なぜお前はこの罪深い食物や衣服や寝具を受けなかったのか。」
5.91.15
त्वदर्थमुपनीतानि नाग्रहीस्त्वं जनार्दन ।
उभयोश्च ददत्साह्यमुभयोश्च हिते रतः ॥ ५.९१.१५ ॥
「ジャナールダナよ、お前のために運ばれたものを、お前は受け取らなかった。双方に助力を与え、双方の利益を喜ぶお前が——」
5.91.16
संबन्धी दयितश्चासि धृतराष्ट्रस्य माधव ।
त्वं हि गोविन्द धर्मार्थौ वेत्थ तत्त्वेन सर्वशः ।
तत्र कारणमिच्छामि श्रोतुं चक्रगदाधर ॥ ५.९१.१६ ॥
「マーダヴァよ、お前はドリタラーシュトラの親族であり、愛される者だ。ゴーヴィンダよ、お前は法と利をあらゆる面から真に知っている。円盤と棍棒を持つ者よ、その理由を私は聞きたい。」
5.91.17
स एवमुक्तो गोविन्दः प्रत्युवाच महामनाः ।
उद्यन्मेघस्वनःक काले प्रगृह्य विपुलं भुजम् ॥ ५.९१.१७ ॥
このように呼びかけられた、大いなる心を持つゴーヴィンダは答えた。その声は湧き上がる雷雲の轟きのようで、ふさわしい時に彼は広大な腕を掲げた。
5.91.18
अलघूकृतमग्रस्तमनिरस्तमसंकुलम् ।
राजीवनेत्रो राजानं हेतुमद्वाक्यमुत्तमम् ॥ ५.९१.१८ ॥
蓮華の眼を持つ者は王に、理に適った優れた言葉を語った。素朴で重みがあり、退けられず、混乱のないものであった。
5.91.19
कृतार्था भुञ्जते दूताः पूजां गृह्णन्ति चैव ह ।
कृतर्थं मां सहामात्यं समर्चिष्यसि भारत ॥ ५.९१.१९ ॥
使命を果たした使者は食事をし、敬意を受ける。バーラタよ、あなたは私と大臣たちを敬うであろう。
5.91.20
एवमुक्तः प्रत्युवाच धार्तराष्ट्रो जनार्दनम् ।
न युक्तं भवताऽस्मासु प्रतिपत्तुमसांप्तम् ॥ ५.९१.२० ॥
そう言われたドリタラーシュトラの息子はジャナールダナに答えた。「あなたが我々にそのように振る舞うのはふさわしくなく、不適切だ。」
5.91.21
कृतार्थं वाऽकृतार्थं वा त्वां वयं मधुसूदन ।
यतामहे पूजयितुं दाशार्ह न च शक्नुमः ॥ ५.९१.२१ ॥
あなたの目的が果たされたかどうかに関わらず、マドゥスーダナよ、我々はあなたを敬おうと努める。ダーシャールハよ、しかし我々にはそれができない。
5.91.22
न च तत्कारणं विद्मो यस्मान्नो मधुसूदन ।
पूजां कृतां प्रीयमाणो नामंस्थाः पुरुषोत्तम ॥ ५.९१.२२ ॥
マドゥスーダナよ、我々が捧げた敬意をあなたは喜んでいたのに、なぜ受け取らなかったのか、その理由も我々にはわからない。人中の最高者よ。
5.91.23
वैरं नो नास्ति भवता गोविन्द न च विग्रहः ।
स भवान्प्रसमीक्ष्यैतन्नेदृशं वक्तुमर्हति ॥ ५.९१.२३ ॥
ゴーヴィンダよ、あなたと我々の間には敵意も争いもない。あなたはこのことをよく考えたのだから、そのようなことを言うべきではない。
5.91.24
एवमुक्तः प्रत्युवाच धार्तराष्ट्रं जनार्दनः ।
अभिवीक्ष्य सहामात्यं दाशार्हः प्रहसन्निव ॥ ५.९१.२४ ॥
そう言われたジャナールダナは、ドリタラーシュトラの息子に答えた。大臣たちとともに彼を見つめ、ダーシャールハの末裔は笑うかのように語った。
5.91.25
नाहं कामान्न संरम्भान्न द्वेषान्नार्थकारणात् ।
न हेतुवादाल्लोभाद्वा धर्मं जह्यां कथंचन ॥ ५.९१.२५ ॥
欲望からも、怒りからも、憎しみからも、富のためも、議論のためも、貪欲からも、私は決して法を捨てはしない。
5.91.26
संप्रीतिभोज्यान्यन्नानि आपद्भोज्यानि वा पुनः ।
न च संप्रीयते राजन्न चैवापद्गता वयम् ॥ ५.९१.२६ ॥
親しみをもって食べるべき食物であれ、困窮の中で食べるべき食物であれ——王よ、あなたは喜ばず、我々も困窮に陥ってはいない。
5.91.27
द्विषदन्नं न भोक्तव्यं द्विषन्तं नैव भोजयेत् ।
पाण्डवान्द्विषसे राजन्मम प्राणा हि पाण्डवाः ॥ ५.९१.२७ ॥
敵の食物を食べてはならず、敵に食べさせてもならない。王よ、あなたはパーンダヴァを憎むが、パーンダヴァこそ私の命なのだ。
5.91.28
अकस्माद्द्विषसे राजञ्जन्मप्रभृति पाण्डवान् ।
प्रियानुवर्तिनो भ्रातॄन्सर्वैः समुदितान्गुणैः ॥ ५.९१.२८ ॥
王よ、生まれた時から理由もなくあなたはパーンダヴァを憎んできた——喜ばしいことに従い、あらゆる徳を備えた兄弟たちを。
5.91.29
अकस्माच्चैव पार्थानां द्वेषणं नोपपद्यते ।
धर्मे स्थिताः पाण्डवेयाः कस्तान्किं वक्तुमर्हति ॥ ५.९१.२९ ॥
理由なくプリター の子らを憎むのは相応しくない。法に堅く立つパーンダヴァについて、誰が何を言えようか。
5.91.30
यस्तान्द्वेष्टि स मां द्वेष्टि यस्ताननु समामनु ।
ऐकात्म्यं मां गतं विद्धि पाण्डवैर्धर्मचारिभिः ॥ ५.९१.३० ॥
彼らを憎む者は私を憎み、彼らに従う者は私に従う。法を行うパーンダヴァと私は心を一つにしていると知れ。
5.91.31
कामक्रोधानुवर्ती हि यो मोहाद्विरुरुत्सति ।
गुणवन्तं च यो द्वेष्टि तमाहुः पुरुषाधमम् ॥ ५.९१.३१ ॥
迷いから欲望と怒りに従い、対抗しようとし、徳あるものを憎む者、そのような者を人の中の最も卑しい者と人々は呼ぶ。
5.91.32
यः कल्याणगुणाञ्ज्ञातीन्मोहाल्लोभाद्दिदृक्षते ।
सोजितात्माऽजितक्रोधो न चिरं तिष्ठति श्रिया ॥ ५.९१.३२ ॥
迷いと貪欲から、吉祥な徳を備えた親族を見ようと（滅ぼそうと）する者は、自己を制せず怒りを制しない者であり、長く繁栄にとどまらない。
5.91.33
अथ यो गुणसंपन्नान्हृदयस्याप्रियानपि ।
प्रियेण कुरुते वश्यांश्चिरं यशसि तिष्ठति ॥ ५.९१.३३ ॥
徳を備えた人々を、心に好ましくなくとも、親切な振る舞いで従わせる者は、長く名声にとどまる。
5.91.34
सर्वमेतन्न भोक्तव्यमन्नं दुष्टाभिसंहितम् ।
क्षुत्तुरेकस्य भोक्तव्यमिति मे धीयते मतिः ॥ ५.९१.३४ ॥
悪意をもって用意されたこれらの食物はすべて食べてはならない。飢えと渇きに苦しむ独りの者だけがそれを食べるべきだ、というのが私の考えである。
5.91.35
एवमुक्त्वा महाबाहुर्दुर्योधनममर्षणम् ।
निश्चक्राम ततः शुभ्राद्धार्तराष्ट्रनिवेशनात् ॥ ५.९१.३५ ॥
不寛容なドゥルヨーダナにこのように語り、大腕の方はそれから輝かしいドリタラーシュトラの子らの館から出て行った。
5.91.36
निर्याय च महाबाहुर्वासुदेवो महामनाः ।
निवेशाय ययौ वेश्य विदुरस्य महात्मनः ॥ ५.९१.३६ ॥
大腕にして大心のヴァスデーヴァは外に出て、大我のヴィドゥラの住まいへと向かった。
5.91.37
तमभ्यगच्छद्द्रोणश्च कृपो भीष्मोऽथ बाह्लिकः ।
कुरवश्च महाबाहुं विदुरस्य गृहे स्थितम् ॥ ५.९१.३७ ॥
ドローナ、クリパ、ビーシュマ、そしてバーヒリカとクル族の者たちが、ヴィドゥラの家に滞在していた大臂の人に会いに行った。
5.91.38
त ऊचुर्माधवं वीरं कुरवो मधुसूदनम् ।
निवेदयामो वार्ष्णेय सरत्नांस्ते गृहान्वयम् ॥ ५.९१.३८ ॥
クル族の者たちは英雄マーダヴァ、マドゥスーダナに言った。ヴァールシュネーヤよ、宝を添えた我らの家をあなたに捧げます。
5.91.39
तानुवाच महातेजाः कौरवान्मधुसूदनः ।
सर्वे भवन्ते गच्छन्तु सर्वा मेऽपचितिः कृता ॥ ५.९१.३९ ॥
偉大な光輝のマドゥスーダナはカウラヴァたちに言った。皆さん、お帰りください。私は皆さんへの敬意をすべて尽くしました。
5.91.40
यातेषु कुरुषु क्षत्ता दाशार्हमपराजितम् ।
अभ्यर्चयामास तदा सर्वकामैः प्रयत्नवान् ॥ ५.९१.४० ॥
クル族が去ると、ヴィドゥラは勤勉に、不敗のダーシャールハに望みうるすべてのものを供えて敬った。
5.91.41
ततः क्षत्राऽन्नपानानि शुचीनि गुणवन्ति च ।
उपाहरदनेकानि केशवाय महात्मने ॥ ५.९१.४१ ॥
そこでヴィドゥラは大いなる魂のケーシャヴァに、清浄で上等な飲食を数多く運んだ。
5.91.42
तैतर्पयित्वा प्रथमं ब्राह्मणान्मधुसूदनः ।
वेदविद्भ्यो ददौ कृष्णः परमद्रविणान्यपि ॥ ५.९१.४२ ॥
まずそれらでバラモンたちを満足させてから、マドゥスーダナ・クリシュナは吠陀に通じた者たちにも大いなる財を与えた。
5.91.43
भुक्तवत्सु द्विजाग्र्येषु निषण्णेषु वरासने ।
शुचिः सुप्रयतो भून्वा विदुरोऽन्नमुपारत् ॥ ५.९१.४३ ॥
最上の再生族が食事を終え、上等な座に着いたとき、清浄で自制したヴィドゥラが食事を運んだ。
5.91.44
श्रद्धया परया युक्त इदं वचनमब्रवीत् ।
संवृतैस्तुष्य गोविन्द एतन्नः धनम्।
अन्यथा हि विशेषेण कस्त्वामर्चितुमर्हति ॥ ५.९१.४४ ॥
最高の信仰を備えた彼は、このように言った。「ゴーヴィンダよ、この質素な食事で満足されよ。これこそ我らの富である。さもなくば、誰が特にあなたを敬うことができようか」
5.91.45
ततोऽनुयायिभिः सार्धं मरुद्भिरिव वासवः ।
विदुरान्नानि बुभुजे शुचीनि गुणवन्ति च ॥ ५.९१.४५ ॥
それから随行者たちと共に、マルットの間のヴァーサヴァ（インドラ）のように、ヴィドゥラの清浄で優れた食事を召し上がった。
5.91.46
तं भुक्तवन्तं विविधाः सुशब्दाः सूतमागधाः ।
अभितुष्टुवुरासीनं दाशार्हमपराजितम् ॥ ५.९१.४६ ॥
食事を終えて座っている不敗のダーシャールハを、さまざまな美声の御者（スータ）と吟唱師（マーガダ）が讃えた。