ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 5.92
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.92.1
तं भुक्तवन्तमाश्वस्तं निशायां विदुरोऽब्रवीत् ।
नेदं सम्यग्व्यवसितं केशवागमनं तव ॥ ५.९२.१ ॥
ರಾತ್ರಿ ಅವನು ಊಟಮಾಡಿ ಸಮಾಧಾನಗೊಂಡಾಗ ವಿದುರನು ಹೇಳಿದನು: "ಕೇಶವನ ಆಗಮನದ ಬಗ್ಗೆ ನಿನ್ನ ನಿರ್ಧಾರ ಸರಿಯಲ್ಲ."
5.92.2
अर्थधर्मातिगो मन्दः संरम्भी च जनार्दन ।
मानघ्नो मानकामश्च वृद्धानां शासनातिगः ॥ ५.९२.२ ॥
ಜನಾರ್ದನ, ಅವನು ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ಧರ್ಮವನ್ನು ಮೀರುವವನು, ಮೂಢನು, ಕೋಪಿಷ್ಠನು. ಅವನು ಮಾನವನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವವನು, ಮಾನವನ್ನು ಬಯಸುವವನು, ಹಿರಿಯರ ಆಜ್ಞೆಯನ್ನು ಮೀರುವವನು.
5.92.3
धर्मशास्त्रातिगो मूढो दुरात्मा प्रग्रहं गतः ।
अनेयः श्रेयसां मन्दो धार्तराष्ट्रो जनार्दन ॥ ५.९२.३ ॥
ಜನಾರ್ದನ, ಅವನು ಧರ್ಮಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಮೀರುವವನು, ಮೋಹಗೊಂಡವನು, ದುಷ್ಟಮನಸ್ಸಿನವನು, ಸಂಯಮವನ್ನು ಮೀರಿದವನು. ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನ ಆ ಮೂಢ ಮಗ ಶ್ರೇಯಸ್ಸಿನತ್ತ ನಡೆಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲದವನು.
5.92.4
कामात्मा प्राज्ञमानी च मित्रध्रुक्सर्वशङ्किता ।
अकर्ता चाकृतज्ञश्च त्यक्तधर्मा प्रियानृतः ॥ ५.९२.४ ॥
ಅವನು ಕಾಮದಿಂದ ನಡೆಯುವವನು, ತನ್ನನ್ನು ಜ್ಞಾನಿ ಎಂದು ಭಾವಿಸುವವನು, ಮಿತ್ರದ್ರೋಹಿ, ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಶಂಕಿಸುವವನು. ಅವನು ಕರ್ಮ ಮಾಡದವನು, ಕೃತಜ್ಞತೆ ಇಲ್ಲದವನು, ಧರ್ಮವನ್ನು ತೊರೆದವನು, ಪ್ರಿಯವಾಗಿ ಸುಳ್ಳು ಹೇಳುವವನು.
5.92.5
मूढश्वाकृतबुद्धिश्च इन्द्रियाणामनीश्वरः ।
कामानुसारी कृत्येषु सर्वेष्वकृतनिश्चयः ॥ ५.९२.५ ॥
ಅವನು ಮೂಢನು, ಅಪಕ್ವ ಬುದ್ಧಿಯುಳ್ಳವನು, ಇಂದ್ರಿಯಗಳ ಒಡೆಯನಲ್ಲ. ಅವನು ಕಾಮವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವವನು, ಎಲ್ಲ ಕರ್ತವ್ಯಗಳಲ್ಲಿಯೂ ದೃಢ ನಿಶ್ಚಯವಿಲ್ಲದವನು.
5.92.6
एतैश्चान्यैश्च बहुभिर्दोषैरेव समन्वितः ।
त्वयोच्यमानः श्रेयोऽपि संरम्भान्न ग्रहीष्यति ॥ ५.९२.६ ॥
ಇವುಗಳಿಂದ ಮತ್ತು ಇತರ ಅನೇಕ ದೋಷಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದವನು, ನೀನು ಶ್ರೇಯಸ್ಸಿನ ಉಪದೇಶವನ್ನು ಹೇಳಿದರೂ, ಆವೇಶದಿಂದ ಅದನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
5.92.7
भीष्मे द्रोणे कृपे कर्णे द्रोणपुत्रे जयद्रथे ।
भूयसीं वर्तते वृत्तिं न शमे कुरुते मनः ॥ ५.९२.७ ॥
ಭೀಷ್ಮನಲ್ಲಿ, ದ್ರೋಣನಲ್ಲಿ, ಕೃಪನಲ್ಲಿ, ಕರ್ಣನಲ್ಲಿ, ದ್ರೋಣಪುತ್ರನಲ್ಲಿ, ಜಯದ್ರಥನಲ್ಲಿ (ಅವನ) ಭರವಸೆ ಬಹಳ ಇದೆ; ಶಾಂತಿಯಲ್ಲಿ ಅವನ ಮನಸ್ಸು ಇಲ್ಲ.
5.92.8
निश्चितं धार्तराष्ट्राणां सकर्णानां जनार्दन ।
भीष्मद्रोणमुखान्पार्था न शक्ताः प्रतिवीक्षितुम् ॥ ५.९२.८ ॥
ಓ ಜನಾರ್ದನ! ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನ ಪುತ್ರರು, ಕರ್ಣನೊಂದಿಗೆ ಇರುವವರು, ಭೀಷ್ಮ-ದ್ರೋಣರನ್ನು ಮುಂದಿರಿಸಿದವರು—ಅವರನ್ನು ಪಾರ್ಥರು ಎದುರಿಸಲಾರರು ಎಂಬುದು ನಿಶ್ಚಿತ.
5.92.9
सेनासमुदयं कृत्वा पार्थिवं मधुसूदन ।
कृतार्थं मन्यते बाल आत्मानमविचक्षणाः ॥ ५.९२.९ ॥
ಓ ಮಧುಸೂದನ! ರಾಜರ ಸೇನೆಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸಿ, ವಿವೇಕವಿಲ್ಲದ ಮೂಢನು ತನ್ನನ್ನು ಕೃತಾರ್ಥನೆಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತಾನೆ.
5.92.10
एकः कर्णः पराञ्जेतुं समर्थ इति निश्चितम् ।
धार्तराष्ट्रस्य दुर्बुद्धेः स शमं नोपयास्यति ॥ ५.९२.१० ॥
ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಗೆಲ್ಲಲು ಸಮರ್ಥನು ಒಬ್ಬನೇ ಕರ್ಣನು ಎಂಬುದು ನಿಶ್ಚಿತ; ಆದ್ದರಿಂದ ದುರ್ಬುದ್ಧಿಯ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರಪುತ್ರನಿಗಾಗಿ ಅವನು ಶಾಂತಿಯನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
5.92.11
संविच्च धार्तराष्ट्राणां सर्वेषामेव केशव ।
शमे प्रयतमानस्य तव सौभ्रात्रकाङ्क्षिणः ॥ ५.९२.११ ॥
ಓ ಕೇಶವ! ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನ ಎಲ್ಲಾ ಪುತ್ರರ ಒಪ್ಪಂದವೂ ಅದರಲ್ಲಿಯೇ ಇದೆ; ಆದರೆ ನೀನು ಶಾಂತಿಗಾಗಿ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುವವನು, ಸೋದರ ಸೌಹಾರ್ದವನ್ನು ಬಯಸುವವನು.
5.92.12
न पाण्डवानामस्माभिः प्रतिदेयं यथोचितम् ।
इति व्यवसितास्तेषु वचनं स्यान्निरर्थकम् ॥ ५.९२.१२ ॥
ಪಾಂಡವರಿಗೆ ಅವರ ಯೋಗ್ಯ ಪಾಲನ್ನು ನಾವು ಹಿಂತಿರುಗಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬ ನಿರ್ಧಾರದಲ್ಲಿ ಅವರು ದೃಢರಾಗಿದ್ದಾರೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಅವರ ಬಳಿ ಹೇಳುವ ಮಾತು ನಿರರ್ಥಕವಾಗುತ್ತದೆ.
5.92.13
यत्र सूक्तं दुरुक्तं च समं स्यान्मधुसूदन ।
न तत्र प्रलपेत्प्राज्ञो बधिरेष्विव गायनः ॥ ५.९२.१३ ॥
ಮಧುಸೂದನ, ಚೆನ್ನಾಗಿ ಹೇಳಿದ ಮಾತು ಮತ್ತು ಕೆಟ್ಟದಾಗಿ ಹೇಳಿದ ಮಾತು ಸಮಾನವಾಗುವ ಕಡೆ, ಕಿವುಡರ ನಡುವೆ ಹಾಡುವ ಗಾಯಕನಂತೆ ಜ್ಞಾನಿ ವ್ಯರ್ಥವಾಗಿ ಮಾತನಾಡಬಾರದು.
5.92.14
अविजानत्सु मूढेषु निर्मर्यादेषु माधव ।
तत्त्वं वाक्यं ब्रुवन्निन्द्यश्चण्डालेषु द्विजो यथा ॥ ५.९२.१४ ॥
ಮಾಧವ, ಸತ್ಯವನ್ನು ಅರಿಯದ, ಮೂಢರೂ ಮರ್ಯಾದೆ ಇಲ್ಲದವರೂ ಆದವರ ನಡುವೆ ಸತ್ಯವಾಕ್ಯ ಹೇಳುವವನೂ ಚಂಡಾಲರ ನಡುವಿನ ದ್ವಿಜನಂತೆ ನಿಂದ್ಯನಾಗುತ್ತಾನೆ.
5.92.15
सोऽयं बलस्थो मूढश्चन करिष्यति ते वचः ।
तस्मिन्निरर्थकं वाक्यमुक्तं संपत्स्यते तव ॥ ५.९२.१५ ॥
ಬಲದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ಈ ಮೂಢನು ನಿನ್ನ ಮಾತನ್ನು ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ; ಅವನಿಗೆ ಹೇಳಿದ ನಿನ್ನ ಮಾತು ವ್ಯರ್ಥವಾಗುತ್ತದೆ.
5.92.16
तेषां समुपविष्टानां सर्वेषां पापचेतसाम् ।
तव मध्यावतरणं मम कृष्ण न रोचते ॥ ५.९२.१६ ॥
ಕೃಷ್ಣ, ಪಾಪಚಿತ್ತರಾದ ಅವರೆಲ್ಲರೂ ಕುಳಿತಿರುವಾಗ ನೀನು ಅವರ ನಡುವೆ ಹೋಗುವುದು ನನಗೆ ಇಷ್ಟವಿಲ್ಲ.
5.92.17
दुर्बुद्धीनामशिष्टानां बहूनां दुष्टचेतसाम् ।
प्रतीपं वचनं मध्ये तव कृष्ण न रोचते ॥ ५.९२.१७ ॥
ಕೃಷ್ಣ, ದುರ್ಬುದ್ಧಿಗಳೂ ಅಶಿಷ್ಟರೂ ದುಷ್ಟಚಿತ್ತರೂ ಆದ ಅನೇಕರ ನಡುವೆ ನಿನ್ನ ವಿರುದ್ಧ ಮಾತು ಹೇಳುವುದು ನನಗೆ ಇಷ್ಟವಿಲ್ಲ.
5.92.18
अनुपासितवृद्धत्वाच्छ्रियो दर्पाच्च मोहितः ।
वयोदर्पादमर्षाच्च न ते श्रेयो ग्रहीष्यति ॥ ५.९२.१८ ॥
ಹಿರಿಯರನ್ನು ಸೇವಿಸದ ಕಾರಣ, ಐಶ್ವರ್ಯದ ಮದದಿಂದ ಮೋಹಿತನಾದವನು, ಯೌವನದ ಗರ್ವ ಮತ್ತು ಕೋಪದಿಂದ ನಿನ್ನ ಶ್ರೇಯಸ್ಸನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
5.92.19
बलं बलवदप्यस्य यदि वक्ष्यसि माधव ।
त्वय्यस्य महती शङ्का न करिष्यति ते वचः ॥ ५.९२.१९ ॥
ಓ ಮಾಧವ, ಅವನ ಬಲವು ಪ್ರಬಲವೆಂದು ನೀನು ಹೇಳಿದರೂ, ನಿನ್ನ ಮಾತು ಅವನಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಸಂದೇಹವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ.
5.92.20
नेदमद्य युधा शक्यमिन्द्रेणापि सहामरैः ।
इति व्यवसिताः सर्वे धार्तराष्ट्रा जनार्दन ॥ ५.९२.२० ॥
ಓ ಜನಾರ್ದನ, ದೇವತೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಇಂದ್ರನೂ ಇಂದು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಸಾಧಿಸಲಾರನು ಎಂದು ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನ ಎಲ್ಲಾ ಮಕ್ಕಳೂ ನಿಶ್ಚಯಿಸಿದ್ದಾರೆ.
5.92.21
तेष्वेवमुपपन्नेषु कामक्रोधानुवर्तिषु ।
समर्थमपि ते वाक्यमसमर्थं भविष्यति ॥ ५.९२.२१ ॥
ಅವರು ಹೀಗೆ ಕಾಮ-ಕ್ರೋಧಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವವರಾಗಿರುವಾಗ, ನಿನ್ನ ಸಮರ್ಥವಾದ ಮಾತೂ ನಿಷ್ಫಲವಾಗುತ್ತದೆ.
5.92.22
मध्ये तिष्ठन्हस्त्यनीकस्य मन्दो ।
रथाश्वयुक्तस्य बलस्य मूढः।
दुर्योधनो मन्यते बीतभीतिः ।
कृत्स्ना मयेयं पृथिवी जितेति ॥ ५.९२.२२ ॥
ಆನೆಗಳ ಸೇನೆಯ ಮಧ್ಯೆ ನಿಂತಿರುವ ಮೂರ್ಖ ದುರ್ಯೋಧನನು, ರಥ-ಕುದುರೆಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಸೇನೆಯೊಂದಿಗೆ, ನಿರ್ಭೀತನಾಗಿ “ಈ ಸಮಸ್ತ ಭೂಮಿಯನ್ನು ನಾನು ಗೆದ್ದಿದ್ದೇನೆ” ಎಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತಾನೆ.
5.92.23
आशंसते वै धृतराष्ट्रस्य पुत्रो ।
महाराज्यमसपत्नं पृथिव्याम्।
तस्मिञ्शमः केवलो नोपलभ्यो ।
बद्धं सन्तं मन्यते लब्धमर्थम् ॥ ५.९२.२३ ॥
ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನ ಮಗನು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಸ್ಪರ್ಧಿಯಿಲ್ಲದ ಮಹಾ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಆಶಿಸುತ್ತಾನೆ; ಅದರಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಶಾಂತಿ ದೊರೆಯುವುದಿಲ್ಲ. ಬಂಧಿತನನ್ನು ಅವನು ಪಡೆದ ಸಂಪತ್ತೆಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತಾನೆ.
5.92.24
पर्यस्तेयं पृथिवी कालपक्वा ।
दुर्योधनार्थे पाण्डवान्योद्धुकामाः ।
समागताः सर्वयोधाः पृथिव्यां ।
राजानश्च क्षितिपालैः समेताः ॥ ५.९२.२४ ॥
ಕಾಲದಿಂದ ಪಕ್ವವಾದ ಈ ಭೂಮಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಆವೃತವಾಗಿದೆ; ದುರ್ಯೋಧನನಿಗಾಗಿ ಪಾಂಡವರೊಡನೆ ಯುದ್ಧ ಮಾಡಲು ಬಯಸಿ ಎಲ್ಲ ಯೋಧರೂ ರಾಜರೂ ಭೂಪಾಲರೊಡನೆ ಸೇರಿದ್ದಾರೆ.
5.92.25
सर्वे चैते कृतवैराः पुरस्ता-
त्त्वया राजानो हृतसाराश्च कृष्ण ।
तवोद्वेगात्संश्रिता धार्तराष्ट्रा-
न्सुसंहताः सह कर्णेन वीराः ॥ ५.९२.२५ ॥
ಕೃಷ್ಣ, ಈ ಎಲ್ಲ ರಾಜರು ಮೊದಲು ನಿನ್ನೊಡನೆ ವೈರ ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡಿದ್ದವರು; ನಿನ್ನಿಂದ ತಮ್ಮ ಬಲವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡವರು. ನಿನ್ನ ಭಯದಿಂದ ಆ ವೀರರು ಕರ್ಣನೊಡನೆ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನ ಪುತ್ರರನ್ನು ಸೇರಿ ದೃಢವಾಗಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದಾರೆ.
5.92.26
न तन्मतं मम दाशार्हवीर ॥ ५.९२.२६ ॥
ದಾಶಾರ್ಹ ವೀರನೇ, ಅದು ನನ್ನ ಅಭಿಪ್ರಾಯವಲ್ಲ.
5.92.27
तेषां समुपविष्टानां बहूनां दुष्टचेतसाम् ।
कथं मध्यं प्रपद्येथाः शत्रूणां शत्रुकर्शन ॥ ५.९२.२७ ॥
ಶತ್ರುಕರ್ಶನನೇ, ಒಟ್ಟಾಗಿ ಕುಳಿತಿರುವ ಆ ದುಷ್ಟಮನಸ್ಸಿನ ಅನೇಕರ ನಡುವೆ, ಶತ್ರುಗಳ ಮಧ್ಯಕ್ಕೆ ನೀನು ಹೇಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುವೆ?
5.92.28
सर्वथा त्वं महाबाहो देवैरपि दुरुत्सहः ।
प्रभावं पौरुषं बुद्धिं जानामि तव शत्रुहन् ॥ ५.९२.२८ ॥
ಮಹಾಬಾಹುವೇ, ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ದೇವತೆಗಳಿಗೂ ನೀನು ಎದುರಿಸಲಾಗದವನು. ಶತ್ರುಹಂತನೇ, ನಿನ್ನ ಪ್ರಭಾವ, ಪೌರುಷ ಮತ್ತು ಬುದ್ಧಿಯನ್ನು ನಾನು ಬಲ್ಲೆ.
5.92.29
या मे प्रीतिः पाण्डवेषु भूयःक सा त्वयि माधव ।
प्रेम्णा च बहुमानाच्च सौहृदाच्च ब्रवीम्यहम् ॥ ५.९२.२९ ॥
ಮಾಧವನೇ, ಪಾಂಡವರ ಮೇಲೆ ನನಗಿರುವ ಪ್ರೀತಿ ಮತ್ತೆ ನಿನ್ನ ಮೇಲೂ ಇದೆ. ಪ್ರೇಮದಿಂದ, ಬಹು ಗೌರವದಿಂದ, ಸೌಹಾರ್ದದಿಂದ ನಾನು ಇದನ್ನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.
5.92.30
या मे प्रीतिः पुष्कराक्ष त्वद्दर्शनसमुद्भवा ।
सा किमाख्यायते तुभ्यमन्तरात्माऽसि देहिनां ॥ ५.९२.३० ॥
ಪುಷ್ಕರಾಕ್ಷನೇ, ನಿನ್ನ ದರ್ಶನದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ನನ್ನ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ನಿನಗೆ ಏನೆಂದು ಹೇಳಲಿ? ನೀನು ದೇಹಧಾರಿಗಳ ಅಂತರಾತ್ಮನು.