ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 5.93
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.93.1
विदुरस्य वचः श्रुत्वा प्रश्रितं पुरुषोत्तमः ।
इदं होवाच वचनं मधुरं मधुसूदनः ॥ ५.९३.१ ॥
ವಿದುರನ ವಿನಯಪೂರ್ವಕ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ, ಪುರುಷೋತ್ತಮ ಮಧುಸೂದನನು ಈ ಮಧುರ ಮಾತನ್ನು ನುಡಿದನು.
5.93.2
यथा व्रूयान्महाप्राज्ञो यथा ब्रूयाद्विचक्षणः ।
सथा वाच्यस्त्वद्विधेन भवता मद्विधः सुहृत् ॥ ५.९३.२ ॥
ಮಹಾಪ್ರಾಜ್ಞನು ಮತ್ತು ವಿವೇಕಿಯು ಮಾತನಾಡುವಂತೆ, ನಿನ್ನಂಥವರು ಮಾತನಾಡಬೇಕು; ನನ್ನಂಥ ಮಿತ್ರನೂ ಹಾಗೆಯೇ.
5.93.3
धर्मार्थयुक्तं तथ्यं च यथा त्वय्युपपद्यते ।
तथा वचनमुक्तोऽस्ति त्वयैतत्पितृमातृवत् ॥ ५.९३.३ ॥
ಧರ್ಮಾರ್ಥಯುಕ್ತವೂ ಸತ್ಯವೂ ಆದ ಮಾತು, ನಿನಗೆ ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿರುವಂತೆ, ನೀನು ತಂದೆ-ತಾಯಿಯಂತೆ ಈ ಮಾತನ್ನು ಹೇಳಿದ್ದೀಯ.
5.93.4
सत्यं प्राप्तं च युक्तं वाऽप्येवमेव यथाऽऽत्थ माम् ।
श्रृणुष्वागमने हेतुं विदुरावहितो मम ॥ ५.९३.४ ॥
ನೀನು ನನಗೆ ಹೇಳಿದ್ದು ಸತ್ಯವೂ ಸಮಂಜಸವೂ ಆಗಿದೆ. ವಿದುರ, ನನ್ನ ಬರುವಿಕೆಗೆ ಕಾರಣವನ್ನು ಗಮನವಿಟ್ಟು ಕೇಳು.
5.93.5
दौरात्म्यं धार्तराष्ट्रस्य क्षत्रियाणां च वैरिताम् ।
सर्वमेतदहं जानन्क्षत्तः प्राप्तोऽद्य कौरवान् ॥ ५.९३.५ ॥
ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನ ಮಗನ ದುಷ್ಟತನ ಮತ್ತು ಕ್ಷತ್ರಿಯರ ವೈರವನ್ನು ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ತಿಳಿದು, ವಿದುರ, ಇಂದು ನಾನು ಕೌರವರ ಬಳಿ ಬಂದಿದ್ದೇನೆ.
5.93.6
पर्यस्तां पृथिवीं सर्वां साश्वां सरथकुञ्जराम् ।
यो मोचयेन्मृत्युपाशात्प्राप्नुयाद्धर्ममुत्तमम् ॥ ५.९३.६ ॥
ಕುದುರೆ, ರಥ, ಆನೆಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಇಡೀ ಭೂಮಿ ತಲೆಕೆಳಗಾಗಿರುವಾಗ, ಅದನ್ನು ಮೃತ್ಯುಪಾಶದಿಂದ ಬಿಡಿಸುವವನು ಉತ್ತಮ ಧರ್ಮವನ್ನು ಪಡೆಯುವನು.
5.93.7
धर्मकार्यं यतञ्शक्त्या नो चेत्प्राप्नोति मानवः ।
प्राप्तो भवति तत्पुण्यमत्र मे नास्ति संशयः ॥ ५.९३.७ ॥
ಮನುಷ್ಯನು ತನ್ನ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಧರ್ಮಕಾರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಯತ್ನಿಸಿದರೂ ಫಲ ಸಿಗದಿದ್ದರೆ, ಆ ಪುಣ್ಯವು ಅವನಿಗೆ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ; ಇದರಲ್ಲಿ ನನಗೆ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.
5.93.8
मनसा चिन्तयन्पापं कर्मणा नातिरोचयन् ।
न प्राप्नोति फलं तस्येत्येवं धर्मविदो विदुः ॥ ५.९३.८ ॥
ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಪಾಪವನ್ನು ಚಿಂತಿಸಿದರೂ ಕರ್ಮದಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಮೆಚ್ಚದವನು ಅದರ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ—ಧರ್ಮಜ್ಞರು ಹೀಗೆಂದು ತಿಳಿದಿದ್ದಾರೆ.
5.93.9
सोऽहं यतिष्ये प्रशमं क्षत्तः कर्तुममायया ।
कुरूणां सृञ्जयानां च सङ्ग्राने विनशिष्यताम् ॥ ५.९३.९ ॥
ಓ ಕ್ಷತ್ತಾ, ನಾನು ಮೋಸವಿಲ್ಲದೆ ಶಾಂತಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಯತ್ನಿಸುತ್ತೇನೆ; ಕುರು ಮತ್ತು ಸೃಂಜಯರು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ನಾಶವಾಗದಂತೆ.
5.93.10
सेयमापन्महाघोरा कुरुष्वेव समुत्थिता ।
कर्णदुर्योधनकृता सर्वे ह्येते तदन्वयाः ॥ ५.९३.१० ॥
ಈ ಭೀಕರ ಆಪತ್ತು ಕುರುಗಳ ನಡುವೆಯೇ ಎದ್ದಿದೆ; ಕರ್ಣ ಮತ್ತು ದುರ್ಯೋಧನರಿಂದ ಉಂಟಾಗಿದೆ; ಇವರೆಲ್ಲರೂ ಅವರ ವಂಶಸ್ಥರು ಮತ್ತು ಅನುಯಾಯಿಗಳು.
5.93.11
व्यसने क्लिश्यमानं हि यो मित्रं नाभिपद्यते ।
अनुनीय यथाशक्ति तं नृशंसं विदुर्बुधाः ॥ ५.९३.११ ॥
ಕಷ್ಟದಲ್ಲಿ ನರಳುತ್ತಿರುವ ಗೆಳೆಯನ ಬಳಿ ತನ್ನ ಶಕ್ತಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಮನವೊಲಿಸಿದ ನಂತರವೂ ಹೋಗದವನನ್ನು ಬುದ್ಧಿವಂತರು ಕ್ರೂರಿ ಎಂದು ತಿಳಿಯುತ್ತಾರೆ.
5.93.12
आकेशग्रहणान्मित्रमकार्यात्संनिवर्तयन् ।
अवाच्यः कस्यचिद्भवति कृतयत्नो यथाबलम् ॥ ५.९३.१२ ॥
ಗೆಳೆಯನನ್ನು ಕೂದಲು ಹಿಡಿದಾದರೂ ಅನುಚಿತ ಕೆಲಸದಿಂದ ತಡೆದು ತನ್ನ ಶಕ್ತಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಯತ್ನಿಸಿದವನು ಯಾರಿಂದಲೂ ದೂಷಿಸಲ್ಪಡುವುದಿಲ್ಲ.
5.93.13
तत्समर्थं शुभं वाक्यं धर्मार्थसहितं हितम् ।
धार्तराष्ट्रः सहामात्यो ग्रहीतुं विदुरार्हति ॥ ५.९३.१३ ॥
ಆ ಮಾತು ಸೂಕ್ತವಾದುದು, ಶುಭವಾದುದು, ಧರ್ಮಾರ್ಥಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದುದು ಮತ್ತು ಹಿತಕರವಾದುದು. ವಿದುರ, ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನ ಮಗನು ಮಂತ್ರಿಗಳೊಡನೆ ಅದನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಲು ಅರ್ಹನು.
5.93.14
हितं हि धार्तराष्ट्राणां पाण्डवानां तथैव च ।
पृथिव्यां क्षत्रियाणां च यतिष्येऽहममायया ॥ ५.९३.१४ ॥
ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನ ಮಕ್ಕಳಿಗೂ, ಪಾಂಡವರಿಗೂ, ಭೂಮಿಯ ಕ್ಷತ್ರಿಯರಿಗೂ ಹಿತ ಇದೇ. ನಾನು ಕಪಟವಿಲ್ಲದೆ ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತೇನೆ.
5.93.15
हिते प्रयतमानं मां शङ्केद्दुर्योधनो यदि ।
हृदयस्य च मे प्रीतिरानृण्यं च भविष्यति ॥ ५.९३.१५ ॥
ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿರುವ ನನ್ನನ್ನು ದುರ್ಯೋಧನನು ಶಂಕಿಸಿದರೂ, ನನ್ನ ಹೃದಯದ ಪ್ರೀತಿ ಮತ್ತು ಋಣಮುಕ್ತಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.
5.93.16
ज्ञातीनां हि मिथो भेदे यन्मित्रं नाभिपद्यते ।
सर्वयत्नेन माध्यस्थ्यं न तन्मित्रं विदुर्बुधाः ॥ ५.९३.१६ ॥
ಬಂಧುಗಳ ನಡುವೆ ಭೇದ ಉಂಟಾದಾಗ ಯಾವ ಮಿತ್ರನು ಒಂದು ಪಕ್ಷವನ್ನು ಸೇರದೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ ಮಧ್ಯಸ್ಥನಾಗಿ ಉಳಿಯುತ್ತಾನೋ, ಅವನನ್ನು ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಮಿತ್ರನೆಂದು ತಿಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ.
5.93.17
न मां ब्रूयुरधर्मिष्ठा मूढा ह्यसुहृदस्तथा ।
शक्तो नावारयत्कृष्णः संरब्धान्कुरुपाण्डवान् ॥ ५.९३.१७ ॥
ಅಧರ್ಮಿಗಳೂ ಮೂಢರೂ ವೈರಿಗಳೂ ನನಗೆ 'ಸಮರ್ಥನಾಗಿದ್ದರೂ ಕೃಷ್ಣನು ಕೋಪಗೊಂಡ ಕೌರವ ಪಾಂಡವರನ್ನು ತಡೆಯಲಿಲ್ಲ' ಎಂದು ಹೇಳದಿರಲಿ.
5.93.18
उभयोः साधयन्नर्थमहामागत इत्युत ।
तत्र यत्नमहं कृत्वा गच्छेयं नृष्ववाच्यताम् ॥ ५.९३.१८ ॥
ಉಭಯ ಪಕ್ಷಗಳ ಹಿತವನ್ನು ಸಾಧಿಸಲು ನಾನು ಬಂದಿದ್ದೇನೆ ಎಂದು ಹೇಳಿ, ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿ, ಮನುಷ್ಯರಲ್ಲಿ ನಿಂದೆಗೆ ಒಳಗಾಗದವನಾಗಿ ಹೋಗುತ್ತೇನೆ.
5.93.19
मम धर्मार्थयुक्तं हि श्रुत्वा वाक्यमनामयम् ।
न चेदादास्यते बालो दिष्टस्य वशमेष्यति ॥ ५.९३.१९ ॥
ಧರ್ಮಾರ್ಥಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ನನ್ನ ಈ ಹಿತವಚನವನ್ನು ಕೇಳಿಯೂ ಈ ಮೂಢನು ಒಪ್ಪದಿದ್ದರೆ, ಅವನು ದೈವದ ವಶಕ್ಕೆ ಸಿಲುಕುವನು.
5.93.20
अहापयन्पाण्डवार्थं यथाव-
च्छमं कुरूणां यदि चाचरेयम्।
पुण्यं च मे स्याच्चरितं महात्म-
न्मुच्येरंश्च कुरवो मृत्युपाशात् ॥ ५.९३.२० ॥
ಪಾಂಡವರ ಹಿತವನ್ನು ಬಿಡದೆ ಕುರುಗಳ ನಡುವೆ ಯಥಾವತ್ ಶಾಂತಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರೆ ಅದು ನನ್ನ ಪುಣ್ಯಕಾರ್ಯವಾಗುವುದು; ಓ ಮಹಾತ್ಮನೇ, ಕುರುಗಳು ಮೃತ್ಯುಪಾಶದಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳ್ಳುವರು.
5.93.21
अपि वाचं भाषमाणस्य काव्यां ।
धर्मरामामर्थवतीमहिंस्राम्।
अवेक्षेरन्धार्तराष्ट्राः शमार्थं ।
मां च प्राप्तं कुरवः पूजयेयुः ॥ ५.९३.२१ ॥
ನಾನು ಆಡುವ ಈ ಜ್ಞಾನಪೂರ್ಣ, ಧರ್ಮ-ಸುಖ-ಅರ್ಥಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ, ಅಹಿಂಸಾತ್ಮಕ ಮಾತನ್ನು ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನ ಪುತ್ರರು ಶಾಂತಿಗಾಗಿ ಗಮನಿಸಿದರೆ, ನಾನು ಬಂದಾಗ ಕುರುಗಳು ನನ್ನನ್ನು ಗೌರವಿಸುವರು.
5.93.22
न चापि मम पर्याप्ताः सहिताः सर्वपार्थिवाः ।
क्रुद्धस्य प्रमुखे स्थातुं सिंहस्येवेतरे मृगाः ॥ ५.९३.२२ ॥
ಎಲ್ಲ ರಾಜರು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಬಂದರೂ ಕೋಪಗೊಂಡ ನನ್ನ ಮುಂದೆ ನಿಲ್ಲಲು ಅವರು ಸಮರ್ಥರಲ್ಲ; ಸಿಂಹದ ಮುಂದೆ ಇತರ ಜಿಂಕೆಗಳಂತೆ.
5.93.23
इत्येवमुक्त्वा वचनं वृष्णीनामृषभस्तदा ।
शयने सुखसंस्पर्शे शिश्ये यदुसुखावहः ॥ ५.९३.२३ ॥
ಹೀಗೆ ಮಾತುಗಳನ್ನಾಡಿ, ವೃಷ್ಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ, ಯಾದವರಿಗೆ ಸುಖವನ್ನು ತರುವವನು ಆಗ ಸುಖಸ್ಪರ್ಶದ ಹಾಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಮಲಗಿದನು.