มหาภารตะ · อัธยายะ 5.95
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.95.1
तेष्वासीनेषु सर्वेषु तूष्णींभूतेषु राजसु ।
वाक्यमभ्याददे कृष्णः सुदंष्ट्रो दुन्दुभिस्वनः ॥ ५.९५.१ ॥
เมื่อกษัตริย์ทั้งหมดนั่งอยู่และนิ่งเงียบแล้ว พระกฤษณะผู้มีฟันงาม มีเสียงดุจกลองทุนทุภิ ก็เริ่มกล่าววาจา
5.95.2
जीमूत इव धर्मान्ते सर्वां संश्रावयन्सभाम् ।
धृतराष्ट्रमभिप्रेक्ष्य समभाषत माधवः ॥ ५.९५.२ ॥
ดุจเมฆฝนเมื่อสิ้นพิธีอันศักดิ์สิทธิ์ ทำให้ที่ประชุมทั้งหมดได้ยิน มาธวะทอดพระเนตรท้าวธฤตราษฎร์แล้วตรัสว่า
5.95.3
कुरूणां पाण्डवानां च शमः स्यादिति भारत ।
अप्रणशेन वीराणामेतद्याचितुमागतः ॥ ५.९५.३ ॥
ขอให้มีสันติระหว่างเการพและปาณฑพเถิด ข้าแต่ภารตะ ข้าพเจ้ามาเพื่อขอสิ่งนี้ โดยไม่ให้วีรบุรุษต้องพินาศ
5.95.4
राजन्नान्यत्प्रवक्तव्यं तव नैःश्रेयसं वचः ।
विदितं ह्येव ते सर्वं वेदितव्यमरिन्दम ॥ ५.९५.४ ॥
ข้าแต่พระราชา ไม่ควรกล่าวถ้อยคำอื่นใดแก่พระองค์ นอกจากถ้อยคำที่นำความดีสูงสุดนี้ ข้าแต่ผู้ปราบศัตรู พระองค์ทรงรู้ทุกสิ่งนี้อยู่แล้ว
5.95.5
इदं ह्यद्य कुलं श्रेष्ठं सर्वराजसु पार्थिव ।
श्रुतवृत्तोपसंपन्नं सर्वैः समुदितं गुणैः ॥ ५.९५.५ ॥
ข้าแต่เจ้าแผ่นดิน วันนี้ตระกูลนี้เป็นตระกูลสูงสุดในบรรดากษัตริย์ทั้งปวง ประกอบด้วยความรู้ ความประพฤติดี และเปี่ยมด้วยคุณธรรมทั้งสิ้น
5.95.6
कृपानुकम्पा कारुण्यमानृशंस्यं च भारत ।
तथार्जवं क्षमा सत्यं कुरुष्वेतद्विशिष्यते ॥ ५.९५.६ ॥
ความเมตตา ความสงสาร ความกรุณา ความไม่โหดร้าย และเช่นเดียวกันความซื่อตรง ความอดทนอดกลั้น และความสัตย์ ข้าแต่ภารตะ สิ่งเหล่านี้เป็นเลิศยิ่งในหมู่เการพ
5.95.7
तस्मिन्नेवंविधे राजन्कुले महति तिष्ठति ।
त्वन्निमित्तं विशेषेण नेह युक्तमसांप्रतम् ॥ ५.९५.७ ॥
ข้าแต่พระราชา ในขณะที่ตระกูลอันยิ่งใหญ่เช่นนี้ดำรงอยู่ และโดยเฉพาะเพราะเหตุของพระองค์ การกระทำนี้ไม่สมควรในที่นี้
5.95.8
त्वं हि धारयिता श्रेष्ठः कुरूणां कुरुसत्तम ।
मिथ्याप्रचरतां तात बाह्येष्वाभ्यन्तरेषु च ॥ ५.९५.८ ॥
พระองค์นั่นแหละ ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่เการพ ทรงเป็นผู้ค้ำจุนพวกเขา ข้าแต่ลูกรัก ของผู้ที่ประพฤติผิดทั้งภายนอกและภายใน
5.95.9
ते पुत्रास्तव कौरव्य दुर्योधनपुरोगमाः ।
धर्मार्थौ पृष्ठतः कृत्वा प्रचरन्ति नृशंसवत् ॥ ५.९५.९ ॥
บรรดาบุตรของพระองค์ ข้าแต่เผ่าเการพ มีทุรโยธน์เป็นผู้นำ ทอดทิ้งธรรมและทรัพย์ไว้เบื้องหลัง และประพฤติตนดุจคนโหดร้าย
5.95.10
अशिष्टा गतमर्यादा लोभेन हृतचेतसः ।
स्वेषु बन्धुषु मुख्येषु तद्वेत्थ पुरुषर्षभ ॥ ५.९५.१० ॥
ผู้ที่จิตถูกความโลภยึดครอง ไร้ระเบียบและก้าวล่วงขอบเขตอันควร ย่อมประพฤติเช่นนั้นแม้ต่อญาติผู้ใหญ่ของตน พระองค์ทรงทราบเรื่องนี้ ข้าแต่บุรุษผู้ประเสริฐ
5.95.11
सेयमापन्महाघोरा कुरुष्वेव समुत्थिता ।
उपेक्ष्यमाणा कौरव्य पृथिवीं घातयिष्यति ॥ ५.९५.११ ॥
ภัยพิบัติอันน่าสะพรึงกลัวนี้เกิดขึ้นในหมู่เการพนั่นเอง ข้าแต่เผ่าเการพ หากปล่อยไว้ไม่ใส่ใจ มันจะนำความพินาศมาสู่แผ่นดิน
5.95.12
शक्या चेयं शमयितुं त्वं चेदिच्छसि भारत ।
न दुष्करो ह्यत्र शमो मतो मे भरतर्षभ ॥ ५.९५.१२ ॥
ข้าแต่ภารตะ หากพระองค์ปรารถนา เรื่องนี้ก็อาจทำให้สงบลงได้ ข้าแต่ยอดแห่งวงศ์ภรตะ ในความเห็นของข้าพเจ้า การทำให้สงบในที่นี้ไม่ใช่เรื่องยาก
5.95.13
त्वय्यधीनः शमो राजन्मयि चैव विशांपते ।
पुत्रान्स्थापय कौरव्य स्थापयिष्याम्यहं परान् ॥ ५.९५.१३ ॥
ข้าแต่พระราชา สันติขึ้นอยู่กับพระองค์และข้าพเจ้า ข้าแต่เจ้าแห่งประชาชน ข้าแต่ลูกหลานเการพ จงตั้งบุตรของพระองค์ให้มั่นคงเถิด ข้าพเจ้าจะตั้งผู้อื่นให้มั่นคง
5.95.14
आज्ञा तव हि राजेन्द्र कार्या पुत्रैः सहान्वयैः ।
हितं बलवदप्येषां तिष्ठतां तव शासने ॥ ५.९५.१४ ॥
ข้าแต่จักรพรรดิ บรรดาบุตรและเครือญาติของพระองค์ควรปฏิบัติตามคำสั่งของพระองค์ ความดียิ่งใหญ่สำหรับผู้ที่ดำรงอยู่ใต้การปกครองของพระองค์ก็อยู่ที่สิ่งนี้เช่นกัน
5.95.15
तव चैव हितं राजन्पाण्डवानामथो हितम् ।
शमे प्रयतमानस्य तव शासनकाङ्क्षिणः ॥ ५.९५.१५ ॥
ข้าแต่พระราชา สิ่งนี้เป็นความดีทั้งแก่พระองค์ผู้พยายามเพื่อสันติ และแก่บรรดาปาณฑพผู้ปรารถนาอยู่ใต้การปกครองของพระองค์
5.95.16
स्वयं निष्फलमालक्ष्य संविधत्स्व विशांपते ।
सहायभूता भरतास्तवैव स्युर्जनेश्वर ॥ ५.९५.१६ ॥
เมื่อเห็นชัดว่าสิ่งนี้ไร้ผล จงลงมือจัดการด้วยพระองค์เองเถิด ข้าแต่เจ้าแห่งประชาชน ขอให้ภรตะทั้งหลายเป็นพันธมิตรของพระองค์ ข้าแต่เจ้าแห่งมนุษย์
5.95.17
धर्मार्थयोस्तिष्ठ राजन्पाण्डवैरभिरक्षितः ।
न हि शक्यास्तथाभूता यत्नादपि नराधिप ॥ ५.९५.१७ ॥
ข้าแต่พระราชา จงดำรงมั่นในธรรมและความเจริญรุ่งเรือง โดยมีปาณฑพคุ้มครอง ข้าแต่เจ้าแห่งมนุษย์ คนเช่นนั้นไม่อาจถูกพิชิตได้ แม้จะพยายามเพียงใดก็ตาม
5.95.18
न हि त्वां पाण्डवैर्जेतुं रक्ष्यमाणं महात्मभिः ।
इन्द्रोपि देवैः सहितः प्रसहेत कुतो नृपाः ॥ ५.९५.१८ ॥
พระองค์ได้รับการคุ้มครองจากบรรดาปาณฑพผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่ แม้แต่ปาณฑพเองก็ไม่อาจพิชิตพระองค์ได้ เช่นนั้นพระอินทร์พร้อมด้วยเหล่าเทพจะพึงเอาชนะพระองค์ได้อย่างไร จะกล่าวไปไยถึงกษัตริย์ทั้งหลาย
5.95.19
यत्र भीष्मश्च द्रोणश्च कृपः कर्णो विविंशतिः ।
अश्वत्थामा विकर्णश्च सोमदत्तोऽथ बाह्लिकः ॥ ५.९५.१९ ॥
ณ ที่ใดมีภีษมะและโทรณะ กฤปะและกรรณะ วิวิงศติ อัศวัตถามา วิกรรณะ โสมทัตต์ และพาหลิกะอยู่
5.95.20
सैन्धवश्च कलिङ्गश्च काम्भोजश्च सुदक्षिणः ।
युधिष्ठिरो भीमसेनः सव्यसाची यमौ तथा ॥ ५.९५.२० ॥
กษัตริย์แห่งสินธุและกษัตริย์แห่งกลิงคะ กษัตริย์แห่งกัมโพชะและสุทักษิณ ยุธิษฐิระ ภีมเสน สวยสาจิน และฝาแฝดทั้งสองเช่นกัน
5.95.21
सात्यकिश्च महातेजा युयुत्सुश्च महारथः ।
को नु तान्विपरीतात्मा युद्ध्येत भरतर्षभ ॥ ५.९५.२१ ॥
สาตยกีผู้มีเดชรุ่งโรจน์ และยุยุตสุผู้เป็นมหารถี โอ้ราชสีห์แห่งภรตะ ผู้ใดมีจิตวิปริตเช่นนั้นเล่าจึงจะยุทธ์กับทั้งสองนั้น
5.95.22
लोकस्येश्वरतां भूयः शत्रुभिश्चाप्यधृष्यताम् ।
प्राप्स्यसि त्वममित्रघ्न सहितः कुरुपाण्डवैः ॥ ५.९५.२२ ॥
โอ้ผู้สังหารศัตรู ท่านจะได้กลับคืนสู่ความเป็นใหญ่เหนือโลก และความไม่อาจถูกศัตรูข่มได้ ร่วมกับเการพและปาณฑพ
5.95.23
तस्य ते पृथिवीपालास्त्वत्समाः पृथिवीपते ।
श्रेयांसश्चैव राजानः सन्धास्यन्ते परन्तप ॥ ५.९५.२३ ॥
โอ้ผู้ปกครองแผ่นดิน บรรดากษัตริย์ผู้ปกครองแผ่นดินเช่นท่าน และกษัตริย์ผู้ประเสริฐยิ่งกว่า จะทำสัญญาสงบศึกกับพระองค์ โอ้ผู้เผาผลาญศัตรู
5.95.24
स त्वं पुत्रैश्च पौत्रैश्च पितृभिर्भ्रातृभिस्तथा ।
सुहृद्भिः सर्वतो गुप्तः सुखं शक्ष्यसि जीवितुं ॥ ५.९५.२४ ॥
ท่านจะได้มีชีวิตอยู่อย่างเป็นสุข มีบุตรและหลานเป็นที่พึ่ง มีบิดา พี่น้อง และมิตรสหายคอยคุ้มครองรอบด้าน
5.95.25
एतानेव पुरोधाय यत्कृत्य च यथा पुरा ।
अखिलां भोक्ष्यसे सर्वां पृथिवीं पृथिवीपते ॥ ५.९५.२५ ॥
โอ้ผู้ปกครองแผ่นดิน เมื่อทรงตั้งบุคคลเหล่านี้ไว้เป็นผู้นำ และทรงปฏิบัติงานดังเช่นในอดีต พระองค์จะได้เสวยแผ่นดินทั้งสิ้น
5.95.26
एतैर्हि सहितः सर्वैः पाण्डवैः स्वैश्च भारत ।
अन्यान्विजेष्यसे शत्रूनेष स्वार्थस्तवाखिलः ॥ ५.९५.२६ ॥
โอ้ภรตะ เมื่อร่วมกับปาณฑพทั้งหมดนี้และพวกของท่านเอง ท่านจะพิชิตศัตรูอื่นๆ ได้ นี่คือประโยชน์ของท่านทั้งสิ้น
5.95.27
तैरेवोपार्जितां भूमिं भोक्ष्यसे च परन्तप ।
यदि संपत्स्यसे पुत्रैः सहामात्यैर्नराधिप ॥ ५.९५.२७ ॥
โอ้ผู้เผาผลาญศัตรู หากท่านร่วมกับบุตรและอำมาตย์ ท่านจะได้เสวยแผ่นดินที่พวกเขาได้มาด้วยน้ำพักน้ำแรง โอ้เจ้าแห่งมนุษย์
5.95.28
संयुगे वै महाराज दृश्यते सुमहान्क्षयः ।
क्षये चोभयतो राजन्कं धर्ममनुपश्यसि ॥ ५.९५.२८ ॥
โอ้มหาราช ในการสงครามเห็นความพินาศอันใหญ่หลวง โอ้กษัตริย์ ในความพินาศทั้งสองฝ่ายนี้ พระองค์เห็นหน้าที่ธรรมใดเล่า
5.95.29
पाण्डवैर्निहतैः सङ्ख्ये पुत्रैर्वापि महाबलैः ।
यद्विन्देथाः सुखं राजंस्तद्ब्रूहि भरतर्षभ ॥ ५.९५.२९ ॥
โอ้ราชาแห่งภรตะ เมื่อปาณฑพหรือบุตรผู้มีกำลังมหาศาลของพระองค์ถูกสังหารในการรบแล้ว พระองค์จะได้ความสุขเช่นใด โปรดกล่าวเถิด
5.95.30
शूराश्च हि कृतास्त्राश्च सर्वे युद्धाभिकाङ्क्षिणः ।
पाण्डवास्तावकाश्चैव तान्रक्ष महतो भयात् ॥ ५.९५.३० ॥
ปาณฑพและพวกของพระองค์ล้วนเป็นวีรบุรุษ ชำนาญในศาสตราวุธ และปรารถนาการรบ โปรดคุ้มครองพวกเขาให้พ้นจากความกลัวอันยิ่งใหญ่
5.95.31
न पश्येम कुरून्सर्वान्पाण्डवांश्चैव संयुगे ।
क्षीणानुभयतः शूरान्राथिनो रथिभिर्हतान् ॥ ५.९५.३१ ॥
เราจะไม่เห็นเการพทั้งหมดและปาณฑพในการรบ วีรบุรุษและนักรบรถศึกทั้งสองฝ่ายจะถูกสังหารและเหี่ยวแห้งไป
5.95.32
समवेताः पृथिव्यां हि राजानो राजसत्तम ।
अमर्षवशमापन्ना नाशयेयुरिमाः प्रजाः ॥ ५.९५.३२ ॥
โอ้ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่กษัตริย์ บรรดากษัตริย์ที่รวมตัวกันบนแผ่นดินนี้ ตกอยู่ใต้อำนาจของความโกรธ จะทำลายประชาชนเหล่านี้
5.95.33
त्राहि राजन्निमं लोकं न नश्येयुरिमाः प्रजाः ।
त्वयि प्रकृतिमापन्ने शेषः स्यात्कुरुनन्दन ॥ ५.९५.३३ ॥
โอ้กษัตริย์ โปรดปกป้องโลกนี้ อย่าให้ประชาชนเหล่านี้พินาศ โอ้ความยินดีของเการพ หากพระองค์กลับคืนสู่ธรรมชาติของพระองค์เอง ก็จะยังเหลือผู้รอดชีวิตไว้
5.95.34
शुक्ला वादन्या ह्रीमन्त आर्याः पुण्याभिजातयः ।
अन्योन्यसचिवा राजंस्तान्पाहि महतो भयात् ॥ ५.९५.३४ ॥
โอ้กษัตริย์ โปรดคุ้มครองบรรดาขุนนางผู้บริสุทธิ์ มีความถ่อมตน มีกำเนิดอันประเสริฐและศักดิ์สิทธิ์ ผู้เป็นพันธมิตรของกันและกัน ให้พ้นจากความกลัวอันยิ่งใหญ่
5.95.35
शिवेनेमे भूमिपालाः समागम्य परस्परम् ।
सह भुक्त्वा च पीत्वा च प्रतियान्तु यथागृहम् ॥ ५.९५.३५ ॥
ขอให้บรรดาผู้ปกครองแผ่นดินเหล่านี้มาพบกันด้วยความสงบ รับประทานและดื่มร่วมกัน แล้วต่างคนต่างกลับไปยังบ้านของตน
5.95.36
सुवाससः स्रग्विणश्च सत्कृता भरतर्षभ ।
अमर्षं च निराकृत्य वैराणि च परन्तप ॥ ५.९५.३६ ॥
โอ้ผู้ประเสริฐแห่งภรตะ โอ้ผู้เผาผลาญศัตรู ขอให้ทุกคนสวมอาภรณ์งดงาม สวมมาลัย ได้รับการต้อนรับอย่างดี และละทิ้งความโกรธและความเป็นศัตรูเสีย
5.95.37
हार्दं यत्पाण्डवेष्वासीत्प्राप्तोऽस्मिन्नायुषः क्षये ।
तदेव ते भवत्वद्य सन्धत्स्व भरतर्षभ ॥ ५.९५.३७ ॥
ความรักใคร่อันจริงใจที่เคยมีต่อปาณฑพ ซึ่งยังคงอยู่จนถึงปลายชีวิตนี้ ขอให้เป็นของพระองค์ในวันนี้เถิด โอ้ผู้ประเสริฐแห่งภรตะ จงทำสัญญาสงบศึก
5.95.38
बाला विहीनाः पित्रा ते त्वयैव परिवर्धिताः ।
तान्पालय यथान्यायं पुत्रांश्च भरतर्षभ ॥ ५.९५.३८ ॥
บุตรของพระองค์ที่ยังเยาว์ ไร้บิดา ได้รับการเลี้ยงดูโดยพระองค์ผู้เดียว โอ้ผู้ประเสริฐแห่งภรตะ จงคุ้มครองเขาเหล่านั้นและบุตรของพระองค์เองโดยชอบธรรมเถิด
5.95.39
भवतैव हि रक्ष्यास्ते व्यसनेषु विशेषतः ।
मा ते धर्मस्तथैवार्थो नश्येत भरतर्षभ ॥ ५.९५.३९ ॥
พวกเขาต้องได้รับการคุ้มครองจากพระองค์เท่านั้น โดยเฉพาะยามทุกข์ยาก โอ้ผู้ประเสริฐแห่งภรตะ อย่าให้ธรรมและทรัพย์สมบัติของพระองค์พินาศไปในทำนองเดียวกันเลย
5.95.40
आहुस्त्वां पाण्डवा राजन्नभिवाद्य प्रसाद्य च ।
भवतः शासनाद्दुःखसमुभूतं सहानुगैः ॥ ५.९५.४० ॥
โอ้กษัตริย์ ปาณฑพได้คารวะและทำให้พระองค์พอพระทัย แล้วกล่าวดังนี้ว่า ความทุกข์ที่เกิดจากคำสั่งของพระองค์ พวกเขาได้อดทนร่วมกับผู้ติดตามของตน
5.95.41
द्वादशेमानि वर्षाणि वने निर्व्युषितानि नः ।
त्रयोदशं तथाऽज्ञातैः सजने परिवत्सरम् ॥ ५.९५.४१ ॥
ตลอดสิบสองปีเราอยู่ในป่า และปีที่สิบสามเราอยู่ท่ามกลางผู้คน โดยไม่มีใครจำได้
5.95.42
स्थाता नः समये तस्मिन्पितेति कृतनिश्चयाः ।
नाहास्म समयं तात तच्च नो ब्राह्मणा विदुः ॥ ५.९५.४२ ॥
ในกาลนั้น เราตั้งใจมั่นว่าจะรักษาคำสัตย์ตามที่บิดาจะทรงกำหนด ท่านผู้เป็นที่รัก เราไม่ได้ละเมิดกำหนดเวลาที่ตกลงกัน และพราหมณ์ของเราก็รู้เรื่องนี้เช่นกัน
5.95.43
तस्मिन्नः समये तिष्ठ स्थितानां भरतर्षभ ।
नित्यं संक्लेशिता राजन्स्वराज्यांशं लभेमहि । ॥ ५.९५.४३ ॥
จงยืนหยัดในข้อตกลงที่เราได้ทำไว้ โอ้ผู้เป็นยอดแห่งวงศ์ภรต โอ้พระราชา เราได้รับความทุกข์ยากอยู่เป็นนิตย์ และปรารถนาจะได้ส่วนแบ่งแห่งราชอาณาจักรของเราเอง
5.95.44
त्वं धर्ममर्थं संजानन्सम्यङ्वस्त्रातुमर्हसि ।
गुरुत्वं भवति प्रेक्ष्य बहून्क्लेशांस्तितिक्ष्महे । ॥ ५.९५.४४ ॥
ท่านรู้ธรรมและทรัพย์เป็นอย่างดี ท่านควรคุ้มครองเราให้ถูกต้อง เมื่อเห็นว่าท่านเป็นผู้ใหญ่ เราจึงอดทนต่อความลำบากมากมาย
5.95.45
स भवान्मातृपितृव्रदस्मासु प्रतिपद्यताम् ।
गुरोर्गरीयसी वृत्तिर्या च शिष्यस्य भारत । ॥ ५.९५.४५ ॥
ขอท่านจงปฏิบัติต่อเราดุจมารดาและบิดาปฏิบัติต่อบุตร โอ้ภารตะ การปฏิบัติของครูต่อศิษย์ยิ่งหนักแน่นกว่านั้นอีก
5.95.46
वर्तामहे त्वयि च तां त्वं च वर्तस्व नस्तथा ।
पित्रा स्थापयितव्या हि वयमुत्पथमास्थिताः । ॥ ५.९५.४६ ॥
เราปฏิบัติต่อท่านเช่นนี้ และท่านก็ควรปฏิบัติต่อเราเช่นเดียวกัน เพราะเราได้เดินไปในทางที่ผิด จึงต้องให้บิดาเป็นผู้ดัดให้กลับตั้งตรง
5.95.47
संस्थापय पथिप्वस्मांस्तिष्ठ धर्मे सुवर्त्मनि ।
आहुश्चेमां परिषदं पुत्रास्ते भरतर्षभ । ॥ ५.९५.४७ ॥
ขอท่านจงนำเราให้ตั้งอยู่บนทางที่ถูกต้อง จงยืนหยัดในธรรม ซึ่งเป็นทางอันดี โอ้ผู้เป็นยอดแห่งวงศ์ภรต เขาเรียกที่ประชุมนี้ว่าที่ประชุมของบุตรของท่าน
5.95.48
धर्मज्ञेषु सभासत्सु नेह युक्तमसांप्रतम् ।
यत्र धर्मो ह्यधर्मेण सत्यं यत्रानृतेन च। ॥ ५.९५.४८ ॥
ในที่ประชุมของผู้รู้ธรรม การกระทำเช่นนี้ไม่เหมาะสมและไม่สมควรในที่นี้ ที่ซึ่งธรรมถูกอธรรมเอาชนะ และความจริงถูกความเท็จเอาชนะ การกระทำเช่นนั้นย่อมไม่ถูกต้อง
5.95.49
हन्यते प्रेक्षमाणानां हतास्तत्र सभासदः ।
विद्धो धर्मो ह्यधर्मेण सभां यत्र प्रपद्यते। ॥ ५.९५.४९ ॥
ในที่ประชุมที่ธรรมถูกอธรรมแทงทะลุ สมาชิกแห่งที่ประชุมย่อมถูกฆ่าตาย ขณะที่คนอื่นๆ ทำได้เพียงมองดู
5.95.50
नचास्य शल्यं कृन्तन्ति विद्धास्तत्र सभासदः ।
धर्म एतानारुजति यथा नद्यनुकूलजान् ॥ ५.९५.५० ॥
สมาชิกแห่งที่ประชุมที่ถูกแทงแล้วไม่มีใครดึงหนามนั้นออก ธรรมย่อมถอนรากพวกเขา ดุจแม่น้ำที่พัดถอนต้นไม้ที่ขึ้นอยู่ริมฝั่ง
5.95.51
ये धर्ममनुपश्यन्तस्तूष्णीं ध्यायन्त आसते ।
ते सत्यमाहुर्धर्म्यं च न्याय्यं च भरतर्षभ ॥ ५.९५.५१ ॥
ผู้ที่เห็นธรรมแล้วนั่งนิ่งเงียบ ทำสมาธิอยู่ โอ้ผู้เป็นยอดแห่งวงศ์ภรต ท่านเหล่านั้นเรียกสิ่งนั้นว่าความจริง เป็นธรรม และเป็นความยุติธรรม
5.95.52
शक्यं किमन्यद्वक्तुं ते दानादन्यञ्जनेश्वर ।
ब्रुवन्तु ते महीपालाः सभायां ये समासते ॥ ५.९५.५२ ॥
โอ้เจ้าแห่งมนุษย์ นอกจากการให้แล้ว จะมีอะไรอื่นที่พึงกล่าวแก่ท่านได้อีกเล่า ขอให้พระราชาทั้งหลายผู้นั่งอยู่ในที่ประชุมได้กล่าวแก่ท่านเถิด
5.95.53
धर्मार्थौ संप्रधार्यैव यदि सत्यं ब्रवीम्यहम् ।
प्रमुञ्चोमान्मृत्युपाशात्क्षत्रियान्पुरुषर्षभ ॥ ५.९५.५३ ॥
หากข้าพเจ้าได้ไตร่ตรองธรรมและอรรถแล้ว และกล่าวความจริง โอ้บุรุษผู้ประเสริฐ ขอท่านจงปลดปล่อยกษัตริย์เหล่านี้จากบ่วงแห่งความตายเถิด
5.95.54
प्रशाम्य भरतश्रेष्ठ मा मन्युवशमन्वगाः ।
पित्र्यं तेभ्यः प्रदायांशं पाण्डवेभ्यो यथोचितम् ।
ततः सपुत्रः सिद्धार्थो भुङ्क्ष भोगान्परन्तप ॥ ५.९५.५४ ॥
โอ้ยอดแห่งวงศ์ภรต จงสงบใจ อย่าตกอยู่ใต้อำนาจของความโกรธ จงแบ่งส่วนมรดกของบิดาให้แก่ปาณฑพตามที่สมควร แล้วท่านจะได้เสวยความสุขพร้อมด้วยบุตร เมื่อความปรารถนาของท่านสำเร็จแล้ว โอ้ผู้เผาข้าศึก
5.95.55
अजातशत्रुं जानीषे स्थितं धर्मे सतां सदा ।
सपुत्रे त्वयि वृत्तिं च वर्तते यां नराधिप ॥ ५.९५.५५ ॥
โอ้เจ้าแห่งมนุษย์ ท่านรู้ว่าอชาตศัตรูดำรงอยู่ในธรรมของคนดีเสมอ และการปฏิบัติที่ท่านมีต่อท่านและบุตรของท่านก็เป็นเช่นนั้น
5.95.56
दाहितश्च निरस्तश्च त्वामेवोपाश्रितः पुनः ।
इन्द्रप्रस्थं त्वयैवासौ सपुत्रेण विवासितः ॥ ५.९५.५६ ॥
ทั้งถูกเผาและถูกขับไล่ เขาก็กลับมาพึ่งพาท่านอีก แต่ท่านเองนั่นแหละที่ขับไล่เขาพร้อมบุตรออกจากอินทรปรัสถ์
5.95.57
स तत्र विवसन्सर्वान्वशमानीय पार्थिवान् ।
त्वन्मुखानकरोद्राजन्न च त्वामत्यवर्तत ॥ ५.९५.५७ ॥
เมื่อพำนักอยู่ที่นั่น เขาได้นำพระราชาทั้งปวงมาอยู่ใต้อำนาจ และให้พวกเขาหันหน้ามาทางท่าน โอ้พระราชา เขาไม่เคยละเมิดต่อท่านเลย
5.95.58
तस्यैवं वर्तमानस्य सौबलेन जिहीर्षता ।
राष्ट्राणि धनधान्यं च प्रयुक्तः परमोपधिः ॥ ५.९५.५८ ॥
ขณะที่เขาดำเนินชีวิตเช่นนั้น บุตรของสุบละ ผู้ปรารถนาจะยึดแว่นแคว้น ทรัพย์และธัญญาหาร ได้ใช้อุบายอันร้ายกาจที่สุด
5.95.59
स तामवस्थां संप्राप्य कृष्णां प्रेक्ष्य सभां गताम् ।
क्षत्रधर्मादमेयात्मा नाकम्पत युधिष्ठिरः ॥ ५.९५.५९ ॥
แม้ได้เห็นกฤษณาถูกนำมาสู่ที่ประชุมในสภาพเช่นนั้น ยุธิษฐิระผู้มีจิตใจไร้ขอบเขตก็มิได้หวั่นไหวในธรรมของกษัตริย์นักรบ
5.95.60
अहं तु तव तेषां च श्रेय इच्छामि भारत ।
धर्मादर्थात्सुखाच्चैव मा राजन्नीनशः प्रजाः ॥ ५.९५.६० ॥
โอ้ผู้สืบเชื้อสายภรต ข้าพเจ้าปรารถนาความเจริญแก่ท่านและแก่พวกเขาเท่าเทียมกัน โอ้พระราชา อย่าทำลายประชาราษฎร์ของท่านด้วยการสูญเสียธรรม ทรัพย์ และความสุขเลย
5.95.61
अनर्थमर्थं मन्वानोऽप्यर्थं चानर्थमात्मनः ।
लोभेऽतिप्रसृतान्पुत्रान्निगृह्णीष्व विशांपते ॥ ५.९५.६१ ॥
ท่านคิดว่าสิ่งที่นำความพินาศมาสู่ตนคือความได้ และสิ่งที่นำความได้มาคือความพินาศ โอ้เจ้าแห่งประชาชน จงระงับบุตรทั้งหลายของท่าน ผู้เติบโตขึ้นอย่างเกินประมาณในความโลภ
5.95.62
स्थिताः शुश्रूषितुं पार्थाः स्थिता योद्धुमरिन्दमाः ।
यत्ते पथ्यतमं राजंस्तस्मिंतिष्ठ परन्तप ॥ ५.९५.६२ ॥
บุตรแห่งปฤถาพร้อมที่จะรับใช้ และผู้ปราบศัตรูพร้อมที่จะต่อสู้ โอ้พระราชา ผู้เผาผลาญศัตรู จงดำรงอยู่ในสิ่งที่เป็นประโยชน์แก่ท่านยิ่งที่สุดเถิด
5.95.63
तद्वाक्यं पार्थिवाः सर्वे हृदयैः समपूजयन् ।
न तत्र कश्चिद्वक्तुं हि वाचं प्राक्रामदग्रतः ॥ ५.९५.६३ ॥
บรรดากษัตริย์ทั้งปวงต่างเคารพถ้อยคำนั้นไว้ในใจ ไม่มีผู้ใดในที่นั้นกล้าลุกขึ้นกล่าวต่อหน้าที่ประชุม